III CA 1214/18

Sąd Okręgowy w ŁodziŁódź
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
wznowienie postępowaniagranice nieruchomościprawo własnościgeodezjaopinie biegłychk.p.c.skarga o wznowienie

Sąd Okręgowy odrzucił skargę o wznowienie postępowania, uznając, że skarżąca nie wykazała istnienia nowych faktów lub dowodów, które nie mogły być powołane w poprzednim postępowaniu.

Pozwana J. K. złożyła skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem częściowym, powołując się na nowe okoliczności dotyczące stanu prawnego nieruchomości. Sąd Okręgowy odrzucił skargę, stwierdzając, że skarżąca nie wykazała spełnienia przesłanek z art. 403 § 2 kpc, w szczególności nie przedstawiła nowych dowodów ani okoliczności, które nie mogły być powołane w poprzednim postępowaniu. Sąd podkreślił, że nowe fakty muszą być obiektywnie nieznane lub niedostępne, a nie wynikać z zaniedbania strony.

Sąd Okręgowy w Łodzi rozpatrywał skargę pozwanej J. K. o wznowienie postępowania, które zakończyło się prawomocnym wyrokiem częściowym Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 9 stycznia 2018 roku (sygn. akt III Ca 1556/17). Skarżąca domagała się zmiany wyroku Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi (sygn. akt III C 72/15) poprzez oddalenie powództwa w określonych punktach oraz zasądzenie kosztów procesu. Jako podstawę wznowienia wskazała art. 403 § 2 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.), powołując się na otrzymaną w dniu 24 kwietnia 2018 roku odpowiedź z (...) Ośrodka Geodezji, która miała potwierdzać pozytywną weryfikację stanu prawnego nieruchomości podczas modernizacji ewidencji gruntów w 2007 roku. Powód A. M. wniósł o odrzucenie lub oddalenie skargi. Sąd Okręgowy ustalił stan faktyczny, zgodnie z którym powodowie H. M. i J. M. (do sprawy przystąpił A. M.) domagali się zobowiązania pozwanej do przywrócenia stanu zgodnego z prawem poprzez usunięcie z nieruchomości wiatrołapu i ogrodzenia, które przekroczyły granicę z ich nieruchomością. Wyrokiem częściowym z dnia 25 maja 2017 roku Sąd Rejonowy nakazał J. K. usunięcie wiatrołapu i ogrodzenia oraz zaprzestanie naruszania prawa własności powodów, oddalając powództwo w pozostałym zakresie. Apelacje obu stron zostały oddalone przez Sąd Okręgowy w dniu 9 stycznia 2018 roku. Sąd Okręgowy w niniejszym postępowaniu uznał, że skarga o wznowienie postępowania nie zasługuje na uwzględnienie i podlega odrzuceniu. Podkreślono, że skarga o wznowienie jest środkiem o wyjątkowym charakterze, a jej podstawą mogą być jedynie okoliczności wskazane w art. 400-404 k.p.c. Dla skuteczności skargi konieczne jest wykazanie istnienia nowych faktów lub dowodów, które nie mogły być powołane w poprzednim postępowaniu, a które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd wskazał, że okoliczności znane stronie lub przez nią powoływane, które nie zostały uwzględnione lub zostały odmiennie ocenione, nie stanowią podstawy do wznowienia. W niniejszej sprawie skarżąca była reprezentowana przez adwokata, a postępowanie trwało trzy lata. Granice nieruchomości zostały wznowione w grudniu 2013 roku, co oznaczało, że skarżąca znała przebieg granicy od tego okresu. Pismo z (...) Ośrodka Geodezji stanowiło odpowiedź na wątpliwości skarżącej, a zwrócenie się z takim zapytaniem było możliwe w trakcie trwającego postępowania. Sąd uznał opinię biegłego geodety J. C. za prawidłową, a kwestię dopuszczalnej tolerancji w ustalaniu przebiegu granicy wyjaśniono zgodnie z przepisami. W związku z tym Sąd Okręgowy stwierdził, że skarżąca nie przedstawiła żadnych nowych dowodów ani okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę wznowienia postępowania. Ponadto, zauważono, że postępowanie w części dotyczącej powództwa J. M. było zawieszone, a nie zakończone. Wobec niespełnienia przesłanek z art. 403 § 2 k.p.c., skarga została odrzucona. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 2 k.p.c. oraz przepisów o opłatach za czynności adwokackie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, podstawa wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c. dotyczy jedynie takich okoliczności faktycznych lub dowodów, które nie mogły być przez stronę powołane w toku wcześniejszego postępowania, a które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy. Nie dotyczy to okoliczności znanych stronie, które mogła powołać, a tym bardziej takich, które powoływała, ale nie zostały uwzględnione lub zostały odmiennie ocenione.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że wznowienie postępowania jest środkiem o charakterze wyjątkowym. Niemożność skorzystania z określonych okoliczności lub dowodów nie zachodzi, gdy istniała obiektywna możliwość ich powołania, a strona zaniechała tego z powodu opieszałości, zaniedbania lub błędnej oceny. Niewiedza musi wynikać z przyczyn obiektywnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi

Strona wygrywająca

A. M.

Strony

NazwaTypRola
J. K.osoba_fizycznapozwana
A. M.osoba_fizycznapowód
H. M.osoba_fizycznapowód
J. M.osoba_fizycznapowód

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 403 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Pozwala na wznowienie postępowania jedynie w razie wykrycia, po uprawomocnieniu się zaskarżonego orzeczenia, takich okoliczności faktycznych lub dowodów, które nie mogły być przez stronę powołane w toku wcześniejszego postępowania, a które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy.

Pomocnicze

k.p.c. art. 400

Kodeks postępowania cywilnego

Określa podstawy wznowienia postępowania.

k.p.c. art. 174 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa zawieszenia postępowania w przypadku śmierci strony.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie § § 10 pkt 1 i § 5 pkt 4

Podstawa do ustalenia wysokości opłat za czynności adwokackie.

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011 roku w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowania i przekazywania wyniku tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego

Dotyczy dopuszczalnej tolerancji w ustalaniu przebiegu granicy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżąca nie wykazała istnienia nowych faktów lub dowodów, które nie mogły być powołane w poprzednim postępowaniu. Okoliczności powołane przez skarżącą były znane lub mogły być znane w toku poprzedniego postępowania. Pismo z ośrodka geodezji nie stanowiło nowego dowodu, gdyż skarżąca mogła uzyskać te informacje wcześniej.

Odrzucone argumenty

Nowe okoliczności dotyczące stanu prawnego nieruchomości uzasadniają wznowienie postępowania.

Godne uwagi sformułowania

Skarga o wznowienie stanowi środek procesowy o wyjątkowym charakterze Podstawa skargi musi istnieć w rzeczywistości, a nie jedynie w subiektywnym przeświadczeniu strony Niemożność skorzystania z określonych okoliczności lub środków dowodowych nie zachodzi, gdy istniała obiektywna możliwość powołania ich w tym postępowaniu, a tylko na skutek opieszałości, zaniedbania czy błędnej oceny potrzeby ich powołania, strona tego nie uczyniła.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c., w szczególności wymogu obiektywnej niemożności powołania nowych faktów lub dowodów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i faktycznej, ale zasady interpretacji przepisów o wznowieniu postępowania mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady dotyczące wznowienia postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje, jak sąd ocenia nowe dowody i jakie są granice dopuszczalności takiej skargi.

Kiedy można wznowić prawomocnie zakończone postępowanie? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Ca 1214/18 UZASADNIENIE W dniu 4 lipca 2018 roku do Sądu Okręgowego w Łodzi wpłynęła skarga pozwanej J. K. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem częściowym Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 9 stycznia 2018 roku , sygn. akt III Ca 1556/17 , w której skarżąca domaga się zmiany zaskarżonego wyroku poprzez zmianę wyroku Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi sygn. akt III C 72/15 i oddalenie powództwa w zakresie punktów 1, 2, 5, 6, 7 oraz zasądzenie od powodów na rzecz pozwanej kosztów procesu według norm przepisanych . W uzasadnieniu skargi pozwana wskazała , że po wydaniu wyroku i po wystąpieniu w dniu 18 kwietnia 2018 roku do (...) Ośrodka Geodezji o ocenę stanu prawnego dotyczącego granic nieruchomości położonych na całej długości ul. (...) w Ł. , w szczególności dotyczących stanu prawnego nieruchomości położonych przy ul. (...) w Ł. , otrzymała w dniu 24 kwietnia 2018 roku pisemną odpowiedź , w której dowiedziała się , że stan prawny i stan faktyczny tych nieruchomości został pozytywnie zweryfikowany podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków , zakończonej w 2007 roku , co potwierdzić może także L. R. . Okoliczność ta nigdy na wcześniejszym etapie postępowania nie była podnoszona ani przez strony , ani przez biegłego sądowego inż. J. C. . Jako podstawę wznowienia skarżąca wskazała art. 403 § 2 kpc Powód A. M. wniósł o odrzucenie skargi pozwanej ewentualnie o jej oddalenie w całości jako bezzasadnej i zasądzenie od pozwanej na jego rzecz kosztów niniejszego postępowania , powołując się między innymi na okoliczność , że do możliwości wznowienia postępowania należy wskazać takie nowe fakty i dowody , które w chwili orzekania były dla strony skarżącej wówczas nieujawniane albo stronie nie znane bo dla niej niedostępne . Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny : Pozwem wniesionym do Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi powodowie H. M. i J. M. żądali zobowiązania pozwanej J. K. do przywrócenia stanu zgodnego z prawem i usunięcia z nieruchomości położonej w Ł. przy ul. (...) stanowiącej działkę nr (...) wiatrołapu wraz z ogrodzeniem , krawężnikiem i kostką brukową znajdującymi się na ich nieruchomości . Do sprawy w charakterze powoda przystąpił A. M. . Postanowieniem z dnia 13 stycznia 2016 roku Sąd zawiesił postępowanie w części dotyczącej powództwa J. M. na podstawie art. 174 § 1 pkt 1 kpc z dniem 9 października 2015 roku wobec jego śmierci . Wyrokiem częściowym z dnia 25 maja 2017 roku wydanym w sprawie III C 72/15 Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi nakazał J. K. przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez usunięcie wiatrołapu z ogrodzeniem , który to wiatrołap i ogrodzenie wybudowane na nieruchomości J. K. przy ul. (...) w Ł. przekroczyły granicę z nieruchomością położoną w Ł. przy ul. (...) dz nr (...) obręb P-23 będącej współwłasnością H. M. i A. M. oraz nakazał J. K. zaprzestania dalszego naruszania prawa własności przysługującego H. M. i A. M. do ich nieruchomości. W pozostałym zakresie Sąd oddalił powództwo i zasądził od J. K. na rzecz powodów zwrot kosztów zastępstwa procesowego . Apelacje powodów i pozwanych od powyższego wyroku Sąd Okręgowy w Łodzi w dniu 9 stycznia 2018 roku w sprawie III Ca 1556/17 oddalił , znosząc wzajemnie między stronami koszty postępowania apelacyjnego . Sąd Okręgowy w Łodzi potwierdził prawidłowe ustalenia Sądu I instancji . W tym zakresie Sąd drugiej instancji podzielił stanowisko , że doszło do naruszenia własności H. M. i A. M. poprzez wybudowanie wiatrołapu z ogrodzeniem przez J. K. . O fakcie przekroczenia granicy prawnej zadecydowała opinia biegłego sądowego inż. J. C. , a wybudowanie wiatrołapu zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy oraz decyzją o pozwoleniu na budowę nie wyklucza bezprawności działania . Sąd Okręgowy zważył , co następuje : Skarga o wznowienie postępowania nie zasługuje na uwzględnienie i podlega odrzuceniu jako nieoparta na ustawowej podstawie . Skarga o wznowienie stanowi środek procesowy o wyjątkowym charakterze , a jej podstawą mogą być jedynie okoliczności wyszczególnione w art. 400-404 kpc . Dla skuteczności skargi nie jest wystarczające samo twierdzenie strony o tym , że zachodzi podstawa wznowienia . Podstawa skargi musi istnieć w rzeczywistości , a nie jedynie w subiektywnym przeświadczeniu strony . Sąd badający dopuszczalność skargi o wznowienie postępowania ma obowiązek badać , czy powołana przez stronę podstawa wznowienia faktycznie występuje . Skargę można składać w sytuacji wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych , które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy , a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu . Przepis art. 403 § 2 kpc pozwala zatem na wznowienie postępowania jedynie w razie wykrycia , po uprawomocnieniu się zaskarżonego orzeczenia , takich okoliczności faktycznych lub dowodów , które nie mogły być przez stronę powołane w toku wcześniejszego postępowania , a które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy. Podstawa wskazana w tym przepisie nie dotyczy natomiast okoliczności lub dowodów , które strona znała i mogła powołać , a tym bardziej takich , które powoływała w toku postępowania , a które nie zostały przez sąd uwzględnione lub zostały odmiennie ocenione . Pojęcie to nie odnosi się również do okoliczności jawnych materiału poprzedniego postępowania , albo niedostrzeżonych lub nie zrozumiałych przez stronę ( postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 maja 1968 I CO 1/68 OSNC 1969 z.2 poz. 36, Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 października 1980 I PO 12/80 LEX nr 8271 , postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 lutego 1999 II CKN 807/98 LEX nr 78214 , postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2 marca 2012 II CZ 200/11 LEX nr 1215145 , ) Wskazać więc należy , że możliwość wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 kpc jest uzależniona od łącznego zaistnienia trzech przesłanek , po pierwsze – wykrycia po uprawomocnieniu się wyroku nowych faktów lub dowodów , które istniały w toku postępowania , ale nie zostały w nim powołane , po drugie – możliwości ich wpływu na wynik sprawy oraz po trzecie – niemożności skorzystania z nich przez stronę w poprzednim postępowaniu . ( postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 lipca 2017 II CZ 35/17 ) . Niemożność skorzystania w poprzednim postępowaniu z określonych okoliczności lub środków dowodowych nie zachodzi , gdy istniała obiektywna możliwość powołania ich w tym postępowaniu , a tylko na skutek opieszałości , zaniedbania czy błędnej oceny potrzeby ich powołania , strona tego nie uczyniła ( postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 lutego 2006 I PZ 33/05 LEX nr 2278 ) . Niewiedza o środkach dowodowych musi wynikać z przyczyn obiektywnych , a nie z zaniechania strony postępowania ( postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 stycznia 2013 II CZ 155/12 LEX nr 1293747 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 września 2007 I CZ 205 LEX nr 1157537 ) J. K. w toku postępowania była reprezentowana przez adwokata z wyboru , zarówno przed sądem I instancji jak i w toku postępowania apelacyjnego . Postępowanie trwało trzy lata , a skarżąca składała szereg dokumentów , w tym administracyjnych . Do wznowienia granic spornych nieruchomości doszło w grudniu 2013 roku . Już od tego okresu była pozwanej znana okoliczność przebiegu granicy , która co do 12 centymetrów weszła w lico ściany budynku posesji nr (...) oraz na szerokość 9 i 10 cm od wewnętrznej ściany nowo powstałej przybudówki . Powołane przez skarżącą pismo pochodzące z (...) Ośrodka Geodezji z dnia 24 kwietnia 2018 roku stanowiło odpowiedź na wątpliwości J. K. co do prawnego przebiegu granicy pomiędzy jej działką , a działką sąsiadów . Nie było żadnych przeszkód formalnych , aby z zapytaniem takim zwrócić się w trakcie trwającego trzy lata postępowania przed sądem , już chociażby po dokonanym wznowieniu granic działek. W ocenie Sądu Okręgowego nie ulega wątpliwości prawidłowość opinii biegłego geodety J. C. . Opinia ta została wydana po zbadaniu stanu prawnego nieruchomości między innymi na podstawie danych geodezyjnych będących w zasobach geodezyjnych dotyczących Ł. . Również w związku z opinią biegłego sądowego J. C. , w konsekwencji niekorzystnej prawnie dla J. K. granicy pomiędzy spornymi nieruchomościami, biegły wydał na rozprawie opinię uzupełniającą , w której szczegółowo odnosił się do pojęcia tzw. dopuszczalnej tolerancji w ustalaniu przebiegu granicy , według rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011 roku w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowania i przekazywania wyniku tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego . Biegły wyjaśnił bowiem, że dopuszczalna w rozporządzeniu tolerancja przebiegu granicy dotyczy odchylenia liniowego , a nie przesunięcia tej granicy nawet o parę centymetrów . Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Okręgowy uznał , że pozwana – skarżąca w sprawie nie przedstawiła żądnych nowych dowodów ani nowych okoliczności , które mogłyby stać się podstawą wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem częściowym . Trzeba bowiem również mieć na względzie , że samo postępowanie w sprawie nie zakończyło się , bowiem w części dotyczącej powództwa J. M. postępowanie nie zostało zakończone , a jest zawieszone . Z tych względów , wobec niespełnienia wszystkich przesłanek wynikających z art. 403 § 2 kpc Sąd Okręgowy odrzucił skargę . O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie w art. 98 § 1 i 2 kpc w związku z § 10 pkt 1 i § 5 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie ( Dz U 2015. Poz. 1800 ze zm ) z uwagi na wynik postępowania .

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI