III CA 1229/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w uzasadnieniu postanowienia oddalił apelację jako bezzasadną, wskazując na zastosowanie art. 505(13) § 2 k.p.c. dotyczącego uzasadnień w postępowaniu uproszczonym. Sąd podzielił ustalenia faktyczne i zastosowane przepisy prawa materialnego przez Sąd Rejonowy. Kluczową kwestią było ustalenie skuteczności wypowiedzenia umowy ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych. Sąd Okręgowy stanął na stanowisku, że wypowiedzenie złożone przez pozwanego w dniu 23 maja 2012 r. listem poleconym było skuteczne z chwilą nadania, zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (w brzmieniu obowiązującym w dacie zawarcia umowy). Podkreślono, że ustawa ta stanowi lex specialis wobec art. 61 k.c., co oznacza, że moment nadania listu poleconego jest decydujący, a nie jego otrzymanie przez ubezpieczyciela. W związku z tym, że umowa została skutecznie wypowiedziana, nie doszło do jej automatycznego przedłużenia na kolejny rok na podstawie art. 28 ust. 1 tej ustawy, co skutkowało brakiem podstaw do uwzględnienia powództwa o składkę ubezpieczeniową. Apelacja została oddalona na podstawie art. 385 k.p.c., a koszty postępowania apelacyjnego zasądzono od pozwanej na rzecz strony powodowej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących skuteczności wypowiedzenia umów ubezpieczenia obowiązkowego OC, w szczególności momentu złożenia oświadczenia woli i relacji między ustawą specjalną a Kodeksem cywilnym.
Dotyczy specyficznego stanu prawnego obowiązującego w dacie zawarcia umowy oraz interpretacji przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych.
Zagadnienia prawne (3)
Jaki jest moment skuteczności wypowiedzenia umowy ubezpieczenia obowiązkowego OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, gdy oświadczenie jest wysyłane listem poleconym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wypowiedzenie umowy ubezpieczenia obowiązkowego OC posiadaczy pojazdów mechanicznych jest skuteczne z chwilą nadania oświadczenia o wypowiedzeniu listem poleconym w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na art. 18 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, który stanowi, że zawiadomienia i oświadczenia powinny być sporządzane na piśmie i doręczane za potwierdzeniem odbioru lub przesyłane listem poleconym. Ustawa ta jest lex specialis wobec art. 61 k.c., co oznacza, że decyduje moment nadania przesyłki, a nie jej otrzymania przez adresata.
Czy do umów ubezpieczenia obowiązkowego stosuje się art. 61 k.c. w zakresie chwili złożenia oświadczenia woli?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy Kodeksu cywilnego, w tym art. 61 k.c., stosuje się do umów ubezpieczenia jedynie w sprawach nieuregulowanych w ustawie o ubezpieczeniach obowiązkowych. Ustawa ta jest lex specialis i wyłącza stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego w zakresie spraw przez nią uregulowanych.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych zawiera specjalne unormowania prawne dotyczące umów ubezpieczenia obowiązkowego. W przypadku braku regulacji w tej ustawie, stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego, jednakże w zakresie uregulowanym przez ustawę specjalną, przepisy Kodeksu cywilnego nie mają zastosowania zgodnie z zasadą kolizyjną lex specialis derogat legi generali.
Czy brak przeprowadzania postępowania dowodowego w postępowaniu uproszczonym uzasadnia ograniczone uzasadnienie wyroku sądu drugiej instancji?
Odpowiedź sądu
Tak, zgodnie z art. 505(13) § 2 k.p.c., uzasadnienie sądu drugiej instancji w postępowaniu uproszczonym, jeżeli nie przeprowadzano postępowania dowodowego, powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że sytuacja opisana w cytowanym przepisie miała miejsce w rozpoznawanej sprawie, co uzasadniało ograniczone uzasadnienie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| pozwany | inne | pozwany |
| powód | inne | powód |
| Towarzystwo | spółka | powód |
Przepisy (9)
Główne
u.u.o. art. 28 § ust. 1
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Jeżeli posiadacz pojazdu mechanicznego nie powiadomi na piśmie zakładu ubezpieczeń o wypowiedzeniu umowy OC najpóźniej na jeden dzień przed upływem okresu 12 miesięcy, uważa się, że została zawarta następna umowa na kolejne 12 miesięcy. W przedmiotowej sprawie nie doszło do przedłużenia umowy, gdyż wypowiedzenie było skuteczne.
u.u.o. art. 18 § ust. 1
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Zawiadomienia i oświadczenia składane w związku z umową ubezpieczenia obowiązkowego powinny być sporządzane na piśmie i doręczane za potwierdzeniem odbioru lub przesyłane listem poleconym. Sąd uznał, że skuteczne jest nadanie listu poleconego.
Pomocnicze
k.p.c. art. 505¹³ § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Uzasadnienie sądu drugiej instancji w postępowaniu uproszczonym, jeśli nie przeprowadzano postępowania dowodowego, powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa.
k.c. art. 61
Kodeks cywilny
Przepis ten określa chwilę złożenia oświadczenia woli w przypadku komunikacji między stronami. Nie ma zastosowania do umów ubezpieczenia obowiązkowego, gdy ustawa ta zawiera odmienne regulacje.
k.c. art. 817 § § 1
Kodeks cywilny
Przywołany jako przykład przepisu Kodeksu cywilnego, który wprost określa moment otrzymania zawiadomienia jako decydujący, w przeciwieństwie do ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna zasądzenia kosztów postępowania apelacyjnego od strony przegrywającej.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna stosowania przepisów o kosztach postępowania pierwszoinstancyjnego w postępowaniu apelacyjnym.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez Radce prawnego ustanowionego z urzędu art. 12 § ust. 1 pkt 1 w zw. z § 6 pkt 2
Podstawa ustalenia wynagrodzenia pełnomocnika powoda w postępowaniu odwoławczym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skuteczność wypowiedzenia umowy ubezpieczenia OC z chwilą nadania listu poleconego, zgodnie z ustawą o ubezpieczeniach obowiązkowych. • Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych jest lex specialis wobec Kodeksu cywilnego w zakresie chwili złożenia oświadczenia woli.
Odrzucone argumenty
Wypowiedzenie umowy ubezpieczenia OC nie było skuteczne, ponieważ nie dotarło do ubezpieczyciela przed upływem terminu. • Do oceny skuteczności wypowiedzenia powinny mieć zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego (art. 61 k.c.).
Godne uwagi sformułowania
Sąd Okręgowy stoi na stanowisku, iż takie wypowiedzenie jest skuteczne z chwilą nadania pisma obejmującego oświadczenie o wypowiedzeniu umowy listem poleconym. • Ustawa ta stanowi lex specialis wobec przepisów kodeksu cywilnego i zgodnie z regułą kolizyjną lex specialis derogat legi generali wyłączone jest stosowanie przepisów kodeksu cywilnego w zakresie spraw uregulowanych w ustawie.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skuteczności wypowiedzenia umów ubezpieczenia obowiązkowego OC, w szczególności momentu złożenia oświadczenia woli i relacji między ustawą specjalną a Kodeksem cywilnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego obowiązującego w dacie zawarcia umowy oraz interpretacji przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w ubezpieczeniach, ponieważ rozstrzyga ważną kwestię interpretacyjną dotyczącą skuteczności wypowiedzenia umowy OC i relacji między ustawą specjalną a Kodeksem cywilnym.
“Kiedy wypowiedzenie OC jest skuteczne? Sąd rozstrzyga kluczową kwestię dla kierowców.”
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.