Orzeczenie · 2017-11-24

III CA 429/18

Sąd
Sąd Okręgowy w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2017-11-24
SAOSCywilneprawo zobowiązańŚredniaokręgowy
skarga pauliańskabezskuteczność czynności prawnejwierzytelność alimentacyjnaudział spadkowyocena dowodówuzasadnienie wyrokukoszty procesu

Sprawa dotyczyła powództwa O. T. o uznanie za bezskuteczną czynności prawnej – umowy sprzedaży udziału spadkowego, zawartej między A. T. (1) a pozwaną K. T. Celem powoda było umożliwienie zaspokojenia jego wierzytelności alimentacyjnej wobec A. T. (1). Sąd Rejonowy w Kutnie wyrokiem z dnia 24 listopada 2017 r. uznał wskazaną umowę za bezskuteczną wobec powoda, zasądził od pozwanej na rzecz powoda zwrot kosztów procesu oraz opłatę na rzecz Skarbu Państwa. Pozwana złożyła apelację, kwestionując wyrok w całości. Zarzuty apelacji obejmowały naruszenie art. 527 Kodeksu cywilnego (KC) poprzez błędne zastosowanie, wskazując na ekwiwalentność umowy i brak wiedzy pozwanej o sytuacji dłużnika, a także naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 233 Kodeksu postępowania cywilnego (KPC) przez dowolną ocenę dowodów (odmowę wiary zeznaniom pozwanej i świadka A. T. (1), błędne uznanie ceny za nieadekwatną) oraz art. 328 § 2 KPC przez lakoniczne i wadliwe uzasadnienie. Sąd Okręgowy w Warszawie, rozpoznając apelację, w całości podzielił ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego i uznał je za własne. Stwierdził, że zarzut naruszenia art. 328 § 2 KPC jest chybiony, ponieważ uzasadnienie wyroku pierwszej instancji zawierało niezbędne elementy umożliwiające kontrolę instancyjną, a drobne błędy nie dyskwalifikowały orzeczenia. Zarzut naruszenia art. 233 § 1 KPC również uznano za niezasadny, podkreślając, że ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji była wszechstronna i logiczna, a pozwana jedynie przedstawiała własną, odmienną wizję stanu faktycznego. Sąd Okręgowy odniósł się również do zarzutu naruszenia prawa materialnego (art. 527 KC), stwierdzając, że materiał dowodowy jednoznacznie wykazał istnienie stosunku bliskości między pozwaną a A. T. (1) oraz wiedzę pozwanej o obowiązku alimentacyjnym i zaległościach. Ostatni zarzut dotyczący powołania się na uchylony art. 526 KC uznano za omyłkę, która nie wpłynęła na prawidłowość rozstrzygnięcia. W konsekwencji, Sąd Okręgowy oddalił apelację na podstawie art. 385 KPC i orzekł o kosztach postępowania apelacyjnego, zasądzając od pozwanej na rzecz powoda kwotę 1800 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek skargi pauliańskiej (art. 527 KC), zwłaszcza w kontekście wierzytelności alimentacyjnych oraz ocena zarzutów naruszenia przepisów postępowania dotyczących oceny dowodów i uzasadnienia wyroku.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie przedmiotem zbycia był udział spadkowy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy umowa sprzedaży udziału spadkowego może zostać uznana za bezskuteczną wobec wierzyciela alimentacyjnego na podstawie art. 527 KC, jeśli pozwana wiedziała o istnieniu długu alimentacyjnego i bliskości z dłużnikiem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, umowa może zostać uznana za bezskuteczną, jeśli spełnione są przesłanki z art. 527 KC, w tym wiedza pozwanego o sytuacji dłużnika i jego niewypłacalności lub działanie w celu pokrzywdzenia wierzyciela.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że materiał dowodowy jednoznacznie wykazał istnienie stosunku bliskości między pozwaną a zbywcą udziału spadkowego oraz wiedzę pozwanej o obowiązku alimentacyjnym i zaległościach, co uzasadnia uznanie czynności za bezskuteczną.

Czy wadliwe uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji, w tym drobne błędy i odwołanie do uchylonego przepisu, dyskwalifikuje orzeczenie i stanowi podstawę do jego zmiany lub uchylenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli mimo mankamentów uzasadnienie umożliwia kontrolę instancyjną, a błędy nie wpływają na prawidłowość rozstrzygnięcia.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy stwierdził, że uzasadnienie wyroku Sądu Rejonowego zawierało wszystkie niezbędne elementy, a drobne błędy, w tym omyłkowe powołanie się na uchylony przepis, nie wpływały na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia i nie uniemożliwiały kontroli instancyjnej.

Czy dowolna ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji, polegająca na odmowie wiary zeznaniom świadków i uznaniu ceny za nieadekwatną, stanowi naruszenie art. 233 KPC?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli sąd dokonał wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i przedstawił logiczne przyczyny odmowy wiarygodności dowodom.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał zarzut naruszenia art. 233 KPC za niezasadny, wskazując, że sąd pierwszej instancji ocenił dowody wszechstronnie i logicznie, a pozwana jedynie przedstawiła własną, odmienną wizję stanu faktycznego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
O. T.

Strony

NazwaTypRola
O. T.osoba_fizycznapowód
K. T.osoba_fizycznapozwana
A. T. (1)osoba_fizycznadłużnik alimentacyjny / zbywca
A. T. (2)osoba_fizycznaspadkodawca
Skarb Państwa - Sąd Rejonowy w Kutnieorgan_państwowyinna strona

Przepisy (8)

Główne

k.c. art. 527

Kodeks cywilny

Uznanie czynności prawnej za bezskuteczną wobec wierzyciela, jeśli dłużnik dokonał czynności z pokrzywdzeniem wierzyciela, a osoba trzecia o tym wiedziała lub mogła się dowiedzieć.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada swobodnej oceny dowodów przez sąd.

k.p.c. art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia orzeczenia.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia apelacji.

k.p.c. art. 98 § § 1 i § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna zasądzenia kosztów procesu.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu apelacyjnym.

Pomocnicze

k.c. art. 527 § § 3

Kodeks cywilny

Określa przesłanki bliskości i wiedzy osoby trzeciej.

k.c. art. 526

Kodeks cywilny

Powołany omyłkowo w uzasadnieniu, dotyczył odpowiedzialności nabywcy przedsiębiorstwa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istnienie stosunku bliskości i wiedzy pozwanej o obowiązku alimentacyjnym dłużnika. • Prawidłowość oceny dowodów przez sąd pierwszej instancji. • Umożliwienie kontroli instancyjnej mimo drobnych wad uzasadnienia.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 527 KC przez błędne zastosowanie. • Dowolna ocena dowodów (art. 233 KPC). • Wadliwe uzasadnienie wyroku (art. 328 § 2 KPC). • Ekwiwalentność umowy sprzedaży. • Brak wiedzy pozwanej o długu alimentacyjnym.

Godne uwagi sformułowania

nie ma tu mowy o ekwiwalentności świadczeń • Sąd Rejonowy wskazał również dlaczego nie dał wiary zeznaniom pozwanej uznając, że są one wewnętrznie sprzeczne. • jest to zwykła omyłka i niestaranność w sporządzeniu uzasadnienia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek skargi pauliańskiej (art. 527 KC), zwłaszcza w kontekście wierzytelności alimentacyjnych oraz ocena zarzutów naruszenia przepisów postępowania dotyczących oceny dowodów i uzasadnienia wyroku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie przedmiotem zbycia był udział spadkowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii ochrony wierzycieli alimentacyjnych przed działaniami dłużników mającymi na celu ukrycie majątku. Pokazuje praktyczne zastosowanie skargi pauliańskiej i analizuje typowe zarzuty apelacyjne dotyczące oceny dowodów i uzasadnienia.

Jak chronić alimenty przed ukrywaniem majątku? Sąd rozstrzyga o bezskuteczności umowy sprzedaży udziału spadkowego.

Dane finansowe

zwrot kosztów procesu: 3617 PLN

opłata sądowa: 1599 PLN

zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym: 1800 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst