III Ca 473/17

Sygn. akt III Ca 473/17 POSTANOWIENIE Dnia 29 czerwca 2017 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Gabriela Sobczyk Sędziowie: SO Leszek Dąbek (spr.) SO Barbara Braziewicz Protokolant Justyna Chojecka po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2017 r. na rozprawie sprawy z wniosku M. L. z udziałem D. K. o pozbawienie władzy rodzicielskiej i zakazanie utrzymywania kontaktów z małoletnim W. K. (1) na skutek apelacji uczestnika postępowania od postanowienia Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 3 stycznia 2017 r., sygn. akt IV Nsm 782/16 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie, znieść postępowanie w części dotyczącej posiedzenia rozprawy przeprowadzonego przez Sąd Rejonowy w Gliwicach w dniu 3 stycznia 2017r. i sprawę przekazać Sądowi Rejonowemu w Gliwicach pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego. SSO Barbara Braziewicz SSO Gabriela Sobczyk SSO Leszek Dąbek Sygn. akt III Ca 473/17 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Gliwicach w postanowieniu z dnia 3 01 2017r. pozbawił uczestnika postępowania D. K. władzy rodzicielskiej nad małoletnim W. K. (2) urodzonym (...) , zakazał uczestnikowi utrzymywania kontaktów z małoletnim i odstąpił od obciążania go kosztami postępowania. W ustalonym stanie faktycznym w motywach orzeczenia przywołał regulacje art. 111 § 1 k.r.o. iart. 95 § 1 k.r.o. Dokonał oceny prawnej poczynionych ustaleń i w konkluzji uznał, iż wobec rażącego nie wywiązywania się przez uczestnika postępowania z obowiązków rodzicielskich względem małoletniego, braku zainteresowania jego losem, nie łożenia na jego utrzymanie i braku osobistych starań o jego wychowanie „istnieją dostateczne podstawy” do pozbawienia go władzy rodzicielskiej nad małoletnim. O zakazie utrzymywania kontaktów przez uczestnika postępowania z małoletnim orzekał stosując regulację art. 113 3 k.r.o. , a kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 102 k.p.c. Orzeczenie zaskarżył uczestnik postępowania D. K. , który wnosił o jego uchylenie, zniesienie postępowania w zakresie dotkniętym nieważnością i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Zarzucił, że przy ferowaniu orzeczenia naruszono wskazane w apelacji regulacje prawa procesowego oraz podnosił, że zaskarżone orzeczenie jest dotknięte nieważnością postępowania, o której mowa w regulacji art. 379 k.p.c. , gdyż na skutek nieprawidłowego zawiadomienia go terminie posiedzenia rozprawy poprzedzającego wydanie zaskarżonego postanowienia został pozbawiony możności obrony swych praw. Sąd Okręgowy zważył co następuje : Sąd Rejonowy odraczając w dniu 20 10 2016r. pod nieobecność uczestnika postępowania rozprawę i wyznaczył kolejne jej posiedzenie na dzień 6 01 2017r. godz. 9.00 (k- 77 akt). Był to dzień ustawowo wolny od pracy, wobec czego w zarządzeniu z dnia 30 11 2016r. Przewodniczący zmienił termin posiedzenia rozprawy wyznaczając kolejne posiedzenie na dzień 3 01 2017r. godz. 13.30 (k 85 akt). Pomimo zmiany terminu rozprawy w wystosowanym do skarżącego wezwaniu na rozprawę podano datę posiedzenia 6 01 2017r. godz. 9.00 (k 92 akt). Uczestnik postępowania nie stawił się na posiedzenie rozprawy w dniu 3 01 2017r. Mimo tego przeprowadzono na nim czynności dowodowe (przeprowadzono dowody z dokumentów i przesłuchano wnioskodawczynię) oraz pominięto dowód z przesłuchania skarżącego, a następnie po zamknięciu rozprawy wydano zaskarżone postanowienie (k 128 – 129 i 132 akt). Doprowadziło to w konsekwencji do powstania sytuacji, w której istotne dla ostatecznego wyniku sprawy czynności postępowania zostały dokonane pod nieobecność uczestnika postępowania bez jego wcześniejszego formalnego prawidłowego powiadomienia go o rozprawie. Uniemożliwiło to skarżącemu podjęcie obrony przed negatywnymi skutkami czynności sądowych (np. zgłoszenia zastrzeżeń do protokołu w trybie art. 162 k.p.c. , zgłoszenia nowych wniosków dowodowych, itd.) oraz złożenia zeznań. W wyniku tego został on faktycznie pozbawiony możliwości obrony swych praw (por. wyrok SN z dnia 10 lipca 1974 r., II CR 331/74, OSNC 1975, nr 5, poz. 84) i tym samym zgodnie z przywołaną regulacją art. 379 pkt 5 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c. w sprawie zachodzi nieważność postępowania. Czyni to apelację uczestnika postępowania w pełni uzasadnioną i obligowało Sąd odwoławczy do uchylenia zaskarżonego orzeczenia, przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji i zniesienia postępowania w zakresie czynności dokonanych na rozprawie w dniu 3 01 2017r. Reasumując w sprawie zachodzi przewidziana w art. 379 pkt. 5 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c. przyczyna nieważności i dlatego apelację skarżącego jako uzasadnioną uwzględniono, orzekając jak w sentencji na mocy art. 386 § 2 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c. Rozpoznając ponownie sprawę Sąd Rejonowy wyznaczy posiedzenie rozprawy, zadba o to, żeby wnioskodawczyni i uczestnik postępowania zostali na nie prawidłowo wezwani i powtórzy czynności dowodowe przeprowadzone na posiedzeniu rozprawy w dniu 3 01 2017r. SSO Barbara Braziewicz SSO Gabriela Sobczyk SSO Leszek Dąbek