III CA 1714/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku spółki energetycznej o ustanowienie służebności przesyłu dla istniejącej linii elektroenergetycznej i słupa na nieruchomości należącej do A. B. Sąd Rejonowy w Raciborzu, postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2013 r., ustanowił służebność przesyłu, obciążając część nieruchomości pasem gruntu o szerokości 9,6 metra, i zasądził od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika jednorazowe wynagrodzenie w kwocie 3.330,91 zł. Uczestnik postępowania, A. B., wniósł apelację, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 145 § 1-3 k.c.) poprzez pominięcie jego interesu społeczno-gospodarczego, wadliwe określenie podstawy faktycznej, zanegowanie znaczenia wyroku nakazującego usunięcie słupa oraz wadliwe zakwestionowanie obligacyjnego charakteru ugody z dnia 31 grudnia 2012 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację, oddalił ją jako nieuzasadnioną. Sąd Odwoławczy uznał ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego za prawidłowe, uzupełniając je o przesłuchanie stron, które wykazało, że ugoda z 31 grudnia 2012 r. nie była definitywnym uregulowaniem i nie miała formy aktu notarialnego. Sąd Okręgowy podkreślił, że wyrok nakazujący usunięcie słupa i postanowienie o ustanowieniu służebności przesyłu nie pozostają w sprzeczności, gdyż dotyczą odmiennych kwestii prawnych i faktycznych. Sąd uznał, że zostały spełnione przesłanki ustanowienia służebności przesyłu zgodnie z art. 305¹ k.c. w zw. z art. 49 § 1 k.c. i art. 305² § 1 k.c., a także z uwzględnieniem art. 145 § 2 i 3 k.c. W konsekwencji oddalono apelację i zasądzono od uczestnika postępowania na rzecz wnioskodawczyni kwotę 120 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie ustanowienia służebności przesyłu w sytuacji sprzeciwu właściciela, relacji między wyrokiem nakazującym usunięcie urządzeń a późniejszym wnioskiem o służebność, oraz znaczenia ugody zawartej w trakcie postępowania.
Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, a jej zastosowanie może być ograniczone do podobnych przypadków, gdzie istniejące urządzenia przesyłowe kolidują z planami zagospodarowania nieruchomości.
Zagadnienia prawne (3)
Czy istnieją przesłanki do ustanowienia służebności przesyłu na nieruchomości, mimo sprzeciwu właściciela i wcześniejszego wyroku nakazującego usunięcie urządzeń?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, istnieją przesłanki do ustanowienia służebności przesyłu, jeśli jest ona niezbędna dla prawidłowego funkcjonowania urządzeń przesyłowych, a właściciel odmawia zawarcia umowy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że mimo wcześniejszego wyroku nakazującego usunięcie słupa, ustanowienie służebności przesyłu jest uzasadnione, ponieważ zapewnia ciągłość dostaw energii i nie uniemożliwia w sposób definitywny zagospodarowania nieruchomości, a ewentualne przyszłe utrudnienia mogą być podstawą do zmiany sposobu wykonywania służebności.
Jaki jest wpływ ugody zawartej między stronami na postępowanie o ustanowienie służebności przesyłu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Ugoda zawarta między stronami, która nie spełnia wymogów formy aktu notarialnego, nie stanowi definitywnego uregulowania kwestii korzystania z nieruchomości i nie wyklucza możliwości ustanowienia służebności przesyłu przez sąd.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ugoda z dnia 31 grudnia 2012 r. nie miała charakteru definitywnego i nie spełniała wymogów formalnych dla ustanowienia służebności, dlatego nie wykluczała możliwości orzeczenia sądu w tej sprawie.
Czy interes społeczno-gospodarczy właściciela nieruchomości powinien być uwzględniony przy ustanawianiu służebności przesyłu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, interes społeczno-gospodarczy właściciela nieruchomości powinien być uwzględniony, ale nie może on całkowicie blokować ustanowienia służebności przesyłu, jeśli jest ona konieczna dla przedsiębiorcy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że interes właściciela w zagospodarowaniu nieruchomości został rozważony, jednak nie był on na tyle skonkretyzowany i pewny, aby uzasadnić odmowę ustanowienia służebności w miejscu istniejących urządzeń, zwłaszcza że możliwe jest późniejsze dochodzenie zmiany sposobu wykonywania służebności.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Spółki Akcyjnej w K. | spółka | wnioskodawczyni |
| A. B. | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (13)
Główne
k.c. art. 305¹
Kodeks cywilny
Określa przesłanki ustanowienia służebności przesyłu.
k.c. art. 49 § § 1
Kodeks cywilny
Definiuje urządzenia przesyłowe, do których może być ustanowiona służebność.
k.c. art. 305² § § 1
Kodeks cywilny
Reguluje możliwość żądania ustanowienia służebności przesyłu przez przedsiębiorcę, gdy właściciel odmawia zawarcia umowy.
Pomocnicze
k.c. art. 305⁴
Kodeks cywilny
Stosuje odpowiednio przepisy o służebnościach gruntowych do służebności przesyłu.
k.c. art. 145 § § 2 i 3
Kodeks cywilny
Dotyczy sposobu przeprowadzenia służebności z uwzględnieniem potrzeb przedsiębiorcy i najmniejszym obciążeniem gruntów, z uwzględnieniem interesu społeczno-gospodarczego.
k.p.c. art. 520 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje zasady ponoszenia kosztów w sprawach, w których interesy stron są sprzeczne.
k.p.c. art. 840 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego.
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych art. 113 § ust. 1 i 2
Dotyczy obciążenia stron kosztami sądowymi.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego do postępowań w innych trybach.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 7 pkt 3
Określa wysokość wynagrodzenia pełnomocnika będącego radcą prawnym.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 12 ust. 1 pkt 1
Określa wysokość wynagrodzenia pełnomocnika będącego radcą prawnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niezbędność ustanowienia służebności przesyłu dla zapewnienia prawidłowego funkcjonowania urządzeń elektroenergetycznych. • Brak definitywnego uregulowania kwestii korzystania z nieruchomości przez strony w ugodzie z dnia 31 grudnia 2012 r. • Możliwość późniejszej zmiany sposobu wykonywania służebności w przypadku skonkretyzowania planów zagospodarowania nieruchomości przez właściciela.
Odrzucone argumenty
Interes społeczno-gospodarczy właściciela nieruchomości uniemożliwiający ustanowienie służebności w obecnym miejscu. • Istnienie prawomocnego wyroku nakazującego usunięcie słupa energetycznego. • Obligacyjny charakter ugody z dnia 31 grudnia 2012 r. jako podstawa do odmowy ustanowienia służebności.
Godne uwagi sformułowania
Ustanowienie służebności przesyłu na nieruchomości uczestnika jest niezbędne dla zapewnienia prawidłowego korzystania ze słupa elektroenergetycznego. • Niniejsze postępowanie zmierza do zniweczenia mocy prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 25 stycznia 2011 roku, sygn. akt III Ca 1163/10, którym nakazano usunięcie wnioskodawczyni z nieruchomości uczestnika urządzeń elektroenergetycznych. • Uzyskanie przez wnioskodawczynię służebności przesyłu, przebiegającej w miejscu usytuowania słupa może stanowić podstawę pozbawienia wykonalności wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach w oparciu o przepis art. 840 § 1 pkt 2) kpc. • Intencją stron zawierających ugodę z 31 grudnia 2012r. nie było ostateczne i stałe uregulowanie zakresu korzystania z nieruchomości uczestnika przez wnioskodawcę.
Skład orzekający
Mirella Szpyrka
przewodniczący
Lucyna Morys - Magiera
sprawozdawca
Roman Troll
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie ustanowienia służebności przesyłu w sytuacji sprzeciwu właściciela, relacji między wyrokiem nakazującym usunięcie urządzeń a późniejszym wnioskiem o służebność, oraz znaczenia ugody zawartej w trakcie postępowania."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, a jej zastosowanie może być ograniczone do podobnych przypadków, gdzie istniejące urządzenia przesyłowe kolidują z planami zagospodarowania nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje konflikt między potrzebami przedsiębiorcy przesyłowego a prawem właściciela do dysponowania swoją nieruchomością, a także jak sądy godzą te sprzeczne interesy.
“Czy linia energetyczna może blokować budowę domu? Sąd rozstrzyga spór o służebność przesyłu.”
Dane finansowe
WPS: 6800 PLN
jednorazowe wynagrodzenie za służebność przesyłu: 3330,91 PLN
zwrot kosztów postępowania odwoławczego: 120 PLN
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.