III CA 1553/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację wnioskodawcy w sprawie sprostowania wpisu w księdze wieczystej, uznając, że sąd wieczystoksięgowy nie może ustalać prawa własności ani dokonywać zmian sprzecznych z ujawnionym stanem prawnym.
Wnioskodawcy domagali się sprostowania działu I księgi wieczystej poprzez wpisanie nowego numeru działki powstałej z podziału, zamiast dotychczasowych. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, wskazując na niezgodność z rzeczywistym stanem prawnym i istnienie odrębnej księgi dla nowych działek. Sąd Okręgowy oddalił apelację, podkreślając, że postępowanie wieczystoksięgowe nie służy ustalaniu prawa własności ani zmianom sprzecznym z ujawnionym stanem prawnym, a decyzje ewidencyjne nie mogą kreować praw właścicielskich.
Wnioskodawcy S. G. i J. G. złożyli wniosek o sprostowanie działu I księgi wieczystej, domagając się wpisania nowego numeru działki (nr 45/2 o pow. 2,10 ha) w miejsce numerów 45/4 i 45/5 (o pow. 2,04 ha), które powstały z podziału pierwotnej działki nr (...). Sąd Rejonowy w Kutnie oddalił wniosek, uznając, że żądanie sprostowania prowadziłoby do niezgodności z rzeczywistym stanem prawnym, a dla nowych działek (...) prowadzona jest odrębna księga wieczysta KW (...). Sąd I instancji podkreślił, że kognicja sądu wieczystoksięgowego nie obejmuje ustalania sporów o prawo własności. Wnioskodawca S. G. złożył apelację, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. i ustawy o księgach wieczystych, w tym pominięcie danych z katastru nieruchomości i decyzji administracyjnej. Sąd Okręgowy oddalił apelację jako bezzasadną. Sąd II instancji potwierdził, że sąd wieczystoksięgowy bada jedynie treść wniosku, dokumentów i księgi, a nie rozstrzyga sporów o prawo. Podkreślono, że sprostowanie nie może prowadzić do zmiany stanu prawnego ujawnionego w księdze, a decyzje organów ewidencyjnych nie kreują praw właścicielskich. Ponadto, dla działek (...) istnieje odrębna księga wieczysta, co czyni żądanie sprostowania w tej księdze niedopuszczalnym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd wieczystoksięgowy bada jedynie treść wniosku, dokumentów i księgi, a jego kognicja nie obejmuje ustalania sporów o prawo własności ani dokonywania wpisów sprzecznych z ujawnionym stanem prawnym.
Uzasadnienie
Postępowanie wieczystoksięgowe ma charakter formalny i nie służy rozstrzyganiu sporów o prawo. Sprostowanie wpisu nie może prowadzić do zmiany stanu prawnego ujawnionego w księdze, a decyzje ewidencyjne nie kreują praw właścicielskich.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
Sąd Rejonowy
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. G. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| J. G. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 626 8 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd wieczystoksięgowy bada jedynie treść wniosku, dołączonych dokumentów oraz treść księgi wieczystej. Kognicja sądu nie obejmuje rozpoznania sporów o prawo.
Pomocnicze
k.p.c. art. 626 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis regulujący sprostowanie usterek wpisu; nie miał zastosowania, gdyż żądana zmiana wykraczała poza zwykłe usterki i dotyczyła stanu prawnego.
u.k.w.h. art. 26 § ust. 1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Dotyczy danych z katastru nieruchomości; sąd uznał, że nie można na tej podstawie dokonać zmian właścicielskich.
u.k.w.h. art. 27 § ust. 1 i 2
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Dotyczy sprostowania oznaczenia nieruchomości; sąd uznał, że nie można w tym trybie dokonać zmiany stanu prawnego.
u.k.w.h. art. 3 § ust. 1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Prawo ujawnione w księdze wieczystej odnosi się do przedmiotowych działek.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy stosowania przepisów postępowania procesowego do postępowań wszczętych z wniosku.
k.p.c. art. 626 9
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia wniosku o wpis.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 626 13 § 2 k.p.c. przez oddalenie wniosku o sprostowanie. Naruszenie art. 26 ust. 1 i art. 27 ust. 1 i 2 u.k.w.h. poprzez pominięcie danych z katastru nieruchomości. Naruszenie art. 626 8 § 2 k.p.c. poprzez niezapoznanie się z całością dokumentów i pominięcie złożonych dokumentów. Naruszenie art. 626 8 § 2 k.p.c. poprzez przekroczenie zakresu kognicji sądu wieczystoksięgowego i nieujawnienie danych wynikających z decyzji administracyjnej.
Godne uwagi sformułowania
kognicja sądu w postępowaniu wieczystoksięgowym nie obejmuje rozpoznania żadnych sporów – w tym sporów o prawo. sprostowania wymaga oznaczenie nieruchomości w razie jego sprzeczności z danymi ewidencji gruntów i budynków, sprostowanie nie może prowadzić do zmiany stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej. Decyzja organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków, do której odwołuje się skarżący nie może być podstawą zmian właścicielskich. Organy ewidencyjne rejestrują jedynie w swych zbiorach stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne właściwe organy. Postępowanie ewidencyjne nie może służyć kreowaniu praw właścicielskich.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ograniczenia postępowania wieczystoksięgowego, brak możliwości ustalania prawa własności przez sąd wieczystoksięgowy, charakter decyzji ewidencyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niezgodności danych ewidencyjnych z księgą wieczystą oraz istnienia odrębnej księgi dla nowo powstałych działek.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważne ograniczenia postępowania wieczystoksięgowego i różnicę między rejestracją stanu prawnego a jego ustalaniem, co jest istotne dla praktyków prawa nieruchomości.
“Sąd wieczystoksięgowy nie ustali Twojego prawa własności – dlaczego?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III Ca 1553/23 UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia 23 lutego 2023 roku wnioskodawcy S. G. i J. G. wnieśli o sprostowanie działu I księgi wieczystej (...) zgodnie z załączonym wypisem i wyrysem. Postanowieniem z dnia 31 marca 2023 roku Referendarz Sądowy oddalił wniosek. W dniu 7 kwietnia 2023 roku wnioskodawca S. G. złożył wniosek o uzasadnienie i doręczenie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. W dniu 25 kwietnia wnioskodawca S. G. i wnioskodawczyni J. G. złożyli skargę na postanowienie Starszego Referendarza Sądowego z dnia 31 marca 2023 roku zarzucając zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie art. 626 8 §. 2 k.p.c. , (...) § 2 k.p.c. oraz art. 26 ust.1 i art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o księgach wieczystych i hipotece i wnieśli o dokonanie sprostowania działu I księgi wieczystej (...) poprzez wpisanie nr 45/2 na oznaczenie działki w miejsce numeru 45/4 i 45/5 powstałego z podziału działki nr (...) . Postanowieniem z dnia 24 maja 2023r. Sąd Rejonowy w Kutnie oddalił wniosek S. G. oraz odrzucił skargę J. G. . W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd I instancji podniósł, że wnioskodawca aktem notarialnym – umową sprzedaży Rep. A 6997/2001 sporządzoną 13 września 2001 r., nabył działkę nr (...) o pow. 2,04 ha położoną we wsi B. . Działka ta została podzielona na działki nr (...) . Wnioskodawca wniósł o wpis w miejsce w/w działek, działki o nr (...) o pow. 2,10 ha. Sąd I instancji podniósł, że działki nr (...) są przedmiotem cudzego prawa i, że prowadzona jest dla nich księga wieczysta nr (...) . Skoro tak i skoro działki te zostały jednak wymienione w dziale I-O księgi wieczystej nr (...) , to ujawnione w dziale II tej księgi wieczystej prawo odnosiło się - zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece – do przedmiotowych działek. Stąd wynika, że powstał stan niezgodności pomiędzy prawem wnioskodawcy ujawnionym w księdze wieczystej, a jego rzeczywistym prawem, co żądanie wykreślenia w trybie sprostowania czyniło bezzasadnym. Mając na uwadze powyższe, Sąd I instancji oddalił wniosek. Apelację od powyższego rozstrzygnięcia wywiódł S. G. . Skarżący zarzucił rozstrzygnięciu naruszenie przepisów: 1. art.626 13 § 2 k.p.c. , przez oddalenie wniosku o dokonanie sprostowania w dziale I-O księgi wieczystej nr (...) , które to sprostowanie nie spowodowałoby niezgodności treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym; 2. art. 26 ust.1 i art. 27 ust. 1i 2 ustawy o księgach wieczystych i hipotece poprzez pominięcie danych z katastru nieruchomości; 3. art. 626 8 § 2 k.p.c. poprzez niezapoznanie się z całością dokumentów zgromadzonych w sprawie i pominięcie złożonych przez wnioskodawcę dokumentów, z których treści wynika, że w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja administracyjna w sprawie prowadzenia zmian do operatu ewidencyjnego; 4. art. 626 8 § 2 k.p.c. poprzez przekroczenie zakresu kognicji sądu wieczystoksięgowego i nieujawnienie danych wynikających z decyzji administracyjnej nr GP.II.7430- (...) z dnia 29 listopada 2004r. w księdze wieczystej (...) stanu prawnego sprzecznego ze stanem ujawnionym w katastrze nieruchomości. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania w trybie art. 386§ 4 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. , celem dokonania wpisu zgodnego z wnioskiem. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie jest zasadna. Wbrew zarzutom skarżącego podniesionym w apelacji, Sąd I instancji nie naruszył przepisów regulujących postępowanie wieczystoksięgowe, tj. art. 626 13 § 2 k.p.c. oraz 626 8 § 2 k.p.c. , jak również art. 26 ust. 1 oraz art. 27 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 lipca 1982 o księgach wieczystych i hipotece ( tj. Dz. U. z 2023, poz. 146 ). Stosownie do art. 626 8 § 2 k.p.c. sąd wieczystoksięgowy rozpoznając wniosek o wpis, bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej. Kognicja sądu w postępwoaniu wieczystoksięgowym nie obejmuje rozpoznania żadnych sporów – w tym sporów o prawo. Z treści księgi wieczystej (...) wynika, że jest ona prowadzona dla nieruchomości położonej w obrębie B. , gm. B. , powiecie (...) , oznaczonej jako działki gruntu 45/4 i 45/5 o łącznej powierzchni 2,04 ha. W dziale II przedmiotowej księgi wieczystej ujawnieni są wnioskodawcy na prawach wspólności ustawowej. Z przedłożonego do wniosku wypisu i wyrysu z rejestru gruntów i wyrysu z mapy ewidencyjnej wynika, że położona w obrębie B. gm. B. , powiecie (...) , działka gruntu nr (...) zawiera powierzchnię 2,1028 ha oraz widnieje uwaga o następującej treści: zgodnie z decyzją GP.II.7430-3-643 z dnia 29 listopada 2004r. w Kw (...) nr 45/4 i 45/5 a wpisać działkę nr (...) o pow. 2.1028 ha.; różnica powierzchni w działce (...) między wykazaną na wypisie, a w decyzji wynika z przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów 2011r., dla działek (...) jest prowadzona księga wieczysta KW (...) . Zgodzić należy się w pełni z Sądem I instancji, że w przedmiotowej sprawie nie mogą mieć zastosowania przepisy regulujące dokonanie sprostowania usterek wpisu ( art. 626 13 § 2 k.p.c. ), jak również nie można w rozpoznawanej sprawie dokonać wpisu żądanego sprostowania w oparciu o art. 27 ustawy o księgach wiecznych i hipotece.. Sprostowania wymaga oznaczenie nieruchomości w razie jego sprzeczności z danymi ewidencji gruntów i budynków, sprostowanie nie może prowadzić do zmiany stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej. Dokonanie żądnego wpisu w oparciu o załączone dokumenty geodezyjne doprowadziłoby do dokonania przez sąd wieczystoksięgowy ustalenia prawa własności, do czego sąd ten nie ma uprawnień. Decyzja organu prowadzącego ewidencje gruntów i budynków, do której odwołuje się skarżący nie może być podstawą zmian właścicielskich. Organy ewidencyjne rejestrują jedynie w swych zbiorach stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne właściwe organy. Postępowanie ewidencyjne nie może służyć kreowaniu praw właścicielskich. Jak wynika z dokumentów załączonych do akt księgi wieczystej, wnioskodawcy nabyli poprzez umowę sprzedaży zawartą w formie aktu notarialnego działkę nr (...) o powierzchni 2,04 ha, położoną we wsi B. . Działka ta została podzielona na działki nr (...) - zgodnie w wypisem i wyrysem z dnia 31 grudnia 2002r. Zgodzić należy się z Sądem I instancji, w tym zakresie, że niedopuszczalne jest sprostowanie wpisów działu I-O księgi wieczystej, jeżeli zmiana wpływająca na zakres ujawnionego prawa własności nie wynika z uzasadnionej podstawy prawnej ( tj. orzeczenia sądu, decyzji właściwego organu, czy też umowy. Nadto, skrąży nie zauważa i tej okoliczności, że dla działek (...) jest prowadzona księga wieczysta KW (...) . Mając na uwadze powyższe, Sąd I instancji oddalił wniosek o wpis w oparciu o przepis art. 626 9 k.p.c. W tym stanie rzeczy, Sąd Okręgowy oddalił apelację jako bezzasadną na podstawie art.385 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI