Orzeczenie · 2018-05-18

III CA 1636/17

Sąd
Sąd Okręgowy w Łodzi
Data
2018-05-18
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaokręgowy
pożyczka konsumenckaklauzule abuzywneprowizjaodsetki maksymalneochrona konsumentasąd okręgowysąd rejonowykoszty procesu

Sąd Rejonowy w Łowiczu wyrokiem z dnia 29 czerwca 2017 roku zasądził od pozwanej A. K. na rzecz powoda (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w B. kwotę 2215 zł wraz z odsetkami umownymi, umorzył postępowanie w zakresie żądania zapłaty 710 zł, oddalił powództwo w pozostałej części i zasądził od pozwanej na rzecz powoda 1199,44 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Ustalono, że strony zawarły umowę pożyczki gotówkowej w lipcu 2016 roku, na mocy której pozwana otrzymała 2500 zł na 30 miesięcy, z całkowitą kwotą do spłaty 5310 zł. Sąd Rejonowy uznał, że wynagrodzenie prowizyjne w wysokości 1761 zł jest postanowieniem niedozwolonym, rażąco wygórowanym i nieuzasadnionym, naruszającym interesy konsumenta. W związku z tym, należność z tego tytułu nie przysługiwała powodowi. Sąd pierwszej instancji zasądził kwotę 2215 zł, uwzględniając spłatę części zadłużenia przez pozwaną. Apelację od wyroku wniósł powód, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, uznał, że stan faktyczny został ustalony prawidłowo, a zarzuty apelacyjne nie były trafne. Sąd II instancji podzielił stanowisko Sądu I Instancji co do abuzywności postanowień umownych dotyczących prowizji, uznając je za próbę obejścia przepisów o odsetkach maksymalnych. Sąd Okręgowy skorygował jednak błąd matematyczny w ustaleniach Sądu Rejonowego i podwyższył zasądzoną kwotę do 2539,51 zł, uwzględniając niewielką kwotę odsetek za opóźnienie. Zmieniono również rozstrzygnięcie o kosztach postępowania przed Sądem pierwszej instancji i zasądzono od pozwanej na rzecz powoda kwotę 104,80 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących klauzul abuzywnych w umowach pożyczek konsumenckich, w szczególności w kontekście prowizji i odsetek maksymalnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy umów pożyczek konsumenckich zawartych z konsumentami w sytuacji trudnej sytuacji materialnej, gdzie warunki nie były negocjowane.

Zagadnienia prawne (2)

Czy postanowienie umowy pożyczki dotyczące prowizji, które znacząco przekracza wysokość odsetek maksymalnych, jest postanowieniem niedozwolonym (abuzywnym) i nieważnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, postanowienie umowy dotyczące prowizji, które stanowi próbę obejścia przepisów o odsetkach maksymalnych i jest rażąco wygórowane, jest nieważne jako sprzeczne z ustawą i zasadami współżycia społecznego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że prowizja w umowie pożyczki, która stanowi dodatkowy koszt poza odsetkami umownymi i znacząco przekracza wysokość odsetek maksymalnych, jest próbą obejścia przepisów prawa i prowadzi do zachwiania równowagi stron. Brak wykazania przez pożyczkodawcę rzeczywistych kosztów związanych z udzieleniem pożyczki dodatkowo przemawia za uznaniem prowizji za wygórowaną i niedopuszczalną.

Czy sąd odwoławczy może skorygować błąd matematyczny w ustaleniach sądu pierwszej instancji, mimo utrzymania w mocy ustaleń faktycznych i oceny prawnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd odwoławczy ma prawo i obowiązek skorygować błąd matematyczny w ustaleniach sądu pierwszej instancji, co skutkuje zmianą wysokości zasądzonego świadczenia.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy, mimo że uznał ustalenia faktyczne i kwalifikację prawną Sądu Rejonowego za prawidłowe, wykrył błąd matematyczny w obliczeniach. W związku z tym, Sąd Okręgowy dokonał korekty zasądzonej kwoty, podwyższając ją na korzyść powoda.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku
Strona wygrywająca
powód

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółka Akcyjna z siedzibą w B.spółkapowód
A. K.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (10)

Główne

k.c. art. 720

Kodeks cywilny

Dotyczy umowy pożyczki.

k.c. art. 385¹

Kodeks cywilny

Określa przesłanki uznania postanowień umowy za niedozwolone (abuzywne) i niewiążące konsumenta.

k.c. art. 58 § § 1

Kodeks cywilny

Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna.

k.c. art. 359 § § 2¹

Kodeks cywilny

Określa wysokość odsetek maksymalnych.

u.k.k. art. 36a

Ustawa o kredycie konsumenckim

Reguluje kwestie kosztów kredytu konsumenckiego, w tym pozaodsetkowych.

Pomocnicze

k.c. art. 481 § § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy odsetek za opóźnienie.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy swobody oceny dowodów przez sąd.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad orzekania o kosztach procesu.

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zmiany zaskarżonego orzeczenia przez sąd odwoławczy.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania apelacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prowizja w umowie pożyczki jest rażąco wygórowana i stanowi próbę obejścia przepisów o odsetkach maksymalnych. • Postanowienie umowne dotyczące prowizji jest niedozwolone (abuzywne) i nieważne. • Błąd matematyczny w ustaleniach sądu pierwszej instancji skutkujący zaniżeniem zasądzonej kwoty.

Odrzucone argumenty

Prowizja mieści się w granicach swobody umów i limitów określonych w ustawie o kredycie konsumenckim. • Zarzuty naruszenia art. 233 k.p.c. przez sąd pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

prowizja stanowi w istocie dodatkowy koszt pożyczki, oprócz określonych w umowie odsetek umownych, co sprawia, że w tej części umowa pozostaje w sprzeczności z prawem i zasadami współżycia społecznego • żądanie prowizji w wysokości 1791 zł za udzielenie pożyczki w kwocie 2500 zł jest co najmniej wygórowane • stanowi w istocie niedozwoloną próbę ominięcia przepisów o odsetkach maksymalnych • zastrzeganie takich opłat, jak wynagrodzenie prowizyjne w niniejszej sprawie, zmierzających do obejścia przepisów o odsetkach maksymalnych jest niedopuszczalne

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących klauzul abuzywnych w umowach pożyczek konsumenckich, w szczególności w kontekście prowizji i odsetek maksymalnych."

Ograniczenia: Dotyczy umów pożyczek konsumenckich zawartych z konsumentami w sytuacji trudnej sytuacji materialnej, gdzie warunki nie były negocjowane.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu wysokich kosztów pożyczek konsumenckich i ochrony konsumentów przed nieuczciwymi praktykami, co jest tematem interesującym dla szerokiego grona odbiorców.

Czy prowizja w pożyczce konsumenckiej może być abuzywna? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 5010,51 PLN

kwota główna: 2539,51 PLN

odsetki za opóźnienie: 4,51 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst