III CA 38/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację wnioskodawcy, potwierdzając uchylenie wpisu hipoteki przymusowej, która została dokonana na podstawie postanowienia o zabezpieczeniu, które następnie upadło.
Referendarz sądowy wpisał hipotekę przymusową na wniosek spółki, opierając się na postanowieniu o udzieleniu zabezpieczenia. Sąd Rejonowy uchylił ten wpis, uznając, że postanowienie o zabezpieczeniu upadło, ponieważ Sąd Apelacyjny zmienił postanowienie Sądu Okręgowego i oddalił wniosek o zabezpieczenie. Spółka wniosła apelację, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Sąd Okręgowy uznał apelację za bezzasadną, wskazując na błędy faktyczne we wniosku apelacyjnym i podkreślając, że wpis hipoteki został dokonany po upadku postanowienia o zabezpieczeniu.
Wniosek o wpis hipoteki przymusowej o wartości ponad 9,5 mln zł został złożony przez (...) S.A. w S. w dniu 26 czerwca 2018 r., a wpis został dokonany przez referendarza sądowego w dziale IV księgi wieczystej w dniu 25 września 2018 r. Podstawą wpisu było postanowienie Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 18 czerwca 2018 r. o udzieleniu zabezpieczenia. Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi zaskarżonym postanowieniem z dnia 23 października 2018 r. uchylił ten wpis i oddalił wniosek. Uzasadnieniem było upadnięcie postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia, które nastąpiło w dniu 13 września 2018 r. na skutek postanowienia Sądu Apelacyjnego w Łodzi, który zmienił postanowienie Sądu Okręgowego i oddalił wniosek o zabezpieczenie. Wnioskodawca (...) S.A. w S. złożył apelację, zarzucając Sądowi Rejonowemu naruszenie art. 110 pkt 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, twierdząc, że wpis został dokonany na podstawie wykonalnego postanowienia, które nie miało podstaw do uchylenia. Sąd Okręgowy w Łodzi oddalił apelację jako bezzasadną. Sąd wskazał na błędy faktyczne w apelacji dotyczące daty wpisu (25 września 2018 r., a nie 25 czerwca 2018 r.) oraz daty postanowienia Sądu Apelacyjnego (13 września 2018 r., a nie 13 października 2018 r.). Podkreślono, że w dniu dokonania wpisu przez referendarza (25 września 2018 r.) postanowienie o zabezpieczeniu już upadło (13 września 2018 r.), co oznaczało brak podstawy do wpisu. Postanowienie Sądu Apelacyjnego jako sądu II instancji było prawomocne z mocy prawa (art. 363 § 1 k.p.c.) z dniem 13 września 2018 r., a od niego nie przysługiwał środek odwoławczy. Sąd Okręgowy oddalił apelację na podstawie art. 385 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., orzekając o kosztach na podstawie art. 520 § 1 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wpis powinien zostać uchylony.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny zmienił postanowienie Sądu Okręgowego i oddalił wniosek o zabezpieczenie, co spowodowało upadek postanowienia o zabezpieczeniu. Wpis hipoteki dokonany po upadku postanowienia nie miał podstawy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
(...) S.A. w S.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) S.A. w S. | spółka | wnioskodawca |
| referendarz sądowy | instytucja | organ |
| Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi | instytucja | sąd niższej instancji |
| Sąd Apelacyjny w Łodzi | instytucja | sąd wyższej instancji |
| Sąd Okręgowy w Łodzi | instytucja | sąd orzekający |
Przepisy (5)
Główne
u.k.w.h. art. 110 § 1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Hipotekę przymusową można uzyskać także na podstawie postanowienia sądu o udzieleniu zabezpieczenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 363 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Postanowienie sądu II instancji staje się prawomocne z mocy samego prawa.
k.p.c. art. 13 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące apelacji stosuje się odpowiednio do skargi na orzeczenie referendarza.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji oddala apelację, jeśli jest ona bezzasadna.
k.p.c. art. 520 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W sprawach o zabezpieczenie roszczeń strony ponoszą koszty postępowania związane ze swymi wnioskami.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia upadło w dniu 13 września 2018 r. na skutek postanowienia Sądu Apelacyjnego, które zmieniło postanowienie Sądu Okręgowego i oddaliło wniosek o zabezpieczenie. Wpis hipoteki przymusowej dokonany przez referendarza w dniu 25 września 2018 r. nie miał podstawy prawnej, ponieważ postanowienie o zabezpieczeniu już nie obowiązywało.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 110 pkt 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece poprzez oddalenie wniosku i uchylenie wpisu, który był dokonany na podstawie wykonalnego postanowienia o zabezpieczeniu. Twierdzenie, że w chwili orzekania przez referendarza istniała podstawa do utrzymania wpisu w mocy.
Godne uwagi sformułowania
postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia upadło nie istniała już podstawa do dokonania przedmiotowego wpisu Referendarz orzekał więc w sytuacji, gdy postanowienie Sądu Okręgowego przestało być wykonalne.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących hipoteki przymusowej i skutków upadku postanowienia o zabezpieczeniu dla wpisów w księgach wieczystych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy postanowienie o zabezpieczeniu zostało uchylone przez sąd wyższej instancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje, jak ważne jest śledzenie statusu postanowień o zabezpieczeniu i jak konsekwencje mogą mieć błędy proceduralne lub faktyczne przy dokonywaniu wpisów w księgach wieczystych.
“Hipoteka na miliony złotych uchylona – kluczowy błąd w dokumentacji!”
Dane finansowe
WPS: 9 522 590,65 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III Ca 38/19 UZASADNIENIE W dniu 25 września 2018 r. referendarz sądowy w dziale IV księgi wieczystej (...) , na wniosek (...) S.A. w S. wpisał hipotekę przymusową o wysokości 9.522.590,65 zł tytułem zabezpieczenia roszczenia o zapłatę. Do wniosku o wpis dołączono postanowienie Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 18 czerwca 2018 r. w sprawie X GCo 110/18 o udzieleniu zabezpieczenia. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 23 października 2018 r. w sprawie Dz.Kw. 43172/18 Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi uchylił powyższy wpis i oddalił wniosek o wpis. Sąd Rejonowy ustalił, że postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia upadło, albowiem Sąd Apelacyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 13 września 2018 r. w sprawie I AGz 204/18 zmienił postanowienie Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 18 czerwca 2018 r. sygn. akt X GCo 110/18 oddalając wniosek (...) S.A. w S. o udzielenie zabezpieczenia. Apelację od tego postanowienia złożył wnioskodawca – (...) S.A. w S. . Zarzucił Sądowi Rejonowemu obrazę prawa materialnego tj. naruszenie dyspozycji art. 110 pkt 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece poprzez oddalenie wniosku i uchylenie wpisu będącego wpisem dokonanym na podstawie wykonalnego postanowienia Sądu o udzieleniu zabezpieczenia, co do którego w chwili orzekania nie istniała podstawa do jego uchylenia. W konkluzji wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia przez utrzymanie zaskarżonego wpisu w mocy , a ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje : Apelacja jest bezzasadna. Jak stanowi przepis art. 110 pkt 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece ( Dz.U. 2018.1916 z późn. zm.) hipotekę przymusową można uzyskać także na podstawie postanowienia sądu o udzieleniu zabezpieczenia. Wbrew tezie apelacji, nie doszło do naruszenia cytowanego przepisu. Apelacja w ogóle opiera się na kilku błędnych założeniach faktograficznych. Wskazuje się w uzasadnieniu apelacji, że wpis dokonany został przez referendarza w dniu 25 czerwca 2018 r., w sytuacji gdy w rzeczywistości datą wpisu jest dzień 25 września 2018 r. ( nota bene wpis nie mógł być dokonany w dniu 25 czerwca, skoro sam wniosek o wpis pochodzi z dnia 26 czerwca). Wskazuje się dalej, że datą wydania postanowienia przez Sąd Apelacyjny był dzień 13 października 2018 r., w sytuacji gdy Sąd Apelacyjny orzekł w tej sprawie w dniu 13 września 2018 r. Zauważyć należy, że w dniu dokonania wpisu przez referendarza sądowego ( 25 września 2018 r. ) nie istniała już podstawa do dokonania przedmiotowego wpisu, albowiem postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia upadło w dniu 13 września 2018 r. , wtedy gdy Sąd Apelacyjny uchylił postanowienie Sądu Okręgowego i oddalił wniosek o udzielenie zabezpieczenia. Referendarz orzekał więc w sytuacji, gdy postanowienie Sądu Okręgowego przestało być wykonalne. Przy skardze na wpis referendarza, uczestnik złożył odpis postanowienia Sądu Apelacyjnego w Łodzi opatrzony pieczęcią okrągłą z godłem państwowym. Sąd Apelacyjny orzekał w przedmiocie zabezpieczenia jako Sąd II instancji. Od jego orzeczenia nie przysługiwał żaden środek odwoławczy. Postanowienie Sądu Apelacyjnego więc, z mocy samego prawa, a to na zasadzie art. 363 § 1 k.p.c. stało się z dniem 13 września 2018 r. prawomocne. W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. oddalił apelację, orzekając o kosztach postępowania apelacyjnego na podstawie art. 520 § 1 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI