III CA 366/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu wadliwego ustalenia stanu faktycznego i braku dowodów.
Sąd Okręgowy w Gliwicach uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Rudzie Śląskiej, który zasądził od pozwanych solidarnie na rzecz spółdzielni mieszkaniowej kwotę ponad 7 tys. zł. Powodem uchylenia były błędy proceduralne Sądu Rejonowego, w tym brak należytego wykazania przez powódkę obowiązku pozwanych do uiszczania opłat oraz nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego w oparciu o dowody nieznane stronom lub niepotwierdzone. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania.
Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację pozwanego K. M. oraz zażalenie powódki (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w R., uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Rudzie Śląskiej z dnia 2 lutego 2021 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Rejonowy zasądził solidarnie od pozwanych na rzecz powódki kwotę 7.296,72 zł tytułem nieuiszczonych opłat za zajmowanie lokalu. Sąd Okręgowy uznał jednak, że Sąd pierwszej instancji wadliwie rozpoznał sprawę. Powódka dochodziła roszczeń z tytułu nieuiszczonych opłat, wywodząc obowiązek pozwanych z posiadania spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu. Okoliczność ta była sporna, a powódka nie przedstawiła wystarczających dowodów na jej wykazanie, w tym nieczytelną kserokopię przydziału lokalu. Sąd Rejonowy uznał tę okoliczność za wykazaną na podstawie faktów znanych mu z urzędu, co jest sprzeczne z przepisami k.p.c. Ponadto, brak było szczegółowego wyliczenia dochodzonych należności, a "Kartoteka konta" nie została uwierzytelniona. W związku z tym, Sąd Okręgowy stwierdził, że istota sprawy nie została należycie rozpoznana, co uzasadnia uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd zobowiązał powódkę do przedłożenia dowodów i szczegółowego wyliczenia należności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, fakty znane sądowi z urzędu mogą być wykorzystywane jedynie pomocniczo i nie mogą stanowić podstawy merytorycznych rozstrzygnięć.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wskazał, że ustalenie istotnych okoliczności faktycznych na podstawie wiedzy własnej sądu, bez zwrócenia na to uwagi stronom i bez odpowiedniego dowodu, jest naruszeniem przepisów k.p.c. i czyni orzeczenie wadliwym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
K. M.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Spółdzielnia Mieszkaniowa w R. | spółka | powódka |
| B. M. | osoba_fizyczna | pozwana |
| K. M. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Nakłada na stronę dochodzącą roszczenia obowiązek wykazania okoliczności, z których wywodzi skutki prawne.
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w przypadku nierozpoznania istoty sprawy przez sąd pierwszej instancji.
Pomocnicze
k.p.c. art. 228 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd powinien zwrócić uwagę stronom na fakt znany mu z urzędu, który może mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może w szczególnie uzasadnionych wypadkach zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać strony przegrywającej w całości lub w części kosztami.
k.p.c. art. 355
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd umarza postępowanie, gdy wydanie orzeczenia stało się zbędne z innych przyczyn.
u.s.m. art. 4 § ust. 1
Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewykazanie przez powódkę obowiązku pozwanych do uiszczania opłat za lokal. Wadliwe ustalenie stanu faktycznego przez Sąd Rejonowy w oparciu o nieprawidłowe dowody lub wiedzę z urzędu. Brak szczegółowego wyliczenia i uwierzytelnienia dochodzonych należności.
Godne uwagi sformułowania
fakty znane Sądowi z urzędu mogą być wykorzystywane tylko pomocniczo (nie mogą one stanowić podstawy merytorycznych rozstrzygnięć) istota sprawy nie została należycie rozpoznana wiarygodność zawartych w nim informacji jest znikoma i bez ich dodatkowego uwiarygodnienia informacjami pozyskanymi z innych źródeł dowodowych nie mogą one stanowić podstawy dla poczynienia na ich podstawie pozytywnych ustaleń faktycznych
Skład orzekający
Leszek Dąbek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty dowodzenia w sprawach o zapłatę, zwłaszcza w kontekście spółdzielni mieszkaniowych. Podkreślenie znaczenia prawidłowego ustalania stanu faktycznego i dowodów."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki spraw dotyczących opłat za lokale spółdzielcze i dowodzenia obowiązków wynikających z posiadania prawa do lokalu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje typowe błędy proceduralne, które mogą prowadzić do uchylenia wyroku, co jest cenną lekcją dla praktyków prawa. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe gromadzenie i prezentowanie dowodów.
“Błędy proceduralne w sądzie pierwszej instancji doprowadziły do uchylenia wyroku – czego unikać w sprawach o zapłatę?”
Dane finansowe
WPS: 7296,72 PLN
należność z tytułu opłat za lokal: 7296,72 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III Ca 366/21 ( III Cz 111/21) WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 maja 2022 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący – Sędzia Sądu Okręgowego Leszek Dąbek Protokolant Martyna Springer po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2022 r. w Gliwicach na rozprawie sprawy z powództwa (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w R. przeciwko B. M. i K. M. o zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w Rudzie Śląskiej z dnia 2 lutego 2021 r., sygn. akt I C 4401/17 - rozpoznanej także na rzecz pozwanej B. M. oraz na skutek zażalenia powódki na postanowienie zawarte w punkcie 2 wyroku Sądu Rejonowego w Rudzie Śląskiej z dnia 2 lutego 2021 r., sygn. akt I C 4401/17 1. z apelacji pozwanego K. M. uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Rudzie Śląskiej do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego; 2. umarza postępowanie zażaleniowe. SSO Leszek Dąbek Sygn. akt III Ca 366/21 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Rudzie Śląskiej wyroku z dnia 2 02 2021r. zasądził solidarnie od pozwanych K. M. i B. M. na rzecz po wódki (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w R. kwotę 7.296,72zł, wskazane w sentencji odsetki za opóźnienie oraz orzekł o kosztach procesu i należnym pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzeniu. W ustalonym stanie faktycznym, jako podstawę rozstrzygnięcia przywołał regulację art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 15 12 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych oraz postanowienia § 7 ust. 1 pkt 4 Statutu powódki. Dokonał oceny prawnej ustalonego stanu faktycznego i w konkluzji ocenił, że strona pozwana – wbrew dyrektywie zawartej w art. 6 k.c. - nie wykazała, że spłaciła należność objętą żądaniem pozwu w „ jakimkolwiek zakresie” i dlatego „orzekł zgodnie z żądaniem pozwu”. O kosztach procesu w oparciu o regulację art. 102 k.p.c. Orzeczenie zaskarżył pozwany K. M. oraz powódka (...) Spółdzielnia Mieszkaniowej w R. . Pozwany w apelacji zaskarżył wyrok w całości i wnosił o jego zmianę przez oddalenie powództwa, bądź jego uchylenie przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Zarzucał, że istniej wskazana w apelacji sprzeczność pomiędzy istotnymi ustaleniami Sądu pierwszej instancji a zebranym w sprawie materiałem dowodowym oraz przy ferowaniu wyroku naruszono w sposób podany w apelacji przywołane w niej przepisy prawa materialnego i procesowego. Powódka zaskarżyła wyrok w części orzekającej o kosztach procesu. Sąd Okręgowy w Gliwicach na rozprawie w dniu 20 04 2022r. postanowił rozpoznać apelację pozwanego także na rzecz pozwanej B. M. oraz połączył sprawę zażaleniową ze sprawą apelacyjną do ich wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Sąd pierwszej instancji prawidłowo zakwalifikował roszczenia powódki lecz wadliwie rozpoznał sprawę. Powódka dochodzi w niniejszej sprawie roszczeń z tytułu nieuiszczonych przez pozwanych opłat za zajmowanie spornego lokalu. Obowiązek ich uiszczania przez pozwanych wywodzi z posiadania przez nich w spornym okresie spółdzielczego lokatorskiego prawa do tego lokalu, co stosownie do regulacji art. 6 k.c. rodzi po jej stronie obowiązek wykazania tej okoliczności. Pozwani nie przyznali tej okoliczności, więcej w odpowiedzi na pozew formalnie zaprzeczyli jej, co powodowało, że była ona sporna pomiędzy stronami, a to zgodnie z przywołaną regulacją prawną obligowało powódkę do jej wykazania. Powódka w celu udowodnieniu tej okoliczności zaoferowała Sądowi Rejonowemu dowód z dołączonej do pozwu kserokopii przydziału pozwanym spornego lokalu, która na dodatek w ocenie tego Sądu była nieczytelna, w konsekwencji czego nie dopuścił z niej dowodu. Zamiast tego ferując zaskarżony wyrok uznał tę okoliczność za wykazaną, gdyż fakt ten był mu znany z urzędu, ale wbrew dyrektywie zawartej w art. 228 § 2 k.p.c. nie zwrócił na to uwagi stronom. Więcej, umknęło jego uwadze, że wskazana okoliczność należy do okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Tego rodzaju fakty nie może być ustalana we wskazany sposób, gdyż fakty znane Sądowi z urzędu mogą być wykorzystywane tylko pomocniczo (nie mogą one stanowić podstawy merytorycznych rozstrzygnięć). W konsekwencji powyższego w materiale sprawy brak jest wiarygodnych informacji pozwalających poczynić w tej kwestii pozytywne ustalenia, co już tylko z tego powodu czyni zaskarżony wyrok wadliwym. Niezależnie od tego w pozwie brak jest szczegółowego wyliczenia dochodzonych należności, tylko odniesiono się w nim do „Kartoteki konta”. Stanowi ona wydruk z systemu informatycznego powódki, który nie został w żaden sposób uwierzytelniony. Z tej przyczyny wiarygodność zawartych w nim informacji jest znikoma i bez ich dodatkowego uwiarygodnienia informacjami pozyskanymi z innych źródeł dowodowych nie mogą one stanowić podstawy dla poczynienia na ich podstawie pozytywnych ustaleń faktycznych. W połączeniu z powyższym powoduje to, że istota sprawy nie została należycie rozpoznana, a to z mocy regulacji art. 386 § 4 k.p.c. czyni apelację uzasadnioną i prowadziło do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Reasumując zaskarżony wyrok jest wadliwy i dlatego apelację pozwanych jako uzasadnioną uwzględniono orzekając jak w sentencji w oparciu o regulację art. 386 § 4 k.p.c. , a postępowanie zażaleniowe umorzono przy zastosowaniu regulacji art. 355 k.p.c. gdyż wydanie orzeczenia o zasadności zażalenia stało się zbędne. Sąd Rejonowy rozpoznając ponownie sprawę uwzględni zawartą powyżej ocenę prawną i zobowiąże powódkę do przedłożenia szczegółowego wyliczenia dochodzonych należności , dowodów w celu ich wykazania oraz do przedłożenia oryginału, bądź prawidłowo uwierzytelnionej, czytelnej kserokopii przydziału pozwanym lokalu. Orzekając ponownie w sprawie ponownie oceni czy w uzupełnionym materiale sprawy istnieją wiarygodne informacje do poczynienia w tym zakresie pozytywnych ustaleń i w zależności od tej oceny skonstruuje prawidłowa podstawę faktyczną orzeczenia. SSO Leszek Dąbek
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI