III Ca 1913/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uchylił obowiązek alimentacyjny ojca wobec dorosłego syna, który podjął pracę, a obniżył wobec drugiego syna, jednocześnie oddalając apelację w pozostałej części i nie obciążając powoda kosztami postępowania odwoławczego.
Powód J. B. domagał się uchylenia obowiązku alimentacyjnego wobec syna M. B. (1) i obniżenia wobec syna M. B. (2). Argumentował pogorszeniem swojej sytuacji materialnej po przejściu na emeryturę oraz dorosłością i możliwością samodzielnego utrzymania się M. B. (1). Sąd Rejonowy oddalił powództwo. Sąd Okręgowy, uwzględniając nowe fakty (ukończenie studiów przez M. B. (1) i podjęcie przez niego pracy), uchylił obowiązek alimentacyjny wobec M. B. (1) od daty podjęcia pracy, a w pozostałej części oddalił apelację, uznając, że sytuacja M. B. (2) i powoda nie zmieniła się na tyle, by uzasadnić obniżenie alimentów.
Powód J. B. wystąpił z dwoma powództwami: o uchylenie obowiązku alimentacyjnego wobec syna M. B. (1) i o obniżenie alimentów wobec syna M. B. (2). Jako przyczynę podał przejście na emeryturę i pogorszenie swojej sytuacji materialnej, a także fakt, że M. B. (1) ukończył studia i jest dorosły. Sąd Rejonowy w Gliwicach oddalił oba powództwa, uznając, że pomimo pogorszenia sytuacji powoda, nadal jest on w stanie łożyć dotychczasowe alimenty, a sytuacja pozwanych nie zmieniła się na tyle, by uzasadnić zmianę obowiązku. Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację powoda, ustalił dodatkowo, że M. B. (1) ukończył studia drugiego stopnia i podjął pracę zarobkową od 8 lipca 2014 r. W związku z tym Sąd Okręgowy uchylił obowiązek alimentacyjny powoda wobec M. B. (1) z dniem 8 lipca 2014 r., uznając tę część apelacji za uzasadnioną. W pozostałej części apelacja została oddalona, ponieważ sytuacja M. B. (2) (dziecko niepełnosprawne, wymagające stałej opieki) oraz powoda (utrzymującego się z emerytury) nie uległa zmianie na tyle, by uzasadnić obniżenie alimentów. Sąd Okręgowy nie obciążył powoda kosztami postępowania odwoławczego ze względu na szczególnie uzasadniony przypadek, biorąc pod uwagę charakter sprawy, sytuację rodzinną i częściowo uzasadnione przekonanie powoda co do zasadności powództwa wobec M. B. (1).
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, obowiązek alimentacyjny ustaje z dniem, w którym dziecko jest w stanie samodzielnie się utrzymać.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy ustalił, że pozwany M. B. (1) ukończył studia drugiego stopnia i rozpoczął pracę zarobkową, co oznacza, że od tego momentu jest w stanie samodzielnie się utrzymać, a tym samym ustaje obowiązek alimentacyjny powoda wobec niego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana wyroku w części i oddalenie apelacji w pozostałej części
Strona wygrywająca
J. B. (w części dotyczącej uchylenia obowiązku alimentacyjnego wobec M. B. (1))
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. B. | osoba_fizyczna | powód |
| M. B. (1) | osoba_fizyczna | pozwany |
| M. B. (2) | osoba_fizyczna | pozwany |
| A. B. | osoba_fizyczna | matka pozwanych |
Przepisy (6)
Główne
k.r.o. art. 133 § § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Obowiązek alimentacji rodzica wobec dziecka do czasu, gdy nie jest ono w stanie samodzielnie się utrzymać.
k.r.o. art. 138
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Możliwość żądania obniżenia lub uchylenia obowiązku alimentacyjnego w razie zmiany stosunków.
Pomocnicze
k.r.o. art. 135
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zmiany zaskarżonego orzeczenia przez sąd odwoławczy.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do oddalenia apelacji przez sąd odwoławczy.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość nieobciążania strony kosztami postępowania w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ukończenie przez syna studiów drugiego stopnia i podjęcie przez niego pracy zarobkowej uzasadnia uchylenie obowiązku alimentacyjnego. Zmiana sytuacji materialnej powoda (przejście na emeryturę) jest istotna, ale nie uzasadnia obniżenia alimentów na rzecz niepełnosprawnego dziecka, jeśli powód nadal jest w stanie je płacić.
Odrzucone argumenty
Obniżenie alimentów na rzecz syna M. B. (2) z powodu pogorszenia sytuacji materialnej powoda. Argumenty dotyczące sytuacji materialnej matki pozwanych (A. B.) jako czynnik wpływający na wysokość alimentów od powoda.
Godne uwagi sformułowania
uchyla z dniem 8 lipca 2014 r. obowiązek alimentacyjny powoda J. B. wobec pozwanego M. B. (1) od tego czasu z jest on w stanie samodzielnie się utrzymywać. dlatego na powodzie ciąży obowiązek dostarczenia mu środków finansowych na pokrycie jego pozostałych potrzeb i dla rozstrzygnięcia sprawy nie ma znaczenia – podnoszona w apelacji – wysokość zarobków osiąganych przez A. B. z uwagi na charakter sprawy, sytuację rodzinną stron i w znacznej części uzasadnione przekonanie powoda o zasadności powództwa w stosunku do pozwanego M. B. (1) w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek
Skład orzekający
Leszek Dąbek
przewodniczący-sprawozdawca
Lucyna Morys - Magiera
członek
Maryla Majewska – Lewandowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie momentu ustania obowiązku alimentacyjnego wobec dorosłego dziecka, które ukończyło studia i podjęło pracę. Określenie kryteriów oceny zmiany stosunków uzasadniającej obniżenie alimentów na rzecz dziecka niepełnosprawnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego, w tym wieku i stanu zdrowia dziecka oraz sytuacji materialnej rodzica.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu alimentów na dorosłe dzieci oraz dzieci niepełnosprawne, a także wpływu zmiany sytuacji materialnej rodzica na ten obowiązek. Pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów k.r.o.
“Kiedy ojciec przestaje płacić alimenty dorosłemu synowi? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III Ca 1913/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 listopada 2014 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Leszek Dąbek (spr.) Sędzia SO Lucyna Morys - Magiera Sędzia SR (del.) Maryla Majewska – Lewandowska Protokolant Wioletta Matysiok po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2014 r. w Gliwicach na rozprawie sprawy z powództwa J. B. przeciwko M. B. (1) o uchylenie obowiązku alimentacyjnego oraz z powództwa J. B. przeciwko M. B. (2) o obniżenie alimentów na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 10 września 2013 r., sygn. akt IV RC 840/12 1. zmienia zaskarżony wyrok w punkcie 1 w ten sposób, że uchyla z dniem 8 lipca 2014 r. obowiązek alimentacyjny powoda J. B. wobec pozwanego M. B. (1) ustalony wyrokiem Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 11 października 2011 r., w sprawie o sygn. akt IV RC 235/11; 2. oddala apelację w pozostałej części; 3. nie obciąża powoda kosztami postępowania odwoławczego. SSR (del.) Maryla Majewska – Lewandowska SSO Leszek Dąbek SSO Lucyna Morys - Magiera Sygn. akt III Ca 1913/10 UZASADNIENIE Powód J. B. żądał obniżenia ciążącego na nim względem pozwanego M. B. (2) obowiązku alimentacyjnego z kwot po 1.000zł miesięcznie do kwot po 800zł miesięcznie oraz o uchylenie ciążącego na nim względem pozwanego M. B. (1) obowiązku alimentacyjnego w kwotach po 750zł miesięcznie. Uzasadniając żądanie twierdził, że jest ojcem pozwanych. Od czasu ustalenia ciążących na nim względem pozwanych obowiązków alimentacyjnych jego sytuacja materialna uległa znacznemu pogorszeniu, gdyż zmuszony był przejść na emeryturę. W chwili obecnej nie jest w stanie zaspokoić swych niezbędnych potrzeb a pozwany M. B. (1) jest osobą dorosłą, ukończył studia i jest w stanie samodzielnie się utrzymywać. Pozwani M. B. (2) i M. B. (1) wnieśli o oddalenie powództwa oraz o zasądzenie na ich rzecz od powoda zwrotu kosztów procesu. Pozwany M. B. (1) podnosił, że kontynuuje naukę na dziennych studiach magisterskich, co uniemożliwia mu podjecie pracy zarobkowej i co za tym idzie samodzielnie się utrzymywać. Pozwany M. B. (2) podnosił, że jest dzieckiem niepełnosprawnym, ma całkowicie ograniczona możliwość samodzielnej egzystencji i wymaga stałej oraz długotrwałej opieki, którą w całości sprawuje jego matka A. B. . Ponadto pozwani podnosili, że powód otrzymuje emeryturę górnicza w kwocie 3.637,70zł i jest w stanie łożyć na nich dotychczasowe alimenty. Sąd Rejonowy w Gliwicach w wyroku z dnia 10 09 2013r. oddalił powództwo oraz orzekł o kosztach procesu. W ustalonym stanie faktycznym w motywach orzeczenia przywołał regulacje: art. 138 k.r.o. art. 133 k.r.o. i art. 135 k.r.o. Stwierdził, że od czasu zasądzenia ostatnich alimentów zmieniła się na niekorzyść sytuacja materialna powoda, który utrzymuje się z emerytury i uzyskuje niższe dochody oraz zaznaczył, że nie powód wykazał, że jego zły stan zdrowia „powoduje znaczne nakłady finansowe”. Ocenił, że od tego czasu nie nastąpiła zasadnicza zmiana sytuacja pozwanych i ich matki A. B. . Wskazał, że pozwany M. B. (1) ma ograniczona zdolność podjęcia pracy zarobkowej, gdyż nadal studiuje. Powód oprócz pozwanych nie ma innych osób na utrzymaniu i pomimo tego, że jego zarobki uległy obniżeniu jest w stanie w dalszym ciągu płacić na rzecz pozwanych dotychczasowe alimenty, po czym uznał powództwo za bezzasadne. Orzeczenie zaskarżył powód J. B. , który wnosił o jego zmianę przez uwzględnienie powództwa, bądź z ostrożności procesowej obniżenie alimentów zasądzonych na rzecz pozwanego M. B. (1) oraz zasądzenie na jego rzecz od pozwanych zwrotu kosztów procesu, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Zarzucał, że przy ferowaniu wyroku popełniono błąd w ustaleniach faktycznych dotyczących sytuacji materialnej matki pozwanych oraz naruszono prawo procesowe i materiane w sposób wskazany w apelacji. Sąd Okręgowy ustalił i zważył co następuje: Sąd pierwszej instancji prawidłowo zakwalifikował powództwa przyjmując za podstawę prawną swego rozstrzygnięcia regulację prawną zwartą w przepisach powołanych w motywach orzeczenia. Ustalenia faktyczne składające się podstawę faktyczną orzeczenia mają odniesienie, we wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku źródłach dowodowych, których ocena jest logiczna, mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów i wbrew zarzutom apelacji przy jej konstruowaniu nie naruszono wskazanych w apelacji regulacji prawa procesowego. W szczególności Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił jako niewiarygodne zaznania zeznania świadka M. B. (3) – brata pozwanego – w części dotyczącej jego zeznań o udzielenie pożyczek powodowi, gdyż jak trafnie wskazał Sąd jego zarobki oraz zarobki jego żony pozwalały na ich udzielenie powodowi. W oparciu o przeprowadzony w toku postępowania odwoławczego dowód z informacji Politechniki (...) – Wydziału Budownictwa z dnia 24 09 2014r. uzupełniono podstawę faktyczna orzeczenia ustalając, że pozwany M. B. (1) w dniu 31 03 2014r. ukończył studia drugiego stopnia (k – 205 akt), a na podstawie bezspornych oświadczenia pozwanego M. B. (1) ustalono, że 8 lipca 2014r. rozpoczął on pracę zarobkową (k – 209 akt). Z tych też względów Sąd odwoławczy z powyższymi modyfikacjami przyjął za własne ustalenia faktyczne Sądu pierwszej instancji. Dokonana przez Sąd Rejonowy ocena prawna ustalonego stanu faktycznego jest prawidłowa Powód jako ojciec pozwanych i z mocy art. 133§1 k.r.o. zobowiązany jest do ich alimentacji, do czasu gdy nie są oni w stanie samodzielnie się utrzymywać. Jego obowiązek alimentacji został ustalony wyrokiem Sądu Rejonowego w G. z dnia 11 10 2011r.. i stosownie do art. 138 k.r.o. może on żądać obniżenia zasądzonych alimentów lub uchylenia obowiązku alimentacyjnego tylko wtedy gdy od tego czasu nastąpiła zmiana stosunków modyfikująca lub unicestwiająca ten obowiązek. Pozwany M. B. (1) ukończył w dniu 31 03 2014r. studia drugiego stopnia, a następnie 8 lipca 2014r. rozpoczął prace zarobkową i od tego czasu z jest on w stanie samodzielnie się utrzymywać. Z tym zatem dniem ustał ciążący na powodzie obowiązek jego alimentacji, co w tej części czyniło apelację uzasadnioną i prowadziło do zmiany zaskarżonego wyroku w sposób wskazany w sentencji. Pozwany M. B. (2) jest małoletni i podobnie jak miało to miejsce w czasie ustalania ostatnich alimentów jest dzieckiem niepełnosprawnym oraz jest całkowicie uzależniony od pomocy osób trzecich. Mieszka on wspólnie z matką A. B. , która poprzez zapewnienie mu mieszkania oraz sprawowania nad nim pieczy w całości realizuje ciążący na niej obowiązek jego alimentacji. Dlatego na powodzie ciąży obowiązek dostarczenia mu środków finansowych na pokrycie jego pozostałych potrzeb i dla rozstrzygnięcia sprawy nie ma znaczenia – podnoszona w apelacji – wysokość zarobków osiąganych przez A. B. . Powód oprócz pozwanych nie miał na utrzymaniu innych osób a od dnia 8 07 2014r. na jego utrzymaniu pozostaje tylko M. B. (2) . Od czasu zasądzenia od powoda na rzecz tego pozwanego ostatnich alimentów zmieniła się sytuacja materialna powoda, który liczy obecnie 51 lat, zakończył pracę zarobkową i utrzymuje się z emerytury w wysokości 3.637,70zł netto miesięcznie. Dlatego - jak trafnie ocenił Sąd Rejonowy – pomimo pogorszenia się jego sytuacji materialnej był on w stanie łożyć na pozwanych zasądzone alimenty (także przy uwzględnieniu wykazanych przez niego kosztów leczenia), a tym bardziej jest on w stanie łożyć dotychczasowe alimenty na rzecz pozwanego M. B. (2) po uchyleniu z dniem 8 07 2014r. jego obowiązku alimentacji pozwanego M. B. (1) . W tej zatem części powództwo i apelacja są bezzasadne, co prowadziło do oddalenia w tym zakresie apelacji powoda. Reasumując po wydaniu zaskarżonego wyroku zmieniła się sytuacja materialna pozwanego M. B. (1) , co w tej części czyni apelację powoda uzasadnioną i dlatego w oparciu o regulacje art. 386 § 1 k.p.c. zmieniono zaskarżony wyrok w sposób wskazany w punkcie 1 sentencji, a w pozostałym zakresie apelację jako bezzasadną oddalono na mocy regulacji art. 385 k.p.c. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosując regulację art. 102 k.p.c. uznając, że z uwagę na charakter sprawy, sytuację rodzinną stron i w znacznej części uzasadnione przekonanie powoda o zasadności powództwa w stosunku do pozwanego M. B. (1) w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek, o którym mowa jest w tej regulacji. SSR (del.) Maryla Majewska – Lewandowska SSO Leszek Dąbek SSO Lucyna Morys - Magiera
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI