III CA 1206/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła powództwa L. C. przeciwko N. N. Towarzystwu (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę 15 000 zł. Powódka wpłaciła tę kwotę agentowi ubezpieczeniowemu M. G. (1) w zamian za obietnicę założenia korzystnej lokaty w banku, która okazała się fikcyjna. Agent został następnie skazany w postępowaniu karnym za oszustwo. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że czynność agenta nie pozostawała w związku z działalnością pozwanego ubezpieczyciela i istniało ryzyko podwójnej kompensacji z uwagi na zasądzenie odszkodowania w postępowaniu karnym. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację powódki, zmienił zaskarżony wyrok. Podzielił ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego, ale uznał, że Sąd I instancji dokonał nieprawidłowej oceny prawnej. Sąd Okręgowy podkreślił, że zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym, zakład ubezpieczeń odpowiada za szkodę wyrządzoną przez agenta w związku z wykonywaniem czynności agencyjnych na zasadzie ryzyka. Uznano, że wpłata powódki nastąpiła w związku z czynnościami agencyjnymi, mimo że oferta lokaty wykraczała poza standardową działalność ubezpieczyciela, a agent posługiwał się firmowymi materiałami. Sąd Okręgowy odrzucił argument o braku winy w wyborze agenta jako podstawę wyłączenia odpowiedzialności ubezpieczyciela i uznał, że powódka, jako konsument, działała w usprawiedliwionym zaufaniu. Zmieniając wyrok, Sąd Okręgowy zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 15 000 zł wraz z odsetkami, a także koszty postępowania za obie instancje.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie zakresu odpowiedzialności ubezpieczyciela za działania agentów, interpretacja pojęcia 'w związku z wykonywaniem czynności agencyjnych', ochrona konsumenta w relacjach z agentami ubezpieczeniowymi.
Dotyczy specyficznej sytuacji agenta ubezpieczeniowego i odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń na zasadzie ryzyka. Konieczność wykazania funkcjonalnego związku między szkodą a czynnościami agencyjnymi.
Zagadnienia prawne (4)
Czy zakład ubezpieczeń ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez agenta ubezpieczeniowego w związku z wykonywaniem czynności agencyjnych, nawet jeśli czynność ta wykraczała poza zakres oferowanych przez ubezpieczyciela produktów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zakład ubezpieczeń ponosi odpowiedzialność na zasadzie ryzyka za szkodę wyrządzoną przez agenta w związku z wykonywaniem czynności agencyjnych, niezależnie od tego, czy czynność ta mieściła się w zakresie oferowanych produktów, o ile istniał funkcjonalny związek między szkodą a wykonywaniem czynności agencyjnych.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że art. 11 ust. 1 ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym ustanawia odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń na zasadzie ryzyka za szkodę wyrządzoną przez agenta w związku z czynnościami agencyjnymi. Podkreślono, że kluczowy jest funkcjonalny związek między szkodą a wykonywaniem czynności agencyjnych, a nie cel działania agenta czy jego osobiste cele. Odpowiedzialność ta ma na celu ochronę konsumenta działającego w zaufaniu do agenta.
Czy brak winy w wyborze agenta zwalnia zakład ubezpieczeń z odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez tego agenta?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak winy w wyborze agenta nie zwalnia zakładu ubezpieczeń z odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez tego agenta, gdyż odpowiedzialność ta ma charakter odpowiedzialności na zasadzie ryzyka.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wskazał, że możliwość zwolnienia się przez zakład ubezpieczeń z odpowiedzialności z powołaniem się na brak winy w wyborze agenta została przez ustawodawcę wyraźnie wyłączona. Odpowiedzialność na zasadzie ryzyka nie jest absolutna, ale nie można się od niej uwolnić przez wykazanie braku winy w wyborze.
Czy okoliczność, że powódka działała jako konsument, ma wpływ na odpowiedzialność pozwanego ubezpieczyciela za szkodę wyrządzoną przez jego agenta?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ochrona konsumenta jest istotna, a wykazanie braku dbałości o własne interesy przez powódkę mogłoby co najwyżej prowadzić do stwierdzenia jej przyczynienia się do powstania szkody, nie zaś do wyłączenia odpowiedzialności pozwanego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy podkreślił, że prawnie ukształtowana ochrona konsumenta dotyczy zasady indywidualnego kształtowania treści i zawierania umów z jego udziałem. Pozwany ubezpieczyciel powinien był zorganizować swoją działalność, w tym nadzór nad agentem, aby zapobiec lub szybko wykryć jego działania.
Czy uwzględnienie powództwa o zapłatę odszkodowania od ubezpieczyciela może prowadzić do podwójnej kompensacji, jeśli w postępowaniu karnym zasądzono od sprawcy naprawienie szkody?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli szkoda nie została naprawiona ani w całości, ani w części, uwzględnienie powództwa nie prowadzi do podwójnej kompensacji, zwłaszcza że odpowiedzialność sprawcy i ubezpieczyciela może być solidarna.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że w chwili wyrokowania szkoda powódki nie została naprawiona ani w całości, ani w części. Odpowiedzialność pozwanego ubezpieczyciela i sprawcy (agenta) ma charakter odpowiedzialności solidarnej, co oznacza, że poszkodowany może dochodzić całości lub części odszkodowania od każdego z dłużników.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| L. C. | osoba_fizyczna | powódka |
| N. N. Towarzystwo (...) Spółka Akcyjna w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
u.p.u. art. 11 § 1
Ustawa o pośrednictwie ubezpieczeniowym
Zakład ubezpieczeń odpowiada za szkodę wyrządzoną przez agenta ubezpieczeniowego w związku z wykonywaniem czynności agencyjnych na zasadzie ryzyka. Kluczowy jest funkcjonalny związek między szkodą a wykonywaniem czynności agencyjnych.
Pomocnicze
k.c. art. 481 § 1
Kodeks cywilny
Podstawa do zasądzenia odsetek ustawowych za opóźnienie.
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
Podstawa do zasądzenia odsetek ustawowych.
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 328 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy wymogów uzasadnienia orzeczenia.
k.c. art. 98 § 1 i 3
Kodeks cywilny
Dotyczy zasad orzekania o kosztach procesu.
u.p.u. art. 7
Ustawa o pośrednictwie ubezpieczeniowym
Definicja agenta ubezpieczeniowego.
u.p.u. art. 6a
Ustawa o pośrednictwie ubezpieczeniowym
Uznanie sum przekazanych pośrednikowi za wpłacone na rzecz zakładu ubezpieczeń.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń na zasadzie ryzyka za szkodę wyrządzoną przez agenta w związku z czynnościami agencyjnymi. • Funkcjonalny związek między szkodą a wykonywaniem czynności agencyjnych. • Ochrona konsumenta i brak możliwości zwolnienia się z odpowiedzialności przez wykazanie braku winy w wyborze agenta. • Brak podwójnej kompensacji w sytuacji, gdy szkoda nie została w pełni naprawiona.
Odrzucone argumenty
Czynność agenta nie pozostawała w związku z działalnością pozwanego. • Ryzyko podwójnej kompensacji. • Brak winy w wyborze agenta. • Niewłaściwa staranność powódki.
Godne uwagi sformułowania
za szkodę wyrządzoną przez agenta ubezpieczeniowego w związku z wykonywaniem czynności agencyjnych odpowiada zakład ubezpieczeń • chodzi o funkcjonalny związek między wyrządzeniem szkody a wykonywaniem czynności agencyjnych • ustawodawca abstrahuje w art. 11 ust. 1 ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym od motywów i osobistych celów zachowania się agenta • zakład ubezpieczeń nie może zwolnić się od odpowiedzialności z powołaniem się na brak winy w wyborze agenta • ochrona konsumenta dotyczy bowiem zasady indywidualnego kształtowania treści i zawierania umów z jego udziałem
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu odpowiedzialności ubezpieczyciela za działania agentów, interpretacja pojęcia 'w związku z wykonywaniem czynności agencyjnych', ochrona konsumenta w relacjach z agentami ubezpieczeniowymi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji agenta ubezpieczeniowego i odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń na zasadzie ryzyka. Konieczność wykazania funkcjonalnego związku między szkodą a czynnościami agencyjnymi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak konsument może zostać oszukany przez agenta ubezpieczeniowego i jak sąd interpretuje odpowiedzialność ubezpieczyciela w takich sytuacjach, co jest istotne dla wielu osób korzystających z usług finansowych.
“Oszukany przez agenta ubezpieczeniowego? Ubezpieczyciel zapłaci! Kluczowa interpretacja odpowiedzialności.”
Dane finansowe
WPS: 15 000 PLN
odszkodowanie: 15 000 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.