III C 637/12

Sygn. akt III C 637/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 maja 2013 r. Sąd Okręgowy w Warszawie Wydział III Cywilny Przewodniczący: SSO Agnieszka Matlak Protokolant: sekretarz sądowy Anna Danielak po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2013 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa J. B. przeciwko Bibliotece (...) w W. o ustalenie praw autorskich I. Powództwo oddala; II. Zasądza od powoda J. B. na rzecz pozwanej Biblioteki (...) w W. kwotę złotych 960 (dziewięćset sześćdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. III C 637/12 UZASADNIENIE Pozwem z dnia 23 stycznia 2012 r. sprecyzowanym pismem z dnia 23 marca 2012 r. co do osoby pozwanego (k. 29) skierowanym przeciwko Bibliotece (...) w W. powód J. B. wniósł o ustalenie, iż jest jedynym autorem wnętrz i wyposażenia budynków (...) Biblioteki (...) w W. , na podstawie umowy o dzieło zawartej ze Związkiem (...) oraz o zasądzenie od pozwanej kwoty 2000 złotych na rzecz Fundacji (...) . Pozwana Biblioteka (...) w W. w trakcie postępowania wniosła o odrzucenie pozwu (z powodu pierwotnie błędnego oznaczenia strony pozwanej jako Dyrektora Biblioteki (...) ), ewentualnie o oddalenie powództwa z powodu braku interesu prawnego po stronie powoda i braku udowodnienia roszczenia (odpowiedź na pozew – k. 47-51). Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód J. B. na podstawie umowy o dzieło z dnia 8 sierpnia 1990 r. o nr (...) zawartej ze Związkiem (...) zobowiązał się do wykonania i przekazania zamawiającemu projektu wnętrz parteru budynków (...) Biblioteki (...) w W. (umowa – k. 7-9). W umowie strony ustaliły termin wykonania dzieła i przysługujące powodowi wynagrodzenie. W § 1 pkt. 1 ppkt. 2 umowy powód przeniósł na zamawiającego autorskie prawa majątkowe w zakresie projektów całościowych. W zakresie realizacji projektu powód współpracował z autorem zespołu projektu budynków Biblioteki (...) – S. F. (pismo – k. 15, notatka - k. 65). Około 2008 r. rozpoczęły się prace modernizacyjne w budynkach (...) Biblioteki (...) w zakresie zmiany wystroju wnętrz tych budynków. Fakt rozpoczęcia prac opisany został w (...) (zezn. powoda – k. 76-78, k. 122-123, artykuł, który powód okazał na rozprawie w dniu 28 listopada 2012 r.). Sąd zważył, co następuje: Powództwo nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy zauważyć, iż nie jest zasadny wniosek pozwanej o odrzucenie pozwu z powodu braku zdolności sądowej po stronie pozwanej. Pismem z dnia 23 marca 2012 r. (k. 29) powód sprecyzował bowiem, iż pozwanym jest Biblioteka (...) w W. , reprezentowana przez Dyrektora T. M. , która ma osobowość prawną. Powództwo nie jest natomiast zasadne z dwóch przyczyn. Po pierwsze, w ocenie Sądu po stronie powoda brak jest interesu prawnego w żądaniu ustalenia, iż jest on autorem dzieła, na podstawie art. 189 k.p.c. Zgodnie z treścią tego przepisu powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny. Interes prawny w rozumieniu w/w przepisu zachodzi, gdy sam skutek, jaki wywoła uprawomocnienie się wyroku ustalającego, zapewni powodowi ochronę jego praw, zakończy istniejący miedzy stronami spór lub zapobiegnie powstaniu takiego sporu w przyszłości. Tak stałoby się, gdyby na terenie Biblioteki nie toczyły się żadne prace ingerujące w wykonane dzieło. Wtedy powód, chcąc zapobiec powstaniu sporu w przyszłości, miałby interes prawny w dochodzeniu ustalenia, iż jest autorem dzieła. Jednakże, z materiału zebranego w sprawie, w tym zeznań powoda (k. 76), wynika, iż od 2008 r. prowadzone są na terenie Biblioteki prace modernizacyjne zmierzające do zmiany wystroju wnętrz na parterze budynków (...) , co w ocenie powoda narusza jego prawa autorskie. Powód w takim przypadku ma możliwość wytoczenia dalej idącego powództwa opartego na art. 78 ust. 1 ustawy z dnia 4.02.1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych – o zaniechanie działania zagrażającego prawom autorskim osobistym powoda. Powód nie ma zatem interesu prawnego w żądaniu ustalenia, iż jest autorem dzieła. Wyrok ustalający nie zapewniłby bowiem ochrony jego praw, gdyż powód musiałby i tak wytoczyć kolejne powództwo na podstawie art. 78 cyt. ustawy. Po drugie, gdyby nawet po stronie powoda istniał interes prawny w dochodzeniu roszczenia na podstawie art. 189 k.p.c. , powód nie udowodnił, iż wystrój wnętrz w budynkach Biblioteki (...) wykonany został na podstawie sporządzonego przez niego projektu oraz, iż pozwany prawa powoda naruszył. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz.U. Nr 90/2006, poz. 631 – t.j.) przedmiotem prawa autorskiego jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia (utwór). Stwierdzenie, że utwór stanowi przejaw "działalności twórczej", oznacza, że utwór powinien stanowić rezultat działalności o charakterze kreacyjnym. Przesłanka ta, niekiedy określana jako przesłanka "oryginalności" utworu, zrealizowana jest wówczas, gdy istnieje subiektywnie nowy wytwór intelektu (wyrok SA w Poznaniu z dnia 7.11.2007 r., I ACa 800/07, LEX nr 370747). Zgodnie natomiast z art. 6 k.c. ciężar wykazania faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Dokumenty złożone przez powoda do akt sprawy wskazują, iż rzeczywiście powód wykonał projekty, nie wynika z nich natomiast, czego te projekty dotyczą, jak również, czy na ich podstawie wykonano wnętrza budynków (...) Biblioteki. W aktach sprawy brak również dokumentów wskazujących, iż dzieło wykonane przez powoda zostało odebrane i zastosowane w w/w budynkach. Powód wprawdzie okazał na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2013 r. oryginały projektów, jednakże do stwierdzenia, czy te projekty dotyczą wnętrz Biblioteki i czy wnętrza te zostały wykonane na ich podstawie, konieczna byłaby opinia biegłego architekta, o którą powód, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, nie wnioskował. Nie wskazują na zastosowanie projektów powoda także złożone przez niego zeznania podatkowe na okoliczność, iż zapłacono mu za wykonanie dzieła (k. 81-81v, 83-83v), zawarte w nich bowiem kwoty nie pokrywają się z kwotami wymienionymi w umowie, a nawet gdyby powód wykazał, iż przyjęto wykonane przez niego dzieło i zapłacono mu, nie jest to równoznaczne z zastosowaniem projektów we wnętrzach budynków Biblioteki, co z kolei uzasadniałoby ochronę praw autorskich powoda. Z tych względów Sąd powództwo oddalił. O kosztach orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c.