Orzeczenie · 2015-05-27

III CA 15/15

Sąd
Sąd Okręgowy w Łodzi
Miejsce
Łódź
Data
2015-05-27
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaokręgowy
rękojmiawady fizycznesprzedażsamochód używanyzużycieodpowiedzialność sprzedawcyciężar dowodu

Sprawa dotyczyła powództwa o zapłatę, w którym powód W. W. domagał się od pozwanego D. J. zwrotu kosztów naprawy skrzyni biegów w zakupionym od niego używanym samochodzie. Powód twierdził, że pojazd miał wadę ukrytą w postaci uszkodzonej skrzyni biegów, która uległa awarii dwa dni po zakupie. Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi oddalił powództwo, uznając, że awaria skrzyni biegów była wynikiem normalnego zużycia związanego z wiekiem pojazdu (prawie 20 lat) i nie udowodniono, aby wada tkwiła w rzeczy sprzedanej przed jej wydaniem kupującemu. Sąd oparł się na opinii biegłego sądowego, który podważył tezy prywatnej opinii powoda i wskazał, że uszkodzenie miało charakter samoistny. Sąd Rejonowy uznał również za niewiarygodne zeznania powoda i świadków dotyczące zapewnień pozwanego o bezawaryjnym działaniu pojazdu przez określony czas, uznając takie zapewnienia za nieracjonalne w kontekście wieku samochodu. Powód wniósł apelację, zarzucając naruszenie prawa materialnego (art. 556 § 1 k.c. w zw. z art. 559 k.c.) poprzez błędną wykładnię i naruszenie przepisów postępowania (art. 233 § 1 k.p.c.) przez dowolną ocenę dowodów. Sąd Okręgowy w Łodzi oddalił apelację jako bezzasadną. Sąd odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i rozważania prawne Sądu Rejonowego, uznając zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. za chybiony, gdyż ocena dowodów przez Sąd Rejonowy była logiczna i zgodna z zasadami doświadczenia życiowego. Podkreślono, że prywatna opinia nie ma wagi opinii biegłego sądowego. Sąd Okręgowy wyjaśnił również, że ciężar dowodu istnienia wady tkwiącej w rzeczy sprzedanej przed jej wydaniem spoczywa na kupującym (art. 6 k.c.), a przepis art. 559 k.c. nie tworzy domniemania na korzyść kupującego. Sąd uznał, że normalne zużycie rzeczy nie jest wadą fizyczną w rozumieniu przepisów o rękojmi, a kupujący kupując rzecz używaną jest świadomy ryzyka wystąpienia usterek związanych z eksploatacją i wiekiem pojazdu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów o rękojmi w kontekście sprzedaży rzeczy używanych, zwłaszcza pojazdów mechanicznych, oraz rozkład ciężaru dowodu w takich sprawach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji sprzedaży używanego samochodu i awarii skrzyni biegów; ocena normalnego zużycia jest zawsze zależna od konkretnych okoliczności (wieku, intensywności użytkowania, ceny).

Zagadnienia prawne (3)

Czy normalne zużycie części mechanicznej (skrzyni biegów) w używanym samochodzie, które nastąpiło po jego sprzedaży, stanowi wadę fizyczną rzeczy sprzedanej w rozumieniu przepisów o rękojmi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, normalne zużycie rzeczy, zwłaszcza w przypadku pojazdów mechanicznych, nie stanowi wady fizycznej w rozumieniu przepisów o rękojmi, a kupujący kupując rzecz używaną jest świadomy ryzyka wystąpienia takich usterek.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kupujący rzecz używaną, zwłaszcza mechaniczną, jest świadomy, że jej eksploatacja prowadzi do zużycia, które może skutkować awariami. Takie zużycie nie jest wadą tkwiącą w rzeczy od początku, a ciężar dowodu istnienia takiej wady spoczywa na kupującym. W tym przypadku awaria skrzyni biegów nastąpiła po przejściu niebezpieczeństwa na kupującego i nie wykazano, aby była spowodowana wadą tkwiącą w rzeczy sprzedanej.

Na kim spoczywa ciężar dowodu, że wada fizyczna rzeczy sprzedanej powstała z przyczyny tkwiącej już poprzednio w rzeczy sprzedanej, w kontekście art. 559 k.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Ciężar dowodu, że wada tkwiła w rzeczy jeszcze przed wydaniem jej kupującemu, spoczywa na kupującym, który wywodzi z tej okoliczności korzystne dla siebie skutki prawne (art. 6 k.c.).

Uzasadnienie

Sąd odrzucił argumentację apelującego, że art. 559 k.c. tworzy domniemanie na korzyść kupującego. Stwierdzono, że wykładnia językowa przepisu nie pozwala na takie wnioski, a zgodnie z ogólną zasadą rozkładu ciężaru dowodu (art. 6 k.c.), to kupujący musi udowodnić istnienie wady tkwiącej w rzeczy przed sprzedażą, aby móc skutecznie dochodzić roszczeń z tytułu rękojmi.

Czy zapewnienia sprzedawcy o bezawaryjnym działaniu prawie dwudziestoletniego samochodu przez okres co najmniej dwóch lat od zakupu są wiarygodne i mogą stanowić podstawę odpowiedzialności z tytułu rękojmi?

Odpowiedź sądu

Nie, takie zapewnienia, zwłaszcza w przypadku tak starego pojazdu, są rażąco nieracjonalne i nie znajdują potwierdzenia w dowodach, a umowa sprzedaży nie zawierała takich oświadczeń.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że doświadczenie życiowe wskazuje, iż w przypadku pojazdów w wieku bliskim dwudziestu lat występowanie usterek jest normalne. Zapewnienia o bezawaryjnym działaniu przez tak długi okres byłyby nieracjonalne, a zeznania świadków potwierdzające takie zapewnienia uznano za niewiarygodne w konfrontacji z zeznaniami pozwanego i świadka zaprzeczającego tym zapewnieniom.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
D. J. (pozwany)

Strony

NazwaTypRola
W. W.osoba_fizycznapowód
D. J.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (10)

Główne

k.c. art. 556 § § 1

Kodeks cywilny

Określa odpowiedzialność sprzedawcy z tytułu rękojmi za wady fizyczne rzeczy sprzedanej.

k.c. art. 559

Kodeks cywilny

Stanowi, że sprzedawca nie jest odpowiedzialny z tytułu rękojmi za wady fizyczne, które powstały po przejściu niebezpieczeństwa na kupującego, chyba że wady wynikły z przyczyny tkwiącej już poprzednio w rzeczy sprzedanej.

Pomocnicze

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Ogólna zasada rozkładu ciężaru dowodu.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady oceny dowodów przez sąd.

k.p.c. art. 278

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy dowodu z opinii biegłego.

k.p.c. art. 290

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy dowodu z opinii biegłego.

k.p.c. art. 245

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy dowodu z dokumentu prywatnego.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów procesu.

u.k.s.c. art. 83

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Dotyczy kosztów sądowych.

u.k.s.c. art. 113

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Dotyczy kosztów sądowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Awaria skrzyni biegów w używanym samochodzie była wynikiem normalnego zużycia związanego z wiekiem pojazdu, a nie wadą tkwiącą w rzeczy sprzedanej. • Ciężar dowodu istnienia wady tkwiącej w rzeczy przed sprzedażą spoczywa na kupującym. • Zapewnienia o bezawaryjnym działaniu starego pojazdu przez długi okres są nieracjonalne i nie znajdują potwierdzenia w umowie ani wiarygodnych dowodach.

Odrzucone argumenty

Sprzedawca ponosi odpowiedzialność z tytułu rękojmi za wadę skrzyni biegów, która uległa awarii krótko po zakupie. • Wada skrzyni biegów wynikała z przyczyny tkwiącej w rzeczy sprzedanej przed jej wydaniem. • Zeznania świadków i prywatna opinia potwierdzają istnienie wady i odpowiedzialność sprzedawcy. • Art. 559 k.c. tworzy domniemanie na korzyść kupującego co do pochodzenia wady.

Godne uwagi sformułowania

czynienie tego rodzaju zapewnień (w szczególności na tak długi okres) w przypadku prawie dwudziestoletniego samochodu byłoby rażąco nieracjonalne • doświadczenie życiowe wskazuje, że w przypadku pojazdów w takim wieku występowanie różnego typu usterek jest raczej czymś normalnym niż wyjątkowym • za wadę fizyczną rzeczy nie można postrzegać normalnego zużycia rzeczy • normalne zużycie rzeczy objęte jest świadomością kupującego i znajduje ekwiwalent w niższej (od rzeczy nieużywanej) cenie kupna oraz mieści się w granicach podjętego przez kupującego ryzyka • nie ma racji apelujący podnosząc, iż treść art. 559 k.c. uzasadnia posługiwanie się domniemaniem, że wada wynikła z przyczyny tkwiącej już poprzednio w rzeczy sprzedanej

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o rękojmi w kontekście sprzedaży rzeczy używanych, zwłaszcza pojazdów mechanicznych, oraz rozkład ciężaru dowodu w takich sprawach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sprzedaży używanego samochodu i awarii skrzyni biegów; ocena normalnego zużycia jest zawsze zależna od konkretnych okoliczności (wieku, intensywności użytkowania, ceny).

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje powszechny problem zakupu używanych samochodów i potencjalnych awarii. Pokazuje, jak sądy podchodzą do kwestii rękojmi w takich przypadkach, co jest praktycznie istotne dla wielu konsumentów.

Kupiłeś używany samochód i zepsuł się po dwóch dniach? Czy sprzedawca musi zapłacić za naprawę?

Dane finansowe

WPS: 2436,64 PLN

Sektor

motoryzacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst