III CA 350/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Łodzi wyrokiem z dnia 28 grudnia 2015 r. umorzył postępowanie w części roszczenia o zapłatę 1.470 zł, zasądził od pozwanego SPZOZ Wojewódzkiego Szpitala (...) w Z. na rzecz powoda SPZOZ (...) Szpitala (...) Medycznej (...) w Ł. kwotę 54.239 zł z odsetkami oraz oddalił powództwo w pozostałym zakresie, zasądzając koszty procesu. Sąd Rejonowy uznał, że umowy o świadczenie usług medycznych między publicznymi zakładami opieki zdrowotnej nie są umowami zlecenia, a roszczenia z nich wynikające przedawniają się w ogólnym terminie 10 lat (art. 118 k.c.), a zarzut przedawnienia był niezasadny, częściowo z uwagi na uznanie długu przez pozwanego. Pozwany wniósł apelację, zarzucając naruszenie art. 751 pkt 1 k.c. lub art. 118 in fine k.c. oraz art. 5 k.c. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, podzielił ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego, ale nie zgodził się z jego oceną prawną w kwestii przedawnienia. Sąd Okręgowy uznał, że działalność SPZOZ ma charakter gospodarczy, a zatem roszczenia z niej wynikające przedawniają się w terminie 3 lat (art. 118 k.c.). W związku z tym, większość roszczeń powoda, które stały się wymagalne przed 22 maja 2012 r. (data wniesienia pozwu), uznał za przedawnione. Zmieniono wyrok Sądu Rejonowego w zakresie zasądzonej kwoty i kosztów postępowania, stosując zasadę odpowiedzialności za wynik procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie charakteru prawnego działalności SPZOZ jako działalności gospodarczej i zastosowanie 3-letniego terminu przedawnienia do roszczeń z umów o świadczenie usług medycznych.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w dacie zawierania umów i powstawania roszczeń. Interpretacja charakteru działalności SPZOZ może ewoluować wraz ze zmianami legislacyjnymi.
Zagadnienia prawne (3)
Jaki jest termin przedawnienia roszczeń wynikających z umów o świadczenie usług medycznych zawieranych między samodzielnymi publicznymi zakładami opieki zdrowotnej, które nie są zarejestrowane jako przedsiębiorcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Roszczenia te przedawniają się w terminie 3 lat, jako związane z działalnością gospodarczą, zgodnie z art. 118 k.c.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że działalność SPZOZ, mimo braku rejestracji jako przedsiębiorca, ma charakter gospodarczy ze względu na prowadzenie działalności na własny rachunek, stosowanie zasad rachunku ekonomicznego, zawieranie umów z NFZ oraz zawieranie umów cywilnoprawnych. W związku z tym zastosowanie ma krótszy, 3-letni termin przedawnienia.
Czy częściowe zaspokojenie należności lub oświadczenie o potrąceniu stanowi materialnoprawne uznanie długu przerywające bieg przedawnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, częściowe zaspokojenie należności stanowi czynność prawną o charakterze materialnym w postaci uznania długu, która zgodnie z art. 123 § 1 pkt 2 k.c. przerywa bieg przedawnienia.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy uznał, że zapłata części należności z pierwszej faktury oraz oświadczenia o potrąceniu stanowiły wyraz świadomości istnienia zobowiązania i przerwały bieg przedawnienia. Sąd Okręgowy podzielił to stanowisko, jednak stwierdził, że mimo przerwania biegu przedawnienia, roszczenia i tak uległy przedawnieniu przed wniesieniem pozwu.
Czy podniesienie zarzutu przedawnienia przez pozwanego, który przez lata nie regulował należności, może być uznane za nadużycie prawa podmiotowego (art. 5 k.c.)?
Odpowiedź sądu
Tak, podniesienie zarzutu przedawnienia może być uznane za nadużycie prawa, nawet jeśli opóźnienie wierzyciela wynikało z przyczyn niezależnych od obu stron.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy hipotetycznie rozważał, że zarzut przedawnienia mógłby być uznany za nadużycie prawa, co stanowiłoby naruszenie poczucia sprawiedliwości. Sąd Okręgowy uznał tę argumentację za zbędną dla rozstrzygnięcia, ale zaznaczył, że stanowisko Sądu Najwyższego dopuszcza uznanie podniesienia zarzutu przedawnienia za nadużycie prawa.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej Wojewódzkiego Szpitala (...) w Z. | instytucja | pozwany |
| Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej (...) Szpitala (...) i. Wojskowej Akademii Medycznej (...) w Ł. - (...) Szpitala (...) w Ł. | instytucja | powód |
Przepisy (9)
Główne
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
Przewiduje 3-letni termin przedawnienia dla roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
u.z.o.z. art. 35
Ustawa o zakładach opieki zdrowotnej
Umożliwia zawieranie umów o udzielanie zamówienia na świadczenia zdrowotne (subkontrakt).
u.z.o.z. art. 35a
Ustawa o zakładach opieki zdrowotnej
Umożliwia zawieranie umów o udzielenie zamówienia na czas określony.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada wzajemnego zniesienia lub stosunkowego podziału kosztów procesu.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji może zmienić zaskarżone orzeczenie.
Pomocnicze
k.c. art. 751 § pkt 1
Kodeks cywilny
Dotyczy przedawnienia roszczeń z umowy zlecenia, nie miał zastosowania w tej sprawie.
k.c. art. 123 § § 1 pkt 2
Kodeks cywilny
Czynności prawne o charakterze materialnym, w tym uznanie długu, przerywają bieg przedawnienia.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Niedopuszczalne jest nadużycie prawa podmiotowego.
u.z.o.z. art. 35b § ust. 1
Ustawa o zakładach opieki zdrowotnej
SPZOZ pokrywa koszty działalności i zobowiązania z posiadanych środków.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenia dochodzone przez powoda przedawniły się w terminie 3 lat, jako związane z działalnością gospodarczą SPZOZ. • Częściowe zaspokojenie należności przez pozwanego nie wywarło skutku w postaci przerwania biegu przedawnienia dla wszystkich roszczeń, które i tak uległy przedawnieniu.
Odrzucone argumenty
Roszczenia dochodzone przez powoda przedawniają się w terminie 10 lat, jako że SPZOZ nie jest przedsiębiorcą. • Zarzut przedawnienia podniesiony przez pozwanego stanowi nadużycie prawa.
Godne uwagi sformułowania
działalność samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej jest działalnością gospodarczą • podjęcie i wykonywanie we własnym imieniu działalności gospodarczej lub zawodowej • roszczenie dochodzone pozwem jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej • podniesienie zarzutu przedawnienia zawsze może być uznane za nadużycie prawa
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie charakteru prawnego działalności SPZOZ jako działalności gospodarczej i zastosowanie 3-letniego terminu przedawnienia do roszczeń z umów o świadczenie usług medycznych."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w dacie zawierania umów i powstawania roszczeń. Interpretacja charakteru działalności SPZOZ może ewoluować wraz ze zmianami legislacyjnymi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego dotyczącego przedawnienia roszczeń między placówkami medycznymi, z praktycznymi implikacjami dla sektora ochrony zdrowia.
“Czy SPZOZ prowadzi działalność gospodarczą? Kluczowa decyzja sądu w sprawie przedawnienia roszczeń medycznych.”
Dane finansowe
WPS: 60 917 PLN
należność główna: 54 239 PLN
Sektor
medycyna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.