III CA 1249/18

Sąd Okręgowy
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaokręgowy
zapłataapelacjaciężar dowoduocena dowodówk.p.c.k.c.wierzytelność

Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda, uznając, że Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił materiał dowodowy i oddalił powództwo o zapłatę z powodu niewykazania przez powoda zasadności roszczenia.

Powód (...) Spółka Akcyjna domagała się zapłaty 2.164,02 zł od pozwanej W. K. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, co skutkowało apelacją powoda. Powód zarzucał naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 233 § 1 k.p.c. (błędna ocena dowodów) i art. 6 k.c. (przerzucenie ciężaru dowodu). Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając zarzuty za niezasadne. Wyjaśniono, że art. 232 k.p.c. dotyczy stron, a nie sądu, a art. 6 k.c. rozstrzyga o ciężarze dowodu w sensie materialnoprawnym. Sąd Okręgowy podzielił ustalenia Sądu Rejonowego, wskazując na sprzeczności w dokumentacji powoda i niską kwotę zobowiązania wynikającą z jego własnych wyliczeń.

Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi oddalił powództwo (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w B. przeciwko W. S. – K. o zapłatę kwoty 2.164,02 zł. Powód wniósł apelację, zarzucając Sądowi Rejonowemu naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, co miało polegać na stwierdzeniu, że materiał dowodowy nie pozwala na weryfikację zasadności i wysokości roszczenia, mimo złożenia dokumentacji potwierdzającej wierzytelność i postanowień umowy. Zarzucono również naruszenie art. 6 k.c. poprzez przerzucenie na powoda ciężaru dowodzenia odstąpienia od umowy i dokonanych wpłat, podczas gdy ciężar ten powinien spoczywać na pozwanej. Sąd Okręgowy oddalił apelację jako niezasadną. Podkreślono, że zarzut naruszenia art. 232 § 1 k.p.c. jest nieprawidłowo sformułowany, gdyż przepis ten jest adresowany do stron postępowania, a nie do sądu. Zarzut naruszenia art. 6 k.c. również uznano za chybiony, wyjaśniając, że przepis ten rozstrzyga o ciężarze dowodu w sensie materialnoprawnym, a ocena, czy strona wywiązała się z obowiązku dowodowego, należy do sfery prawa procesowego. Sąd Okręgowy podzielił ustalenia faktyczne Sądu I instancji, stwierdzając, że powód nie zdołał wykazać zasadności dochodzonego roszczenia. Wskazano na sprzeczności w dokumentach złożonych przez powoda, w tym na wyliczenie, gdzie kwota do zapłaty wynosiła 0,18 zł, co podważało zasadność dochodzonej należności. Wobec powyższego, na podstawie art. 385 k.p.c., apelacja została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. i art. 6 k.c. są niezasadne. Art. 232 k.p.c. dotyczy stron, a nie sądu, a art. 6 k.c. rozstrzyga o ciężarze dowodu w sensie materialnoprawnym. Ocena, czy strona wywiązała się z obowiązku dowodowego, należy do sfery prawa procesowego.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy wyjaśnił, że zarzut naruszenia art. 232 k.p.c. jest nieprawidłowy, gdyż przepis ten adresowany jest do stron. Zarzut naruszenia art. 6 k.c. jest chybiony, ponieważ przepis ten dotyczy ciężaru dowodu w sensie materialnoprawnym, a ocena wywiązania się z obowiązku dowodowego należy do prawa procesowego. Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił materiał dowodowy, a powód nie wykazał zasadności swojego roszczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

pozwana

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółki Akcyjnejspółkapowód
W. S. – K.innepozwana
W. K.innepozwana

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do oddalenia apelacji.

Pomocnicze

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Ocena materiału dowodowego jest swobodna, ale musi być logiczna i zgodna z doświadczeniem życiowym. Zarzut naruszenia może być skuteczny tylko w przypadku rażącej wadliwości oceny.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Rozstrzyga o ciężarze dowodu w sensie materialnoprawnym. Do jego naruszenia dochodzi, gdy sąd przypisuje obowiązek dowodowy innej stronie, niż ta, która z faktu wywodzi skutki prawne.

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Określa obowiązki stron w zakresie wykazywania faktów, z których wywodzą skutki prawne. Jest adresowany do stron, a nie do sądu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów. Naruszenie art. 6 k.c. poprzez przerzucenie ciężaru dowodzenia na powoda.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. i art. 6 k.c. przez Sąd Rejonowy. Niewykazanie przez powoda zasadności i wysokości dochodzonego roszczenia. Sprzeczności w dokumentacji powoda, w tym wyliczenie wskazujące na kwotę 0,18 zł.

Godne uwagi sformułowania

art. 232 § 1 k.p.c. jest adresowany do stron postępowania, gdyż określa ich obowiązki w zakresie wykazywania faktów, z których wywodzą skutki prawne. Przepisu tego Sąd Rejonowy nie mógł zatem naruszyć w sposób i w formie zarzucanej przez skarżącego. Przepis ten nie stanowi podstawy wyrokowania sądu i z tego względu nie może mieć wpływu na poprawność wydanego przez sąd rozstrzygnięcia. przepis ten rozstrzyga o ciężarze dowodu w sensie materialnoprawnym i wskazuje, kogo obciążają skutki niewypełnienia obowiązku udowodnienia istnienia prawa. zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. może być uznany za zasadny jedynie w wypadku wykazania, że ocena materiału dowodowego jest rażąco wadliwa, czy w sposób oczywisty błędna, dokonana z przekroczeniem granic swobodnego przekonania sędziowskiego

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ciężaru dowodu (art. 6 k.c., art. 232 k.p.c.) oraz oceny dowodów (art. 233 § 1 k.p.c.) w postępowaniu cywilnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i błędnego sformułowania zarzutów apelacyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie zawiera szczegółowe wyjaśnienie zasad dotyczących ciężaru dowodu i oceny dowodów, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego, ale nie zawiera nietypowych faktów ani zaskakujących rozstrzygnięć.

Błędy w apelacji: Jak nie formułować zarzutów naruszenia prawa procesowego?

Dane finansowe

WPS: 2164,02 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Ca 1249/18 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2018 r. wydanym przez Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi, w sprawie z powództwa (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w B. przeciwko W. S. – K. o zapłatę kwoty 2.164,02 zł, oddalono powództwo. Apelację od powyższego wyroku wniósł powód, zaskarżając wydane rozstrzygnięcie w całości oraz zarzucając mu: 1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.: art. 233 § 1 k.p.c. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów polegające na stwierdzeniu, iż materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie pozwala na weryfikację twierdzeń powoda o zasadności i wysokości dochodzonego w sprawie roszczenia, czego konsekwencją było oddalenie w całości powództwa, pomimo złożenia do akt sprawy całej dokumentacji przedstawiającej istnienie i wysokość dochodzonej wierzytelności oraz treść postanowień umowy łączącej strony, 2. naruszenie art. 6 k.c. poprzez przerzucenie na powoda ciężaru dowodzenia faktu dokonania przez pozwaną odstąpienia od umowy o pożyczkę gotówkową oraz okoliczności obejmującej wysokość dokonanych przez pozwaną wpłat, w sytuacji gdy wykazanie i udowodnienie tych faktów winno spoczywać na pozwanej wywodzącej z tego skutki prawne. W związku z podniesionymi zarzutami strona skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie od pozwanej W. K. na rzecz powoda (...) Spółki Akcyjnej w restrukturyzacji z siedzibą w B. kwoty 2.164,02 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 31 stycznia 2017 r. do dnia zapłaty, zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych za obie instancje, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu oraz pozostawienie temu Sądowi rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja podlegała oddaleniu, jako niezasadna. Na wstępie należy podkreślić, że w sposób nieprawidłowy został przez apelującego sformułowany zarzut naruszenia art. 6 k.c. w zw. art. 232 § 1 k.p.c. Wyjaśnić należy, że art. 232 k.p.c. jest adresowany do stron postępowania, gdyż określa ich obowiązki w zakresie wykazywania faktów, z których wywodzą skutki prawne. Przepisu tego Sąd Rejonowy nie mógł zatem naruszyć w sposób i w formie zarzucanej przez skarżącego. Przepis ten nie stanowi podstawy wyrokowania sądu i z tego względu nie może mieć wpływu na poprawność wydanego przez sąd rozstrzygnięcia (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2008 r., I CSK 426/07). Adresatem komentowanej normy są strony, a nie sąd, co oznacza, że to strony obowiązane są przedstawiać dowody, a sąd nie jest władny tego obowiązku wymuszać. Nie może również co do zasady zastępować stron w jego wypełnieniu (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2007 r., II CSK 293/07). W związku z powyższym całkowicie chybiony jest również zarzut naruszenia art. 6 k.c. Przepis ten rozstrzyga o ciężarze dowodu w sensie materialnoprawnym i wskazuje, kogo obciążają skutki niewypełnienia obowiązku udowodnienia istnienia prawa. Do jego naruszenia dochodzi wtedy, gdy sąd orzekający przypisuje obowiązek dowodowy innej stronie, niż ta, która z określonego faktu wywodzi skutki prawne. Natomiast wbrew odmiennemu stanowisku wyrażonemu w apelacji poza dyspozycją tego przepisu pozostaje ocena, czy strona na której spoczywa obowiązek dowodowy w należyty sposób się z niego wywiązała. Tego rodzaju uchybienia mogą być zwalczane wyłącznie za pomocą zarzutów naruszenia prawa procesowego. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, nie budzi żadnych wątpliwości, że uznanie przez Sąd I instancji za nieudowodnione faktów przedstawionych w pozwie, nie może być w drodze apelacji skutecznie zwalczane za pomocą zarzutu naruszenia art. 6 k.c. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że wbrew argumentacji zawartej w apelacji, powództwo podlega oddaleniu ze względu na niewywiązanie się przez powoda z ciążących na nim obowiązków dowodowych, a dopiero w razie sprostania przez powoda obowiązkom dowodowym, to na stronie pozwanej spoczywa ciężar udowodnienia wszelkich faktów uzasadniających oddalenie powództwa (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 czerwca 2013 r., sygn. akt II PK 304/12, publ. LEX nr 1341274). Jedynie na marginesie należy nadmienić, że Sąd Rejonowy oddalając powództwo nie tylko oparł się na twierdzeniach pozwanej o odstąpieniu od umowy i zwrocie prawie całości kwoty otrzymanej pożyczki, ale również na dokumentach zaoferowanych przez samego powoda w postaci wyliczenia wartości zobowiązania dłużnika oraz przedsądowego wezwania do zapłaty, z których wynika, że wysokość zobowiązania powódki wynosi 18 groszy. Podniesione przez apelującego zarzuty błędnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, czyli naruszenia art. 233 k.p.c. również nie zasługują na uwzględnienie. Sąd Okręgowy podziela w pełni ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd I instancji i przyjmuje je, jako własne. Jak wielokrotnie wyjaśniano w orzecznictwie Sądu Najwyższego, zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. może być uznany za zasadny jedynie w wypadku wykazania, że ocena materiału dowodowego jest rażąco wadliwa, czy w sposób oczywisty błędna, dokonana z przekroczeniem granic swobodnego przekonania sędziowskiego, wyznaczonych w tym przepisie. Sąd drugiej instancji ocenia bowiem legalność oceny dokonanej przez Sąd I instancji, czyli bada czy zostały zachowane kryteria określone w art. 233 § 1 k.p.c. Należy zatem mieć na uwadze, że - co do zasady - Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału, dokonując wyboru określonych środków dowodowych. Jeżeli z danego materiału dowodowego sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena Sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów i musi się ostać, choćby w równym stopniu, na podstawie tego materiału dowodowego, dawały się wysnuć wnioski odmienne. Przeprowadzona przez sąd ocena dowodów może być skutecznie podważona tylko wtedy, gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków z zebranymi dowodami lub, gdy wnioskowanie sądu wykracza poza schematy logiki formalnej albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia jednoznacznych praktycznych związków przyczynowo - skutkowych (por. przykładowo postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2001 r., I CKN 1072/99, Prok. i Pr. 2001 r., Nr 5, poz. 33, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 maja 2000 r., I CKN 1114/99, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 2000r., I CKN 1169/99, OSNC 2000 r., nr 7-8, poz. 139). Jak wskazał Sąd Najwyższy w licznych orzeczeniach (wyrok z dnia 16 grudnia 2005 r., sygn. akt III CK 314/05, wyrok z dnia 21 października 2005 r., sygn. akt III CK 73/05, wyrok z dnia 13 października 2004 r. sygn. akt III CK 245/04, LEX nr 174185), skuteczne postawienie zarzutu naruszenia przez sąd przepisu art. 233 § 1 k.p.c. wymaga wykazania, że sąd uchybił zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego, bowiem to może być jedynie przeciwstawione uprawnieniu sądu do dokonywania swobodnej oceny dowodów. Nie jest natomiast wystarczające przekonanie o innej, niż przyjął sąd wadze poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie, niż ocena sądu. Dla skuteczności zarzutu naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. nie wystarcza stwierdzenie o wadliwości dokonanych ustaleń faktycznych, odwołujące się do stanu faktycznego, który w przekonaniu skarżącego odpowiada rzeczywistości. Konieczne jest tu wskazanie przyczyn dyskwalifikujących postępowanie sądu w tym zakresie. W szczególności skarżący powinien wskazać, jakie kryteria oceny naruszył sąd przy ocenie konkretnych dowodów, uznając brak ich wiarygodności i mocy dowodowej lub niesłusznie im je przyznając (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 19 czerwca 2008 r., I ACa 180/08, LEX nr 468598). Natomiast takiego działania skarżącego zabrakło w rozpoznawanej sprawie, a powódka niezasadnie podniosła zarzuty naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. W niniejszej sprawie Sąd Okręgowy opierając się na całokształcie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach, uznał, że Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy ustalił, że strona powodowa nie zdołała wykazać, że pozwana jest zobowiązana do zapłaty kwoty dochodzonej pozwem. Wobec faktu, że nie jest rzeczą Sądu Odwoławczego powielanie wywodu Sądu I instancji, którego argumentację Sąd Okręgowy w pełni podziela, w ramach niniejszego uzasadnienia należy poprzestać na ponownym podkreśleniu, że dokumenty złożone przez powoda nie znajdują potwierdzenia w postanowieniach umowy łączącej strony, a ich treść wzajemnie sobie przeczy, czego najlepszym przykładem jest przywoływane wyliczenie, w treści, którego kwota do zapłaty najpierw jest oznaczona na poziomie 0,18 zł. Mając na uwadze powyższe, w oparciu o art. 385 k.p.c. , apelacja podlegała oddaleniu, jako bezzasadna.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI