Orzeczenie · 2023-10-16

III CA 2651/21

Sąd
Sąd Okręgowy w Łodzi
Data
2023-10-16
SAOSCywilneprawo rzeczoweWysokaokręgowy
nieruchomośćwspółwłasnośćzniesienie współwłasnościpodział fizycznyspłatawartość rynkowagminaspółka z o.o.apelacja

Sąd Rejonowy w Łodzi postanowieniem z dnia 28 września 2021 roku zniósł współwłasność nieruchomości lokalowej położonej w Łodzi, przyznając ją na wyłączną własność Gminy Ł. w udziale 7/8 części, ze spłatą na rzecz (...) Spółki z o.o. w udziale 1/8 części w kwocie 398.000 złotych. Sąd oparł się na opinii biegłego szacującej wartość rynkową udziału spółki na 398.000 zł i uznał, że przyznanie nieruchomości Gminie jest słuszne ze względu na jej większościowy udział. Uczestnik postępowania, (...) Spółka z o.o., złożył apelację, zarzucając Sądowi Rejonowemu naruszenie art. 211 k.c. poprzez niezastosowanie wniosku o podział nieruchomości i art. 212 § 2 k.c. przez przyjęcie, że podział nie jest możliwy. Skarżący podniósł również zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. przez przekroczenie swobodnej oceny dowodów i pominięcie istotnych okoliczności. Sąd Okręgowy uznał apelację za zasadną, stwierdzając, że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy, ponieważ nie zbadał możliwości fizycznego podziału nieruchomości, który jest preferowanym przez prawo sposobem zniesienia współwłasności. Sąd Okręgowy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, nakazując w pierwszej kolejności zasięgnięcie opinii biegłego ds. budownictwa w celu ustalenia możliwości i sposobu podziału nieruchomości.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zniesienia współwłasności, w szczególności preferencji dla fizycznego podziału nieruchomości i konsekwencji nierozpoznania istoty sprawy przez sąd pierwszej instancji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zniesienia współwłasności nieruchomości, gdzie jeden ze współwłaścicieli wnosi o podział, a drugi o przyznanie całości z obowiązkiem spłaty.

Zagadnienia prawne (2)

Jaki jest preferowany sposób zniesienia współwłasności nieruchomości, gdy jeden ze współwłaścicieli wnosi o jej fizyczny podział?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Preferowanym sposobem zniesienia współwłasności jest jej fizyczny podział, jeśli jest to możliwe. Dopiero gdy podział nie jest dopuszczalny, sąd powinien rozważyć inne sposoby, takie jak przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy wskazał, że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy, ponieważ pominął wniosek o fizyczny podział nieruchomości, który jest podstawowym i preferowanym przez ustawodawcę sposobem zniesienia współwłasności. Nierozpoznanie istoty sprawy polega na zaniechaniu zbadania materialnej podstawy żądania lub pominięciu merytorycznych zarzutów stron.

Czy sąd pierwszej instancji rozpoznał istotę sprawy o zniesienie współwłasności, gdy nie zbadał możliwości fizycznego podziału nieruchomości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy, ponieważ całkowicie zaniechał zbadania możliwości fizycznego podziału nieruchomości, mimo zgłoszenia takiego wniosku przez jedną ze stron.

Uzasadnienie

Nierozpoznanie istoty sprawy oznacza uchybienie procesowe polegające na zaniechaniu zbadania materialnej podstawy żądania lub pominięciu merytorycznych zarzutów stron. W tym przypadku sąd pierwszej instancji pominął art. 211 k.c. i nie zbadał, czy nieruchomość daje się podzielić.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Strony

NazwaTypRola
Gmina M. Ł.instytucjawspółwłaściciel / wnioskodawca
(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkawspółwłaściciel / uczestnik / apelujący

Przepisy (12)

Główne

k.c. art. 211

Kodeks cywilny

Podstawowym sposobem zniesienia współwłasności jest podział rzeczy wspólnej.

k.c. art. 212 § § 2

Kodeks cywilny

Rzecz, która nie daje się podzielić, może być przyznana jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych albo sprzedana.

Pomocnicze

k.c. art. 210 § § 1

Kodeks cywilny

Każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności.

k.c. art. 212 § § 1

Kodeks cywilny

Wartość poszczególnych udziałów może być wyrównana przez dopłaty pieniężne.

k.c. art. 212 § § 3

Kodeks cywilny

Sąd oznaczy termin i sposób uiszczenia dopłat lub spłat.

k.p.c. art. 621

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 622 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 520 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Każdy uczestnik ponosi we własnym zakresie pozostałe koszty związane ze swoim udziałem w sprawie.

k.p.c. art. 386 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

W razie uchylenia postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, sąd drugiej instancji może wskazać, jak należy przeprowadzić postępowanie.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące postępowań w sprawach o podział majątku wspólnego stosuje się odpowiednio do innych postępowań dotyczących podziału majątku.

WłLokU art. 7 § ust. 1

Ustawa o własności lokali

Przez podział fizyczny nieruchomości należy rozumieć także wyodrębnienie własności lokali.

WłLokU art. 11 § ust. 1

Ustawa o własności lokali

Wyodrębnienie własności lokalu następuje z chwilą wpisu do księgi wieczystej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 211 k.c. poprzez niezastosowanie wniosku o podział nieruchomości. • Nierozpoznanie istoty sprawy przez Sąd Rejonowy z uwagi na brak zbadania możliwości fizycznego podziału nieruchomości.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy. • Pojęcie „istoty sprawy” dotyczy jej aspektu materialno-prawnego. • Do nie rozpoznania istoty sprawy dochodzi wówczas, gdy rozstrzygnięcie Sądu I instancji nie odnosi się do tego, co było przedmiotem sprawy. • Podstawowym sposobem zniesienia współwłasności jest podział fizyczny rzeczy wspólnej, jako najbardziej sprawiedliwy i pożądany.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zniesienia współwłasności, w szczególności preferencji dla fizycznego podziału nieruchomości i konsekwencji nierozpoznania istoty sprawy przez sąd pierwszej instancji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zniesienia współwłasności nieruchomości, gdzie jeden ze współwłaścicieli wnosi o podział, a drugi o przyznanie całości z obowiązkiem spłaty.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe zbadanie wszystkich możliwych sposobów zniesienia współwłasności, a nie tylko przyznanie jej większościowemu udziałowcowi. Podkreśla znaczenie fizycznego podziału jako preferowanego rozwiązania.

Nieruchomość do podziału czy spłaty? Sąd Okręgowy koryguje błąd Sądu Rejonowego w sprawie zniesienia współwłasności.

Dane finansowe

WPS: 398 000 PLN

spłata: 398 000 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst