III CA 202/15

Sąd Okręgowy2014-11-26
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaokręgowy
najemumowa najmuwypowiedzenie umowyutrudnienia w korzystaniuprace budowlaneocena dowodówstan faktycznykoszty procesu

Sąd Okręgowy oddalił apelację powódki, uznając za prawidłowe ustalenia Sądu Rejonowego dotyczące braku podstaw do wypowiedzenia umowy najmu z powodu tymczasowych utrudnień budowlanych.

Powódka spółka z o.o. wniosła apelację od wyroku Sądu Rejonowego oddalającego jej powództwo o ustalenie nieistnienia stosunku najmu, prawa do czynszu i odszkodowania za bezumowne korzystanie. Zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędną ocenę dowodów i ustalenie stanu faktycznego w zakresie utrudnień w korzystaniu z miejsc parkingowych z powodu prac budowlanych. Sąd Okręgowy oddalił apelację, podzielając ustalenia Sądu Rejonowego, że utrudnienia były tymczasowe i nie uzasadniały wypowiedzenia umowy, a powódka była świadoma możliwości takich sytuacji.

Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi wyrokiem z dnia 26 listopada 2014 r. oddalił powództwo spółki z o.o. przeciwko W. K. i A. K. o ustalenie. Powódka wniosła apelację, zarzucając m.in. naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez błędną ocenę dowodów i ustalenie stanu faktycznego w zakresie możliwości korzystania z wynajmowanych miejsc parkingowych z powodu prac budowlanych. Kwestionowała również oddalenie wniosku dowodowego i niewyjaśnienie przyczyn oddalenia powództwa. Sąd Okręgowy uznał apelację za niezasadną. Podzielił ustalenia Sądu Rejonowego, że utrudnienia w korzystaniu z miejsc parkingowych związane z budową miały charakter przejściowy i nie uzasadniały wypowiedzenia umowy najmu, zwłaszcza że powódka była świadoma możliwości takich sytuacji. Sąd Okręgowy podkreślił, że ocena dowodów przez Sąd Rejonowy była prawidłowa i zgodna z art. 233 § 1 k.p.c. Stwierdził, że powódka nie wykazała naruszenia zasad swobodnej oceny dowodów, a jej argumentacja miała charakter polemiczny. Oddalił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych, uznając je za bezzasadne. W konsekwencji, umowa najmu nadal obowiązywała, a powódka była zobowiązana do opłacania czynszu. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego nastąpiło na zasadzie odpowiedzialności za wynik procesu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli utrudnienia są przejściowe i najemca był świadomy możliwości ich wystąpienia.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy podzielił stanowisko Sądu Rejonowego, że utrudnienia związane z budową miały charakter tymczasowy i nie były na tyle istotne, aby uzasadnić wypowiedzenie umowy najmu, zwłaszcza że strony przewidziały w umowie możliwość wystąpienia takich sytuacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

pozwani

Strony

NazwaTypRola
(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkapowódka
W. K.osoba_fizycznapozwany
A. K.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. Swoboda oceny dowodów jest ograniczona jedynie przez zasady logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 207 § 6

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd oddala wniosek dowodowy, jeżeli okoliczności, na które dowód ma być przeprowadzony, zostały już stwierdzone innym dowodem lub gdy okoliczności te nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, albo gdy dowód nie przyczyni się do wyjaśnienia sprawy.

k.p.c. art. 328 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Uzasadnienie wyroku powinno zawierać wskazanie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, a w razie potrzeby wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa.

u.p.b. art. 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicje związane z budową.

u.p.b. art. 22 § 3d

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Obowiązki kierownika budowy.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.

k.p.c. art. 98 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Utrudnienia w korzystaniu z miejsc parkingowych były tymczasowe i nie uzasadniały wypowiedzenia umowy najmu. Ocena dowodów przez Sąd Rejonowy była prawidłowa i zgodna z art. 233 § 1 k.p.c. Powódka była świadoma możliwości wystąpienia utrudnień związanych z budową i przewidziano to w umowie.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez błędną ocenę dowodów i ustalenie stanu faktycznego. Naruszenie art. 207 § 6 k.p.c. poprzez oddalenie wniosku dowodowego. Naruszenie art. 328 § 2 k.p.c. poprzez wadliwe uzasadnienie wyroku. Naruszenie przepisów Prawa budowlanego.

Godne uwagi sformułowania

zarzucając rozstrzygnięciu: 1. naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i naruszenie zasad swobodnej oceny dowodów Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. Tego rodzaju uchybień nie sposób się dopatrzyć w stanowisku Sądu Rejonowego, zaś skarżąca w żaden sposób nie wykazała, że ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego została dokonana z naruszeniem art. 233 § 1 k.p.c. Powyższe nadaje twierdzeniom apelacji polemiczny charakter. realną przyczyną zamiaru wypowiedzenia umowy najmu było podjęcie przez powódkę decyzji o zaniechaniu prowadzenia działalności w wynajmowanym lokalu oraz likwidacji punktu, nie zaś brak możliwości prowadzenia działalności ze względu na prowadzone przez pozwanych roboty budowlane.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 233 § 1 k.p.c. w kontekście oceny dowodów dotyczących utrudnień w najmie; zasady wypowiadania umowy najmu w przypadku tymczasowych niedogodności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i postanowień umowy najmu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy spór między najemcą a wynajmującym dotyczący utrudnień w korzystaniu z lokalu. Pokazuje, jak sądy oceniają dowody w takich przypadkach i jakie są granice swobody wypowiedzenia umowy.

Czy remont u sąsiada zwalnia z czynszu? Sąd rozstrzyga spór najemcy i wynajmującego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Ca 202/15 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 26 listopada 2014 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi w sprawie z powództwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O. przeciwko W. K. i A. K. o ustalenie oddalił powództwo oraz orzekł o kosztach procesu. Apelację od powyższego wyroku wniosła powódka, zarzucając rozstrzygnięciu: 1. naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i naruszenie zasad swobodnej oceny dowodów, a w konsekwencji: - uznanie za niewiarygodne zeznań świadka G. K. na okoliczność zajęcia pod prace budowlane terenu miejsc parkingowych przeznaczonych dla powódki, a przez nią wynajmowanych, podczas gdy zeznania te znalazły potwierdzenie w zeznaniach świadków oraz strony: R. N. , T. W. , P. Z. oraz M. B. , co doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego i przyjęcia, że teren ten nie został zajęty pod prace budowlane; - uznanie za niewiarygodne zeznań świadków G. K. , T. W. oraz strony reprezentowanej przez M. B. na okoliczność wielokrotnych rozmów z właścicielem nieruchomości na temat problemów związanych z prowadzeniem budowy, co doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego i przyjęcia ze nie występowały przeszkody w prowadzeniu działalności i korzystaniu przez powoda z przedmiotu najmu, a także ze powódka nie zgłaszała zastrzeżeń do trwającej budowy; - pominięcie okoliczności, że pozwani oferują obecnie wynajem całego budynku w tym pomieszczeń wynajmowanych powodowi, co wynika ze złożonych w sprawie zdjęć posesji w Z. w obecnym stanie, a w konsekwencji uznanie za niewiarygodne twierdzeń powoda, że pozwani potwierdzili skuteczność dokonanego przez powoda wypowiedzenia umowy najmu z dnia 7 lutego 2011 r.; - uznanie za niewiarygodne zeznań świadków G. K. , T. W. , P. Z. oraz strony reprezentowanej przez M. B. na okoliczność trwałego charakteru niemożności korzystania z miejsc postojowych i wystawy bram garażowych, co doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego i przyjęcia ze nie teren miejsc postojowych był zajęty tymczasowo; 2. naruszenie art. 207 § 6 k.p.c. poprzez oddalenie wniosku powoda o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka J. K. pełniącego funkcję kierownika budowy, zgłoszonego na okoliczność sposobu wykonywania robót budowlanych, wykorzystania przez robotników parkingu i ekspozycji, sposobu zabezpieczenia terenu budowy i zasad poruszania się po nim, w sytuacji gdy przeprowadzenie tego dowodu nie spowodowałoby zwłoki w rozpoznaniu sprawy, a nadto na podstawie dotychczas przeprowadzonych dowodów nie było możliwym prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy; 3. naruszenie art. 328 § 2 k.p.c. poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu wyroku przyczyn oddalenia powództwa w całości, podczas gdy powództwo zasługiwało na uwzględnienie w zakresie, w jakim dotyczyło nieprzysługiwania pozwanym prawa do otrzymania od powoda odszkodowania za bezumowne korzystanie z przedmiotu najmu, o którym mowa w § 10 ust. 6 umowy najmu, za jakikolwiek okres po dniu 18 lutego 2014 r., kiedy to powód wydał pozwanym przedmiot najmu; 4. obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 3 pkt 6 i 10 w zw. z art. 22 pkt. 3d ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez uznanie, że w rozumieniu powołanych przepisów nie można zakwalifikować obszaru spornych miejsc parkingowych jako terenu budowy, mimo zamieszczenia na bramie wjazdowej do nieruchomości tablicy informacyjnej o budowie, co jest obowiązkiem kierownika budowy, wynikającym z konieczności zabezpieczenia terenu budowy przed dostępem osób trzecich. W oparciu powyższe zarzuty, skarżąca wniosła o zmianę wyroku poprzez ustalenie: - nieistnienia stosunku najmu między stronami, którego przedmiotem miały być wskazane przez skarżącą składniki, - że pozwanym nie przysługuje prawo do czynszu za jakikolwiek okres po dniu 3 grudnia 2013 r., tj. dniu doręczenia pozwanym oświadczenia o wypowiedzeniu ww. umowy ze skutkiem natychmiastowym w trybie § 10 ust. 3 umowy najmu; - że pozwanym nie przysługuje prawo do odszkodowania za bezumowne korzystanie z przedmiotu najmu, o którym mowa w § 10 ust. 6 umowy najmu, za jakikolwiek okres po dniu 18 lutego 2014 r., kiedy to powód wydał pozwanym przedmiot najmu; ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie na rzecz powoda solidarnie od pozwanych kosztów sądowych, w tym kosztów zastępstwa procesowego za obie instancje według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja jest niezasadna i jako taka podlegała oddaleniu. Zarzuty skarżącej zasadniczo sprowadzały się do zakwestionowania ustalonego przez Sąd Rejonowy stanu faktycznego w zakresie możliwości korzystania przez powoda z przedmiotu najmu, a dokładnie miejsc parkingowych w związku z podjętymi przez pozwanych pracami budowlanymi. Zdaniem skarżącej, wbrew ustaleniom Sądu Rejonowego, z przyczyn leżących po stronie wynajmującego skarżąca doznała przeszkód w prowadzeniu działalności gospodarczej i korzystaniu z przedmiotu najmu, to jest miejsc parkingowych usytuowanych przy budynku położonym przy ul. (...) w Z. , co uzasadniało wypowiedzenie umowy najmu na podstawie § 10 ust. 3. Z powyższym zgodzić się nie można. Zdaniem Sądu Okręgowego ustalenia faktyczne w niniejszej sprawie zostały poczynione nader skrupulatnie i prawidłowo. Sąd Okręgowy w całości podziela i przyjmuje za własny ustalony przez Sąd Rejonowy stan faktyczny. W myśl art. 233 § 1 k.p.c. , którego naruszenie skarżąca niesłusznie zarzuca Sądowi Rejonowemu, Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. Przy ocenie materiału dowodowego sądowi przysługuje zatem swoboda zastrzeżona treścią powołanego wyżej przepisu. W razie tylko pogwałcenia reguł logicznego rozumowania bądź sprzeniewierzenia się zasadom doświadczenia życiowego, może mieć miejsce skuteczne kwestionowanie tej swobody oceny dowodów. Tego rodzaju uchybień nie sposób się dopatrzyć w stanowisku Sądu Rejonowego, zaś skarżąca w żaden sposób nie wykazała, że ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego została dokonana z naruszeniem art. 233 § 1 k.p.c. Skarżąca podważając w apelacji sędziowską ocenę dowodów, ograniczyła się do przedstawienia własnej oceny i wskazania stanu faktycznego, który – jej zdaniem - odpowiada rzeczywistości. Powyższe nadaje twierdzeniom apelacji polemiczny charakter. Wobec tego, Sąd Okręgowy jedynie skrótowo odniesie się do postawionych zarzutów, ponownie wskazując na prawidłowość rozstrzygnięcia i szczegółowość uzasadnienia Sądu Rejonowego. Przede wszystkim, właściwie Sąd Rejonowy ustalił istnienie i rozmiar utrudnień w korzystaniu przez powódkę z przedmiotu najmu. Powyższego nie zmienia zarzut apelacji jakoby z zeznań świadków G. K. , R. N. , P. Z. , T. W. , czy członka zarządu powodowej spółki (...) wynikał brak możliwości korzystania z przedmiotu najmu. Z przytoczonych w uzasadnieniu zarzutu apelacyjnego fragmentów zeznań świadka G. K. i R. N. wynika, iż brak możliwości korzystania z miejsc parkingowych wiążą oni przede wszystkim z faktem umieszczenia na bramie wjazdowej tablicy informacyjnej o budowie. Również końcowy fragment uzasadnienia zarzutu (punkt 11 i 12 apelacji) sprowadza się do kwestii uznania za przeszkodę w korzystaniu z nieruchomości umieszczenia tablicy informującej o budowie. Jak szczegółowo wyjaśnił Sąd Rejonowy na k. 18 i 19 uzasadnienia, nie można uznać, że doszło do uniemożliwienia posiadania miejsc parkingowych oraz usytuowanej tam ekspozycji bram garażowych w związku z samym faktem prowadzenia inwestycji na terenie nieruchomości, a szczególności wobec umieszczenia na bramie wjazdowej tablicy informacyjnej o budowie. Również bezzasadne jest stanowisko apelacji kwestionujące ustalenia faktyczne w zakresie zgłaszanych pozwanemu zastrzeżeń związanych z budową prowadzoną na terenie nieruchomości. Zdaniem skarżącego, z zeznań świadków T. W. i G. K. wynika, że wielokrotnie zgłaszano pozwanym utrudnienia w związku z prowadzoną budową. W odpowiedzi na powyższe, należy podkreślić, za Sądem Rejonowym, że relacje świadka G. K. , a także prezesa zarządu powodowej spółki (...) , że wielokrotnie rozmawiano z właścicielem nieruchomości na temat problemów związanych z prowadzeniem budowy nie przekonują nie tylko z tego względu, że to R. N. zajmował się kontaktami z G. K. , ale także z tej przyczyny, że świadek ten wyraźnie stwierdził, że trwanie budowy nie było istotnym ograniczeniem prowadzonej działalności. Ostatnie twierdzenie jest o tyle istotne, że świadek R. N. był handlowcem i podnajmował część lokalu od powoda od 1 września 2013 r., a od 1 października 2013 r. wraz ze wspólnikiem, oboje jako (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością , przejęli na rachunek spółki prowadzenie lokalu i dalej dokonywali sprzedaży produktów powoda w takiej samej formie jak dotychczas czynił to powód. Skoro zatem R. N. prowadził sprzedaż produktów powoda na wynajmowanej przez niego powierzchni, to oczywistym jest, że miał największe rozeznanie co do możliwości prowadzenia tej działalności w zaistniałej w związku z robotami budowlanymi sytuacji. W dalszej kolejności, mimo przeciwnych twierdzeń skarżącego, Sąd Rejonowy zasadnie przyjął, że utrudnienia i ograniczenia w swobodnym korzystaniu z miejsc parkingowych objętych umową najmu miały jedynie charakter przejściowy, co jednakże nie było wystarczające dla wypowiedzenia umowy przez najemcę w świetle postanowienia § 10 ust. 3 umowy. Zdaniem Sądu Okręgowego, biorąc pod uwagę pierwsze oświadczenie powódki o wypowiedzeniu umowy najmu z dnia 22 października 2013 r., realną przyczyną zamiaru wypowiedzenia umowy najmu było podjęcie przez powódkę decyzji o zaniechaniu prowadzenia działalności w wynajmowanym lokalu oraz likwidacji punktu, nie zaś brak możliwości prowadzenia działalności ze względu na prowadzone przez pozwanych roboty budowlane. Tym bardziej, że zawierając umowę najmu powódka była świadoma mogących powstać utrudnień, gdyż w treści samej umowy strony przewidziały rozwiązania na wypadek braku możliwości wynajmu części powierzchni w związku z planowanym remontem. Pozostałe zarzuty apelacji, a to naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez brak ustalenia, że pozwani w sposób konkludentny zaakceptowali wypowiedzenie umowy najmu poprzez oferowanie budynków do wynajęcia, naruszenie art. 207 § 6 k.p.c. poprzez oddalenie wniosku powoda o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka J. K. pełniącego funkcję kierownika budowy oraz naruszenie art. 3 pkt 6 i 10 w zw. z art. 22 pkt. 3d ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane , są w istocie powtórzeniem wątpliwości zgłoszonych w toku postępowania pierwszoinstancyjnego, które zostały wyjaśnione w pisemnych motywach zaskarżonego orzeczenia i których ponawianie przez Sąd Okręgowy jest zbędne. Wobec bezskuteczności oświadczenia o wypowiedzeniu złożonego przez powoda pismem z dnia 25 listopada 2013r., które doręczono pozwanym dnia 3 grudnia 2013 r., należy uznać, że umowa najmu obowiązuje nadal na warunkach ustalonych w jej treści. W konsekwencji powyższego, powód zobowiązany jest do opłacania czynszu zgodnie z umową. Mimo zdania lokalu przez powoda pozwanym w dniu 18 lutego 2014 r., lokal pozostaje do dyspozycji najemcy i klucze zostaną mu wydane na każde jego żądanie. Skoro tak, to bezzasadnym było czynienie rozważań w zakresie roszczeń odszkodowawczych za bezumowne korzystanie z nieruchomości. Brak było bowiem podstaw do ustalenia, ze pozwanym nie przysługuje prawo do otrzymania od powoda wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z przedmiotu najmu za jakikolwiek okres po jego zdaniu. Brak rozważań na ten temat nie może być podstawą zarzutu naruszenia przez Sąd Rejonowy art. 328 § 2 k.p.c. Zarzut naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. może znaleźć zastosowanie w tych wyjątkowych sytuacjach, w których treść uzasadnienia orzeczenia Sądu I Instancji uniemożliwia całkowicie dokonanie oceny toku wywodu, który doprowadził do wydania orzeczenia. A to dlatego, że sposób sporządzenia uzasadnienia orzeczenia z natury rzeczy nie ma wpływu na wynik sprawy, jako że uzasadnienie wyraża jedynie motywy wcześniej podjętego rozstrzygnięcia. Powyżej wskazana sytuacja w realiach niniejszej sprawy nie ma zaś miejsca. Zarzut naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. w niniejszej sprawie nie mógł zatem okazać się skuteczny. O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono w punkcie 2. wyroku na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. , zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu. Na koszty poniesione przez pozwanych w tym postępowaniu złożyło się jedynie wynagrodzenie ich pełnomocnika w osobie adwokata, którego wysokość ustalono na podstawie § 2 ust. 1 i 2, § 6 pkt 6 w zw. z § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tj. Dz.U. z 2013 r. poz. 461).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI