III CA 2443/23

Sąd Okręgowy
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaokręgowy
ubezpieczenieodpowiedzialność cywilnalikwidacja szkodycofnięcie pozwukoszty procesulegitymacja bierna

Sąd Okręgowy uchylił częściowo wyrok Sądu Rejonowego i umorzył postępowanie w zakresie cofniętego powództwa, oddalając jednocześnie apelację pozwanego w pozostałej części.

Sąd Rejonowy zasądził od pozwanych na rzecz powoda J. J. kwotę 4.908,02 zł. Pozwany (...) S.A. wniósł apelację, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. Powód, wobec wykonania wyroku przez współpozwanego, cofnął pozew w zakresie należności głównej i części kosztów. Sąd Okręgowy, na podstawie art. 386 § 3 k.p.c., uchylił zaskarżony wyrok w części objętej cofnięciem powództwa i umorzył postępowanie, a w pozostałej części oddalił apelację.

Sąd Rejonowy w Brzezinach wyrokiem z dnia 11 października 2023 r. zasądził od pozwanych (...) S.A. w S. i (...) S.A. w W. na rzecz J. J. kwotę 4.908,02 zł wraz z odsetkami oraz zasądził zwrot kosztów procesu. Pozwany (...) S.A. w S. wniósł apelację, kwestionując swoją legitymację bierną oraz zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. W odpowiedzi na apelację, powód J. J. oświadczył, że wobec wykonania wyroku przez współpozwanego (...) Zakład (...) cofa pozew w zakresie należności głównej wraz z odsetkami oraz w zakresie części kosztów procesu. W związku z tym, Sąd Okręgowy, działając na podstawie art. 386 § 3 k.p.c., uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej zasądzenia należności głównej i kosztów, w której powództwo zostało cofnięte, i w tej części umorzył postępowanie. Sąd Okręgowy wskazał, że cofnięcie pozwu wraz ze zrzeczeniem się roszczenia było dopuszczalne. Apelacja pozwanego w pozostałej części, dotyczącej kwoty 900 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, została oddalona na podstawie art. 385 k.p.c., ponieważ skarżący nie zawarł w apelacji żadnego zarzutu dotyczącego tego rozstrzygnięcia. Sąd orzekł również o kosztach postępowania apelacyjnego, zasądzając od apelującego na rzecz powoda kwotę 450 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ubezpieczyciel nie posiada legitymacji biernej w takiej sytuacji, jeśli sprawca szkody posiadał własne ubezpieczenie OC.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że zarzuty apelacji dotyczące legitymacji biernej pozwanego (...) S.A. w S. były zasadne, co potwierdzało błędne przyjęcie tej legitymacji przez Sąd I instancji. Ostatecznie jednak kwestia ta stała się bezprzedmiotowa wobec cofnięcia pozwu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchylenie wyroku w części i umorzenie postępowania, oddalenie apelacji w pozostałej części

Strona wygrywająca

J. J. (w zakresie oddalenia apelacji)

Strony

NazwaTypRola
J. J.osoba_fizycznapowód
(...) S.A. w S.spółkapozwany
(...) S.A. w W.spółkapozwany
(...) Zakład (...)spółkawspółpozwanego

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 203 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pozew może być cofnięty bez zezwolenia pozwanego aż do rozpoczęcia rozprawy, a jeżeli z cofnięciem połączone jest zrzeczenie się roszczenia – aż do wydania wyroku. Cofnięcie pozwu może być dokonane także po wydaniu wyroku, a przed jego uprawomocnieniem się i przed zaskarżeniem.

k.p.c. art. 386 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

W razie uchylenia wyroku i wydania wyroku reformatoryjnego, sąd drugiej instancji na podstawie przepisów o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji orzeka o kosztach postepowania wzajemnie zniesionych lub obciążających stronę, której apelacja została uwzględniona.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji oddala apelację, jeżeli jest bezzasadna.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Do niezbędnych kosztów procesu zalicza się koszty sądowe oraz koszty zastępstwa procesowego, adwokackiego, radcy prawnego, rzecznika patentowego i osoby powołanej do pomocy w prowadzeniu sprawy.

Pomocnicze

k.p.c. art. 332 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Cofnięcie pozwu może być dokonane także po wydaniu wyroku, a przed jego uprawomocnieniem się i przed zaskarżeniem.

k.p.c. art. 505 § 13

Kodeks postępowania cywilnego

Jeżeli sąd drugiej instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego, uzasadnienie wyroku powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa.

k.c. art. 822

Kodeks cywilny

Wзыskanie należności od ubezpieczyciela następuje na podstawie umowy ubezpieczenia.

k.c. art. 361

Kodeks cywilny

Dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że ponosi odpowiedzialność za szkodę z innych przyczyn.

u.dz.ubezp. art. 4 § ust. 10

Ustawa o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej

Poszkodowany powierzając likwidację szkody nie legitymuje się równocześnie do występowania w charakterze strony pozwanej w ewentualnych sporach sądowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Cofnięcie pozwu przez powoda w zakresie należności głównej i części kosztów. Brak zarzutów apelacji dotyczących rozstrzygnięcia o kosztach zastępstwa procesowego w punkcie 5 wyroku Sądu I instancji.

Odrzucone argumenty

Zarzuty apelacji dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego przez Sąd I instancji (bezprzedmiotowe wobec cofnięcia pozwu).

Godne uwagi sformułowania

Wbrew literalnej wykładni art. 203 § 1 in fine k.p.c. cofnięcie pozwu może być dokonane także po wydaniu wyroku, a przed jego uprawomocnieniem się i przed zaskarżeniem Apelacja w postępowaniu uproszczonym ma charakter ograniczony, a celem postępowania apelacyjnego nie jest tu ponowne rozpoznanie sprawy, ale wyłącznie kontrola wyroku wydanego przez Sąd I instancji w ramach zarzutów podniesionych przez skarżącego.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność cofnięcia pozwu po wydaniu wyroku w postępowaniu uproszczonym oraz zasady kontroli apelacyjnej w tym postępowaniu."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyfiki postępowania uproszczonego i cofnięcia pozwu, co może ograniczać jej zastosowanie w sprawach o innym charakterze.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak strony mogą zakończyć postępowanie na etapie apelacji poprzez cofnięcie pozwu, co jest częstą praktyką, ale wymaga zrozumienia procedury. Interpretacja przepisów o postępowaniu uproszczonym jest istotna dla praktyków.

Cofnięcie pozwu po wyroku – jak zakończyć sprawę w apelacji?

Dane finansowe

WPS: 4908,02 PLN

kwota główna: 4908,02 PLN

zwrot kosztów procesu: 1400 PLN

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 900 PLN

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Ca 2443/23 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 11 października 2023 r. Sąd Rejonowy w Brzezinach w sprawie z powództwa J. J. przeciwko (...) S.A. w S. i (...) S.A. w W. o zapłatę: 1. zasądził od (...) S.A. w S. i (...) S.A. w W. na rzecz J. J. kwotę 4.908,02 złotych, z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 17 września 2019r. do dnia zapłaty, 2. ustalił, że zapłata przez jeden z wymienionych w punkcie 1 podmiotów zwalnia drugi, 3. zasądził od (...) S.A. w S. i (...) S.A. w W. na rzecz J. J. tytułem zwrotu kosztów procesu kwotę 1.400 złotych, z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku do dnia zapłaty, 4. ustalił, że zapłata przez jeden z wymienionych w punkcie 3 podmiotów zwalnia drugi, 5. zasądził od (...) S.A. w S. i (...) S.A. w W. na rzecz J. J. tytułem zwrotu kosztów procesu w postaci kosztów zastępstwa procesowego kwoty po 900 złotych, z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku do dnia zapłaty, 6. nie obciążył stron kosztami postępowania wyłożonymi tymczasowo przez Skarb Państwa. Apelację od powyższego wyroku wniósł pozwany (...) S.A. w S. , zaskarżając wydane w części tj. co do punktu 1 i 3 w zakresie dotyczącym zasądzenia kwot od (...) S.A. . Skarżący wydanemu wyrokowi zarzucił naruszenie: • przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 822 kc w zw. zart. 361 kc tj.: poprzez przyjęcie że pomimo tego, że sprawca szkody posiadał ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych w związku z pojazdem marki O. nr rej. (...) , odpowiedzialność ponosi pozwana; ⚫ przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 4 ust. 10ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczenioweji reasekuracyjnej tj: poprzez przyjęcie że poszkodowany powierzając likwidację szkody legitymuje równocześnie do występowania w charakterze strony pozwanej w ewentualnych sporach sądowych, ⚫ przepisów prawa materialnego, w szczególności § 2 ust. 1 i ust. 2w zw. z § 23 umowy o współpracy w zakresie bezpośredniejlikwidacji szkody tj: poprzez ustalenie, że pozwana posiada legitymacją bierną do występowania w przedmiotowej sprawie. ⚫ przepisów postępowania w szczególności art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 6 k.c. tj. poprzez dowolną ocenę dowodów przez dokonanie ustaleń faktycznych sprzecznych z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego poprzez przyjęcie, iż Powód wykazał legitymację bierną Pozwanej. W konkluzji skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w poprzez oddalenie powództwa względem pozwanej (...) S.A. , obciążenie powoda kosztami postępowania, zasądzenia od powoda na rzecz pozwanej kosztów postępowania za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa procesowego za I i II instancję wedle norm przepisanych. W odpowiedzi na apelację pozwanego (...) S.A. w S. , powód oświadczył, że wobec wykonania wyroku przez współpozwanego (...) Zakład (...) cofa pozew ze zrzeczeniem się roszczenia, w zakresie należności głównej wraz z odsetkami, a w zakresie kosztów procesu - poza kosztami zastępstwa procesowego zasądzonymi od wnoszącego apelację pozwanego przez Sąd I instancji. W zakresie w jakim powództwo zostało cofnięte powód wniósł o umorzenie postępowania. W zakresie, w jakim powództwo nie zostało cofnięte (żądania zwrotu kosztów zastępstwa procesowego) od pozwanego (...) S.A. w S. powód wnosi o oddalenie apelacji pozwanego i o zwrot kosztów procesu za instancję odwoławczą według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 203 § 1 k.p.c. pozew może być cofnięty bez zezwolenia pozwanego aż do rozpoczęcia rozprawy, a jeżeli z cofnięciem połączone jest zrzeczenie się roszczenia – aż do wydania wyroku. Wbrew literalnej wykładni art. 203 § 1 in fine k.p.c. cofnięcie pozwu może być dokonane także po wydaniu wyroku, a przed jego uprawomocnieniem się i przed zaskarżeniem ( art. 332 § 2 k.p.c. ), jak też w postępowaniu apelacyjnym, kasacyjnym i ze skargi o wznowienie postępowania. W rozpoznawanej sprawie powód cofnął powództwo wraz ze zrzeczeniem się roszczenia, a zatem nie była konieczna zgoda strony pozwanej. W ocenie Sądu Okręgowego cofnięcie pozwu było dopuszczalne, bowiem okoliczności sprawy nie wskazywały, aby zachodziła jakakolwiek sprzeczność tej czynności z prawem lub zasadami współżycia społecznego, czy też aby istniał zamiar obejścia prawa ( art. 203 § 4 k.p.c. ). Wobec cofnięcia powództwa w zakresie wskazanym przez powoda wraz z zrzeczeniem się roszczenia, na podstawie art. 386 § 3 k.p.c. uchylono zaskarżony wyrok w zakresie punktów 1., 2., 3., 4. i 6. oraz w zakresie punktu 5. w części zasądzającej od (...) S.A. w W. na rzecz J. J. kwotę 900 złotych i w tej części umorzono postępowanie. Należy wskazać, iż niniejsza sprawa rozpoznawana jest w postępowaniu uproszczonym. W myśl art. 505 13 § 2 k.p.c. , jeżeli sąd drugiej instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego, to uzasadnienie wyroku powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa. Apelacja w postępowaniu uproszczonym ma charakter ograniczony, a celem postępowania apelacyjnego nie jest tu ponowne rozpoznanie sprawy, ale wyłącznie kontrola wyroku wydanego przez Sąd I instancji w ramach zarzutów podniesionych przez skarżącego. Innymi słowy mówiąc, apelacja ograniczona wiąże sąd odwoławczy, a zakres jego kompetencji kontrolnych jest zredukowany do tego, co zarzuci w apelacji skarżący. Wprowadzając apelację ograniczoną, ustawodawca jednocześnie określa zarzuty, jakimi może posługiwać się jej autor i zakazuje przytaczania dalszych zarzutów po upływie terminu do wniesienia apelacji – co w polskim porządku prawnym wynika z art. 505 9 § 1 1 i 2 k.p.c. (tak w uzasadnieniu uchwały składu 7 sędziów SN z dnia 31 stycznia 2008 r., III CZP 49/07, OSNC Nr 6 z 2008 r., poz. 55). Tym samym w ramach niniejszego uzasadnienia poprzestać należy jedynie na odniesieniu się do zarzutów apelacji, bez dokonywania analizy zgodności zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem w pozostałym zakresie. Wobec cofnięcia powództwa przez powoda, bezprzedmiotowe stało się odnoszenie do zarzutów apelacji. Jedynym elementem zaskarżonego wyroku który nie został objęty cofnięciem powództwa pozostało rozstrzygnięcie zasądzające od skarżącego na rzecz powoda kwotę 900 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego zawarte w punkcie 5. zaskarżonego wyroku. natomiast orzeczone w punkcie 5. zaskarżonego wyroku. Rzecz jednak w tym, że skarżący w swej apelacji nie zawarł żadnego zarzutu dotyczącego tego rozstrzygnięcia. Tym samym, nie zachodziły podstawy do zmiany czy też uchylenia tegoż orzeczenia, w konsekwencji czego Sąd II instancji stosownie do art. 385 k.p.c. orzekł o oddaleniu wywiedzionej przez pozwaną apelacji w pozostałej części. O kosztach postępowania apelacyjnego sąd orzekł w punkcie 3) wyroku na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. . Mając na uwadze, iż apelujący przegrał proces, a powód poniósł koszty związane z udziałem w postępowaniu apelacyjnym, należało zwrócić mu żądane koszty. Na koszty te składały się koszty ustanowienia pełnomocnika w sprawie w kwocie 450 zł, ustalone na podstawie § 2 pkt 3 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1935).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI