III Ca 160/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu niewyjaśnienia przez sąd pierwszej instancji, kto jest właściwym pozwanym.
Powód dochodził odszkodowania z umowy grupowego ubezpieczenia pracowniczego, jednak Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając brak legitymacji biernej pozwanego. Sąd Okręgowy uchylił ten wyrok, wskazując na konieczność wyjaśnienia przez sąd pierwszej instancji, kto jest właściwym pozwanym, zwłaszcza w kontekście rozbieżności w oznaczeniu pozwanego w pismach procesowych i braku profesjonalnego pełnomocnika powoda.
Powód T. Ż. domagał się od (...) Spółki Akcyjnej w W. zapłaty 5400 zł tytułem odszkodowania z umowy grupowego ubezpieczenia pracowniczego, twierdząc, że doznał 20-23% uszczerbku na zdrowiu, podczas gdy ubezpieczyciel wypłacił mu jedynie 1920 zł. Pozwany (...) Spółka Akcyjna w W. wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc brak legitymacji biernej. Sąd Rejonowy w Rybniku oddalił powództwo, uznając, że powód nie wykazał istnienia stosunku ubezpieczeniowego z pozwanym i nie udowodnił, że pozwany jest następcą prawnym pierwotnego ubezpieczyciela. Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację powoda, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd odwoławczy uznał, że Sąd Rejonowy nie wyjaśnił należycie, kto jest właściwym pozwanym, zwłaszcza w obliczu rozbieżności w oznaczeniu pozwanego w pismach procesowych (raz wskazano (...) S.A., innym razem (...) S.A.) oraz faktu, że powód występował bez profesjonalnego pełnomocnika. Sąd Okręgowy podkreślił, że sąd pierwszej instancji powinien był, zgodnie z art. 5 kpc, udzielić powodowi pouczeń co do konieczności sprecyzowania strony pozwanej i podjęcia odpowiednich czynności procesowych. Brak takiego wyjaśnienia uniemożliwił prawidłowe procedowanie i wydanie niewadliwego orzeczenia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji nie rozpoznał sprawy prawidłowo, ponieważ nie wyjaśnił należycie tożsamości strony pozwanej, co uniemożliwiło prawidłowe procedowanie.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że sąd pierwszej instancji powinien był, zgodnie z art. 5 kpc, pouczyć powoda o konieczności sprecyzowania strony pozwanej i wyjaśnić rozbieżności w oznaczeniu pozwanego w pismach procesowych, co stanowiło naruszenie przepisów procesowych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. Ż. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) Spółka Akcyjna w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 5
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek sądu pouczania stron, zwłaszcza działających bez profesjonalnego pełnomocnika, o konieczności podjęcia określonych czynności procesowych i ich skutkach.
Pomocnicze
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z określonego stanu rzeczy wywodzi skutki prawne.
k.c. art. 805 § § 1
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący umowy ubezpieczenia.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
k.p.c. art. 108 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez Sąd Rejonowy art. 5 kpc poprzez niezastosowanie go i nieudzielenie powodowi pouczeń co do konieczności zmiany strony pozwanej. Niewyjaśnienie przez Sąd Rejonowy, jaki podmiot w istocie jest pozwanym, zgodnie z intencją powoda, co uniemożliwiło prawidłowe procedowanie.
Godne uwagi sformułowania
zadaniem Sądu Rejonowego było udzielenie powodowi działającemu bez reprezentacji profesjonalnego pełnomocnika, w trybie art. 5 kpc stosownych pouczeń brak sprecyzowania przez powoda, jaki podmiot ostatecznie zgodnie z jego intencją winien być stroną pozwaną w sprawie, faktycznie uniemożliwił prawidłowe procedowanie w sprawie oraz wydanie niewadliwego orzeczenia Wydanie w tych warunkach merytorycznego orzeczenia należy ocenić jako co najmniej przedwczesne
Skład orzekający
Lucyna Morys - Magiera
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Konsekwencje zaniechania przez sąd pierwszej instancji obowiązku pouczenia stron działających bez profesjonalnego pełnomocnika (art. 5 kpc) oraz konieczność wyjaśnienia tożsamości strony pozwanej przed merytorycznym rozpoznaniem sprawy."
Ograniczenia: Dotyczy głównie spraw, gdzie strona działa bez profesjonalnego pełnomocnika i występują wątpliwości co do oznaczenia strony pozwanej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe oznaczenie strony pozwanej i jak sąd powinien wspierać strony działające bez profesjonalnego pełnomocnika, co jest częstym problemem w praktyce.
“Błąd w oznaczeniu pozwanego i brak pouczenia sądu – dlaczego sprawa wróciła do pierwszej instancji?”
Dane finansowe
WPS: 5400 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III Ca 160/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 marca 2014 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący – Sędzia SO Lucyna Morys - Magiera po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2014 r. w Gliwicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa T. Ż. ( Ż. ) przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Rybniku z dnia 6 maja 2013r., sygn. akt II C 480/12 upr uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Rybniku, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego . SSO Lucyna Morys-Magiera Sygn. akt III Ca 160/14 UZASADNIENIE Powód T. Ż. wnosił o zasądzenie od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej w W. kwoty 5400zł z ustawowymi odsetkami od dnia 24 listopada 2011r. podając, iż uległ wypadkowi, w wyniku którego doznał wieloodłamowego złamania kciuka prawego, skutkującego trwałym uszczerbkiem na jego zdrowiu. Uzasadniał, iż zawarł z pozwaną umowę grupowego ubezpieczenia pracowniczego typu (...) na łączną sumę 8000zł, jednak pozwany uznał jedynie 4% uszczerbku i wypłacił mu 1920zł, w pozostałym zakresie odmawiając świadczenia, tymczasem zdaniem powoda uszczerbek ten wynosi 20-23%, należne świadczenie zatem winno wynosić 7360zł. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zwrot kosztów procesu, motywując, iż nie łączy go z powodem umowa i nie ma legitymacji biernej w niniejszej sprawie. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 6 maja 2013r. Sąd Rejonowy w Rybniku w pkt 1 oddalił powództwo, w pkt 2 zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 1217zł (tysiąc dwieście siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu. Sąd pierwszej instancji ustalił, że powód jest stroną umowy ubezpieczenia grupowego pracowniczego typu (...) objętego polisą z (...) Spółką Akcyjną w W. , natomiast z pozwanym nie łączy go żaden stosunek ubezpieczeniowy. Wobec tego oddalił powództwo na zasadzie art. 6 kc w zw. z art. 805 § 1 kc , podnosząc, że powód, na którym spoczywał ciężar dowodu, nie wykazał, by strony łączył stosunek ubezpieczenia pracowniczego. Podnosił nadto, że powód nie przedstawił dowodu, by pozwany był następcą (...) Spółki Akcyjnej w W. . Za zasadny uznał zatem zarzut braku legitymacji biernej pozwanego w niniejszej sprawie. O kosztach procesu orzeczono na zasadzie art. 98 § 1 i 3 kpc , stosownie do wyniku sporu. Apelację od tego wyroku w całości wniósł powód, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Zarzucał naruszenie przepisów prawa procesowego w postaci art. 5 kpc przez jego niezastosowanie i niepouczenie powoda o konieczności zmiany strony pozwanej, mimo że skarżący występował bez wykwalifikowanego pełnomocnika i nie miał świadomości potrzeby podjęcia takich czynności. Uzasadniał, że jasno domagał się świadczenia od ubezpieczyciela z tytułu ubezpieczenia pracowniczego typu (...) , natomiast nie miał wiedzy o konieczności wezwania do udziału w sprawie w charakterze pozwanego innego podmiotu, niż pozwany. Pozwany nie zajął stanowiska odnośnie apelacji powoda. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja powoda musiała odnieść skutek, aczkolwiek nie wyłącznie z uwagi na zarzuty w niej podniesione. W istocie, jak słusznie zarzucał skarżący, zadaniem Sądu Rejonowego było udzielenie powodowi działającemu bez reprezentacji profesjonalnego pełnomocnika, w trybie art. 5 kpc stosownych pouczeń co do konieczności podjęcia określonych czynności procesowych oraz skutkach ich zaniechania i dopełnienia, czego jednak nie uczyniono, jak wynika to z treści wezwań kierowanych do powoda oraz samego protokołu rozprawy z dnia 6 maja 2013r . poprzedzającej wydanie wyroku. W pierwszej kolejności jednak zauważył Sąd Odwoławczy, iż Sąd Rejonowy nie wyjaśnił należycie i na odpowiednim etapie postępowania, jaki podmiot w istocie jest pozwanym, zgodnie z intencją powoda. Wskazać się godzi, iż zachodzi istotna sprzeczność pomiędzy oznaczeniem pozwanego zawartym w pierwotnym pozwie złożonym w sprawie przez powoda, gdzie jako pozwanego wskazano (...) Spółka Akcyjna w W. , a podanym w pozwie złożonym w wyniku wezwania Sądu do usunięcia braków formalnych na urzędowym formularzu, gdzie pozwany jest już określony jako (...) Spółka Akcyjna w W. . Tożsame jest przy tym zawarte w pozwie z dnia 4 kwietnia 2012r. oraz formularzu z dnia 23 maja 2012r. żądanie pozwu, a także jego uzasadnienie faktyczne oraz prawne, co tym bardziej wskazuje na konieczność wyjaśnienia zmiany oznaczenia pozwanego i intencji powoda. Zdaniem Sądu drugiej instancji powyższa rozbieżność winna była zostać wyjaśniona przed przystąpieniem do rozpoznania merytorycznego powództwa; brak sprecyzowania przez powoda, jaki podmiot ostatecznie zgodnie z jego intencją winien być stroną pozwaną w sprawie, faktycznie uniemożliwił prawidłowe procedowanie w sprawie oraz wydanie niewadliwego orzeczenia przez Sąd Rejonowy. Trudno bowiem przyjąć, iż to właśnie (...) Spółka Akcyjna w W. , a nie (...) Spółka Akcyjna w W. zgodnie z intencją powoda winien być pozwanym, zwłaszcza w świetle podobieństwa firm tych podmiotów gospodarczych oraz zbieżnego adresu, a także działania powoda bez pomocy pełnomocnika. Wydanie w tych warunkach merytorycznego orzeczenia należy ocenić jako co najmniej przedwczesne, a zaskarżony wyrok nie mógł się ostać. Z tych przyczyn należało kwestionowane orzeczenie uchylić i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Rybniku, na zasadzie art. 386 § 1 kpc . Konsekwencją tego było wyrzeczenie o kosztach postępowania odwoławczego, stosownie do art. 108 § 2 kpc . Zadaniem Sądu pierwszej instancji będzie przy ponownym rozpatrywaniu sprawy wezwanie powoda do wyjaśnienia powyższych rozbieżności w treści pism i formularzy zawierających pozew w niniejszej sprawie oraz do sprecyzowania, kim jest zgodnie z jego intencją pozwany i jakie jest dokładne oznaczenie tego podmiotu, w odpowiednim terminie i pod stosownym rygorem. Udzieli przy tym Sąd Rejonowy powodowi działającemu bez wykwalifikowanego pełnomocnika niezbędnych pouczeń co do konieczności i skutków podejmowania określonych czynności procesowych, jak stanowi art. 5 kpc . Dopiero więc po wyjaśnieniu, jaki podmiot jest stroną pozwaną zgodnie z intencją powoda, po dokonaniu prawidłowego jego oznaczenia, przystąpi Sąd pierwszej instancji do merytorycznego rozpoznania sprawy. SSO Lucyna Morys-Magiera
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI