III Ca 1349/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił wyrok nakazujący eksmisję, przedłużając termin opuszczenia lokalu do 1 lipca 2014 r., jednocześnie oddalając apelację pozwanych w pozostałej części i nie obciążając ich kosztami postępowania odwoławczego.
Powódka Gmina G. domagała się eksmisji pozwanych I. M. oraz małoletnich J. R. i L. R. z lokalu mieszkalnego zajmowanego bez tytułu prawnego. Sąd Rejonowy uwzględnił powództwo. Pozwane wniosły apelację, domagając się przyznania lokalu socjalnego i zmiany wyroku. Sąd Okręgowy, uznając ustalenia faktyczne i ocenę prawną Sądu Rejonowego za prawidłowe, zmienił zaskarżony wyrok jedynie w zakresie terminu opuszczenia lokalu, przedłużając go do 1 lipca 2014 r., a w pozostałej części apelację oddalił, nie obciążając pozwanych kosztami postępowania odwoławczego ze względu na ich trudną sytuację.
Powódka Gmina G. wystąpiła z żądaniem nakazania eksmisji pozwanych I. M., małoletniej J. R. i małoletniej L. R. z lokalu mieszkalnego położonego w G. przy ulicy (...), który zajęły bez tytułu prawnego. Sąd Rejonowy w Gliwicach uwzględnił powództwo, nakazując opróżnienie lokalu, ale nie obciążył pozwanych kosztami procesu, stosując art. 102 k.p.c. Pozwane wniosły apelację, zarzucając błędne niezastosowanie przepisów dotyczących prawa do lokalu socjalnego oraz brak rozstrzygnięcia w tym zakresie w sentencji wyroku. Podnosiły również trudną sytuację życiową i zdrowotną małoletniej J. R. Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację, przyjął ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego za własne, uznając je za prawidłowe i niekwestionowane w apelacji. Sąd odwoławczy potwierdził, że roszczenie powódki znajduje oparcie w art. 222 § 1 k.c., a pozwane, zajmując lokal bezprawnie, nie mogą powoływać się na zasady współżycia społecznego (art. 5 k.c.). Potwierdzono również, że pozwanym nie przysługuje prawo do lokalu socjalnego na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów, ponieważ zajęły lokal bez tytułu prawnego. W związku z tym, że po wydaniu wyroku przez Sąd Rejonowy pozwane wystąpiły o przyznanie lokalu socjalnego, Sąd Okręgowy, w celu zapewnienia im tymczasowego lokum, postanowił odroczyć termin opuszczenia lokalu do 1 lipca 2014 r., stosując art. 320 k.p.c. Apelację pozwanych oddalono w pozostałej części jako bezzasadną, a o kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 102 k.p.c., uwzględniając trudną sytuację rodzinną i majątkową pozwanych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli samowolnie zajęły lokal.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów, przepisy dotyczące prawa do lokalu socjalnego nie mają zastosowania do osób, które zajęły lokal bez tytułu prawnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana wyroku w punkcie 1, oddalenie apelacji w pozostałej części
Strona wygrywająca
Gmina G. (w części oddalenia apelacji)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Gmina G. | instytucja | powódka |
| I. M. | osoba_fizyczna | pozwana |
| J. R. | osoba_fizyczna | pozwana |
| L. R. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 222 § § 1
Kodeks cywilny
u.o.p.l. art. 17 § ust. 1
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Przepisy art. 14 i 16 nie mają zastosowania do osób zajmujących lokal bez tytułu prawnego.
Pomocnicze
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Nie można korzystać z dobrodziejstwa art. 5 k.c., jeśli samemu nadużywa się swoich praw.
u.o.p.l. art. 17 § ust. 2
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
W przypadku braku uprawnienia do lokalu socjalnego, nie zamieszcza się negatywnego rozstrzygnięcia w sentencji, a jedynie wskazuje powody w uzasadnieniu.
k.p.c. art. 320
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość odroczenia terminu wykonania obowiązku.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zmiany zaskarżonego wyroku.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość nieobciążania strony kosztami postępowania w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pozwane zajęły lokal bez tytułu prawnego. Pozwane nie mogą powoływać się na art. 5 k.c. z uwagi na samowolne zajęcie lokalu. Pozwanym nie przysługuje prawo do lokalu socjalnego na podstawie ustawy.
Odrzucone argumenty
Błędne niezastosowanie przepisów dotyczących prawa do lokalu socjalnego. Niezamieszczenie rozstrzygnięcia o braku prawa do lokalu socjalnego w sentencji. Trudna sytuacja życiowa i zdrowotna pozwanych jako podstawa do uwzględnienia apelacji.
Godne uwagi sformułowania
z dobrodziejstwa regulacji prawnej art. 5 k.c. nie może korzystać osoba, która sama nadużywa swych praw nie zamieszcza się rozstrzygnięcia w przedmiocie uprawnienia do otrzymania lokalu socjalnego w celu zapewnienia pozwanym lokum do czasu rozpatrzenia wniosku o przyznanie lokalu socjalnego
Skład orzekający
Leszek Dąbek
przewodniczący-sprawozdawca
Danuta Morys - Woźniak
sędzia
Sławomir Łabuz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących eksmisji, prawa do lokalu socjalnego oraz stosowania art. 5 k.c. i art. 102 k.p.c. w sprawach o eksmisję, a także możliwość odroczenia terminu wykonania obowiązku."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zajęcia lokalu bez tytułu prawnego przez gminę i złożenia wniosku o lokal socjalny po wydaniu wyroku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje złożoność przepisów dotyczących eksmisji i prawa do lokalu socjalnego, a także pokazuje, jak sąd może uwzględnić trudną sytuację życiową stron, modyfikując termin wykonania orzeczenia.
“Sąd przedłużył termin eksmisji dla rodziny w trudnej sytuacji – co to oznacza dla właścicieli i najemców?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III Ca 1349/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 lutego 2014 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Leszek Dąbek (spr.) Sędzia SO Danuta Morys - Woźniak Sędzia SR (del.) Sławomir Łabuz Protokolant Wioletta Matysiok po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2014 r. w Gliwicach na rozprawie sprawy z powództwa Gminy G. przeciwko I. M. , J. R. i L. R. o eksmisję na skutek apelacji pozwanych od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 26 kwietnia 2013 r., sygn. akt I C 233/13 1 zmienia zaskarżony wyrok w punkcie 1 o tyle, że termin opuszczenia i opróżnienia z rzeczy lokalu przez pozwane wyznacza na dzień 1 lipca 2014 r.; 2 oddala apelację w pozostałej części; 3 nie obciąża pozwanych kosztami postępowania odwoławczego. SSR (del.) Sławomir Łabuz SSO Leszek Dąbek SSO Danuta Morys – Woźniak Sygn. akt III Ca 1349/13 UZASADNIENIE Powódka Gmina G. żądała nakazania pozwanym I. M. , małoletniej J. R. i małoletniej L. R. opuszczenia, opróżnienia i wydania w stanie wolnym od osób i rzeczy lokalu mieszkalnego położonego w G. przy ulicy (...) oraz zasądzenia na jej rzecz od pozwanych kosztów procesu. Uzasadniając żądanie twierdziła, że pozwane samowolnie zajęły sporny lokal i pomimo wezwania odmawiają jego opuszczenia. Pozwane I. M. , małoletnia J. R. i małoletnia L. R. wniosły o oddalenie powództwa. Przyznały, że zajęły sporny lokal bez tytułu prawnego oraz podnosiły, że dokonały tego z uwagi na trudną sytuację życiową i lokalową. Sąd Rejonowy w Gliwicach w wyroku z dnia 26 04 2013r. uwzględnił powództwo i nie obciążył pozwanych kosztami procesu. W ustalonym stanie faktycznym w motywach wyroku przywołał regulację art. 222 § 1 k.c. i uznał, że wobec samowolnego zajęcia lokalu przez pozwane powództwo jest uzasadnione i pozwane powinny wydać lokal powódce. Wskazał, że w wyroku nakazującym opróżnienie lokalu mieszkalnego zajmowanego bez tytułu prawnego nie zamieszcza się rozstrzygnięcia w przedmiocie uprawnienia do otrzymania lokalu socjalnego. O kosztach procesu orzekał stosując regulację art. 102 k.p.c. Orzeczenie zaskarżyły pozwane I. M. , małoletnia J. R. i małoletnia L. R. , które wnosiły o jego zmianę przez orzeczenie o uprawnieniu do lokalu socjalnego. Zarzucały, że przy ferowaniu zaskarżonego wyroku błędnie zastosowano przepisy prawa materialnego przez przyjęcie, że pozwanym nie przysługuje prawo do lokalu socjalnego oraz nie zamieszczono rozstrzygnięcia dotyczącego braku prawa do lokalu socjalnego w sentencji orzeczenia. Ponadto wskazywały na wyjątkowe okoliczności zajęcia lokalu tj. stan zdrowia małoletniej J. R. . Na rozprawie w dniu 12 02 2014r. pozwane wniosły o odroczenie terminu wydania lokalu ze względu na trudną sytuację mieszkaniową oraz ze względu na złożenie wniosku o przyznanie lokalu socjalnego. Powódka Gmina G. wniosła o oddalenie apelacji oraz zasądzenie na jej rzecz od pozwanych zwrotu kosztów procesu, wywodząc, że rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji jest prawidłowe. Sąd Okręgowy ustalił i zważył co następuje: Sąd pierwszej instancji trafnie zakwalifikował roszczenie powódki a następnie orzekając skonstruował prawidłową podstawę faktyczną orzeczenia. Składające się na nią ustalenia faktyczne nie były kwestionowane w apelacji, w znacznej części dotyczą faktów bezspornych pomiędzy stronami, a w pozostałym zakresie mają podstawę w informacjach zawartych w wiarygodnych źródłach dowodowych. Z tych też względów Sąd odwoławczy przyjął za własne ustalenia faktyczne Sądu pierwszej instancji. Dokonana przez Sąd pierwszej instancji ocena prawna ustalonego stanu faktycznego jest w zasadzie prawidłowa. Roszczenia powódki mają prawne umocowanie w regulacji art. 222 § 1 k.c. Pozwane przyznały w toku postępowania, że samowolnie zajęły sporny lokal mieszkalny i jak słusznie uznał Sąd Rejonowy, nie posiadają one skutecznego względem powódki uprawnienia do władania nim. Przywołane w apelacji okoliczności dotyczące trudnej sytuacji mieszkaniowej pozwanych należy rozpatrywać w kontekście regulacji art. 5 k.c. Zgodnie z utrwalonym w judykaturze i judykaturze poglądem prawnym, z dobrodziejstwa regulacji prawnej art. 5 k.c. nie może korzystać osoba, która sama nadużywa swych praw (np. wyrok SN z dn. 22 02 1967r. III CR 383/66). Pozwane zajmując bezprawnie sporny lokal nie mogą zatem powoływać się obecnie na zasady współżycia społecznego i pomimo niewątpliwie ich trudnej sytuacji rodzinnej i lokalowej, wskazana powyżej regulacja prawna nie ma do nich zastosowania. Prawidłowa jest także dokonana przez Sąd Rejonowy ocena prawna dotycząca uprawnienia pozwanych do lokalu socjalnego. Pozwane zajmują lokal nie mając do tego tytułu prawnego, dlatego stosownie do art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 21 06 2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2005r., nr 31, poz. 266) nie mają wobec nich zastosowania regulacje art. 14 i 16 tej ustawy i nie przysługuje im przewidziane w art. 14 ustawy uprawnienie do lokalu socjalnego. Stosownie do art. 17 ust. 2 ustawy w takim przypadku nie zamieszcza się negatywnego rozstrzygnięcia o braku uprawnienia do lokalu socjalnego, a jedynie w uzasadnieniu wyroku wskazuje się tego powody Po wydaniu zaskarżonego wyroku pozwane wystąpiły do powódki o przyznanie im lokalu socjalnego. Dlatego w celu zapewnienia pozwanym lokum do czasu rozpatrzenia wniosku o przyznanie lokalu socjalnego, bądź w przypadku jego nieuwzględnienia znalezienia innego lokalu, zmieniono zaskarżony wyrok odraczając w oparciu o regulację art. 320 k.p.c. do 1 07 2014r. nałożony na nich w zaskarżonym wyroku obowiązek opuszczenia i opróżnienia spornego lokalu do dnia 1 07 2014r. Reasumując z podanych wyżej wzglądów zmieniono zaskarżony wyrok w sposób określony w sentencji, w oparciu o regulacje art. 386 § 1 k.p.c. , a w pozostałym zakresie apelację pozwanych jako bezzasadną oddalono na mocy regulacji art. 385 k.p.c. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosując regulację art. 102 k.p.c. , uwzględniając trudną sytuację rodzinną i majątkowa pozwanych.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI