III CA 459/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWyrokiem Sądu Rejonowego dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi zasądzono od pozwanej spółki (...) spółki jawnej na rzecz powódki E. G. kwotę 35 400 zł z ustawowymi odsetkami, oddalając powództwo w pozostałym zakresie. Sąd Rejonowy obciążył pozwanego kosztami procesu i nieuiszczonymi kosztami sądowymi. Pozwany złożył apelację, zaskarżając wyrok w części dotyczącej zasądzonej kwoty, kosztów procesu i kosztów sądowych. Zarzucił naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez błędną ocenę dowodów i przyjęcie, że bezwypadkowość należy rozumieć jako brak uczestnictwa w jakimkolwiek zdarzeniu powodującym uszkodzenie pojazdu, a nie tylko w wypadku drogowym w rozumieniu art. 157 k.k. Zarzucił również naruszenie art. 84 § 1 k.c. poprzez uznanie, że doszło do zawarcia umowy pod wpływem błędu, oraz art. 88 § 2 k.c. poprzez uznanie, że oświadczenie o uchyleniu się od skutków błędu zostało złożone w terminie. Sąd Okręgowy oddalił apelację jako bezzasadną. Podzielił ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego i uznał, że zarzut naruszenia art. 321 § 1 k.p.c. (orzekanie ponad żądanie) nie jest zasadny, gdyż sąd nie jest związany podstawą prawną wskazaną przez powoda, a jedynie podstawą faktyczną. Sąd Okręgowy uznał, że pojęcie "pojazd bezwypadkowy" należy interpretować szerzej niż tylko w kontekście art. 157 k.k., uwzględniając również kolizje, które skutkują uszkodzeniami i obniżeniem wartości pojazdu. Stwierdził, że powód działał pod wpływem istotnego błędu co do właściwości sprzedanego pojazdu, a oświadczenie o uchyleniu się od skutków błędu zostało złożone w terminie, licząc od daty doręczenia opinii biegłego. Koszty postępowania apelacyjnego zasądzono od pozwanego na rzecz powoda.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Zagadnienia prawne (4)
Jak należy interpretować pojęcie "pojazd bezwypadkowy" w kontekście umowy sprzedaży używanego samochodu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Pojęcie "pojazd bezwypadkowy" należy interpretować szerzej niż tylko brak udziału w wypadku w rozumieniu art. 157 k.k., uwzględniając również kolizje, które skutkują uszkodzeniami i obniżeniem wartości pojazdu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że logika i doświadczenie życiowe wskazują, iż wcześniejszy udział pojazdu w zdarzeniach drogowych i jego naprawy wpływają na obniżenie jego wartości, co jest istotne dla kupującego. Definicja prawnokarna wypadku (art. 157 k.k.) dotyczy dóbr osobistych człowieka, a nie mienia, jakim jest pojazd.
Czy sprzedaż samochodu, który brał udział w kolizjach i wymagał napraw, jako "bezwypadkowego" stanowi istotny błąd kupującego przy zawieraniu umowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jest to istotny błąd, jeśli kupujący zależało na zakupie pojazdu bezwypadkowego, a gdyby wiedział o historii zdarzeń i napraw, nie zdecydowałby się na zakup.
Uzasadnienie
Powód działał w błędnym przekonaniu o właściwościach pojazdu, gdyż pozwany zapewniał o jego bezwypadkowości, co znalazło odzwierciedlenie w fakturze, podczas gdy pojazd uczestniczył w licznych zdarzeniach drogowych i wymagał napraw. Błąd ten był istotny, ponieważ wpłynął na decyzję kupującego.
Czy oświadczenie o uchyleniu się od skutków błędu zostało złożone w terminie, jeśli zostało złożone po otrzymaniu opinii biegłego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, oświadczenie zostało złożone w terminie, gdyż początek biegu terminu należy liczyć od daty wykrycia błędu, czyli od momentu definitywnego powzięcia wiadomości o błędzie, co nastąpiło po doręczeniu opinii biegłego.
Uzasadnienie
Chwilą wykrycia błędu było doręczenie opinii biegłego. Powód złożył oświadczenie niezwłocznie po otrzymaniu odpisu opinii, co oznacza zachowanie terminu przewidzianego w art. 88 § 2 k.c. Ciężar dowodu co do przekroczenia terminu spoczywał na pozwanym, który nie wykazał, że termin został uchybiony.
Czy sąd orzekający na podstawie innej podstawy prawnej niż wskazana przez powoda narusza zakaz orzekania ponad żądanie (art. 321 § 1 k.p.c.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, o ile sąd nie wyjdzie poza faktyczną podstawę pozwu. Sąd nie jest związany podstawą prawną wskazaną przez powoda, ale jest związany podstawą faktyczną.
Uzasadnienie
Zgodnie z zasadą "da mihi factum, dabo tibi ius", konstrukcja prawnej podstawy rozstrzygnięcia należy do sądu. Sąd nie jest związany twierdzeniami powoda co do podstawy prawnej, ale jest związany przytoczoną podstawą faktyczną. Wskazanie nowej podstawy prawnej przez powoda w toku postępowania, jako reakcja na ustalenia biegłego, nie narusza art. 321 § 1 k.p.c., o ile nie wykracza poza faktyczne żądanie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. G. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) spółka jawna | spółka | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
k.c. art. 84 § § 1
Kodeks cywilny
Błąd polega na fałszywym wyobrażeniu o rzeczywistości, musi dotyczyć treści czynności prawnej i być istotny.
k.c. art. 88 § § 2
Kodeks cywilny
Termin do złożenia oświadczenia o uchyleniu się od skutków błędu biegnie od daty wykrycia błędu.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady oceny dowodów; zarzut naruszenia skuteczny tylko przy rażącej wadliwości oceny.
k.p.c. art. 187 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Elementy pozwu; sąd nie jest związany podstawą prawną wskazaną przez powoda.
k.p.c. art. 321 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zakaz orzekania ponad żądanie; sąd jest związany podstawą faktyczną powództwa.
Pomocnicze
k.c. art. 560 § § 1
Kodeks cywilny
Powód początkowo powoływał się na odstąpienie od umowy na podstawie rękojmi.
k.c. art. 556
Kodeks cywilny
Powód początkowo powoływał się na odstąpienie od umowy na podstawie rękojmi.
k.k. art. 157
Kodeks karny
Definicja wypadku drogowego w kontekście obrażeń ciała, nie dotyczy bezpośrednio kwalifikacji pojazdu jako bezwypadkowego.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu w zakresie upływu terminu spoczywa na stronie powołującej się na jego przekroczenie.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach procesu.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik postępowania w zakresie kosztów.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji.
k.p.c. art. 391
Kodeks postępowania cywilnego
Postępowanie apelacyjne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Interpretacja pojęcia "pojazd bezwypadkowy" uwzględniająca kolizje i naprawy obniżające wartość pojazdu. • Istotność błędu kupującego co do bezwypadkowości pojazdu. • Złożenie oświadczenia o uchyleniu się od skutków błędu w terminie od daty wykrycia błędu (doręczenie opinii biegłego). • Sąd nie jest związany podstawą prawną wskazaną przez powoda, lecz podstawą faktyczną.
Odrzucone argumenty
Pojazd był bezwypadkowy, gdyż nie uczestniczył w wypadku w rozumieniu art. 157 k.k. i nie miał naruszonej konstrukcji nośnej. • Brak istotnego błędu przy zawieraniu umowy. • Oświadczenie o uchyleniu się od skutków błędu złożone po terminie. • Sąd orzekł ponad żądanie, opierając wyrok na innej podstawie prawnej niż wskazana przez powoda (rękojmia zamiast błędu).
Godne uwagi sformułowania
"da mihi factum, dabo tibi ius" • "nie sposób zgodzić się z twierdzeniem, że ustalenie, czy pojazd jest bezwypadkowy, należy rozpatrywać w kontekście regulacji zawartej w art. 157 k.k." • "nie ma legalnej definicji określenia „pojazd bezwypadkowy". • "Wobec wyżej wskazanej argumentacji, stwierdzić należy, że samochód będący przedmiotem umowy nie miał przymiotu bezwypadkowości, a powód działał w błędnym przekonaniu o jego właściwościach." • "Chwilą, w której powód miał możliwość uzyskania wiedzy o działaniu pod wpływem błędu było doręczenie odpisu opinii biegłego..."
Informacje dodatkowe
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu zakupu używanych samochodów i interpretacji pojęcia "bezwypadkowy", co jest interesujące dla szerokiego grona odbiorców, nie tylko prawników.
“Kupujesz używany samochód? Uważaj na "bezwypadkowość" – sąd wyjaśnia, co to naprawdę oznacza!”
Dane finansowe
WPS: 35 400 PLN
zapłata: 35 400 PLN
Sektor
motoryzacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.