III Ca 2700/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelacje dotyczące wpisów w księdze wieczystej, potwierdzając, że prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności nieruchomości jest wystarczającą podstawą do ujawnienia nowego właściciela i wykreślenia obciążeń.
Wnioskodawcy H. i J. S. złożyli wniosek o wpis własności nieruchomości i wykreślenie hipotek, opierając się na prawomocnym postanowieniu o przysądzeniu własności z 2017 r. Sąd Rejonowy uwzględnił wniosek. Apelację złożyli M. i L. B., kwestionując prawomocność postanowienia i podstawę wpisów. Sąd Okręgowy uznał apelacje za bezzasadne, podkreślając, że sąd wieczystoksięgowy bada jedynie formę i treść wniosku oraz dokumentów, a nie merytoryczną zasadność postanowień sądu, które stanowią podstawę wpisu.
Sprawa dotyczyła wniosku H. i J. małżonków S. o wpis prawa własności nieruchomości w księdze wieczystej oraz wykreślenie obciążających ją hipotek i wzmianki o egzekucji. Podstawą wniosku było prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w Kutnie z dnia 19 czerwca 2017 r. (sygn. akt I Co 1223/14) o przysądzeniu własności tej nieruchomości, które uprawomocniło się 11 października 2021 r. Sąd Rejonowy w Kutnie dokonał wpisów, co spotkało się ze skargą M. i L. B. Skarżący zarzucili brak podstawy prawnej dla wpisów, wskazując, że postanowienie z 2017 r. nie było prawomocne. Sąd Rejonowy utrzymał wpisy w mocy. Apelacje od tego postanowienia wnieśli M. i L. B., domagając się wykreślenia dokonanych wpisów. Sąd Okręgowy w Kutnie oddalił apelacje. Sąd podkreślił, że w postępowaniu wieczystoksięgowym sąd bada jedynie treść i formę wniosku oraz dołączonych dokumentów, a nie merytoryczną zasadność postanowień stanowiących podstawę wpisu. Stwierdzono, że małżonkowie B. nabyli nieruchomość w 2011 r., wiedząc o toczącym się postępowaniu egzekucyjnym i obciążeniach hipotecznych. Prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności jest tytułem do ujawnienia prawa własności i podstawą do wykreślenia hipotek zgodnie z przepisami k.p.c. i ustawy o księgach wieczystych i hipotece.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności jest tytułem do ujawnienia prawa własności w księdze wieczystej oraz podstawą do wykreślenia obciążających nieruchomość hipotek.
Uzasadnienie
Sąd wieczystoksięgowy bada jedynie treść i formę wniosku oraz dołączonych dokumentów, a nie merytoryczną zasadność postanowień sądu stanowiących podstawę wpisu. Postanowienie o przysądzeniu własności, zgodnie z przepisami k.p.c. i ustawy o księgach wieczystych i hipotece, stanowi tytuł do ujawnienia nowego właściciela i wykreślenia hipotek.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
wnioskodawcy H. i J. S.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| H. i J. małżonkowie S. | osoba_fizyczna | wnioskodawcy |
| M. B. i L. B. | osoba_fizyczna | skarżący |
| Bank (...) S.A. w Z. | spółka | wierzyciel hipoteczny |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | wierzyciel hipoteczny |
| Bank Spółdzielczy w Ł. | spółka | wierzyciel hipoteczny |
| Ministerstwo Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej | organ_państwowy | wierzyciel hipoteczny |
| J. O. i B. O. | osoba_fizyczna | sprzedający |
| Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa | instytucja | wierzyciel |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 626 8 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej.
k.p.c. art. 999 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności przenosi własność na nabywcę i jest tytułem do ujawnienia prawa własności w katastrze nieruchomości oraz przez wpis w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów.
k.p.c. art. 1003 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Na podstawie samego postanowienia o przysądzeniu własności wykreśla się wszystkie hipoteki obciążające nieruchomość, jeżeli w postanowieniu stwierdzono zapłacenie przez nabywcę całej ceny nabycia gotówką.
u.k.w.h. art. 31
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Określa dokumenty stanowiące podstawę wpisu w księdze wieczystej.
Pomocnicze
k.p.c. art. 930
Kodeks postępowania cywilnego
Rozporządzenie nieruchomością po jej zajęciu nie ma wpływu na dalsze postępowanie egzekucyjne.
u.k.s. art. 298 § 6
Ustawa o komornikach sądowych
Dotyczy stosowania przepisów k.p.c. w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2018 r. w zakresie wykreślania hipotek.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy stosowania przepisów k.p.c. do postępowań wszczętych na podstawie innych ustaw.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności jest wystarczającą podstawą do wpisu nowego właściciela i wykreślenia hipotek. Sąd wieczystoksięgowy nie bada merytorycznej zasadności postanowień stanowiących podstawę wpisu. Rozporządzenie nieruchomością po zajęciu nie wpływa na postępowanie egzekucyjne.
Odrzucone argumenty
Kwestionowane wpisy zostały dokonane bez podstawy prawnej. Postanowienie o przysądzeniu własności z 2017 r. nie było prawomocne.
Godne uwagi sformułowania
W postępowaniu wieczystoksięgowym sąd nie rozpoznaje żadnych sporów – w szczególności nie bada merytorycznie postanowień wydawanych przez sądy, które stanowią postawę dokonanych wpisów. Prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności przenosi własność na nabywcę i jest tytułem do ujawnienia na rzecz nabywcy prawa własności w katastrze nieruchomości oraz przez wpis w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad postępowania wieczystoksięgowego, znaczenia prawomocnego postanowienia o przysądzeniu własności jako podstawy wpisów i wykreśleń hipotek."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wpisu po egzekucji z nieruchomości i zastosowania przepisów k.p.c. w brzmieniu obowiązującym w określonym czasie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje kluczowe zasady postępowania wieczystoksięgowego i znaczenie prawomocnych postanowień o przysądzeniu własności, co jest istotne dla praktyków prawa nieruchomości.
“Kluczowe zasady wpisów w księdze wieczystej: prawomocne przysądzenie własności jako podstawa wpisu i wykreślenia hipotek.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III Ca 2700/22 UZASADNIENIE Dnia 2 czerwca 2022 r. do Sądu Rejonowego w Kutnie V Wydziału Ksiąg Wieczystych wpłynął wniosek H. i J. małżonków S. o wpis w dziale II, oraz wykreślenie wpisów w dziale III i IV księgi wieczystej (...) . Do wniosku załączone zostało prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w Kutnie z dnia 19 czerwca 2017 r., sygn. akt I Co 1223/14 o przysądzeniu własności nieruchomości. W dniu 6 czerwca 2022 r. referendarz sądowy dokonał wpisu w dziale II oraz wykreślił wpisy w dziale III i IV księgi wieczystej (...) , tj.: ujawniono jako właścicieli H. i J. małżonków S. , wykreślono wzmiankę o wszczęciu egzekucji z nieruchomości oraz wykreślono hipoteki umowne zwykłe na rzecz (...) Banku (...) S.A. w Z. , Skarbu Państwa, Banku Spółdzielczego w Ł. , Ministerstwa Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej oraz hipotekę przymusową na rzecz Skarbu Państwa. Na powyższe skargę złożyli M. B. i L. B. , wskazując, iż orzeczenie Sądu Rejonowego w Kutnie z dnia 19 czerwca 2017 r., sygn. akt I Co 1223/14 nie jest prawomocne. Postanowieniem wydanym w dniu 5 października 2022 roku, Sąd Rejonowy w Kutnie utrzymał w mocy zaskarżony wpis i oddalił wniosek o zawieszenie postępowania. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd Rejonowy w Kutnie podniósł, że w niniejszej sprawie żądanie wniosku dotyczyło ujawnienia nowych właścicieli w dziale II księgi wieczystej oraz wykreślenie wpisów w dziale III i IV księgi wieczystej. Jako podstawę wpisu wnioskodawcy powołali postanowienie Sądu Rejonowego w Kutnie z dnia 19 czerwca 2017 r. o przysądzeniu własności. Do wniosku załączone zostało postanowienie Sądu Rejonowego w Kutnie z dnia 19 czerwca 2017 r., sygn. akt I Co 1223/14 prawomocne od dnia 11 października 2021 r., w którym to m.in. sąd przysądził własność nieruchomości rolnej niezabudowanej, o powierzchni 5,43 ha, położonej w miejscowości B. , gmina Ł. , oznaczonej numerem działki (...) , dla której prowadzona jest księga wieczysta (...) w Sądzie Rejonowym w Kutnie Wydział V Ksiąg Wieczystych, będącej przedmiotem licytacji w dniu 16 grudnia 2014 roku, na rzecz H. S. oraz J. S. , na prawach małżeńskiej wspólności ustawowej, za cenę 84.825,00 złotych, zapłaconą gotówką. Przysądzenie własności jest kolejnym etapem w egzekucji z nieruchomości, następującym po przybiciu. Po uprawomocnieniu się postanowienia o przybiciu i wykonaniu przez nabywcę warunków licytacyjnych lub postanowienia o ustaleniu ceny nabycia i wpłaceniu całej ceny sąd wydaje postanowienie o przysądzeniu własności nieruchomości. Prawomocne postanowienie w sprawie sygn. akt I Co 1223/14 Sądu Rejonowego w Kutnie stanowi zarówno podstawę ujawnienia nowego właściciela w dziale II księgi wieczystej, wykreślenia hipotek jak i wzmianek o wszczęciu postepowania egzekucyjnego, wobec jego zakończenia co do tej nieruchomości. W konkluzji, zdaniem Sądu I instancji, przedstawione postanowienie o przysądzeniu na rzecz wnioskodawców prawa walności przedmiotowej nieruchomości jest dokumentem mogącym stanowić podstawę do dokonania wpisu w księdze wieczystej – stosowanie do art. 31 ustawy z dnia 6 lipca 1982r. o księgach wieczystych i hipotece ( tj. Dz.U. z 2022r. poz. 1374), co skutkowało utrzymaniem w mocy zaskarżonych wpisów – stosownie do art. 518 1 § 3 k.p.c. Apelacje od powyższego rozstrzygnięcia wnieśli L. B. k M. B. . Skarżący zarzucili dokonanie zaskarżonego wpisu bez podstawy prawnej, w konkluzji wnieśli o wykreślenie dokonanych wpisów. Sąd Okręgowy ustalił, co następuje: Sąd Rejonowy w Kutnie prowadzi Ksiąg wieczystą (...) dla nieruchomości rolnej niezabudowanej, położonej w B. . W dziale drugim powołanej księgi wieczystej ujawnieni byli J. O. i B. O. do wspólności ustawowej małżeńskiej. Na podstawie umowy sprzedaży zawartej w formie aktu notarialnego z dnia 4 października 2011r. przed notariuszem w G. D. R. . A. (...) J. i B. O. sprzedali przedmiotową nieruchomość M. B. z domu O. córce B. i J. O. oraz jej mężowi L. B. do wspólności małżeńskiej ustawowej. Jak wynika z zapisu w umowie sprzedaży, małżonkowie B. zostali poinformowani, że w dziale III księgi wieczystej (...) wpisano wszczęcie egzekucji do nieruchomości w celu zaspokojenia należności w sumie 141.686, 74 zł z 70 % od dnia 1 marca 1994r. oraz 597,83 zł kosztów postępowania, przypadającej z mocy tytułu wykonawczego – wyciągu z ksiąg bankowych z marca 1994r. od dłużników J. O. , B. O. na rzecz Banku (...) w P. w związku z przyłączeniem się do egzekucji na rzecz Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z siedzibą w W. w sprawie Km 1838/09. Nadto, w dziale IV księgi wieczystej ujawnione zostały 4 hipoteki umowne oparz jedna hipoteka przymusowa ( umowa sprzedaży zawarta w formie aktu notarialnego –k.374-375, zawiadomienie o wpisem zajęcia nieruchomości z dnia 3 grudnia 2009 r. w sprawie Km 838/09 – k.118-119). W dniu 11 października 2011r. małżonkowie B. zostali ujawnienie w dziale II księgi wieczystej ( zawiadomienie o wpisie –k. 125-127.). W dniu 2 czerwca 2022r. H. i J. małżonkowi S. złożyli wniosek o wpis w dziale II przedmiotowej księgi wieczystej prawa własności wnioskodawców oraz o wykreślenie z działu III księgi wieczystej wzmianek o zajęciu nieruchomości i wykreślenie z działu IV księgi wieczystej hipotek. Do wniosku załączone zostało postanowienie Sądu Rejonowego w Kutnie z dnia 19 czerwca 2017 r., sygn. akt I Co 1223/14, prawomocne od dnia 11 października 2021 r., w którym to m.in. Sąd Rejonowy w Kutnie przysądził własność nieruchomości rolnej niezabudowanej, o powierzchni 5,43 ha, położonej w miejscowości B. , gmina Ł. , oznaczonej numerem działki (...) , dla której prowadzona jest księga wieczysta (...) w Sądzie Rejonowym w Kutnie Wydział V Ksiąg Wieczystych, będącej przedmiotem licytacji w dniu 16 grudnia 2014 roku, na rzecz H. S. oraz J. S. , na prawach małżeńskiej wspólności ustawowej, za cenę 84.825,00 złotych, zapłaconą gotówką. ( postanowienie ze stwierdzeniem prawomocności - k. 147-148 w aktach księgi wieczystej LD1K/00021705/7 – sygn. akt Sądu Okręgowego w Łodzi III Ca 2701/22). W dniu 6 czerwca 2022r. Sąd Rejonowe w Kutnie uwzględnił wniosek (zawiadomienie o wpisie –k.156-163). Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacje są bezzasadne. Stosownie do art. 626 8 § 2 k.p.c. , rozpoznając wniosek o wpis, sąd bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej. W przedmiotowej sprawie sąd wieczystoksięgowy w oparciu o zebrany materiał dowodowy prawidłowo zastosował przepisy regulujące postępowanie wieczystoksięgowe. W postępowaniu wieczystoksięgowym sąd nie rozpoznaje żadnych sporów – w szczególności nie bada merytorycznie postanowień wydawanych przez sądy, które stanowią postawę dokonanych wpisów. Nie znajduje żadnego uzasadnienia podnoszony przez skarżących zarzut, że kwestionowane wpisy zostały dokonane bez podstawy prawnej. Jak wynika z zebranego materiału dowodowego, małżonkowie B. nabywając w 2011r. przedmiotową nieruchomość, wiedzieli że nieruchomość ta została zajęta przez komornika sądowego, egzekucja z nieruchomości była w toku, nieruchomość była także obciążana hipotekami. Wynika to wprost z zapisów umowy sprzedaży, sporządzonej w formie aktu notarialnego. Jak wynika z zapisów w księdze wieczystej, zajęcie nieruchomości przez komornika sądowego nastąpiło w 2009r.. Małżonkowie O. sprzedali swojej córce M. B. i jej mężowi L. B. zajęta nieruchomość w 2011 r.. Stosowanie do art. 930 k.p.c. rozporządzenie nieruchomością po jej zajęciu nie ma wpływu na dalsze postępowanie egzekucyjne (…).W każdym razie czynności egzekucyjne są ważne tak w stosunku do dłużnika jak i w stosunku do nabywcy. Małżonkowie S. nabyli przedmiotową nieruchomość w drodze licytacja publicznej. Do wniosku o wpis prawa własności, wykreślenia hipotek jak również wykreślenia zmianki w dziel III o zajęciu nieruchomości wnioskodawcy załączyli postanowienie Sądu Rejonowego w Kutnie z dnia 19 czerwca 2017 r., sygn. akt I Co 1223/14, prawomocne od dnia 11 października 2021 r., w którym to m.in. sąd przysądził własność nieruchomości rolnej niezabudowanej, o powierzchni 5,43 ha, położonej w miejscowości B. , gmina Ł. , oznaczonej numerem działki (...) , dla której prowadzona jest księga wieczysta (...) w Sądzie Rejonowym w Kutnie Wydział V Ksiąg Wieczystych, będącej przedmiotem licytacji w dniu 16 grudnia 2014 roku, na rzecz H. S. oraz J. K. , na prawach małżeńskiej wspólności ustawowej, za cenę 84.825,00 złotych, zapłaconą gotówką. Jak słusznie zauważył Sąd I instancji, stosownie do art. 999 § 1 k. p. c. , prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności przenosi własność na nabywcę i jest tytułem do ujawnienia na rzecz nabywcy prawa własności w katastrze nieruchomości oraz przez wpis w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów. Prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności jest tytułem wykonawczym do wprowadzenia nabywcy w posiadanie nieruchomości i opróżnienia znajdujących się na tej nieruchomości pomieszczeń bez potrzeby nadania mu klauzuli wykonalności. Określenie warunków pod jakimi możliwe jest wykreślenie hipotek obciążających nieruchomość uregulowane zostało natomiast w art. 1003 § 2 k.p.c. Postanowienie o przysądzeniu wydane zostało w dniu 19 czerwca 2017 r. wobec czego zgodnie z art. 298 ust. 6 ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych należy stosować z art. 1003 § 2 k.p.c. , w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2018 r., zgodnie z treścią tego przepisu na podstawie samego postanowienia o przysądzeniu własności wykreśla się wszystkie hipoteki obciążające nieruchomość, jeżeli w postanowieniu stwierdzono zapłacenie przez nabywcę całej ceny nabycia gotówką. W tym stanie rzeczy, zgodzić należy się z Sądem I instancji, że przedstawione prawomocne postanowienie o przysądzeniu na rzecz wnioskodawców prawa własności przedmiotowej nieruchomości, wypełnia przesłanki opisane dyspozycją art. 31 ustawy z dnia 6 lipca 1982r. o księgach wieczystych i hipotece ( tj. Dz.U. z 2022r. poz. 1374) w zakresie podstaw żądanych wpisów. Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art.13 § 2 k.p.c. oddalił apelacje.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI