III CA 1002/22

Sąd Okręgowy2022-03-03
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaokręgowy
cesja wierzytelnościbankowośćroszczeniapostępowanie cywilneapelacjalegitymacja czynnaumowa kredytowa

Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda, potwierdzając wyrok Sądu Rejonowego w sprawie o zapłatę, który częściowo uwzględnił powództwo z powodu braku wykazania legitymacji czynnej do dochodzenia wszystkich roszczeń.

Sąd Rejonowy w Łodzi częściowo zasądził od banku na rzecz powoda kwotę 2 730,02 zł z odsetkami, oddalając powództwo w pozostałym zakresie i zasądzając część kosztów. Powód w apelacji zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym brak wezwania do uzupełnienia braków dowodowych (umowy cesji) oraz sprzeczność ustaleń z materiałem dowodowym. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając, że brak legitymacji czynnej powoda do dochodzenia roszczeń z trzech umów kredytowych nie został wykazany, a sąd pierwszej instancji nie miał obowiązku wzywania do uzupełnienia braków formalnych, gdy dokumenty nie zostały prawidłowo opisane ani złożone.

Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi wyrokiem z dnia 3 marca 2022 r. w sprawie z powództwa Związku (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przeciwko (...) Bank (...) Spółce Akcyjnej o zapłatę, zasądził od pozwanego banku na rzecz powoda kwotę 2 730,02 zł z odsetkami, oddalając powództwo w pozostałym zakresie i zasądzając część kosztów procesu. Powód wniósł apelację, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 130 § 1 k.p.c. w zw. z art. 126 § 1 1 oraz art. 187 § 1 k.p.c. poprzez niezastosowanie i niewezwanie do uzupełnienia braków w zakresie materiału dowodowego (umowy cesji), a także naruszenie art. 230 k.p.c. i innych przepisów poprzez uznanie, że nie doszło do zawarcia cesji, mimo że pozwany nie zaprzeczył jej istnieniu, a jedynie kwestionował skuteczność objętych nią roszczeń. Zarzucono również sprzeczność istotnych ustaleń sądu z materiałem dowodowym, w szczególności co do dat i zakresu umów cesji. Sąd Okręgowy oddalił apelację, podzielając ustalenia i ocenę prawną Sądu I instancji. Stwierdzono, że brak legitymacji czynnej powoda co do roszczeń wynikających z trzech umów kredytowych, nieobjętych cesją z 28 października 2019 r., został prawidłowo zinterpretowany. Sąd Okręgowy uznał, że zarzut naruszenia art. 130 § 1 k.p.c. jest niezasadny, ponieważ obowiązek dołączenia załączników spoczywa na powodzie, a sąd nie ma obowiązku wzywania do ich uzupełnienia, jeśli nie uniemożliwiają one prawidłowego biegu sprawy. Ponadto, powód nie opisał konkretnie umów cesji w pozwie ani na żadnym etapie postępowania. Zarzut naruszenia art. 230 k.p.c. również uznano za chybiony, wskazując, że przelew wierzytelności musi być stwierdzony pismem. Wniosek dowodowy o dopuszczenie umowy cesji z 12 listopada 2019 r. w postępowaniu apelacyjnym został oddalony, ponieważ nie stanowiła ona nowego dowodu w rozumieniu art. 381 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie miał takiego obowiązku. Obowiązek dołączenia załączników spoczywa na stronie, a sąd nie musi wzywać do uzupełnienia braków, które nie uniemożliwiają prawidłowego biegu sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy wskazał, że zgodnie z art. 126 § 1 1 k.p.c. strona jest zobowiązana dołączać załączniki, a procedura naprawcza z art. 130 § 1 k.p.c. dotyczy sytuacji, gdy załączniki zostały złożone, ale brak jest ich odpisów, co uniemożliwia doręczenie. W analizowanej sprawie powód nie opisał konkretnie umów cesji, a braki w materiale dowodowym wywołują skutki w sferze prawa materialnego, nie uruchamiając procedury naprawczej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

Bank (...) Spółka Akcyjna

Strony

NazwaTypRola
Związek (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkapowód
(...) Bank (...) Spółka Akcyjnaspółkapozwany

Przepisy (15)

Główne

k.c. art. 509

Kodeks cywilny

k.c. art. 511

Kodeks cywilny

u.k.k. art. 49 § ust. 1

Ustawa o kredycie konsumenckim

Pomocnicze

k.p.c. art. 130 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 126 § § 1 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 187 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 230

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 221

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 210 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 229

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 212 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 381

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 382

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak legitymacji czynnej powoda co do roszczeń z trzech umów kredytowych nieobjętych cesją. Obowiązek dołączenia załączników spoczywa na stronie, a sąd nie ma obowiązku wzywania do uzupełnienia braków, które nie uniemożliwiają prawidłowego biegu sprawy. Powód nie opisał prawidłowo umów cesji w pozwie ani na żadnym etapie postępowania.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 130 § 1 k.p.c. w zw. z art. 126 § 1 1 oraz art. 187 § 1 k.p.c. poprzez niezastosowanie i niewezwanie powoda do uzupełnienia braków w zakresie materiału dowodowego. Naruszenie art. 230 k.p.c. w zw. z art. 221 k.p.c. w zw. z art. 210 § 2 k.p.c. w zw. z art. 3 k.p.c. w zw. z art. 229 k.p.c. poprzez uznanie, że nie doszło do zawarcia cesji. Sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z zebranym w sprawie materiałem. Wniosek o przeprowadzenie dowodu z umowy przelewu wierzytelności z dnia 12 listopada 2019 roku w postępowaniu apelacyjnym.

Godne uwagi sformułowania

Procedura naprawcza z art. 130 § 1 k.p.c. dotyczy bowiem sytuacji, w której załączniki zostały złożone, ale brak jest ich odpisów, co uniemożliwia nadanie pismu prawidłowego biegu Braki w zakresie materiału dowodowego wywołują skutek w sferze prawa materialnego, nie uruchamiają zaś procedury naprawczej z art. 130 § 1 k.p.c. W tym stanie rzeczy zarzut naruszenia art. 212 § 1 k.p.c. nie jest uzasadniony. Przepis art. 381 k.p.c. ma charakter wyjątkowy, nie może być więc interpretowany w sposób rozszerzający.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązków strony i sądu w zakresie dołączania i uzupełniania dokumentów (umów cesji) w postępowaniu cywilnym, a także kwestia legitymacji czynnej w sprawach o zapłatę opartych na cesji wierzytelności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie dokumenty nie zostały prawidłowo opisane i złożone. Interpretacja art. 130 k.p.c. może być stosowana w podobnych przypadkach braków formalnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii procesowej związanej z dokumentowaniem cesji wierzytelności i obowiązkami stron oraz sądu. Jest to istotne dla prawników procesowych i bankowych.

Czy bank musi udowodnić, że nie dostał umowy cesji? Sąd wyjaśnia obowiązki stron w procesie.

Dane finansowe

WPS: 2730,02 PLN

zapłata: 2730,02 PLN

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Ca 1002/22 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 3 marca 2022 r., Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi w sprawie o sygn. akt II C 1372/21 z powództwa Związku (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. przeciwko (...) Bank (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w W. o zapłatę: 1. zasądził od (...) Bank (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. na rzecz Związku (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. kwotę 2 730,02 złotych, z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od kwoty 1 581,74 zł od dnia 1 stycznia 2018 roku, od kwoty 1 148,28 zł od dnia 25 lipca 2019 roku – do dnia zapłaty; 2. oddalił powództwo w pozostałym zakresie; 3. zasądził od (...) Bank (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. na rzecz Związku (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. kwotę 67,32 zł tytułem zwrotu części kosztów procesu, z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. Apelację od opisanego orzeczenia wywiodła strona powodowa, zaskarżając wyrok w części, to jest co do pkt 2. i 3., zarzucając: I. naruszenie następujących przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, to jest: a) art. 130 § 1 k.p.c. w zw. z art. 126 § 1 1 oraz art. 187 § 1 k.p.c. poprzez ich niezastosowanie i niewezwanie powoda do uzupełnienia braków w zakresie materiału dowodowego, wobec dostrzeżenia braku umowy cesji zawartej między kredytobiorcą a powodem, co doprowadziło do oddalenia powództwa pomimo, ze na żadnym etapie postępowania zarówno Sąd jak i pozwany nie dostrzegł braku jednego z załączników wymienionych w liście załączników, do którego odnosiły się pozostałe dokumenty i treść uzasadnienia pozwu, b) art. 230 k.p.c. , w zw. z art. 221 k.p.c. w zw. z art. 210 § 2 k.p.c. , w z w. z art. 3 k.p.c. , w zw. z art. 229 k.p.c. , poprzez uznanie, że nie doszło do zawarcia cesji pomiędzy kredytobiorcą, a Powodem, pomimo faktu dostrzeżenia, iż pozwany nie zaprzeczył w toku postępowania temu faktowi, wprost odnosząc się do nieskuteczności cesji, nie w kontekście jej nie przedstawienia jako dowodu, a w kontekście nieistnienia roszczenia nią objętego. c) art. 212 § 1 k.p.c. , poprzez brak dążenia przez Sąd do tego, aby powód przytoczył lub uzupełnił twierdzenia lub dowody, podczas gdy dla Sądu legitymacja czynna powoda co do części roszczeń pozostawała niewykazana, a jednocześnie wynikała z treści pism, każdej ze stron, a także zgromadzonych w sprawie dowodów. Z ostrożności, mając na uwadze, iż Sąd wydał nakaz zapłaty (a tym samym fakt zawarcia cesji wobec wszystkich roszczeń nie wzbudził jego wątpliwości), a pozwany nie tylko nie podniósł braku dokumentu, ale wprost odniósł się do niego, twierdząc, że cesje nie są skuteczne, ponieważ objęte nimi roszczenia nie istnieją (tj. zostały zawarte, ale są nieskuteczne), należy przyjąć założenie, iż sporna umowa cesji została załączona do pozwu, a tym samym doszło do jej przeoczenia lub zagubienia przez Sąd, co z kolei musi się wiązać z postawieniem następujących zarzutów: II. sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z zebranym w sprawie materiałem (ustalenia niezgodne z rzeczywistym stanem rzeczy), poprzez przyjęcie, że: a) powód należycie udokumentował swoją legitymację czynną załączając umowę cesji wierzytelności z dnia 28 października 2019 roku, ale tylko co do roszczeń wynikających z dwóch umów kredytowych, spośród pięciu objętych pozwem, podczas gdy powód wraz z pozwem przedłożył umowę cesji z dnia 12 listopada 2019 roku, obejmującą sporne umowy kredytu, b) powód nie zgłosił też żadnych twierdzeń, z których wynikałoby, że doszło do przeniesienia uprawnień w zakresie dotyczącym pozostałych trzech (wymienionych wyżej) umów przez kredytobiorcę na rzecz powoda na podstawie innej umowy, podczas gdy powód wprost oświadczył, iż nabył roszczenia objęte sporem, powoływał się na fakty kreujące roszczenia z ww. umów, a także przedstawił dokumenty wskazujące na powstanie roszczeń z ww. umów. W konkluzji skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie powództwa również w zaskarżonej części, tj. uwzględnienie powództwa w całości oraz zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda pełnych kosztów postępowania I instancyjnego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienia za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia w którym je zasądzono do dnia zapłaty; zasądzenie na rzecz od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienia za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia w którym je zasądzono do dnia zapłaty. Na podstawie art. 381 oraz 382 k.p.c. apelujący wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci umowy przelewu wierzytelności z dnia 12 listopada 2019 roku, zawartej pomiędzy R. Ł. , a powodem, celem wykazania faktu przejścia praw na stronę powodową oraz legitymacji czynnej w niniejszej sprawie Sąd Okręgowy zważył: Apelacja nie jest zasadna. Sąd Okręgowy podziela prawidłowo poczynione przez Sąd I instancji ustalenia faktyczne, przyjmując je za własne. Ocena jurydyczna ustalonego stanu faktycznego także nie nasuwa zastrzeżeń. Brak legitymacji czynnej powoda co do roszczeń wynikających z trzech spośród złożonych do akt sprawy pięciu umów kredytowych, których nie obejmuje cesja wierzytelności z dnia 28 października 2019 roku został prawidłowo zinterpretowany przez Sąd Rejonowy, w świetle art. 509 i nast. k.c. w związku z art.. 49 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim (tj. Dz. U z 2019 r. poz. 1083 ze zm.). Zarzut naruszenia art. 130 § 1 k.p.c. w zw. z art. 126 § 1 1 oraz art. 187 § 1 k.p.c. nie jest trafny. Ma rację skarżący, że obecna regulacja kodeksowa zawarta w art. 126 § 1 1 k.p.c. nakazuje do pisma procesowego dołączyć załączniki wymienione w tym piśmie. Procedurę naprawczą zaś przewiduje art. 130 k.p.c. , który w § 1. stanowi, że jeżeli pismo procesowe nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych lub jeżeli od pisma nie uiszczono należnej opłaty, przewodniczący wzywa stronę, pod rygorem zwrócenia pisma, do poprawienia, uzupełnienia lub opłacenia go w terminie tygodniowym. Mylne oznaczenie pisma procesowego lub inne oczywiste niedokładności nie stanowią przeszkody do nadania pismu biegu i rozpoznania go w trybie właściwym. Z treści przywołanych przepisów wynika zatem, że obowiązkiem powoda jest dołączenie załączników, na które się powołuje ( art. 126 § 1 1 k.p.c. ), zaś do obowiązków sądu nie należy zobowiązywanie powoda do ich złożenia. Procedura naprawcza z art. 130 § 1 k.p.c. dotyczy bowiem sytuacji, w której załączniki zostały złożone, ale brak jest ich odpisów, co uniemożliwia nadanie pismu prawidłowego biegu, skoro nie można pisma z załącznikami doręczyć drugiej stronie. W tym miejscu przypomnieć wypada, że stosując tzw. postępowanie naprawcze uregulowane art. 130 k.p.c. na etapie kontroli formalnej pisma procesowego należy mieć na uwadze, że rygor związany z nieuzupełnieniem braków formalnych określonych w przywołanym przepisie odnosić można nie do jakichkolwiek, wszelkich dostrzeżonych nieprawidłowości wnoszonego pisma, lecz tylko do takich braków, które uniemożliwiają nadanie sprawie prawidłowego biegu ( art. 130 § 1 k.p.c. ) Zastrzeżenie powyższe jest o tyle istotne, bo implikuje stwierdzenie, że nawet jeśli sąd żąda uzupełnienia określonego braku formalnego, który jednak nie stoi na przeszkodzie prawidłowemu rozpatrzeniu pisma, nie ma wówczas podstaw do sięgania po rygor określony w przepisach postępowania dla nieuzupełnienia braku. Tymczasem w ustalonych okolicznościach, opisana sytuacja nie zachodzi. Ponadto istotnym jest, że postulowana przez skarżącego powinność sądu do wezwania powoda do uzupełnienia braków w zakresie materiału dowodowego, w okolicznościach badanej sprawy nie mogła się zrealizować. Otóż ani w pozwie, ani na żadnym etapie postępowania przed sądem I instancji, powód nie opisał załączników w postaci skonkretyzowanych umów przelewu wierzytelności, określając je jedynie mianem ogólnym „umowy przelewu wierzytelności…” (patrz pkt 4c pozwu, pkt I.1 uzasadnienia pozwu, pkt 6 załączników do pozwu). Odnotowania wymaga również, że sam skarżący uzupełnienie braków odnosi do materiału dowodowego, nie zaś do braków formalnych pisma. A braki w zakresie materiału dowodowego wywołują skutek w sferze prawa materialnego, nie uruchamiają zaś procedury naprawczej z art. 130 § 1 k.p.c. Zarzut naruszenia art. 230 k.p.c. w zw. z art. 221 k.p.c. w zw. z art. 210 § 2 k.p.c. w zw. z art. 3 k.p.c. i art. 229 k.p.c. jest o tyle chybiony, że w świetle art. 511 k.c. jeśli wierzytelność jest stwierdzona pismem, jej przelew powinien być również stwierdzony pismem. W tym stanie rzeczy zarzut naruszenia art. 212 § 1 k.p.c. nie jest uzasadniony. Zarzut sprzeczności istotnych ustaleń sądu z zebranym materiałem nie zasługuje na aprobatę w sytuacji dowolności zaprezentowanego przez skarżącego stanowiska. Skoro w aktach sprawy brak jest opisanych spornych dokumentów cesji, a powód nie jest w stanie wykazać, że je złożył, bowiem nie zostały opisane jako załączniki, trudno przyznać mu rację, że zostały zagubione przez sąd. Odnosząc się do wniosku dowodowego zawartego w apelacji, przypomnieć trzeba, ze przepis art. 381 k.p.c. ma charakter wyjątkowy, nie może być więc interpretowany w sposób rozszerzający (wyr. SN z 13.6.2012 r., L. ). Przepis ten reguluje kwestię tzw. nowości. Przez nowe fakty i dowody należy rozumieć te, które nie były stronie znane do chwili wydania wyroku przez sąd pierwszej instancji lub te, które powstały już po wydaniu wyroku. Można powoływać również fakty i dowody, które wprawdzie były znane stronie przed wydaniem wyroku przez sąd pierwszej instancji, lecz ich powołanie przez stronę nie było konieczne. Żadna z wymienionych sytuacji nie zachodzi w niniejszej sprawie. Umowy przelewu wierzytelności nie stanowiły nowych dokumentów, przeciwnie, były znane skarżącemu; a ich złożenie w poczet materiału dowodowego było koniecznością dla wykazania legitymacji procesowej czynnej. Powołany zarzut trzeba więc uznać za chybiony, złożone przy apelacji dokumenty pominąć, zaś art. 382 k.p.c. w związku z tym nakazuje orzekać na podstawie materiału zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji. Z tych wszystkich względów, niezasadna apelacja podlegała oddaleniu na podstawie art. 385 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI