III AZP 10/88

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2005-04-01
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanerozbiórkalinia telefonicznasamowola budowlananadzór budowlanypostępowanie administracyjnenaruszenie proceduralneprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o odmowie nakazania rozbiórki linii telefonicznej, uznając, że organy nie zbadały wystarczająco kwestii utrudnień w korzystaniu z działki i prawidłowego udziału strony w postępowaniu.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję odmawiającą nakazania rozbiórki linii telefonicznej i słupa. Skarżący zarzucali samowolę budowlaną i utrudnianie korzystania z działki. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na istotne naruszenia proceduralne, w tym brak należytego zbadania przesłanki pogorszenia warunków użytkowych oraz pominięcie pełnomocnika strony. Sąd odrzucił również część skargi z przyczyn proceduralnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznał skargę J. H. i W. H. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą nakazania rozbiórki linii telefonicznej. Skarżący domagali się usunięcia linii telefonicznej i słupa, twierdząc, że zostały one wybudowane samowolnie i utrudniają korzystanie z ich działek. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy nadzoru budowlanego nie zbadały wystarczająco wszystkich istotnych okoliczności faktycznych. W szczególności, sąd wskazał na konieczność dokładniejszego zbadania, czy usytuowanie słupa telefonicznego powoduje niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych dla właściciela działki oraz czy budowa linii w latach 1991-1992 była zgodna z obowiązującym wówczas planem zagospodarowania przestrzennego. Ponadto, sąd uznał za istotne naruszenie proceduralne fakt niedoręczenia decyzji ustanowionemu pełnomocnikowi strony, co stanowiło podstawę do wznowienia postępowania. Sąd odrzucił również część skargi W. H. dotyczącą linii na działce nr 957/1 z uwagi na brak rozstrzygnięcia tej kwestii przez organ pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, organy nie zbadały tej kwestii wystarczająco dokładnie, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy nie rozważyły, czy istniejący słup telefoniczny istotnie utrudnia realizację planowanej inwestycji na działce i czy wjazd na działkę jest odpowiedni, co jest kluczowe dla oceny pogorszenia warunków użytkowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (20)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 6

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia skargi w przypadku braku rozstrzygnięcia przez organ niższej instancji.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

prawo budowlane z 1974 r. art. 37 § 1 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

Przesłanki przymusowej rozbiórki obiektu budowlanego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd.

p.p.s.a. art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek sądu do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty.

przepisy wprowadzające art. 97 § 1

Przepisy wprowadzające ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stosowanie przepisów dotychczasowych do spraw wszczętych przed wejściem w życie nowej ustawy.

przepisy wprowadzające art. 97 § 2

Przepisy wprowadzające ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Umorzenie postępowania odwoławczego.

k.p.a. art. 105 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Umorzenie postępowania w przypadkach określonych w ustawie.

k.p.a. art. 65

Kodeks postępowania administracyjnego

Przekazanie sprawy organowi właściwemu.

k.p.a. art. 12

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada szybkości i prostoty postępowania.

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Strona postępowania administracyjnego.

k.p.a. art. 32

Kodeks postępowania administracyjnego

Pełnomocnik strony.

k.p.a. art. 40 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Doręczanie pism pełnomocnikowi.

prawo budowlane z 1974 r. art. 40

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

Obowiązek uzyskania zgody właściciela gruntu na roboty budowlane.

prawo budowlane z 1994 r. art. 103 § 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Stosowanie przepisów dotychczasowych do inwestycji rozpoczętych przed wejściem w życie nowej ustawy.

ustawa o NSA art. 33 § 2

Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Legitymacja do wniesienia skargi do NSA.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego poprzez pominięcie pełnomocnika strony. Niewystarczające zbadanie przez organy kwestii pogorszenia warunków użytkowych spowodowanych przez słup telefoniczny. Niezgodność budowy linii z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego w momencie jej realizacji.

Odrzucone argumenty

Argumenty dotyczące legalności budowy linii telefonicznej z 1992 roku, które zostały uznane przez organy za wystarczająco udowodnione. Argumenty W. H. dotyczące linii na działce nr 957/1, które zostały odrzucone z przyczyn proceduralnych.

Godne uwagi sformułowania

pominięcie przez organy pełnomocnika strony jest równoznaczne z pominięciem strony w postępowaniu administracyjnym nie zbadały wszystkich okoliczności faktycznych związanych z omawianą kwestią nie rozważyły sprawy w aspekcie istotnego utrudnienia korzystania z działki lub ograniczenia jej zagospodarowania

Skład orzekający

Ryszard Bryk

przewodniczący-sprawozdawca

Robert Sawuła

członek

Joanna Zdrzałka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Naruszenia proceduralne w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza dotyczące pełnomocnictwa i doręczeń, a także obowiązek dokładnego badania przesłanek rozbiórki obiektów budowlanych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami prawa budowlanego z lat 1974 i 1994 oraz specyfiki linii telefonicznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są formalne aspekty postępowania administracyjnego i jak drobne błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli merytorycznie sprawa wydaje się być rozstrzygnięta.

Błąd formalny w postępowaniu administracyjnym uchyla decyzję o rozbiórce linii telefonicznej.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SA/Rz 524/03 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2005-04-01
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-04-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Joanna Zdrzałka
Robert Sawuła
Ryszard Bryk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 145 § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Bryk /spr./ Sędziowie WSA Robert Sawuła AWSA Joanna Zdrzałka Protokolant: sekr.sąd. Maria Kołcz po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. H. i W. H. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nakazania rozbiórki linii telefonicznej I. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2002 r. Nr [...], II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego J. H. koszty postępowania sądowego w kwocie 10 zł /słownie: dziesięć/, III. oddala skargę W. H., co do linii telefonicznej usytuowanej na działce Nr 966/2 oraz odrzuca jej skargę odnośnie linii telefonicznej umiejscowionej na działce Nr 957/1.
Uzasadnienie
SA/Rz 524/03
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżoną decyzją z dnia [...].03.2003 r., Nr [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego
z dnia [...].10.2002 r., Nr [...] odmawiającą wydania A. S.A – właścicielowi sieci telefonicznej na Osiedlu P., nakazu rozbiórki linii telefonicznej podwieszonej nad działką nr ewid. 966/2 obr. 215 położonej w R. przy ul. U.-G.
Wskazaną decyzję wydał na podstawie art. 37 ustawy z dnia 24.10.1974 r. Prawo budowlane /Dz. U. Nr 38, poz. 228 z późn. zm./ w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane /tekst jednolity Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 z późn. zm./ oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przytoczył, że W. H. i J. H. we wniosku
z dnia 6.07.2000 r. żądali sprawdzenia prawidłowości rozbudowy linii telefonicznej dokonanej przez Z. T. pod koniec 1999 r. w rejonie ulic G.-U. w R. i wnosili o wydanie decyzji nakazującej usunięcie linii telekomunikacyjnych podwieszonych nad działką nr 957/1, w przypadku stwierdzenia podwieszenia linii niezgodnie z przepisami prawa. Sprawę podwieszenia linii telefonicznej nad działką nr 957/1 obr. 215 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego rozstrzygnął decyzją z dnia [...].09.2000 r., Nr [...], którą umorzył postępowanie z uwagi na wykonanie demontażu dwu kabli podwieszonych samowolnie w 1999 r.
Pismem z dnia 16.02.20001 r. W. H. i J. H. wystąpili z nowym żądaniem usunięcia linii istniejącej nad działką nr 966/2 obr. 215 w R., stanowiącej własność J. H.
W kolejnym piśmie z dnia 3.12.2001 r. żądali usunięcia słupa telefonicznego umiejscowionego na działce nr 966/2 i linii telefonicznych podwieszonych nad tą działką oraz usunięcia pozostałej linii z działki nr 957/1. Organ odwoławczy stwierdził, że sprawa linii telekomunikacyjnych na działce nr 957/1 została zakończona decyzją ostateczną organu I instancji z dnia [...].09.2000 r., zatem do rozstrzygnięcia pozostała sprawa legalności sieci teletechnicznej na osiedlu oraz sprawa rozbiórki słupa i linii na działce nr 966/2.
Rozpatrując w takim zakresie sprawę, organ I instancji ustalił, że sieć teletechniczna na osiedlu oraz podwieszenie linii telekomunikacyjnej nad działką nr 966/2 obręb 215 w R. były wykonane w 1992 roku. Sieć telefoniczna na osiedlu była realizowana przez S. K. T. i przyjęta przez A. S.A. Obecny właściciel tej linii nie wykazał się pozwoleniem na budowę, przeto organ uznał, iż linia ta została wybudowana samowolnie.
W następstwie tego organ I instancji postanowieniem z dnia [...].12.2001 r., Nr [...], wydanym na podstawie art. 56 prawa budowlanego z 1974 r. zobowiązał A. S.A. do przedłożenia stosownej ekspertyzy technicznej.
Zobowiązana wykonała nałożony obowiązek.
Z ekspertyzy technicznej linii telekomunikacyjnej napowietrzno-doziemnej R. Osiedle P. wynika, że sieć ta była wybudowana w latach 1991 – 92 i jest wykonana w sposób prawidłowy, zgodnie z przepisami technicznymi, a w opracowaniu nie wskazano żadnych robót budowlanych koniecznych do wykonania. W ekspertyzie podano również, iż linia telekomunikacyjna nie zagraża zdrowiu i życiu ludzi.
W takiej sytuacji organ I instancji uznał, że nie występują przesłanki z art. 37 prawa budowlanego z 1974 roku i wobec tego odmówił wydania nakazu rozbiórki tej linii.
Od decyzji organu I instancji wniosła odwołanie W. H. działająca w imieniu własnym i w imieniu syna J. H. i zarzuciła, iż powyższy organ ustalenia faktyczne oparł na dokumentacji z kwietnia 1992 r. Opracowana dokumentacja uwzględnia budynki wybudowane w późniejszym czasie i oznacza to, że była wykonana w innym terminie. Zawiera dane z 1999 roku. Słup telefoniczny jest postawiony w samym środku zjazdu na działkę nr 966/2 z ulicy G. i utrudnia użytkowanie tej działki. Natomiast zjazd z ulicy Ustrzyckiej jest utrudniony ze względu na położenie wysokich krawężników.
Słup nie był uwidoczniony na mapach i dlatego w czasie opracowywania przebudowy ulicy U. nie uwzględniono zjazdu na działkę od strony tej ulicy, lecz od strony ulicy G. Zgodnie z art. 40 prawa budowlanego z 1974 roku organ, który wydał decyzję, powinien zobowiązać stronę do uzyskania zgody właściciela działki na wykonanie robót na cudzym gruncie. Organ I instancji opierał się tylko na wyjaśnieniach pracowników T.
Organ odwoławczy przeprowadził w terenie rozprawę administracyjną /21.02.2003 r./ i podzielił ustalenia faktyczne poczynione przez organ I instancji. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu wyjaśnił, że zarzut jakoby to organ I instancji opierał się na dokumentacji pochodzącej rzekomo z 1999 roku, nie ma potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. W aktach administracyjnych znajdują się kserokopie fragmentów projektu wraz z protokołem Zespołu Uzgodnień Dokumentacji Projektowych nr [...], uzgodnienia trasy sieci telefonicznej napowietrzno-kablowej R. ul. S. – ul. W. dla Społecznego Komitetu Telefonizacji R.-P. z dnia 19.06.1991 r. oraz fragmenty dokumentacji technicznej powykonawczej Osiedle K. [...] z kwietnia 1992 r. Dokumenty te wprawdzie nie zastępują pozwolenia na budowę, ale bezspornie świadczą o czasie realizacji inwestycji przed 1995 r. Dokumenty te pozwalają ustalić, że słup nr 7 postawiony na działce nr 966/2 jest słupem rozdzielczym i służy jako podpora istniejącej sieci telekomunikacyjnej oraz dla przyłączy poprowadzonych od słupa do budynków. Był postawiony przed 1995 rokiem. Sieć telekomunikacyjna przebiegająca nad działką nr 966/2 składa się z kabli zbiorczych 50 x 4/550 i 10 x 4/40 oraz z dwu cienkich kabli abonenckich oraz przyłączy.
Podczas rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniu 21.02.2003 r., W. H. podniosła, że budynek mieszkalny istniejący w niedalekiej odległości od słupa nr 7 po drugiej stronie ulicy U., wybudowany za budynkiem nr 17, został wybudowany w 1994 r., zatem nie mógł być uwidoczniony na mapie z 1992 r.
Zdaniem odwołującej się przytoczona okoliczność potwierdza jej twierdzenia, że dokumentacja opracowana przez Telekomunikację bazuje na danych naniesionych na mapy w 1999 r., a nie na danych z 1992 r., jak podano w dokumentacji.
Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska odwołującej się i wyjaśnił, że na kopii mapy ewidencyjnej z 13.09.2000 r. za budynkiem nr 17 przy ul. U. widnieje budynek zlokalizowany na działce nr 1383/2. Budynek ten leży na linii prostej poprowadzonej przez ścianę budynku gospodarczego istniejącego na działce nr 1390 i przez ścianę budynku jednorodzinnego nr 25 istniejącego na działce nr 1324/2. Dokumentacja techniczna powykonawcza Osiedle K. [...] z kwietnia 1992 r. zawiera mapę sytuacyjno-wysokościową z naniesionym budynkiem nr [...], słupem u zbiegu ulic U.-G., wrysowaną siecią teletechniczną oraz opisanym wyżej budynkiem gospodarczym i mieszkalnym nr [...]. Na linii prostej łączącej ściany tych dwóch budynków na mapie nie występuje żaden budynek.
Oznacza to, że dokumentacja techniczna powykonawcza z kwietnia 1992 r. nie zawiera danych z 1994 r. Również w inwentaryzacji powykonawczej z 1992 r. włączonej do ekspertyzy technicznej linii telekomunikacyjnej napowietrzno-doziemnej R. – Osiedle P. na rys. nr 2 nie jest uwidoczniony budynek obecnie istniejący na działce nr 1383/2. Słup żelbetowy ażurowy oznaczony nr 7, umiejscowiony na działce nr 966/2, jest ustawiony w narożu tej działki w odległości około 0,8m od strony ul. G. i około 1,5m od strony ul. U. W ogrodzeniu od strony ul. U. nie ma bramy wjazdowej na działkę nr 966/2. Także w ogrodzeniu od strony ul. G. w pobliżu tego słupa nie ma bramy wjazdowej. W takim stanie rzeczy niezasadny jest zarzut, iż przedmiotowy słup w znacznym stopniu utrudnia zjazd z ulicy G. na w/w działkę.
W konkluzji organ odwoławczy stwierdził, że nie ma dowodów, że sieć teletechniczna była wykonana po dniu 1.01.1995 r. Z tego względu w sprawie należało stosować przepisy prawa budowlanego z 1974 roku. Wedle art. 37 tego prawa obiekt podlega przymusowej rozbiórce tylko wtedy, gdy został wybudowany na terenie, który w planie miejscowym nie jest przeznaczony pod ich budowę lub powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.
Działka nr 966/2 obr. 215 znajduje się w terenie zabudowy mieszkaniowej, a zapis miejscowego planu nie zawiera zakazu wykonywania uzbrojenia terenu sieciami napowietrznymi, zaś linia telekomunikacyjna nie zagraża zdrowiu i życiu ludzi. W takiej sytuacji nie było podstaw do wydania nakazu rozbiórki tej linii.
Poruszona przez odwołującą się sprawa naruszenia własności, nie należy do właściwości organów nadzoru budowlanego i należy jej dochodzić przed sądami powszechnymi.
W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodka Zamiejscowego w Rzeszowie, skarżący W. H. i J. H. wnieśli cytuję: "o wydanie decyzji związanej z usunięciem słupa z narożnika działki nr ew. 966/2 oraz linii telefonicznych z działek 966/2 i 957/1 położonych w R. przy ulicy G. i U. –M.".
W motywach skargi podnieśli, że w 1999 r. Z. T. w R. rozbudował sieć telefoniczną na Osiedlu P. i zostały wówczas podwieszone dodatkowe linii telefoniczne. W tej sytuacji zwrócili się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o wydanie decyzji nakazującej usunięcie podwieszonych linii telefonicznych w 1999 roku z ich działek oraz "w przypadku potwierdzenia samowoli budowlanej o usunięcie linii i słupa, których budowa nastąpiła w 1992 roku".
W 2000 r. T. usunęła 2 kable telefoniczne przebiegające przez działkę 957/1 obr. 215, ale pozostał jeszcze jeden kabel podwieszony w 1992 roku. Odnośnie 3 linii, które zostały podwieszone nad działką 966/2 pracownicy A. S.A. wyparli się rozbudowy i twierdzili, że te linie były już podwieszone w 1992 r.
W 2001 r. pracownicy tej Firmy przedstawili pewne dokumenty związane z budową sieci telefonicznej w tym rejonie. W tych dokumentach znajdowała się mapka zawierająca datę 1992 r., na której był wyrysowany szkic budynków i przyłączy telefonów w rejonie ulicy Ustrzyckiej oraz zaznaczono na niej wszystkie kable wpięte do słupa umieszczonego na działce nr 966/2.
Na tej mapce wyrysowany był przyłącz do budynku który w 1992 r. jeszcze nie istniał, ponieważ jego budowa nastąpiła w latach 1994 lub 1995. Obecnie ma on numer [...]. Ten szczegół mógł świadczyć o tym, że mapa przedstawia dane z innego okresu i że rozbudowa sieci telefonicznej nastąpiła po 1995 r. Podczas rozprawy administracyjnej w dniu 21.02.2003 r. w aktach sprawy tej mapki już nie było.
W decyzji organ II instancji określił, iż na przedstawionych mapkach za budynkiem nr [...] od ulicy U. są widoczne budynki gospodarcze i budynek oznaczony nr [...] i dał wiarę wyjaśnieniom pracowników A. S.A. Organ ten przyjął, że sieć telefoniczna w tym rejonie była wybudowana w 1992 r.
Organ II instancji opierając się na art. 37 prawa budowlanego z 1974 r. uznał, że słup telefoniczny jak i linie nie są przeszkodą, bo w pobliżu słupa nie ma bramy wjazdowej, a do organu nadzoru budowlanego nie należą czynności zmierzające do uzyskania pozwolenia na wykonanie zjazdu na działkę.
Wjazd na działkę nr 966/2 jest możliwy tylko od strony ulicy U. lub G.
Przed przebudową ulicy U. z tej strony był wjazd. Podczas przebudowy ułożono bardzo wysokie krawężniki i wjazd ciężkimi samochodami niszczy kostkę brukową na chodniku. Wprawdzie z tej strony nie ma typowej bramy, ale na słupach jest zaczepiona siatka, którą zdejmuje się za każdym razem, gdy wjeżdża ciężki samochód.
W narożniku działki u zbiegu ulic U. - G. występuje zaniżenie krawężników i mocniejsze utwardzenie podłoża pod kostką brukową.
Przeszkodą w umieszczeniu bramy w tym miejscu jest właśnie stojący słup telefoniczny postawiony w wyniku samowoli budowlanej. Właściciel sieci telefonicznej umiejscowił słup na działce nr 966/2 bez zgody właściciela działki.
Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi z przyczyn przedstawionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na uwzględnienie zasługuje tylko skarga J. H. /co do linii telefonicznej na działce nr 966/2, obręb 215 w R./.
I. W postępowaniu administracyjnym W. H. żądała usunięcia 1 kabla telefonicznego przebiegającego nad jej działką nr 957/1 i twierdziła, że kabel ten został podwieszony w 1992 roku bez wymaganego pozwolenia na budowę. W roku 1999 podwieszono dwa dalsze kable, także bez pozwolenia, które zostały w 2000 r. zdemontowane przez A. S.A. W uzasadnieniach decyzji /I i II instancji/, organy nadzoru budowlanego wyjaśniły, że jesienią 1999 r. A. S.A., bez wymaganego pozwolenia na budowę podwiesiła 2 kable telefoniczne nad w/w działką, które w 2000 r. zostały usunięte i w związku z tym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją ostateczną z dnia [...].09.2000 r., nr [...] umorzył postępowanie w sprawie podwieszenia linii telefonicznej nad działką nr ewid. 957/1, obręb 215 w R., stanowiącą własność W. H. i B. H. /w/w decyzja K. 2 akt I instancji/. Mając na uwadze przytoczoną decyzję, organy przyjęły, ze sprawa podwieszenia linii telefonicznej nad tą działką nr 957/1 została ostatecznie rozstrzygnięta. Organ I instancji w osnowie decyzji z dnia [...].10.2002 r., Nr [...] nie odniósł się do żądania W. H., czyli nie rozstrzygnął sprawy dotyczącej pozostawienia 1 kabla telefonicznego na tej działce /decyzja K. 57 akt I instancji/. Notabene organy w tej sprawie nie prowadziły postępowania wyjaśniającego, czyli nawet nie sprawdziły czy nad działką nr 957/1 przebiega obecnie 1 kabel telefoniczny, jak to twierdzi W. H.
W remonstracji /odwołaniu/ wniesionej w imieniu własnym i syna J. H. /pełnomocnictwo z dnia 3.12.2001 r. – obejmujące postępowanie w sprawie [...], czyli tylko przed organem I instancji – dołączone do pisma z dnia 3.12.2001 K. 46 akt administracyjnych I instancji/ wniosła cytuję: "wnoszę odwołanie od decyzji odmawiającej nakazu rozbiórki linii telefonicznej nad działką 966/2 obr. 215 wykonanej we wrześniu 1999 r., a nie jak podaje organ nadzoru budowlanego przed 1 stycznia 1995 r. oraz nad działką 957/1 obr. 215 położonej przy ulicy G.-M. wykonanej w 1992 roku".
Organ odwoławczy na podkreślone żądanie W. H. nie zwrócił uwagi i nie zauważył, że decyzja organu I instancji z dnia [...].10.2002 r. nie zawiera rozstrzygnięcia co do tego żądania.
Organ ad quem /odwoławczy/ w takiej sytuacji powinien wyjaśnić rzeczywistą intencję strony i w razie popierania odwołania powinien stwierdzić jego niedopuszczalność /art. 134 k.p.a./, w razie zaś oświadczenia, iż chodzi w tym zakresie o uzupełnienie decyzji organu I instancji – powinien umorzyć postępowanie odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. /por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7.07.1988 r., III AZP 10/88, OSNCAP 9/1990, poz. 116 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1.04.1998 r., I SA/Wr 796/96 – niepublikowany/.
Odmienny pogląd prezentowany jest w piśmiennictwie prawniczym, wedle którego w takiej sytuacji kiedy odwołujący się wnosi o uzupełnienie decyzji w zakresie żądania nierozstrzygniętego przez organ I instancji, organ II instancji nie umarza postępowania odwoławczego w tym zakresie, lecz obowiązany jest na podstawie art. 65 k.p.a. przekazać takie żądanie organowi właściwemu w celu rozpatrzenia /por. Grzegorz Łaszczyca, Andrzej Matan – Umorzenie ogólnego postępowania administracyjnego, Kantor Wydawniczy Zakamycze 2002 r. str. 126 in fine/.
Skoro w przedmiotowej kwestii, organ I instancji nie prowadził postępowania wyjaśniającego w zakresie ewentualnego pozostawienia 1 kabla telefonicznego na działce nr 957/1, zatem pouczenie o możliwości potraktowania odwołania jako wniosku o uzupełnienie rozstrzygnięcia prowadziłoby do znacznego przedłużenia postępowania administracyjnego i tym samym byłoby wątpliwe na tle zasady szybkości i prostoty postępowania administracyjnego /art. 12 k.p.a./.
Organ II instancji zaskarżoną decyzją z dnia [...].03.2003 r., Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...].10.2002 r. odmawiającej nakazania A. S.A. – rozbiórkę linii telefonicznej podwieszonej nad działką nr 966/2, obręb 215 w R., czyli orzekł w granicach rozstrzygnięcia przez organ I instancji.
W skardze z dnia 3.03.2003 r. skarżąca m. innymi ponowiła żądanie odnośnie usunięcia linii telefonicznej z jej działki nr 957/1 i zarzuciła, że T. nie usunęła kabla telefonicznego, który został podwieszony nad jej działką w 1992 roku.
Oznacza to, że jej skarga w tym zakresie dotyczy sprawy, która nie została rozstrzygnięta, czyli aktu nieistniejącego /sententia non existens/. Brak rozstrzygnięcia w podanym zakresie powoduje, że skarga w tym zakresie jest niedopuszczalna i w związku z tym Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, nazwanej dalej skrótem p.p.s.a. w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./, cytowanej niżej jako przepisy wprowadzające, odrzucił skargę W. H. w części dotyczącej linii telefonicznej zawieszonej na działce nr 957/1. Za stosowaniem w takiej sytuacji art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. przemawia literatura prawnicza /por. Tadeusz Woś – Postępowanie sądowo-administracyjne, Wyd. Prawnicze "Lexis-Nexis", W-wa 2004 str. 109-110 oraz Jan, Paweł Tarno – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Prawnicze "Lexis-Nexis", W-wa 2004 r., str. 116 pkt 7b/.
Skarga z dnia 3.04.2003 r., sygnowana przez W. H. i J. H. jest skargą wspólną i wynika z niej, że skarżąca kwestionuje również zaskarżoną decyzję w części dotyczącej słupa telefonicznego i linii telefonicznej na działce nr 966/2.
Niesporna jest okoliczność, iż W. H. nie jest właścicielką /współwłaścicielką/ w/w działki, nie przysługują jej w stosunku do tej działki także inne prawa rzeczowe. Skarga wpłynęła do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodka Zamiejscowego w Rzeszowie, czyli przed 1.01.2004 r., przeto legitymację do jej wniesienia należy oceniać na kanwie art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm./.
Wskazany przepis stanowił, że uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób.
Pojęcie "każdy, kto ma w tym interes prawny" miał szerszy zakres znaczeniowy niż pojęcie strony w rozumieniu art. 28 k.p.a.
W związku z tym utrwaliło się zapatrywanie, że uprawnionym do wniesienia skargi była nie tylko osoba mająca interes prawny wynikający z konkretnego przepisu prawa materialnego, ale także podmiot nie mający takiego interesu, który uczestniczył w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony /por. Mariusz Bogusz – Zaskarżenie decyzji administracyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wyd. Prawnicze PWN, W-wa 1997 r., str. 34-38/. W. H. uczestniczyła w postępowaniu administracyjnym jako strona, doręczono jej decyzję, zatem była uprawniona do wniesienia skargi w rozumieniu art. 33 ust. 2 ustawy o NSA. Jednakże zaskarżona decyzja nie dotyczy jej praw i obowiązków odnośnie linii telefonicznej umiejscowionej na działce nr 966/2 zatem Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 97 § 1 powołanych już przepisów wprowadzających jej skargę w tym zakresie oddalił /punkt III wyroku/.
II. Niesporna jest okoliczność, że przedmiotowa linia telefoniczna napowietrzna na Osiedlu P. była wybudowana bez wymaganego pozwolenia na budowę /notatka służbowa z dnia 18.01.2001 r. oraz informacja Urzędu Miasta R. – Wydziału Architektury i Nadzoru Budowlanego z dnia 29.05.2001 r., Nr[...], K. 15 i 28 akt adm. I instancji/.
W toku postępowania administracyjnego zarysował się spór między J. H., a T. czy po 1.01.1995 r. zawieszono nad działką nr 966/2 dodatkowe kable telefoniczne. Skarżący twierdził, że w 1992 r. tj. w czasie budowy linii telefonicznej przez K. B. L. T., następnie przyjętej przez T. wkopano słup telefoniczny żelbetowy – rozdzielczy nr 7 i zawieszono 1 cienki kabel telefoniczny wzdłuż ulicy U., a dodatkowe kable zawieszono 2 lub 3 lata temu /protokół z oględzin z dnia 11.10.2000 r., K. 9 akt adm. I instancji i protokół z rozprawy z dnia 19.07.2001 r., K. 36/. Natomiast przedstawiciele T. twierdzili, że stan faktyczny ustalony w toku oględzin /słup, 2 kable grube i 2 cienkie kable abonenckie/ istnieje od kwietnia 1992 roku /protokół z dnia 22.11.2001 r., K. 43 akt adm. i instancji/.
Na powyższą okoliczność przedłożyli Dokumentację techniczną powykonawczą – Osiedla K. [...] z kwietnia 1992 r. wraz z załącznikami.
Skarżący zakwestionował tą dokumentację i zarzucił, że uwzględnia ona budynki wybudowane w znacznie późniejszym okresie, co świadczy o tym, że zawiera ona dane z lat 1999-2000. Wyjaśnił, że T. przedstawiła w 2001 roku pewne dokumenty związane z budową sieci telefonicznej i w tych dokumentach znajdowała się mapka zawierająca datę 1992 r., na której był wyrysowany przyłącz do budynku który w 1992 r. jeszcze nie istniał, a obecnie ma numer [...]. Mapki tej już nie ma w aktach administracyjnych. Organ odwoławczy odnosząc się do tego zarzutu wyjaśnił, że budynek mieszkalny, o którym mówi skarżący /nr [...]/, jest pokazany na wyrysie mapy ewidencyjnej z 2000 roku /K. 7 akt II instancji/, który położony jest na działce nr 1383/2 za budynkiem nr [...].
Budynek ten nie jest pokazany w załączniku do inwentaryzacji powykonawczej z 1992 roku, włączonej do ekspertyzy technicznej linii telekomunikacyjnej napowietrzno-doziemnej R. – Osiedle P. – rysunek nr 2 /K. 13 akt II instancji/, ani w jakimkolwiek innym dokumencie z 1992 roku. Zdaniem Sądu, argumentacja organu II instancji dotycząca niezasadności tego zarzutu jest prawidłowa i opiera się na źródłowych dokumentach.
Na marginesie należy nadmienić, iż W. H. na rozprawie sądowej /1.04.2005 r./ oświadczyła, że nie ma dodatkowych dowodów, że kolejne kable telefoniczne były podwieszane nad działką nr 966/2 w latach 1995 r. i 1999 r.
Zdaniem Sądu organy jednakże nie wyjaśniły wszystkich okoliczności faktycznych związanych z omawianą kwestią. Otóż z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].09.2000 r., nr [...] /K. 2 akt adm. I instancji/ wynika, że T. jesienią 1999 roku zawiesiła nad działką nr 957/1 dwa kable telefoniczne.
Oznacza to, iż w roku 1999 T. rozszerzała sieć telefoniczną, zatem należało wyjaśnić trasę przebiegu tych kabli, a w szczególności czy przebiegały również nad działką nr 966/2 i zakres ich rozbiórki w 2000 r.
Gdyby nie ta wątpliwość, to można byłoby podzielić stanowisko orzekających organów, iż art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994 r. – Prawo budowlane /tekst jednolity Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 ze zm./ przemawiał za stosowaniem przepisów ustawy z dnia 24.10.1974 r. – Prawo budowlane /Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm./ w stosunku do całej samowolnej inwestycji.
Przepisy prawa budowlanego z 1974 roku przewidywały możliwość legalizacji samowoli budowlanej, ale dopiero po ewidentnym wykluczeniu przesłanek określonych w art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2.
Przepis ten stanowił, że obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy rejonowy organ rządowy administracji ogólnej stwierdzi, że obiekt lub jego część:
1/ znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę, albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę lub
2/ powoduje bądź w zakresie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.
Na karcie 55 akt adm. I instancji znajduje się wyciąg z części opisowej Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Strefy B. – K. P. w R., uchwalonego przez Radę Miasta R. uchwałą Nr [...] z dnia [...].05.1994 r. i ogłoszonego w Dz. Urz. Woj. R. Nr [...], poz. [...] z dnia [...].06.1994 r. Jak wynika z poczynionych przez organy ustaleń, przedmiotowa linia telefoniczna przebiegająca również nad działką nr 966/2 była budowana w latach 1991 – 1992, zatem powyższy plan nie obowiązywał w okresie budowy tej linii.
W ekspertyzie technicznej z października 2002 roku, opracowanej przez S. L. /K. 56 akt adm. I instancji/ stwierdzono, że przedmiotowa linia jest wykonana prawidłowo, zgodnie z obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanymi i normami ZN i BN, nie zagraża zdrowi i życiu osób ją konserwujących oraz zapewnia utrzymanie odpowiednich parametrów technicznych. W ekspertyzie tej nie ma natomiast wzmianki czy usytuowanie słupa telefonicznego w narożu tej działki powoduje niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych dla właściciela tej działki /art. 37 ust. 1 pkt 2 in fine – prawa budowlanego z 1974 roku/. Skarżący twierdził, iż istniejący słup telefoniczny uniemożliwia mu zainstalowanie w tym miejscu bramy wjazdowej na działkę.
Organy ustaliły, że słup telefoniczny /żelbetowy-ażurowy/ jest umiejscowiony w narożu działki nr 966/2 w odległości 0,8-1 m od strony ul. G. i około 1,5m od strony ul. U. Działka nr 966/2 od strony tych ulic jest ogrodzona, nie ma bramy wjazdowej, zatem organ odwoławczy stwierdził, że w takiej sytuacji istniejący łup nie utrudnia korzystania z działki.
Przez pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia, należy rozumieć uciążliwości utrudniające korzystanie z działki lub ograniczające w sposób istotny jej zagospodarowanie, przede wszystkim w zakresie zabudowy. W takim aspekcie organy nie rozważyły sprawy. Z wykazu właścicieli działek /K. 6 akt adm. I instancji/ wynika, że powierzchnia tej działki wynosi 145 m2, ale z działką tą graniczy działka nr 965 o pow. 1072 m2, która również stanowi własność J. H. Tak więc z gospodarczego punktu widzenia działki te stanowią jedną całość.
Z decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...].05.2000 r., Nr [...] wynika, iż J. H. na podstawie tej decyzji realizuje budowę wolnostojącego budynku mieszkalnego na działce nr 965 z przyłączami m. innymi energetycznym, który ma przebiegać także przez działkę nr 966/2. Na tej ostatniej działce pozwolenie przewiduje przebudowę gazociągu na odcinku A-B.
W takim stanie rzeczy organy powinny zbadać i rozważyć czy istniejący słup telefoniczny powoduje istotne utrudnienia w realizacji tejże inwestycji oraz czy w takiej sytuacji istnieje odpowiedni dojazd /wjazd/ do tych działek.
Organy na wskazane okoliczności nie zwróciły uwagi i w związku z tym doszło do naruszenia art. 77 § 1 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
"A." Spółka Akcyjna w W. jest osobą prawną i wedle aktualnego Rejestru Handlowego /K. 27-29 akt sądowych/ jest reprezentowana na zewnątrz przez prezesa łącznie z członkiem zarządu.
Tak więc zgodnie z art. 29 k.p.a. posiadała w tej sprawie zdolność administracyjnoprawną. W przedmiotowej sprawie administracyjnej ustanowiła zgodnie z zasadą reprezentacji pełnomocnika w osobie r. pr. K. K. /K. 14 akt adm. I instancji/.
Orzekające w tej sprawie organy I i II instancji, stosownie do art. 40 § 2 k.p.a. nie doręczyły wydanych decyzji ustanowionemu pełnomocnikowi, lecz obszarowi T. w R., który jest jednostką organizacyjną w/w Spółki Akcyjnej i nie posiadał zdolności administracyjnoprawnej. Pominięcie przez organy pełnomocnika strony jest równoznaczne z pominięciem strony w postępowaniu administracyjnym i uzasadnia wznowienie postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i wiąże się z podstawą kasacyjną wskazaną w art. 145 § 1 pkt 1 litera b p.p.s.a.
Z przedstawionych względów określonych w punkcie II uzasadnienia, Sąd uwzględnił skargę J. H. i na postawie art. 145 § 1 pkt 1 litera a, b, c, art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. w związku z art. 97 § 1 przepisów wprowadzających z dnia 30.08.2002 r. orzekł jak w punkcie I wyroku.
O kosztach postępowania na rzecz skarżącego J. H., Sąd orzekł po myśli art. 200 p.p.s.a. i art. 97 § 2 w/w przepisów wprowadzających.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, organy uwzględnią uwagi Sądu zawarte w punkcie II uzasadnienia, a w szczególności:
- zapewnią "A. " SA w W. prawidłowy udział w postępowaniu administracyjny czyli z uwzględnieniem przepisów art. 32 i art. 40 § 2 k.p.a., a także rozważą czy abonenci korzystający z przyłączy od słupa nr 7 mają w tej sprawie przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a.,
- zbadają czy podwieszone w roku 1999 kable telefoniczne /2/ nad działką nr 957/1 przebiegały również przez działkę 966/2,
- zbadają dokładnie przesłankę z art. 37 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego z 1974 r. dotyczącą ewentualnego pogorszenia warunków użytkowych,
- sprawdzą czy budowa linii telefonicznej w latach 1991-92 była zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w tym okresie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI