III BP 3/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi sędzi Renaty D. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Rzeszowie, który częściowo uwzględnił jej roszczenie o różnicę wynagrodzenia za czas choroby. Powódka kwestionowała sposób obliczenia jej wynagrodzenia za czas nieobecności spowodowanej chorobą i pobierania zasiłku macierzyńskiego, wskazując na pominięcie dodatku funkcyjnego i części dodatkowego wynagrodzenia rocznego. Sąd Rejonowy pierwotnie zasądził na jej rzecz określone kwoty, ale Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację pozwanego Sądu Rejonowego, zmienił wyrok, zasądzając jedynie różnicę w dodatku funkcyjnym i oddalając powództwo w pozostałej części. Powódka zarzuciła Sądowi Okręgowemu naruszenie przepisów Prawa o ustroju sądów powszechnych, Kodeksu pracy oraz przepisów o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego, a także naruszenie konstytucyjnych zasad równości (art. 32 Konstytucji RP) i prawa do zabezpieczenia społecznego (art. 67 Konstytucji RP). Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę, oddalił ją. W uzasadnieniu podkreślono, że sędziowie, w przeciwieństwie do pracowników objętych Kodeksem pracy, nie podlegają powszechnemu ubezpieczeniu społecznemu w zakresie świadczeń chorobowych. Ich uprawnienia w tym zakresie reguluje przepis art. 94 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych, który został uznany za wyczerpujący i zgodny z Konstytucją. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że odrębne traktowanie sędziów w zakresie wynagrodzenia za czas choroby jest uzasadnione ich specyficznym statusem ustrojowym, gwarantującym niezawisłość i godność sprawowanego urzędu, co stanowi instytucję służącą dobru państwa. Różnice w traktowaniu nie naruszają zasady równości, gdyż opierają się na istotnych cechach relewantnych. Podobnie, przepis art. 67 Konstytucji RP, gwarantujący prawo do zabezpieczenia społecznego, pozostawia ustawodawcy szeroką swobodę w kształtowaniu systemów i nie zakazuje wprowadzania zróżnicowanych rozwiązań, co zostało wypełnione przez przepisy Prawa o ustroju sądów powszechnych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie odrębnego traktowania sędziów w zakresie wynagrodzenia za czas choroby, zgodność przepisów dotyczących sędziów z Konstytucją, interpretacja zasady równości w kontekście statusu zawodowego.
Dotyczy specyficznej grupy zawodowej sędziów i ich specyficznego statusu prawnego.
Zagadnienia prawne (4)
Czy przepis art. 94 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych, regulujący zasady ustalania wysokości wynagrodzenia przysługującego sędziemu za czas nieobecności w pracy spowodowanej chorobą, jest zgodny z Konstytucją RP i nie narusza zasady równości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepis ten jest zgodny z art. 67 Konstytucji RP i nie narusza konstytucyjnej zasady równości.
Uzasadnienie
Sędziowie, ze względu na swój specyficzny status ustrojowy, nie podlegają powszechnemu ubezpieczeniu społecznemu w zakresie świadczeń chorobowych. Ich uprawnienia w tym zakresie reguluje odrębny przepis, który jest wyczerpujący i zgodny z Konstytucją. Odmienne traktowanie sędziów w tym zakresie jest uzasadnione ich statusem i ma na celu zapewnienie godności i niezawisłości urzędu.
Czy do ustalenia wynagrodzenia sędziego za czas choroby należy stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące wynagrodzenia za czas choroby?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepis art. 94 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych w sposób wyczerpujący reguluje zasady ustalania wynagrodzenia sędziego za czas choroby, wyłączając tym samym zastosowanie art. 92 k.p.
Uzasadnienie
Unormowanie zawarte w Prawie o ustroju sądów powszechnych jest specyficzne dla sędziów i nie jest zbędne, gdyby miało być identyczne z zasadami dotyczącymi innych pracowników. Sędziowie nie podlegają powszechnemu ubezpieczeniu chorobowemu, a ich świadczenia są regulowane odrębnie.
Czy zróżnicowanie sytuacji prawnej sędziów i innych pracowników w zakresie wynagrodzenia za czas choroby narusza konstytucyjną zasadę równości (art. 32 Konstytucji RP)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zróżnicowanie to jest uzasadnione odmiennością statusu sędziów i nie stanowi naruszenia zasady równości.
Uzasadnienie
Zasada równości nie ma charakteru bezwzględnego i dopuszcza uzasadnione zróżnicowania. Status sędziego jest cechą relewantną, która uzasadnia odmienne traktowanie w regulacjach dotyczących wynagrodzenia za czas choroby, co jest instytucją ustrojową służącą dobru państwa.
Czy przepis art. 94 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych narusza prawo obywateli do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy ze względu na chorobę (art. 67 Konstytucji RP)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepis ten wywiązuje się z obowiązku nałożonego przez art. 67 Konstytucji RP, zapewniając sędziom prawo do świadczeń pieniężnych na wypadek choroby.
Uzasadnienie
Konstytucja pozostawia ustawodawcy szeroką swobodę w kształtowaniu systemów zabezpieczenia społecznego i nie zakazuje wprowadzania zróżnicowanych rozwiązań, co zostało wypełnione przez odrębne uregulowanie dla sędziów.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Renata D. | osoba_fizyczna | powódka |
| Sąd Rejonowy w R. | instytucja | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
p.u.s.p. art. 94 § § 1
Prawo o ustroju sądów powszechnych
Przepis ten w sposób wyczerpujący reguluje zasady ustalania wysokości wynagrodzenia przysługującego sędziemu za czas nieobecności w pracy spowodowanej chorobą.
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości nie ma charakteru bezwzględnego i dopuszcza uzasadnione zróżnicowanie, które wynika ze specyfiki statusu sędziego.
Konstytucja RP art. 67
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Przepis ten gwarantuje prawo do zabezpieczenia społecznego, pozostawiając ustawodawcy swobodę w kształtowaniu jego form i zakresu, co zostało wypełnione przez odrębne regulacje dla sędziów.
Pomocnicze
k.p. art. 92
Kodeks pracy
Niezastosowany w sprawie, gdyż zasady ustalania wynagrodzenia sędziego za czas choroby reguluje odrębny przepis.
u.ś.p.u.s. art. 36
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Niezastosowany w sprawie, gdyż sędziowie nie podlegają powszechnemu ubezpieczeniu społecznemu.
u.ś.p.u.s. art. 38
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Niezastosowany w sprawie.
u.ś.p.u.s. art. 42
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Niezastosowany w sprawie.
u.d.w.r.
Ustawa o dodatkowym wynagrodzeniu rocznym dla pracowników sfery budżetowej
Wspomniana w kontekście ustalania podstawy wymiaru wynagrodzenia za czas choroby.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepis art. 94 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych wyczerpująco reguluje zasady ustalania wynagrodzenia sędziego za czas choroby. • Sędziowie nie podlegają powszechnemu ubezpieczeniu społecznemu w zakresie świadczeń chorobowych. • Odrębne traktowanie sędziów w zakresie wynagrodzenia za czas choroby jest uzasadnione ich specyficznym statusem ustrojowym. • Zasada równości konstytucyjnej dopuszcza uzasadnione zróżnicowanie sytuacji prawnej. • Przepis art. 67 Konstytucji RP pozostawia ustawodawcy swobodę w kształtowaniu systemów zabezpieczenia społecznego.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 94 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych poprzez jego błędną interpretację. • Naruszenie art. 92 Kodeksu pracy poprzez jego niezastosowanie. • Naruszenie art. 36, 38 i 42 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego poprzez ich niezastosowanie. • Naruszenie art. 32 i 67 ust. 1 Konstytucji RP.
Godne uwagi sformułowania
Przepis art. 94 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych (...) w sposób wyczerpujący reguluje zasady ustalania wysokości wynagrodzenia przysługującego sędziemu za czas nieobecności w pracy spowodowanej chorobą. • Sędziowie - z tytułu służbowego stosunku pracy - nie nabywają prawa do tych ustawowo określonych świadczeń z ubezpieczenia społecznego, które wyłącza pragmatyka służbowa. • Status sędziego może mieć niewątpliwie relewantny charakter dla odrębnego potraktowania sędziów względem innych pracowników. • Właściwe zatem warunki pracy i wynagrodzenie odpowiadające godności tego urzędu oraz zakresowi obowiązków sędziów muszą być ujmowane jako instytucja ustrojowa służąca dobru państwa. • Różnice jakie stąd wypływają mają usprawiedliwienie w odmienności statusu sędziów i statusu innych pracowników.
Skład orzekający
Andrzej Wróbel
przewodniczący-sprawozdawca
Andrzej Wasilewski
członek
Małgorzata Wrębiakowska-Marzec
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odrębnego traktowania sędziów w zakresie wynagrodzenia za czas choroby, zgodność przepisów dotyczących sędziów z Konstytucją, interpretacja zasady równości w kontekście statusu zawodowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej grupy zawodowej sędziów i ich specyficznego statusu prawnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy wynagrodzenia sędziów i ich praw w porównaniu do innych pracowników, co jest kwestią budzącą zainteresowanie prawników i potencjalnie szerszej publiczności ze względu na rolę sędziów w państwie.
“Czy sędziowie powinni zarabiać inaczej za czas choroby? Sąd Najwyższy rozstrzyga.”
Dane finansowe
WPS: 1514,77 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.