III Ca 1859/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację ubezpieczyciela, potwierdzając prawo konsumenta do świadczenia z grupowego ubezpieczenia na wypadek ciężkiej choroby, nawet jeśli zabieg nastąpił w kolejnym roku ubezpieczenia po zdiagnozowaniu choroby w poprzednim okresie.
Sąd Rejonowy zasądził od ubezpieczyciela na rzecz powoda świadczenie z grupowego ubezpieczenia na wypadek ciężkiej choroby, obejmujące zawał serca i operację by-pass. Pozwany ubezpieczyciel wniósł apelację, zarzucając błędną wykładnię warunków ubezpieczenia, zwłaszcza § 9 OWU dotyczący przedłużenia umowy. Sąd Okręgowy oddalił apelację, podkreślając, że powód jako konsument powinien być chroniony, a niejednoznaczne postanowienia OWU należy interpretować na jego korzyść. Sąd uznał, że zabieg by-pass, choć wykonany w kolejnym roku ubezpieczenia, był objęty ochroną, gdyż choroba została zdiagnozowana w czasie trwania umowy.
Sprawa dotyczyła roszczenia J. K. przeciwko (...) Zakładowi (...) na (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę świadczenia z grupowego ubezpieczenia na wypadek ciężkiej choroby. Sąd Rejonowy zasądził na rzecz powoda kwotę 6500 zł z odsetkami, uznając, że zarówno zawał serca, jak i późniejsza operacja by-pass były objęte ochroną ubezpieczeniową. Pozwany ubezpieczyciel złożył apelację, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w szczególności kwestionując wykładnię § 9 Ogólnych Warunków Ubezpieczenia (OWU) przez Sąd Rejonowy. Pozwany argumentował, że umowa ubezpieczenia dodatkowego zawierana jest na rok i przedłuża się na kolejne okresy tylko pod pewnymi warunkami, a świadczenie powinno być wypłacone tylko raz za wystąpienie jednej z wymienionych chorób. Sąd Okręgowy w Gliwicach oddalił apelację pozwanego. Sąd odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i ocenę dowodów Sądu Rejonowego. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było uznanie powoda za konsumenta, co nakładało obowiązek stosowania szczególnej ochrony prawnej. Sąd Okręgowy podkreślił, że zgodnie z art. 385 § 2 k.c., niejednoznaczne postanowienia wzorca umowy powinny być tłumaczone na korzyść konsumenta. W ocenie sądu, § 9 ust. 2 OWU był niejednoznaczny w kontekście przedłużenia umowy i odpowiedzialności ubezpieczyciela. Sąd odwołał się również do celu umowy ubezpieczenia, jakim jest funkcja ochronna, oraz do orzecznictwa Sądu Najwyższego, wskazując, że wykładnia umowy powinna uwzględniać cel jej zawarcia. W konsekwencji, sąd uznał, że zabieg by-pass, wykonany w kolejnym okresie ubezpieczenia, był objęty ochroną, ponieważ choroba została zdiagnozowana w czasie trwania umowy, a odmienna interpretacja prowadziłaby do przekreślenia sensu zawierania umów na kolejne okresy. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanej na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania odwoławczego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, zabieg jest objęty ochroną, ponieważ umowa została przedłużona na kolejny okres, a niejednoznaczne postanowienia OWU należy interpretować na korzyść konsumenta.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał powoda za konsumenta, co nakłada obowiązek stosowania szczególnej ochrony prawnej. Niejednoznaczne postanowienia § 9 ust. 2 OWU dotyczące przedłużenia umowy i odpowiedzialności ubezpieczyciela należy interpretować na korzyść konsumenta (art. 385 § 2 k.c.). Umowa ubezpieczenia pełni funkcję ochronną, a jej postanowienia powinny być wykładane z uwzględnieniem celu zawarcia umowy. Odpowiedzialność ubezpieczyciela nie mogła być wyłączona, gdyż zabieg był następstwem choroby zdiagnozowanej w nowym okresie ubezpieczenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
powód J. K.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. K. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) Zakład (...) na (...) Spółka Akcyjna w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 805 § 1
Kodeks cywilny
Potwierdzenie obowiązku ubezpieczyciela do wypłaty świadczenia.
k.c. art. 385 § 2
Kodeks cywilny
Nakaz tłumaczenia niejednoznacznych postanowień wzorca umowy na korzyść konsumenta.
Pomocnicze
k.c. art. 817 § 1
Kodeks cywilny
Podstawa do orzeczenia o odsetkach ustawowych za opóźnienie.
k.c. art. 65 § 2
Kodeks cywilny
Zasady wykładni oświadczeń woli, w tym stosowanie ich na korzyść strony słabszej.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzeczenia o kosztach procesu.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 233
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia przez pozwanego w apelacji.
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia przez pozwanego w apelacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niejednoznaczność postanowień OWU w zakresie przedłużenia umowy i odpowiedzialności ubezpieczyciela powinna być interpretowana na korzyść konsumenta. Umowa ubezpieczenia pełni funkcję ochronną, a jej wykładnia powinna uwzględniać cel zawarcia umowy. Zabieg by-pass wykonany w kolejnym okresie ubezpieczenia był objęty ochroną, gdyż choroba została zdiagnozowana w czasie trwania umowy.
Odrzucone argumenty
Zarzuty apelacji pozwanego dotyczące naruszenia art. 233 kpc i art. 805 kc. Argumentacja pozwanego o wyłączeniu odpowiedzialności ubezpieczyciela z uwagi na § 9 OWU i § 20 ust. 1 OWU.
Godne uwagi sformułowania
ograniczenie umowne z §9 wiąże tylko w okresie rocznym, na który co do zasady jest zawierana umowa ubezpieczenie dodatkowe przewiduje świadczenia za stosunkową niewielką liczbę chorób i procesów leczenia ograniczenie odpowiedzialności ubezpieczyciela do rocznego okresu [...] określa odpowiedzialność ubezpieczyciela w czasie, niezależnie od działań lub braku działań ubezpieczonego powód w zawartej umowie ubezpieczenia [...] występował jako konsument. Jako zatem względem strony słabszej, należało uwzględnić przewidywaną dla niego szczególną ochronę roztaczaną przez prawo. niejednoznaczne postanowienia wzorca umowy powinny być tłumaczone na korzyść konsumenta. umowa ubezpieczenia pełni funkcję ochronną i przy wykładni jej postanowień nie można tracić z pola widzenia tego jej zasadniczego celu Konsument ma prawo wiedzieć, jakie warunki powinien spełnić, aby skutecznie domagać się wypłaty ubezpieczenia. Skoro zakład ubezpieczeń ich nie precyzuje w sposób jednoznaczny, to ponosi ryzyko tego, że zostaną one zinterpretowane na korzyść ubezpieczonego.
Skład orzekający
Lucyna Morys - Magiera
przewodniczący
Teresa Kołeczko - Wacławik
sprawozdawca
Maryla Majewska – Lewandowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia niejednoznacznych klauzul umownych w umowach ubezpieczenia na rzecz konsumenta, ochrona konsumenta w stosunkach z ubezpieczycielami, interpretacja postanowień OWU dotyczących przedłużenia umowy i odpowiedzialności ubezpieczyciela."
Ograniczenia: Dotyczy umów grupowego ubezpieczenia na wypadek ciężkiej choroby, gdzie konsument jest stroną słabszą. Konieczność analizy konkretnych zapisów OWU i stanu faktycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak prawo chroni konsumentów przed niejasnymi zapisami w umowach ubezpieczeniowych, co jest istotne dla szerokiego grona odbiorców.
“Ubezpieczyciel przegrał sprawę o świadczenie z polisy. Kluczowa była ochrona konsumenta i niejasne zapisy w umowie.”
Dane finansowe
WPS: 6500 PLN
świadczenie z ubezpieczenia: 6500 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III Ca 1859/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 lutego 2018 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Lucyna Morys - Magiera Sędzia SO Teresa Kołeczko - Wacławik (spr.) SR (del.) Maryla Majewska – Lewandowska Protokolant Marzena Makoś po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2018 r. w Gliwicach na rozprawie sprawy z powództwa J. K. przeciwko (...) Zakładowi (...) na (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę na skutek apelacji pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim z dnia 17 sierpnia 2017 r., sygn. akt I C 143/17 1. oddala apelację; 2. zasądza od pozwanej na rzecz powoda 900 zł (dziewięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego. SSR (del.) Maryla Majewska – Lewandowska SSO Lucyna Morys – Magiera SSO Teresa Kołeczko - Wacławik Sygn. akt III Ca 1859/17 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z 17 sierpnia 2017r. Sąd Rejonowy zasądził od pozwanego (...) na (...) S.A. w W. na rzecz powoda J. K. kwotę 6500 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 26 stycznia 2017r. do dnia zapłaty i orzekł o kosztach procesu. Sąd Rejonowy ustalił, że w dniu 26 marca 2015 r. strony zawarły umowę grupowego ubezpieczenia. Zgodnie z § 9 ust. Ogólnych Warunków Ubezpieczenia ( (...) ) umowa ubezpieczenia dodatkowego zawierana jest na 1 rok. Zgodnie z § 9 ust. 2 OWU umowa ubezpieczenia zostaje przedłużona na kolejne okresy roczne o ile obowiązuje umowa ubezpieczenia podstawowego i żadna ze stron nie postanowi inaczej. Umowa przewidywała wypłacenie świadczenia w przypadku między innymi zawału serca i chirurgicznego leczenia choroby wieńcowej metodą wszczepienia by-pass. Zgodnie z § 20 ubezpieczyciel miał wypłacić świadczenie za wystąpienie ciężkiej choroby w okresie ubezpieczenia, z zastrzeżeniem iż w przypadku zawału, udaru, konieczności leczenia choroby naczyń wieńcowych – by pass oraz w przypadku transplantacji serca zostanie wypłacone świadczenie wyłącznie z tytułu wystąpienia tylko jednej z wymienionych chorób. Po wystąpieniu danej ciężkiej choroby odpowiedzialność (...) S.A. wygasa w zakresie tej choroby. Wskazując na okoliczności bezsporne ustalił sąd, że powód ubezpieczył się 26 marca 2015 r., zawał serca miał miejsce w pierwszym roku ubezpieczenia, a leczenie metodą by –pass w drugim roku. Ocenił sąd, że cel umowy ubezpieczenia, a także zasady wykładni, nakazują przychylić się do stanowiska, że ograniczenie umowne z §9 wiąże tylko w okresie rocznym, na który co do zasady jest zawierana umowa. Nadto zważył, że ubezpieczenie dodatkowe przewiduje świadczenia za stosunkową niewielką liczbę chorób i procesów leczenia - oprócz wymienionych zdarzeń związanych z układem krwionośnym (zawał, udar, wszczepienie by-pass, transplantacja sera), przewiduje jeszcze świadczenie za wystąpienie nowotworu złośliwego, niewydolności nerek i choroby C. – J. (niezwykle rzadkiej choroby), a ograniczenie odpowiedzialności ubezpieczyciela do rocznego okresu, na który jest zawierana lub przedłużana umowa, określa odpowiedzialność ubezpieczyciela w czasie, niezależnie od działań lub braku działań ubezpieczonego w postaci oświadczeń o rezygnacji z ubezpieczenia lub przystąpienia do kolejnego ubezpieczenia. Z tych względów przyjął sąd, że zdarzenie w postaci leczenia poprzez wszczepienie by-pass, które nastąpiło w kolejnym rocznym okresie ubezpieczenia było objęte ochroną ubezpieczeniową zgodnie z art. 805 § 1 k.c. O odsetkach orzeczono zgodnie z art. 817 § 1 k.c. O kosztach procesu Sąd orzekł podstawie art. 98 k.p.c. W apelacji pozwany zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 233 kpc w zw. z art. 227 kpc poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów polegające na wyprowadzeniu z materiału dowodowego wniosków, które z niego nie wynikają, w szczególności wyprowadzenia z treści OWU wniosku, że powód jest osobą uprawnioną oraz naruszenie art. 805 kc poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie. Na tej podstawie wnosił o zmianę wyroku poprzez oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów procesu za obie instancje wedle norm przepisanych, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja podlegała oddaleniu. Rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji zostało wydane na podstawie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego, które to ustalenia Sąd Okręgowy w pełni podziela. Ustalenia faktyczne nie były ponadto kwestionowane w apelacji. Sąd Rejonowy dokonał też właściwej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, jak również trafnej wykładni prawa materialnego. Zarzuty strony pozwanej okazały się być niezasadne. Prawidłowo ocenił sąd pierwszej instancji, brak wyłączenia odpowiedzialności pozwanego. Wskazać należy, że Sąd Rejonowy powyższe poczynił na podstawie rozważenia wszystkich okoliczności sprawy i wobec uznania, że zapis § 9 ogólnych warunków grupowego ubezpieczenia na wypadek ciężkiej choroby, stanowiących integralną część umowy ubezpieczenia zawartej przez powoda jest niejednoznaczny i w konsekwencji powyższy zapis postanowienia umowy należy interpretować zgodnie z dyrektywami przepisu 65 § 2 k.c. W niniejszej sprawie istotnym było to, co całkowicie pozwany pominął w swojej apelacji, że powód w zawartej umowie ubezpieczenia w ramach dodatkowego grupowego ubezpieczenia na wypadek ciężkiej choroby w niniejszym stosunku prawnym występował jako konsument. Jako zatem względem strony słabszej, należało uwzględnić przewidywaną dla niego szczególną ochronę roztaczaną przez prawo. W tym miejscu podkreślić należy, że wedle art. 385 § 2 k.c. niejednoznaczne postanowienia wzorca umowy powinny być tłumaczone na korzyść konsumenta. W ocenie sądu odwoławczego, takim postanowieniem jest regulacja zawarta w § 9 ust.2 ogólnych warunków grupowego ubezpieczenia na wypadek ciężkiej choroby. Dokonując jej wykładni należy uznać, że umowa została przedłużona na kolejny okres roczny. Ponadto należy pamiętać, że umowa ubezpieczenia pełni funkcję ochronną i przy wykładni jej postanowień nie można tracić z pola widzenia tego jej zasadniczego celu (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 października 2002 r., IV CKN 1421/00, niepubl.). Z tego punktu widzenia konieczność dokonania wykładni woli stron umowy i oceny rozumienia przez nie zarówno postanowień umowy, jak i postanowień OWU, wymaga zawsze uwzględnienia również okoliczności, w których doszło do złożenia oświadczeń woli i zawarcia umowy ubezpieczenia oraz celu, dla którego ubezpieczenie jest zawierane. Konsument ma prawo wiedzieć, jakie warunki powinien spełnić, aby skutecznie domagać się wypłaty ubezpieczenia. Skoro zakład ubezpieczeń ich nie precyzuje w sposób jednoznaczny, to ponosi ryzyko tego, że zostaną one zinterpretowane na korzyść ubezpieczonego. W świetle powyższego odpowiedzialność ubezpieczyciela w stosunku do powoda nie mogła być wyłączona wobec ustalenia, że zabieg by-pass wykonany 20 września 2016 r. jest następstwem choroby zdiagnozowanej w czasie nowego okresu rocznego zawartej umowy ubezpieczenia. Dlatego też Sąd Rejonowy zasadnie uwzględnił powództwo z tytułu świadczenia za wystąpienie ciężkiej choroby - słusznie stwierdzając, że doszło do zdarzeń objętych zakresem ubezpieczenia - operacji chirurgicznej by-pass. Nie miało przy tym miejsca naruszenie art. 805 k.c. w związku z § 20 ust.1 ogólnych warunków ubezpieczenia na wypadek ciężkiej choroby bowiem - jak prawidłowo wyjaśnił s ąd pierwszej instancji - powód zawarł nową umowę, która nie uległa przedłużeniu i w nowym okresie doszło do zdarzenia objętego odpowiedzialnością ubezpieczyciela, natomiast wskazywane przez stronę pozwaną ograniczenie wypłaty świadczenia z tego samego tytułu odnosiło się wyłącznie do poprzedniego okresu obowiązywania umowy. Odmienna interpretacja tych postanowień umownych przekreślałaby sens zawierania dalszych umów ubezpieczenia na kolejne okresy. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił apelację jako bezzasadną. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono w oparciu o art. 98 § 1 i 3 k.p.c. i w zw. z § 1 pkt 4 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804). SSR (del.) Maryla Majewska – Lewandowska SSO Lucyna Morys – Magiera SSO Teresa Kołeczko - Wacławik
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI