III CA 309/16

Sąd OkręgowyŁódź
SAOSnieruchomościksięgi wieczysteŚredniaokręgowy
księgi wieczystenieruchomościwpisydokumenty geodezyjnezasiedzeniepostępowanie wieczystoksięgowesąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Okręgowy oddalił apelację wnioskodawczyni, utrzymując w mocy postanowienie Sądu Rejonowego o oddaleniu wniosku o wpisy w księdze wieczystej z powodu braku wymaganych dokumentów geodezyjnych.

Wnioskodawczyni złożyła wniosek o przyłączenie działki do księgi wieczystej, sprostowanie oznaczenia nieruchomości oraz wpisanie współwłaścicieli. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, wskazując na brak wymaganych dokumentów geodezyjnych (wyrysu z mapy ewidencyjnej i wypisu z rejestru gruntów). Apelacja wnioskodawczyni, mimo dołączenia dokumentów geodezyjnych, została oddalona przez Sąd Okręgowy, który uznał je za złożone po terminie i niewystarczające do dokonania wpisu.

Sprawa dotyczyła wniosku M. K. o dokonanie szeregu wpisów w księdze wieczystej, w tym przyłączenia działki, sprostowania oznaczenia nieruchomości oraz wpisania współwłaścicieli na podstawie postanowienia o stwierdzeniu nabycia własności przez zasiedzenie. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, ponieważ wnioskodawczyni nie przedstawiła wymaganych dokumentów geodezyjnych, takich jak wyrys z mapy ewidencyjnej i wypis z rejestru gruntów, które są niezbędne do oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości. Apelacja wnioskodawczyni została oddalona przez Sąd Okręgowy. Sąd drugiej instancji podkreślił, że postępowanie wieczystoksięgowe ma charakter formalny i sąd bada jedynie treść wniosku oraz dołączonych dokumentów. Dokumenty złożone dopiero w postępowaniu apelacyjnym nie mogą stanowić podstawy uwzględnienia wniosku, a nawet dołączony wyrys i wypis nie dawały podstawy do ujawnienia działki nr (...) w księdze wieczystej nr (...), gdyż w ewidencji gruntów figurują inne numery działek. W konsekwencji, brak możliwości dokonania wpisu w dziale I księgi wieczystej skutkował oddaleniem wniosku o ujawnienie prawa własności w dziale II.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd drugiej instancji nie może brać pod uwagę dokumentów przedstawionych dopiero w postępowaniu drugoinstancyjnym, jeżeli miałyby one stanowić podstawę uwzględnienia wniosku.

Uzasadnienie

Postępowanie wieczystoksięgowe ma charakter formalny, a sąd bada jedynie treść wniosku i dołączonych dokumentów. Złożenie dokumentów po terminie, w tym w postępowaniu apelacyjnym, jest spóźnione i nie może stanowić podstawy do uwzględnienia wniosku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

Sąd Rejonowy

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznawnioskodawczyni
M. J.osoba_fizycznauczestnik
A. J.osoba_fizycznauczestnik
L. R. (1)osoba_fizycznapoprzedni właściciel
L. R. (2)osoba_fizycznapoprzedni właściciel
Skarb Państwaorgan_państwowypoprzedni właściciel

Przepisy (7)

Główne

Dz.U.poz.1411 art. §76 ust.1, 2 i 3

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 listopada 2013 roku w sprawie zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie informatycznym

Dane dotyczące nieruchomości gruntowych i budynkowych wpisuje się w księdze wieczystej na podstawie wyrysu z mapy ewidencyjnej oraz wypisu z rejestru gruntów lub innego dokumentu sporządzonego na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków, chyba że odrębne przepisy stanowią inaczej. Dokumenty te powinny być zaopatrzone w klauzulę właściwego organu stwierdzającą, iż są przeznaczone do dokonywania wpisów w księgach wieczystych.

Pomocnicze

Dz.U.z 2013 r. poz. 1411 z późn.zm. art. § 104

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 listopada 2013 roku w sprawie zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie informatycznym

Do wniosku o założenie księgi wieczystej dołącza się dokumenty stwierdzające nabycie własności nieruchomości określonej we wniosku oraz dokumenty stanowiące podstawę oznaczenia nieruchomości.

k.p.c. art. 626 9

Kodeks postępowania cywilnego

Niezłożenie wymaganych dokumentów stanowi przeszkodę do dokonania wpisu uzasadniającą oddalenie wniosku.

k.p.c. art. 626 8 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd wieczystoksięgowy rozpoznając wniosek o wpis bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej.

Dz.U. z 2013 r. poz.707 art. 26

Ustawa z dnia 6 lipca 1982 roku o księgach wieczystych i hipotece

Podstawą oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej są dane katastru nieruchomości.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie apelacji jako bezzasadnej.

k.p.c. art. 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o postępowaniu w sprawach o wpis do księgi wieczystej do postępowania apelacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezłożenie przez wnioskodawczynię wymaganych dokumentów geodezyjnych (wyrysu z mapy ewidencyjnej i wypisu z rejestru gruntów) uniemożliwiło dokonanie żądanych wpisów. Dokumenty złożone dopiero w postępowaniu apelacyjnym nie mogą stanowić podstawy uwzględnienia wniosku w postępowaniu wieczystoksięgowym. Postępowanie wieczystoksięgowe ma charakter formalny i sąd bada jedynie treść wniosku oraz dołączonych dokumentów.

Godne uwagi sformułowania

Sąd drugiej instancji nie może zatem uwzględnić dokumentów złożonych dopiero w postępowaniu apelacyjnym, jeżeli - co należy podkreślić - miałyby one stanowić podstawę uwzględnienia wniosku W postępowaniu wieczystoksięgowym, w odniesieniu zarówno do sądu pierwszej, jak i drugiej instancji, treść art. 626 8 § 2 k.p.c. wyłącza prowadzenie postępowania dowodowego oraz wyłączone jest stosowanie art. 316 k.p.c.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty postępowania wieczystoksięgowego, wymogi formalne dotyczące dokumentów geodezyjnych, dopuszczalność dowodów w postępowaniu apelacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania wieczystoksięgowego i wymogów formalnych, nie rozstrzyga merytorycznie kwestii własnościowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne w postępowaniu wieczystoksięgowym, związane z wymogami formalnymi i kompletnością dokumentacji. Jest to istotne dla praktyków, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Ca 309/16 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 10 grudnia 2015 roku wydanym w sprawie dz.kw.37265/15 w związku ze skargą wnioskodawczyni na postanowienie referendarza sądowego, Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi, oddalił wniosek M. K. o przyłączenie do księgi wieczystej nr (...) działki nr (...) po odłączeniu z księgi dawnej rep.hip. (...) ,założenie księgi wieczystej dla działki nr (...) przez jej przyłączenie do księgi wieczystej nr (...) ,a następnie o sprostowanie oznaczenia nieruchomości objętej kw (...) przez wpisanie w miejsce działek o numerach (...) działki nr (...) oraz o wpisanie w dziale II tej księgi jako współwłaścicieli: M. K. w 5/12 częściach, M. J. w 5/12 częściach oraz A. J. w 2/12 częściach. Sąd Rejonowy ustalił, iż w księdze dawnej rep.hip. (...) uregulowana jest nieruchomość stanowiąca południową połowę osady, zawierająca powierzchni 13 dziesięcin 241 sążni kwadratowych tj.14,3056 ha, która zgodnie z planem sporządzonym w 1911 roku przez mierniczego K. została podzielona na 174 place oznaczone numerami od 1 do 174 oraz na 9 placów oznaczonych literami: a, b, c, d, e, f, g, h, i stanowiących ulice. W dziale II tej księgi jako właściciele reszty tak opisanej osady wpisani są L. syn G. i L. córka E. małżonkowie R. . Postanowieniem z dnia 3 lipca 2014 roku o sygn.akt II Ns 2684/12 Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi stwierdził, iż : 1. M. K. w 5/12 częściach, M. J. w 5/12 częściach oraz A. J. w 2/12 częściach nabyli przez zasiedzenie z dniem 1 marca 1985 roku w miejsce L. R. (1) i L. R. (2) własność nieruchomości położonej w Ł. przy ul.(...) o powierzchni 13 m kw., oznaczonej jako działka nr (...) ,obręb B-26, dla której prowadzona jest księga dawna rep.hip. (...) , 2. M. K. w 5/12 częściach, M. J. w 5/12 częściach oraz A. J. w 2/12 częściach nabyli przez zasiedzenie z dniem 1 października 2000 roku w miejsce Skarbu Państwa własność nieruchomości położonej w Ł. przy ul.(...) o powierzchni 48 m kw., oznaczonej jako działka nr (...) ,obręb B-26, o nieuregulowanym stanie prawnym. Księga wieczysta nr (...) prowadzona jest dla nieruchomości położonej w Ł. przy ul.(...) , oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr (...) o obszarze 0,1049 ha. W dziale II tej księgi jako współwłaściciele wpisani są: M. K. w 5/12 częściach, M. J. w 5/12 częściach oraz A. J. w 2/12 częściach. Przy tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Rejonowy wskazał, iż wnioskodawczyni wykazała swoje i uczestników prawo własności do nieruchomości opisanej we wniosku. Jednakże nie złożyła dokumentów geodezyjnych pozwalających na dokonanie żądanych czynności, czyli odłączenie działki z jednej księgi i przyłączenie do kolejnej oraz założenie księgi wieczystej. W myśl §76 ust.1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 listopada 2013 roku w sprawie zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie informatycznym (Dz.U.poz.1411 z póź.zm.), dane dotyczące nieruchomości gruntowych i budynkowych wpisuje się w księdze wieczystej na podstawie wyrysu z mapy ewidencyjnej oraz wypisu z rejestru gruntów lub innego dokumentu sporządzonego na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków , chyba że odrębne przepisy stanowią inaczej. Dokumenty te powinny być zaopatrzone w klauzulę właściwego organu stwierdzającą, iż są przeznaczone do dokonywania wpisów w księgach wieczystych. Niezłożenie przez wnioskodawczynię opisanych dokumentów geodezyjnych uniemożliwiło dokonanie żądanych wpisów. Apelację od powyższego orzeczenia złożyła wnioskodawczyni M. K. . Skarżąca nie podniosła w apelacji praktycznie żadnych merytorycznych argumentów podważających zasadność rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji – poza wyrażeniem swoich poglądów na temat ustrojowej roli sądów, oceny pracy sądów i organów administracji. Do apelacji skarżąca dołączyła aktualny wypis z rejestru gruntów wraz z wyrysem z mapy dotyczący działek o numerach (...) wydany przez Prezydenta Miasta Ł. w dniu 18 grudnia 2015 roku za nr (...) . (...) . (...) .2015.1 oraz wykaz dokumentów już wcześniej kierowanych do Sądu Rejonowego dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi. Sąd Okręgowy zważył,co następuje : apelacja nie jest zasadna i dlatego nie może zostać uwzględniona. Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych, które Sąd Okręgowy podziela i przyjmuje za własne. Słusznie także Sąd Rejonowy ocenił, iż niedołączenie przez wnioskodawczynię do wniosku wyrysu z mapy ewidencyjnej i wypisu z rejestru gruntów stanowi przeszkodę do dokonania wpisu uzasadniającą oddalenie wniosku zgodnie z art. 626 9 k.p.c. Sposób dokonywania wpisów do ksiąg wieczystych – obecnie prowadzonych w wersji wyłącznie elektronicznej, nie jest dowolny, lecz regulowany ściśle przez przepisy ustawy z dnia 6 lipca 1982 roku o księgach wieczystych i hipotece (tekst jedn.Dz.U. z 2013 r. poz.707) oraz przepisy wykonawcze - m.in. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 listopada 2013 roku w sprawie zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie informatycznym (Dz.U.z 2013 r. poz. 1411 z późn.zm.).W myśl art.26 powołanej ustawy, podstawą oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej są dane katastru nieruchomości. Jak stanowi §76 ust.1,2 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 listopada 2013 roku, dane dotyczące nieruchomości gruntowych i budynkowych wpisuje się w księdze wieczystej na podstawie wyrysu z mapy ewidencyjnej oraz wypisu z rejestru gruntów lub innego dokumentu sporządzonego na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków , chyba że odrębne przepisy stanowią inaczej. W myśl § 104 powołanego rozporządzenia do wniosku o założenie księgi wieczystej dołącza się dokumenty stwierdzające nabycie własności nieruchomości określonej we wniosku oraz dokumenty stanowiące podstawę oznaczenia nieruchomości. Zgodnie z art. 626 8 § 2 k.p.c. , sąd wieczystoksięgowy rozpoznając wniosek o wpis bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej. W postępowaniu wieczystoksięgowym, w odniesieniu zarówno do sądu pierwszej, jak i drugiej instancji, treść art. 626 8 § 2 k.p.c. wyłącza prowadzenie postępowania dowodowego oraz wyłączone jest stosowanie art. 316 k.p.c. Dokonanie wpisu na podstawie dokumentów niedołączonych do wniosku o wpis stanowi przekroczenie granic kognicji sądu (uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 2009 r. - zasada prawna - III CZP 80/09, OSNC 2010, nr 6, poz. 84, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 października 2011 r., III CSK 322/10, nie publ. oraz postanowienie składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 16 listopada 2011 r., II CSK 538/10). Sąd drugiej instancji nie może zatem uwzględnić dokumentów złożonych dopiero w postępowaniu apelacyjnym, jeżeli - co należy podkreślić - miałyby one stanowić podstawę uwzględnienia wniosku (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 kwietnia 2013 r., IV CSK 551/12, OSNC- ZD 2014 , nr A, poz. 15). W rozpoznawanej sprawie wnioskodawczyni żądając przyłączenia działki nr (...) do księgi wieczystej nr (...) po jej odłączeniu z księgi dawnej rep.hip. (...) oraz założenia księgi wieczystej dla działki nr (...) przez jej przyłączenie do księgi wieczystej nr (...) , a następnie o sprostowanie oznaczenia nieruchomości objętej kw (...) , nie dołączyła do wniosku dokumentów geodezyjnych pozwalających na oznaczenie nieruchomości w dziale I księgi wieczystej. Co więcej – dokumentów takich wnioskodawczyni nie dołączyła także do skargi na orzeczenie referendarza sądowego, choć w uzasadnieniu postanowienia referendarza oddalającego wniosek wyraźnie wskazano na konieczność ich złożenia. Dołączenie wyrysu z mapy i wypisu z ewidencji gruntów do apelacji jest działaniem spóźnionym, ponieważ – co już wyżej wskazano, sąd drugiej instancji nie może brać pod uwagę dokumentów przedstawionych dopiero w postępowaniu drugoinstancyjnym. Należy przy tym wskazać, że również dokument dołączony do apelacji nie daje podstawy do ujawnienia w dziale księgi wieczystej nr (...) działki nr (...) , skoro w ewidencji gruntów figurują obecnie działki o numerach (...) . Konsekwencją braku możliwości dokonania żądanego wpisu w dziale I jest oddalenie wniosku o ujawnienie w dziale II prawa własności wnioskodawczyni i uczestników wynikającego z postanowienia z dnia 3 lipca 2014 roku o sygn.akt II Ns 2684/12 wydanego przez Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd Okręgowy na podstawie art.385 k.p.c. w zw. z art.13§ 2 k.p.c. oddalił apelację jako bezzasadną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI