V CZ 39/12

Sąd Najwyższy2013-02-06
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
koszty postępowaniakoszty zastępstwa procesowegopostępowanie nieprocesowepostępowanie odwoławczezażalenieSąd Najwyższykodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie uczestnika postępowania na postanowienie o kosztach zastępstwa prawnego w postępowaniu odwoławczym, uznając wniosek o zasądzenie tych kosztów za skutecznie złożony.

Sąd Okręgowy oddalił apelację uczestnika postępowania A. O. i zasądził od niego na rzecz wnioskodawczyni J. O. kwotę 1800 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu odwoławczym. Uczestnik złożył zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów o kosztach poprzez przyznanie zwrotu mimo braku wniosku. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy k.p.c. dotyczące kosztów w postępowaniu nieprocesowym i odwoławczym, stwierdził, że pełnomocnik wnioskodawczyni złożył wniosek o zasądzenie kosztów, co potwierdza protokół rozprawy. W związku z tym zażalenie zostało oddalone jako bezzasadne.

Sąd Okręgowy w postanowieniu z dnia 12 maja 2011 r. oddalił apelację uczestnika postępowania A. O. i zasądził od niego na rzecz wnioskodawczyni J. O. kwotę 1800 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu odwoławczym. Uczestnik postępowania A. O. wniósł zażalenie na to postanowienie w części dotyczącej rozstrzygnięcia o kosztach. Zarzucił naruszenie art. 109 § 1 k.p.c. w związku z art. 98 § 1 k.p.c. poprzez przyznanie wnioskodawczyni zwrotu kosztów postępowania odwoławczego pomimo braku wniosku w tym zakresie. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie, odwołując się do art. 520 § 2 k.p.c. regulującego zasady rozliczania kosztów w postępowaniu nieprocesowym, gdzie sąd może stosunkowo rozdzielić obowiązek zwrotu kosztów lub włożyć go na jednego z uczestników. Zastosowanie ma również art. 109 § 1 k.p.c., zgodnie z którym roszczenie o zwrot kosztów wygasa, jeśli strona nie złoży spisu kosztów lub wniosku o przyznanie kosztów przed zamknięciem rozprawy, chyba że sąd orzeka z urzędu o kosztach należnych stronie działającej bez profesjonalnego pełnomocnika. Przepis ten, na podstawie art. 391 § 1 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c., stosuje się odpowiednio w postępowaniu odwoławczym. Sąd Najwyższy ustalił, że pełnomocnik wnioskodawczyni złożył wniosek o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, co zostało odnotowane w protokole rozprawy apelacyjnej z dnia 12 maja 2011 r. Protokół rozprawy jest dokumentem urzędowym korzystającym z domniemania prawdziwości. Ponieważ uczestnik postępowania nie złożył wniosku o sprostowanie protokołu, Sąd Najwyższy uznał, że zarzut naruszenia art. 109 § 1 k.p.c. w związku z art. 98 § 1 k.p.c. nie znajduje potwierdzenia. W konsekwencji, Sąd Najwyższy na podstawie przepisów k.p.c. oddalił zażalenie jako bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Wystarczy wniosek o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, który został złożony w protokole rozprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na przepisy k.p.c. dotyczące kosztów w postępowaniu nieprocesowym i odwoławczym, wskazując, że roszczenie o zwrot kosztów wygasa, jeśli strona nie złoży spisu kosztów lub wniosku o przyznanie kosztów przed zamknięciem rozprawy. Stwierdzono, że pełnomocnik wnioskodawczyni złożył taki wniosek, co potwierdza protokół rozprawy, który korzysta z domniemania prawdziwości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

J. O.

Strony

NazwaTypRola
J. O.osoba_fizycznawnioskodawczyni
A. O.osoba_fizycznauczestnik postępowania

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 109 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Roszczenie o zwrot kosztów wygasa, jeśli strona najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie złoży sądowi spisu kosztów, albo nie zgłosi wniosku o przyznanie kosztów według norm przepisanych, z tym że o kosztach należnych stronie działającej bez adwokata, radcy prawnego lub rzecznika patentowego sąd orzeka z urzędu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 520 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W sprawach nieprocesowych, gdy interesy uczestników są sprzeczne, sąd może stosunkowo rozdzielić obowiązek zwrotu kosztów lub włożyć go na jednego z uczestników w całości.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Strona wygrywająca sprawę może żądać od strony przeciwnej zwrotu kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Do postępowania wywołanego środkami zaskarżenia, o których mowa w art. 394 i 3982, stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące postępowania procesowego stosuje się odpowiednio do innych postępowań, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej.

k.p.c. art. 244

Kodeks postępowania cywilnego

Dokument urzędowy korzysta z domniemania prawdziwości tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone.

k.p.c. art. 160

Kodeks postępowania cywilnego

Strona może żądać sprostowania protokołu.

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu albo jeżeli naruszenie prawa nie jest istotne.

k.p.c. art. 39821

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy rozpoznaje zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji o odmowie przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 394 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające lub uznające za niedopuszczalne zażalenie wniesione w trybie art. 3941 § 1, stronie przysługuje skarga kasacyjna.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pełnomocnik wnioskodawczyni złożył wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, co zostało odnotowane w protokole rozprawy. Protokół rozprawy jest dokumentem urzędowym korzystającym z domniemania prawdziwości.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 109 § 1 k.p.c. w zw. z art. 98 § 1 k.p.c. na skutek nieuwzględnienia wygaśnięcia roszczenia o zwrot kosztów postępowania odwoławczego z powodu braku wniosku.

Godne uwagi sformułowania

Protokół rozprawy stanowi sprawozdawczy dokument urzędowy korzystający z domniemania prawdziwości oraz prawidłowości zawartych w nim stwierdzeń i oświadczeń. Uczestnik postępowania nie złożył wniosku o sprostowanie protokołu rozprawy.

Skład orzekający

Anna Owczarek

przewodniczący-sprawozdawca

Bogumiła Ustjanicz

członek

Dariusz Zawistowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów postępowania w sprawach nieprocesowych i odwoławczych, w szczególności wymogów formalnych wniosku o zasądzenie kosztów oraz mocy dowodowej protokołu rozprawy."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania nieprocesowego i kosztów w postępowaniu odwoławczym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z kosztami postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa, ale nie zawiera elementów zaskakujących ani szeroko interesujących.

Jak skutecznie domagać się zwrotu kosztów w postępowaniu odwoławczym? Kluczowa rola protokołu rozprawy.

Dane finansowe

zwrot kosztów zastępstwa prawnego: 1800 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CZ 39/12 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 6 lutego 2013 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Anna Owczarek (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Bogumiła Ustjanicz 
SSN Dariusz Zawistowski 
 
w sprawie z wniosku J. O. 
przy uczestnictwie A. O. 
o podział majątku wspólnego, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 6 lutego 2013 r., 
zażalenia uczestnika postępowania na postanowienie w przedmiocie kosztów 
postępowania odwoławczego zawarte w postanowieniu Sądu Okręgowego  
z dnia 12 maja 2011 r.,  
 
 
 
oddala zażalenie. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 12 maja 2011 r. oddalił apelację 
uczestnika postępowania A. O. i zasądził od niego na rzecz wnioskodawczyni J. O. 
kwotę 1800 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu 
odwoławczym.  
Uczestnik postępowania A. O. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie 
w 
części 
dotyczącej 
rozstrzygnięcia 
o 
kosztach. 
Wnosząc 
o uchylenie 
postanowienia skarżący zarzucił naruszenie art. 109 § 1 k.p.c. w zw. z   art. 98 § 1 
k.p.c. poprzez przyznanie wnioskodawczyni zwrotu kosztów postępowania 
odwoławczego pomimo braku wniosku w tym zakresie. 
Sąd Najwyższy zważył: 
Zgodnie 
z 
art.  
520 § 2 
k.p.c., jeżeli 
uczestnicy 
postępowania 
nieprocesowego są w różnym stopniu zainteresowani jego wynikiem lub ich 
interesy są sprzeczne, sąd może stosunkowo rozdzielić obowiązek zwrotu kosztów 
lub włożyć go na jednego z uczestników w całości. W sprawach rozpoznawanych 
w  trybie nieprocesowym zastosowanie ma art. 109 § 1 k.p.c., w myśl którego 
 roszczenie o zwrot kosztów wygasa, jeśli strona najpóźniej przed zamknięciem 
rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie złoży sądowi spisu 
kosztów, albo nie zgłosi wniosku o przyznanie kosztów według norm przepisanych, 
z tym że o kosztach należnych stronie działającej bez adwokata, radcy prawnego 
lub rzecznika patentowego sąd orzeka z urzędu. Przepis ten, na podstawie art. 391 
§ 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., odpowiednio stosuje się również 
w  postępowaniu odwoławczym (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 
22 marca 2012 r., V CZ 155/11, nie publ., postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 
25 sierpnia 2011 r., II CZ 55/11, nie publ., postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 
19 listopada 2010 r., III CZ 47/10, nie publ.).  
Jak wynika z protokołu rozprawy apelacyjnej z dnia 12 maja 2011 r. 
pełnomocnik wnioskodawczyni złożył wniosek „o oddalenie apelacji i zasądzenie 
kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych” (k. 456 akt). 
Protokół rozprawy stanowi sprawozdawczy dokument urzędowy korzystający 
z  domniemania prawdziwości oraz prawidłowości zawartych w nim stwierdzeń 

 
3 
i  oświadczeń (art. 244 k.p.c.), którego celem jest miarodajne stwierdzenie istnienia 
lub nieistnienia faktów istotnych dla przebiegu postępowania w sprawie, utrwalenie 
przebiegu posiedzenia i innych czynności określonych w art. 158 § 1 k.p.c. 
(por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 marca 2011 r., IV CSK 407/11, niepubl., 
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 kwietnia 2010 r., III CSK 178/09, 
niepubl., postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 grudnia 2008 r., I CSK 225/08, 
niepubl.). Uczestnik postępowania nie złożył wniosku o sprostowanie protokołu 
rozprawy (art. 160 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c.). W tym stanie 
rzeczy nie znajduje potwierdzenia zarzut skarżącego naruszenia art. 109 § 1 k.p.c. 
w zw. z art. 98 § 1 k.p.c. na skutek nieuwzględnienia wygaśnięcia roszczenia 
o zwrot kosztów postępowania odwoławczego. 
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 k.p.c., 39821 k.p.c. 
w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c. oddalił zażalenie jako bezzasadne.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI