III Ca 463/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód P. S. dochodził od pozwanej M. P. zwrotu nakładów w kwocie 26 386,83 zł, które poczynił na jej nieruchomość w S. podczas ich nieformalnego związku. Sąd Rejonowy w Nowym Sączu częściowo uwzględnił powództwo, zasądzając 21 011 zł. Pozwana wniosła apelację, zarzucając szereg naruszeń przepisów proceduralnych (m.in. art. 227, 233, 328 § 2, 217 kpc) oraz błędne ustalenia faktyczne, w tym dotyczące wartości prac i finansowania remontu. Kwestionowała również zastosowanie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu (art. 405 kc) oraz podnosiła kwestie związane z art. 409 kc i art. 407 kc w kontekście zbycia nieruchomości. Sąd Okręgowy w Nowym Sączu, rozpoznając apelację, podzielił ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego dotyczące nieformalnego związku stron, uznając je za prawidłowe na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok w pkt I, uznając żądanie powoda dotyczące zwrotu kosztów pracy osobistej (5 000 zł) za bezzasadne w kontekście nieformalnego związku, gdzie takie czynności nie mają charakteru obligacyjnego. Jednocześnie Sąd Okręgowy utrzymał w mocy zasądzenie kwoty 16 011 zł tytułem nakładów rzeczowych, uznając je za udowodnione i stanowiące bezpodstawne wzbogacenie pozwanej. Sąd odrzucił zarzuty dotyczące spóźnionego wniosku dowodowego z zeznań świadka P. G. oraz zarzuty naruszenia art. 328 § 2 kpc. W pozostałej części apelacja została oddalona. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zostało zmienione na zasadzie stosunkowego rozdzielenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaRozliczenia między partnerami nieformalnych związków, zastosowanie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu do nakładów na majątek partnera, odpowiedzialność mimo zbycia przedmiotu wzbogacenia.
Dotyczy specyficznej sytuacji nieformalnego związku i rozliczeń finansowych w jego ramach. Interpretacja art. 409 kc w kontekście świadomości obowiązku zwrotu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w przypadku nieformalnego związku stron, nakłady finansowe i praca osobista jednego z partnerów na majątek drugiego mogą stanowić podstawę do roszczenia o zwrot na podstawie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, nakłady rzeczowe mogą stanowić podstawę do roszczenia o zwrot na podstawie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu. Natomiast praca osobista wykonana w ramach nieformalnego związku nie stanowi podstawy do takiego roszczenia.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że nakłady rzeczowe poczynione przez powoda na nieruchomość pozwanej w trakcie ich nieformalnego związku stanowią bezpodstawne wzbogacenie pozwanej. Jednakże, praca osobista wykonana przez powoda przy remoncie domu nie może być traktowana jako podstawa do roszczenia o zwrot, gdyż czynności te są wyrazem relacji między partnerami nieformalnego związku i nie mają charakteru obligacyjnego.
Czy utrata korzyści majątkowej przez pozwanego wskutek zbycia nieruchomości, na której poczyniono nakłady, zwalnia go z obowiązku zwrotu bezpodstawnego wzbogacenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli pozwany w chwili wyzbywania się korzyści powinien liczyć się z obowiązkiem zwrotu, utrata korzyści nie zwalnia go z odpowiedzialności.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że pozwana, zbywając nieruchomość w trakcie trwania sprawy o zwrot nakładów, powinna liczyć się z obowiązkiem zwrotu wobec powoda. W związku z tym, zastosowanie art. 409 kc (wygaśnięcie obowiązku zwrotu w przypadku utraty korzyści) nie wchodziło w grę, a pozwana nadal była zobowiązana do zwrotu korzyści.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. S. | osoba_fizyczna | powód |
| M. P. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
Podstawa do rozliczeń finansowych osób pozostających w nieformalnym związku, dotycząca zwrotu korzyści uzyskanych przez jedną stronę na rzecz drugiej.
Pomocnicze
k.c. art. 409
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący wygaśnięcia obowiązku zwrotu korzyści w przypadku jej utraty, który nie miał zastosowania, gdyż pozwana powinna liczyć się z obowiązkiem zwrotu w chwili zbywania nieruchomości.
k.c. art. 407
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący obowiązku zwrotu korzyści przez osobę, która rozporządziła nią na rzecz osoby trzeciej. Sąd uznał, że rozporządzenie korzyścią nie zwalnia z odpowiedzialności, jeśli rozporządzający powinien liczyć się z obowiązkiem zwrotu.
k.p.c. art. 378 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach apelacji; w pozostałym zakresie utrzymuje w mocy zaskarżone orzeczenie.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada swobodnej oceny dowodów przez sąd, której granice wyznaczają zasady logiki i doświadczenia życiowego.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji może zmienić zaskarżony wyrok.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada wzajemnego zniesienia lub stosunkowego rozdzielenia kosztów procesu w przypadku częściowego uwzględnienia lub oddalenia powództwa.
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nakłady rzeczowe poczynione przez powoda na nieruchomość pozwanej stanowią bezpodstawne wzbogacenie. • Pozwana, zbywając nieruchomość w trakcie sprawy, powinna liczyć się z obowiązkiem zwrotu nakładów i nie może powoływać się na utratę korzyści (art. 409 kc).
Odrzucone argumenty
Żądanie zwrotu kosztów pracy osobistej powoda w ramach nieformalnego związku. • Zarzuty apelacji dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i błędnej oceny dowodów przez Sąd Rejonowy. • Twierdzenia o braku wartości prac wykonanych przez powoda. • Argumenty o braku środków finansowych pozwanej na remont. • Argumenty o zbyciu nieruchomości w wyniku oszustwa, a nie sprzedaży.
Godne uwagi sformułowania
do rozliczeń finansowych osób pozostających w takim związku należy stosować przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu • nie można tu uwzględniać jakiś wzajemnych, nieformalnych zobowiązań stron do wykonania poszczególnych czynności w ramach wiążących ich relacji • pozwana wyzbywając się tej nieruchomości w trakcie niniejszej sprawy powinna liczyć się z zobowiązaniami wobec powoda z tytułu nakładów, co wyczerpuje dyspozycję art. 409 kc
Skład orzekający
Zofia Klisiewicz
przewodniczący
Agnieszka Skrzekut
sprawozdawca
Maria Tokarz-Polańska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Rozliczenia między partnerami nieformalnych związków, zastosowanie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu do nakładów na majątek partnera, odpowiedzialność mimo zbycia przedmiotu wzbogacenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nieformalnego związku i rozliczeń finansowych w jego ramach. Interpretacja art. 409 kc w kontekście świadomości obowiązku zwrotu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy rozliczeń finansowych w nieformalnym związku, co jest tematem bliskim wielu osobom. Pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu w nietypowych relacjach.
“Remont za miłość? Sąd rozstrzyga, kto zapłaci za nakłady w nieformalnym związku.”
Dane finansowe
WPS: 26 386,83 PLN
zwrot nakładów rzeczowych: 16 011 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.