III CA 1594/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację powoda, uznając, że skierowanie aktu oskarżenia przez prokuratora nie było działaniem niezgodnym z prawem ani nie naruszyło dóbr osobistych.
Powód J. D. domagał się zadośćuczynienia za niezgodne z prawem działanie władzy publicznej, polegające na skierowaniu przeciwko niemu aktu oskarżenia o groźby karalne. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że prokurator działał w granicach prawa, opierając się na zgromadzonych dowodach. Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda, podzielając ustalenia i ocenę prawną sądu pierwszej instancji, podkreślając brak wykazania bezprawności działania prokuratora oraz naruszenia dóbr osobistych.
Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi wyrokiem z dnia 31 lipca 2015 roku oddalił powództwo J. D. przeciwko Skarbowi Państwa o zadośćuczynienie za rzekomo niezgodne z prawem skierowanie przez Prokuraturę Rejonową aktu oskarżenia przeciwko powodowi o popełnienie przestępstwa gróźb karalnych. Sąd Rejonowy stwierdził, że materiał dowodowy nie dawał podstaw do przyjęcia, iż skierowanie aktu oskarżenia było działaniem niezgodnym z prawem, w szczególności naruszającym przepisy Kodeksu postępowania karnego. Podkreślono, że decyzja prokuratora o sporządzeniu aktu oskarżenia opiera się na jego ocenie materiału dowodowego, a w tym przypadku opierał się on na zeznaniach pokrzywdzonego i przyznaniu się podejrzanego do pewnych faktów. Sąd Rejonowy uznał również, że powód nie udowodnił naruszenia swoich dóbr osobistych ani tego, że sytuacja była dla niego szczególnie stresująca, zwłaszcza w kontekście innej, poważniejszej sprawy karnej, w której odpowiadał. Apelację powoda oddalił Sąd Okręgowy, uznając ją za niezasadną. Sąd Okręgowy podzielił ustalenia faktyczne i ocenę prawną Sądu Rejonowego, stwierdzając, że apelacja nie zawiera konkretnych zarzutów, a jedynie gołosłowne stwierdzenia o krzywdzącym charakterze orzeczenia. Podkreślono, że Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił materiał dowodowy zgodnie z art. 233 k.p.c. i nie wykazał przesłanek odpowiedzialności deliktowej pozwanego, w szczególności bezprawności działania prokuratora. Sąd Okręgowy oddalił apelację na podstawie art. 385 k.p.c. i zasądził od powoda na rzecz pozwanego koszty postępowania apelacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli prokurator działał w ramach przysługujących mu uprawnień i opierał się na zgromadzonym materiale dowodowym, nawet jeśli późniejsza ocena sądu karnego była odmienna.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że decyzja prokuratora o skierowaniu aktu oskarżenia jest oparta na jego ocenie dowodów, a bezprawność można stwierdzić jedynie w przypadku oczywistego braku podstaw. W tej sprawie prokurator opierał się na zeznaniach pokrzywdzonego i przyznaniu się podejrzanego do części zarzutów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. D. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
k.p.k. art. 331 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Nie określa prawnych kryteriów decyzji prokuratora o sporządzeniu aktu oskarżenia, co oznacza, że decyzja ta oparta jest na samodzielnej ocenie materiału dowodowego.
k.c. art. 417 § § 1
Kodeks cywilny
Określa przesłanki deliktowej odpowiedzialności Skarbu Państwa za niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej.
Pomocnicze
k.p.k. art. 313 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.c. art. 233
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oceny wiarygodności i mocy dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 98 § § 1 i § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad odpowiedzialności za wynik sporu w zakresie kosztów postępowania.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów postępowania apelacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skierowanie aktu oskarżenia przez prokuratora było działaniem w ramach porządku prawnego, opartym na zgromadzonych dowodach. Powód nie wykazał bezprawności działania prokuratora. Powód nie wykazał naruszenia swoich dóbr osobistych. Twierdzenia powoda o zepsuciu opinii i stresie są gołosłowne. Apelacja powoda nie zawierała konkretnych zarzutów.
Odrzucone argumenty
Skierowanie aktu oskarżenia było działaniem niezgodnym z prawem. Skierowanie aktu oskarżenia naruszyło dobra osobiste powoda. Orzeczenie Sądu Rejonowego było krzywdzące i niesprawiedliwe.
Godne uwagi sformułowania
całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie daje podstaw do przyjęcia, że skierowanie do sądu ... aktu oskarżenia ... stanowiło działanie niezgodne z prawem decyzja ta oparta jest na samodzielnej ocenie materiału dowodowego dokonywanej przez prokuratora o niezgodności z prawem decyzji o sporządzeniu i skierowaniu do właściwego sądu aktu oskarżenia ... można mówić co najwyżej wówczas, gdy akt taki zostaje sporządzony mimo oczywistego braku podstaw twierdzenia powoda – osoby karanej za popełnione przestępstwa - jakoby wniesienie przeciwko niemu przez pozwanego aktu oskarżenia ... miało zepsuć opinię o powodzie ... jak również było dla niego i jego rodziny źródłem stresu, są ... całkowicie gołosłowne
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odpowiedzialności Skarbu Państwa za działania prokuratury, w szczególności w kontekście skierowania aktu oskarżenia i naruszenia dóbr osobistych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowe było wykazanie bezprawności działania prokuratora.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności państwa za działania organów ścigania, co jest istotne dla prawników procesowych i obywateli.
“Czy prokurator może bezkarnie skierować akt oskarżenia? Sąd wyjaśnia granice odpowiedzialności państwa.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III Ca 1594/15 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 31 lipca 2015 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Ł. oddalił powództwo J. D. przeciwko pozwanemu Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Prokuratora Okręgowego w Łodzi o zadośćuczynienie za niezgodne z prawem wykonywanie wobec niego władzy publicznej poprzez skierowanie przez Prokuraturę Rejonową Ł. do Sądu aktu oskarżenia przeciwko powodowi, w którym zarzucono mu popełnienie przestępstwa kierowania gróźb karalnych w stosunku do M. S. . U podstaw powyższego rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego legło stwierdzenie, że całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie daje podstawy do przyjęcia, że skierowanie do sądu w sierpniu 2014 roku aktu oskarżenia przeciwko J. D. w wyżej opisanej sprawie stanowiło działanie niezgodne z prawem, tj. naruszające jakąkolwiek normę prawną, w szczególności normy zawarte w Kodeksie postępowania karnego . Sąd Rejonowy wskazał, że przepis art. 331 § 1 k.p.k. , stanowiący podstawę prawną do podjęcia przez prokuratora decyzji o sporządzeniu aktu oskarżenia w danej sprawie albo o uzupełnieniu lub umorzeniu postępowania przygotowawczego, nie określa prawnych kryteriów podjęcia jednej z tych decyzji, co oznacza, że decyzja ta oparta jest na samodzielnej ocenie materiału dowodowego dokonywanej przez prokuratora. Według Sądu I instancji o niezgodności z prawem decyzji o sporządzeniu i skierowaniu do właściwego sądu aktu oskarżenia przeciwko danej osobie można mówić co najwyżej wówczas, gdy akt taki zostaje sporządzony mimo oczywistego braku podstaw do podjęcia takiej decyzji, tj. w szczególności przy braku jakichkolwiek dowodów pozwalających na ustalenie, że doszło do popełnienia przestępstwa przez wskazaną w akcie oskarżenia osobę, jednak taka sytuacja w sprawie niniejszej nie miała miejsca. Prokurator, podejmując decyzję o sporządzeniu aktu oskarżenia przeciwko J. D. , opierał się bowiem na dowodzie w postaci zeznań pokrzywdzonego M. S. , a sam podejrzany w swoich zeznaniach przyznał, że rozmawiał z pokrzywdzonym, określił go mianem „konfidenta” i kazał mu zmienić grupę spacerową na inną. W tej sytuacji nie można przyjąć, że doszło do sporządzenia aktu oskarżenia w sposób naruszający jakąkolwiek obowiązującą normę prawną. Zdaniem Sądu meriti powyższej oceny nie może zmieniać odmienna ocena materiału dowodowego dokonana przez sąd karny, który podjął następnie decyzję o przekazaniu sprawy Prokuraturze Rejonowej Ł. w celu uzupełnienia śledztwa. Nadto Sąd Rejonowy wskazał, że w przedmiotowej sprawie brak jest również podstaw do przyjęcia, że na skutek sporządzenia aktu oskarżenia powód doznał naruszenia dóbr osobistych. Powód nie udowodnił bowiem, aby doszło do naruszenia w stosunku do niego któregokolwiek z dóbr osobistych, jak również, że sporządzenie przeciwko niemu aktu oskarżenia w wyżej omawianej sprawie stanowiło dla niego sytuację szczególnie „stresującą”, skoro równolegle powód odpowiadał za popełnienie przestępstwa zagrożonego znacznie surowszą sankcją, tj. pobicia ze skutkiem śmiertelnym. Brak także jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że którakolwiek z osób bliskich powodowi „odwróciła się” od niego na skutek sporządzenia wyżej opisanego aktu oskarżenia. Apelację od powyższego orzeczenia wywiódł powód, zaskarżając wyrok w całości, jako krzywdzący i niesprawiedliwy oraz wnosząc o jego uchylenie i uwzględnienie powództwa w całości W odpowiedzi na apelację powoda strona pozwana wniosła o jej oddalenie w całości i o zasądzenie od powoda na jej rzecz kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu powyższego strona pozwana wskazała, że prowadzone w sprawie o sygn. akt 2 Ds. 328/14 postępowanie przygotowawcze było działaniem w ramach porządku prawnego, a skierowanie do Sadu aktu oskarżenia było konsekwencją zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa oraz usprawiedliwiających je zeznań powoda i pokrzywdzonego, których treść uzasadniała przekonanie prokuratora prowadzącego sprawę, że materiał dowodowy w sprawie jest wystarczający dla skierowania aktu oskarżenia. W ocenie pozwanego nie ma podstaw do uznania, że w toku postępowania przygotowawczego doszło do pogwałcenia praw procesowych powoda. Zdaniem pozwanego powód nie wykazał ani naruszenia konkretnych dóbr osobistych, ani związku przyczynowego pomiędzy działaniem pozwanego a naruszeniem tych dóbr. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie jest zasadna. W ocenie Sądu Okręgowego zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane w wyniku prawidłowo ustalonego stanu faktycznego. Powyższe ustalenia Sąd Okręgowy w pełni podziela i przyjmuje za własne, uznając za zbędne powielanie ich w dalszej części uzasadnienia. Sąd Okręgowy podziela również ocenę prawną dochodzonego roszczenia dokonaną przez Sąd Rejonowy, zarówno co do przyjętej podstawy prawnej oceny jego zasadności, jak i wyników tej oceny. Wniesiona przez powoda apelacja nie zawiera żadnych konkretnych zarzutów pod adresem rozstrzygnięcia Sądu I instancji, ograniczając się wyłącznie do gołosłownych stwierdzeń, że zaskarżone rozstrzygnięcie jest dla skarżącego krzywdzące i niesprawiedliwe ponieważ doznana przez niego krzywda jest oczywista i bezsporna. Uwzględniając powyższe Sąd Okręgowy ograniczy się do stwierdzenia, że Sąd I instancji na etapie gromadzenia i oceny materiału dowodowego w toku postępowania rozpoznawczego nie naruszył dyspozycji art. 233 k.p.c. , w myśl którego to przepisu Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. Ocena dowodów polega na ich zbadaniu i podjęciu decyzji, czy została wykazana prawdziwość faktów, z których strony wywodzą skutki prawne. Celem Sądu jest tu dokonanie określonych ustaleń faktycznych, pozytywnych bądź negatywnych i ostateczne ustalenie stanu faktycznego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia. Ocena wiarygodności mocy dowodów przeprowadzonych w danej sprawie wyraża istotę sądzenia w części obejmującej ustalenie faktów, ponieważ obejmuje rozstrzygnięcie o przeciwnych twierdzeniach stron na podstawie własnego przekonania sędziego powziętego w wyniku bezpośredniego zetknięcia ze świadkami, stronami, dokumentami i innymi środkami dowodowymi. Powinna odpowiadać regułom logicznego rozumowania wyrażającym formalne schematy powiązań między podstawami wnioskowania i wnioskami oraz uwzględniać zasady doświadczenia życiowego wyznaczające granice dopuszczalnych wniosków i stopień prawdopodobieństwa ich występowania w danej sytuacji. Jeżeli z określonego materiału dowodowego Sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena Sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów i musi się ostać choćby w równym stopniu, na podstawie tego materiału dowodowego, dawały się wysnuć wnioski odmienne. Tylko w przypadku, gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków z zebranymi dowodami, lub gdy wnioskowanie Sądu wykracza poza schematy logiki formalnej albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia jednoznacznych praktycznych związków przyczynowo-skutkowych to przeprowadzona przez Sąd ocena dowodów może być skutecznie podważona. W kontekście powyższych uwag należy stwierdzić, że w rozpoznawanej sprawie Sąd Rejonowy dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych w oparciu o cały zgromadzony materiał dowodowy, tj. dokumenty zawarte w aktach postępowania przygotowawczego o sygn. 2 Ds 2281/14 oraz zeznania powoda i nie naruszył przy tym dyspozycji art. 233 k.p.c. Sąd Okręgowy podziela również stanowisko Sądu Rejonowego, że w ustalonym stanie faktycznym niniejszej sprawy powód nie zdołał wykazać kumulatywnego zaistnienia, określonych w art. 417 § 1 k.c. , przesłanek deliktowej odpowiedzialności pozwanego. W szczególności trafnie wskazał Sąd Rejonowy, że skarżący nie wykazał aby skierowanie do sądu w sierpniu 2014 r. aktu oskarżenia przeciwko niemu było działaniem bezprawnym - w tym zakresie na całkowitą aprobatę zasługuje argumentacja Sądu I instancji odwołująca się do treści art. 313 § 1 k.p.k. i art. 331 § 1 k.p.k. Już zatem brak wykazania przez powoda tej tylko przesłanki odpowiedzialności pozwanego skutkować musiał oddaleniem powództwa. Apelacja powoda nie mogła również odnieść skutku w zakresie, w jakim Sąd Rejonowy zakwestionował naruszenie przez pozwanego jakiegokolwiek dobra osobistego powoda. Twierdzenia powoda – osoby karanej za popełnione przestępstwa - jakoby wniesienie przeciwko niemu przez pozwanego aktu oskarżenia o kierowanie gróźb karalnych w stosunku do współosadzonego M. S. miało zepsuć opinię o powodzie w Areszcie Śledczym w Ł. , jak również było dla niego i jego rodziny źródłem stresu, są w ocenie Sądu Okręgowego całkowicie gołosłowne i podnoszone wyłącznie na użytek niniejszego postępowania. Kierując się przedstawioną argumentacją Sąd Okręgowy, na podstawie art. 385 k.p.c. , oddalił apelację. O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy orzekł zgodnie z wyrażoną w art. 98 § 1 i § 3 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. zasadą odpowiedzialności za wynik sporu zasądzając od powoda J. D. na rzecz pozwanego Skarbu Państwa - Prokuratury Okręgowej w Łodzi kwotę 300 zł. Na kwotę tę złożyło się jedynie wynagrodzenie pełnomocnika strony pozwanej w postępowaniu odwoławczym ustalone w oparciu o § 2 ust 1 i 2 i § 6 pkt 3 w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U.2013.490 j.t. ze zm.) w zw. z § 22 i § 23 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2015.1804).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI