Orzeczenie · 2015-05-14

III C 1408/13

Sąd
Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2015-05-14
SAOSCywilneochrona dóbr osobistychŚredniaokręgowy
dobra osobistewolnośćgodnośćszpital psychiatrycznyprzyjęcie bez zgodyustawa o ochronie zdrowia psychicznegoodpowiedzialność cywilnazadośćuczynienieodszkodowaniezagrożenie życia

Powód M. L. wniósł o zasądzenie od (...) Sp. z o.o. kwoty 50 000 zł tytułem odszkodowania i 350 000 zł tytułem zadośćuczynienia, argumentując, że bezprawne umieszczenie go w szpitalu psychiatrycznym naruszyło jego dobra osobiste (wolność, godność) i spowodowało straty giełdowe. Pozwany szpital wniósł o oddalenie powództwa. Sąd Okręgowy ustalił, że powód groził samopodpaleniem w Ministerstwie Transportu, a następnie powtórzył te groźby policji i psychologowi policyjnemu. Wobec tych okoliczności i zbliżającego się terminu odwołania od decyzji administracyjnej, wezwano pogotowie ratunkowe, a lekarz zdecydował o przewiezieniu powoda do szpitala psychiatrycznego celem obserwacji, podejrzewając zaburzenia psychiczne i bezpośrednie zagrożenie życia. Lekarz psychiatra potwierdził zasadność przyjęcia bez zgody na podstawie art. 24 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego. Sąd Rejonowy w Wołominie później stwierdził, że przesłanki do przyjęcia bez zgody nie zachodziły, jednak Sąd Okręgowy uznał, że ta decyzja, wydana ponad rok później i bez uzasadnienia, nie przesądza o bezprawności działania szpitala. Sąd podkreślił, że lekarz dyżurny musiał podjąć natychmiastową decyzję w oparciu o posiadane dane, a późniejsza ocena sądu opiekuńczego dysponowała szerszym materiałem dowodowym. Sąd nie dopatrzył się zawinionego działania pozwanego, naruszenia dóbr osobistych ani szkody, a także związku przyczynowo-skutkowego. Powództwo zostało oddalone w całości, a powód obciążony kosztami procesu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przyjęcia do szpitala psychiatrycznego bez zgody w sytuacjach zagrożenia życia, ocena odpowiedzialności cywilnej szpitala za działania personelu medycznego w nagłych przypadkach.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie opiera się na specyficznych okolicznościach faktycznych dotyczących gróźb samopodpalenia i oceny lekarza dyżurnego. Brak uzasadnienia w postanowieniu sądu opiekuńczego ogranicza jego siłę dowodową w kontekście późniejszej oceny legalności przyjęcia.

Zagadnienia prawne (2)

Czy umieszczenie pacjenta w szpitalu psychiatrycznym bez jego zgody, w oparciu o jego groźby samopodpalenia i ocenę lekarza dyżurnego, stanowi bezprawne naruszenie dóbr osobistych (wolności i godności) uzasadniające przyznanie zadośćuczynienia na podstawie art. 448 k.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, umieszczenie pacjenta w szpitalu psychiatrycznym bez jego zgody, w oparciu o jego groźby samopodpalenia i ocenę lekarza dyżurnego, nie stanowi bezprawnego naruszenia dóbr osobistych, jeśli lekarz działał w granicach ustawowej kompetencji i ocenił istnienie bezpośredniego zagrożenia dla życia pacjenta zgodnie z art. 24 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że lekarz pozwanego szpitala działał w ramach ustawowej kompetencji określonej w art. 24 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego, gdyż zachowanie powoda (wielokrotne groźby samopodpalenia w kontekście konfliktu administracyjnego) uzasadniało obiektywną ocenę istnienia bezpośredniego zagrożenia dla jego życia. Nawet jeśli późniejsze postępowanie sądowe wykazało brak przesłanek do przyjęcia bez zgody, nie przesądza to o bezprawności działania personelu medycznego, który musiał podjąć natychmiastową decyzję w oparciu o posiadane dane.

Czy powód wykazał szkodę majątkową (straty giełdowe) oraz związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy rzekomo bezprawnym umieszczeniem w szpitalu a tą szkodą, uzasadniający roszczenie odszkodowawcze na podstawie art. 415 k.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, powód nie wykazał istnienia szkody majątkowej ani związku przyczynowo-skutkowego między działaniem pozwanego a rzekomą szkodą.

Uzasadnienie

Analiza przedstawionych przez powoda deklaracji podatkowych nie potwierdziła twierdzeń o stratach giełdowych ani spadku dochodów. Złożone wydruki z wyceny rachunku nie zostały potwierdzone i nie pozwalały na ustalenie stanu faktycznego. Powód nie wykazał również zawinionego działania pozwanego, które jest niezbędne do uwzględnienia roszczenia z art. 415 k.c.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
(...) Sp. z o.o. w Z.

Strony

NazwaTypRola
M. L.osoba_fizycznapowód
(...) Sp. z o.o. w Z.spółkapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 415

Kodeks cywilny

Niezbędne jest wykazanie zawinionego działania pozwanego, szkody oraz adekwatnego związku przyczynowo-skutkowego.

k.c. art. 448

Kodeks cywilny

Przesłanką odpowiedzialności jest nie tylko bezprawne, ale i zawinione działanie sprawcy naruszenia dobra osobistego.

Ustawa o ochronie zdrowia psychicznego art. 24 § 1

Osoba, której dotychczasowe zachowanie wskazuje na to, że z powodu zaburzeń psychicznych zagraża bezpośrednio swojemu życiu albo życiu lub zdrowiu innych osób, a zachodzą wątpliwości, czy jest ona chora psychicznie, może być przyjęta bez zgody do szpitala w celu wyjaśnienia tych wątpliwości.

Pomocnicze

k.p.c. art. 98 § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zasądzenie kosztów postępowania od strony przegrywającej.

Ustawa o ochronie zdrowia psychicznego art. 23 § 2

O przyjęciu do szpitala postanawia lekarz po osobistym zbadaniu i w miarę możliwości zasięgnięciu opinii drugiego lekarza psychiatry albo psychologa.

Ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta art. 4 § 1

W razie zawinionego naruszenia praw pacjenta sąd może przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umieszczenie powoda w szpitalu psychiatrycznym było zgodne z art. 24 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego ze względu na groźby samopodpalenia i ocenę lekarza dyżurnego jako bezpośrednie zagrożenie życia. • Lekarz dyżurny działał w granicach ustawowej kompetencji, podejmując natychmiastową decyzję w oparciu o posiadane dane. • Powód nie wykazał zawinionego działania pozwanego, szkody majątkowej ani związku przyczynowo-skutkowego. • Decyzja Sądu Rejonowego stwierdzająca brak przesłanek do przyjęcia bez zgody, wydana ponad rok później i bez uzasadnienia, nie przesądza o bezprawności działania personelu medycznego.

Odrzucone argumenty

Umieszczenie w szpitalu psychiatrycznym było bezprawne i naruszyło dobra osobiste powoda (wolność, godność). • Powód poniósł straty giełdowe w wysokości 50 000 zł na skutek bezprawnego umieszczenia w szpitalu. • Działanie pozwanego było zawinione i uzasadnia odpowiedzialność na podstawie art. 448 k.c. oraz art. 415 k.c.

Godne uwagi sformułowania

powód zagroził, że w geście protestu podpali się pod siedzibą Ministerstwa • powód powtórzył groźby samopodpalenia, wypowiadając treści nawiązujące do męczeństwa Jezusa na krzyżu • powód stworzył bezpośrednie zagrożenie dla swojego życia • działanie pozwanej w postaci umieszczenia powoda w szpitalu psychiatrycznym bez jego zgody, nie było działaniem bezprawnym ale było działaniem w granicach ustawowej kompetencji • nie przesądza o bezprawności działania lub zaniechania personelu medycznego jeżeli nastąpiło ono w granicach ustawowej kompetencji oraz rzeczowej potrzeby, uzasadnionej okolicznościami sprawy, w celu udzielenia pomocy medycznej pacjentowi

Skład orzekający

Aleksandra Westra

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przyjęcia do szpitala psychiatrycznego bez zgody w sytuacjach zagrożenia życia, ocena odpowiedzialności cywilnej szpitala za działania personelu medycznego w nagłych przypadkach."

Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na specyficznych okolicznościach faktycznych dotyczących gróźb samopodpalenia i oceny lekarza dyżurnego. Brak uzasadnienia w postanowieniu sądu opiekuńczego ogranicza jego siłę dowodową w kontekście późniejszej oceny legalności przyjęcia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy kontrowersyjnego tematu przymusowego leczenia psychiatrycznego i granic interwencji medycznej w sytuacjach zagrożenia życia, co może być interesujące dla prawników i osób zainteresowanych prawami pacjentów.

Czy groźba samopodpalenia usprawiedliwia przymusowe leczenie psychiatryczne? Sąd rozstrzyga.

Dane finansowe

WPS: 400 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst