III AUz 94/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny uchylił postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu wniosku o rentę, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania ze względu na nieprawidłowe zastosowanie przepisów proceduralnych.
Sąd Okręgowy odrzucił odwołanie M.P. od decyzji ZUS dotyczącej renty, uznając, że wnioskodawczyni nie wyczerpała procedury odwoławczej od orzeczeń lekarza orzecznika ZUS. Sąd Apelacyjny uznał to zażalenie za uzasadnione, uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Apelacyjny wskazał, że Sąd Okręgowy nieprawidłowo zastosował art. 477(9) § 3(1) kpc, ponieważ odwołanie wnioskodawczyni nie ograniczało się wyłącznie do zarzutów wobec orzeczeń lekarskich, ale dotyczyło również zasadności odmowy prawa do renty przy uwzględnieniu stażu ubezpieczeniowego i sytuacji materialnej.
Sąd Apelacyjny w Rzeszowie rozpoznał sprawę z wniosku M.P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w R. o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Przedmiotem postępowania było zażalenie wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego w Rzeszowie, które odrzuciło jej odwołanie od decyzji ZUS. Sąd Okręgowy uzasadnił odrzucenie odwołania brakiem wyczerpania dwuinstancyjnego trybu orzeczniczego przed organem rentowym, w szczególności brakiem sprzeciwu od orzeczeń lekarza orzecznika ZUS. Sąd Apelacyjny uznał jednak, że zażalenie wnioskodawczyni jest uzasadnione i uchylił zaskarżone postanowienie, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu. Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że Sąd Okręgowy nieprawidłowo zastosował art. 477(9) § 3(1) kpc, ponieważ odwołanie wnioskodawczyni nie ograniczało się wyłącznie do kwestionowania orzeczeń lekarskich, ale obejmowało również zarzuty dotyczące zasadności odmowy prawa do renty przy uwzględnieniu posiadanego stażu ubezpieczeniowego oraz sytuacji materialnej i zdrowotnej. Sąd podkreślił, że wnioskodawczyni od początku postępowania podnosiła kwestię swojego dwudziestoletniego stażu ubezpieczeniowego, na co zwrócił uwagę również Wojewódzki Sąd Administracyjny w poprzednim postępowaniu. W związku z tym Sąd Apelacyjny stwierdził, że Sąd Okręgowy powinien merytorycznie zbadać zasadność odmowy przyznania świadczenia rentowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji nieprawidłowo odrzucił odwołanie.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że odwołanie wnioskodawczyni nie ograniczało się wyłącznie do zarzutów wobec orzeczeń lekarza orzecznika ZUS, ale obejmowało również kwestionowanie zasadności odmowy prawa do renty przy uwzględnieniu stażu ubezpieczeniowego i sytuacji materialnej, co uzasadniało merytoryczne rozpoznanie sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
M. P.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. P. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.p.c. art. 477¹ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Okręgowy nieprawidłowo zastosował ten przepis, ponieważ odwołanie wnioskodawczyni nie ograniczało się wyłącznie do zarzutów wobec orzeczenia lekarza orzecznika ZUS.
ustawa emerytalna art. 83
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Okręgowy nieprawidłowo zastosował art. 477¹ § 3 k.p.c. Odwołanie wnioskodawczyni nie ograniczało się wyłącznie do zarzutów wobec orzeczeń lekarza orzecznika ZUS. Wnioskodawczyni podnosiła kwestię posiadanego stażu ubezpieczeniowego i sytuacji materialnej. Sąd powinien zbadać zasadność odmowy przyznania renty przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności.
Godne uwagi sformułowania
nie wyczerpania dwuinstancyjnego trybu orzeczniczego przed organem rentowym kierowania zarzutów wyłącznie w stosunku do orzeczenia lekarza orzecznika ZUS, bez uprzedniego złożenia od niego sprzeciwu do komisji lekarskiej ZUS nie mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, dlatego nieuprawnione było zastosowanie powołanej regulacji Sąd winien zbadać, czy przy ustalonym przebiegu ubezpieczenia wnioskodawczyni, zasadnie organ rentowy odmawia przyznania jej dochodzonego świadczenia
Skład orzekający
Bogumiła Burda
przewodniczący
Janina Czyż
sędzia
Alicja Podczaska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja stosowania art. 477¹ § 3 k.p.c. w sprawach rentowych, gdy odwołanie dotyczy nie tylko orzeczeń lekarskich, ale także zasadności odmowy świadczenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej i nie stanowi przełomu w prawie ubezpieczeń społecznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe zastosowanie przepisów proceduralnych i jak sąd drugiej instancji może skorygować błąd sądu pierwszej instancji, umożliwiając merytoryczne rozpoznanie sprawy o rentę.
“Błąd proceduralny sądu pierwszej instancji kosztował wnioskodawczynię rentę – Sąd Apelacyjny naprawił sytuację.”
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III AUz 94/12 POSTANOWIENIE Dnia 14 listopada 2012 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym: Przewodniczący: SSA Bogumiła Burda Sędziowie: SSA Janina Czyż ( spr.) SSA Alicja Podczaska po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w R. o rentę z tytułu niezdolności do pracy na skutek zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego w Rzeszowie z dnia 10 sierpnia 2012 r. sygn. akt IV U 1212/12 p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Rzeszowie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w Rzeszowie odrzucił odwołanie M. P. od decyzji ZUS Oddziału w R. z dnia 24 lipca 2012 r., wskazując, że wnioskodawczyni nie wniosła sprzeciwu od orzeczeń lekarza orzecznika ZUS: - z dnia 27 lutego 2012 r., stwierdzającego, że wnioskodawczyni jest całkowicie niezdolna do pracy od sierpnia 2009 r. do 28 lutego 2013 r. oraz - z dnia 26 marca 2012 r., stwierdzającego, że wnioskodawczyni jest trwale częściowo niezdolna do pracy od 4 lutego 2008 r., ponadto wskazującego, że od 12.05.2002 r. nie istniała u wnioskodawczyni częściowa niezdolność do pracy. Wobec nie wyczerpania dwuinstancyjnego trybu orzeczniczego przed organem rentowym i złożenia odwołania, kwestionującego datę powstania niezdolności do pracy, a więc opartego wyłącznie na zarzutach dotyczących orzeczeń lekarskich, Sąd zobligowany był do wydania rozstrzygnięcia w oparciu o art. 477 9 § 3 1 kpc . W zażaleniu na powyższe postanowienie wnioskodawczyni domagała się jego zmiany i merytorycznego rozpoznania sprawy. Wnioskodawczyni podniosła, że jest osobą schorowaną, udowodniła przepracowanie ponad 20 lat pracy, a jej sytuacja zdrowotna i materialna jest krytyczna, a sprawa o przyznanie świadczenia rentowego przeciąga się już trzeci rok. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zażalenie wnioskodawczyni jest uzasadnione i skutkuje wydaniem orzeczenia kasatoryjnego. Wniosek o przyznanie świadczenia rentowego wnioskodawczyni złożyła w dniu 23 października 2009 r., w następstwie czego wydana została odmowna decyzja ZUS z dnia 31.12.2009 r. Od decyzji tej wnioskodawczyni nie złożyła odwołania do sądu, ale wystąpiła do Prezesa ZUS o przyznanie świadczenia rentowego w drodze wyjątku. Decyzją z dnia 27 kwietnia 2010 r. Prezes ZUS odmówił wnioskodawczyni przyznania prawa do świadczenia, ponieważ wnioskodawczyni nie spełniła warunków z art. 83 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS. Powyższa negatywna decyzja została utrzymana w mocy kolejną decyzją Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 21 czerwca 2010 r., wydaną po ponownym rozpoznaniu sprawy. Wyrokiem z dnia 20 grudnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Prezesa ZUS z dnia 21.06.2010 r., w następstwie czego Prezes ZUS ponownie rozpatrzywszy sprawę, decyzją z dnia 12 kwietnia 2011 r. w dalszym ciągu utrzymał w mocy pierwotną decyzję z dnia 27 kwietnia 2010 r. Również i od tej decyzji wnioskodawczyni skierowała skargę do WSA w Warszawie, co skutkowało wydaniem wyroku z dnia 28 września 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1212/11, na mocy którego uchylono zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia 21.06.2010 r. (k.134 akt rentowych). W uzasadnieniu Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że w sprawie nie zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności faktyczne mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd podkreślił, że wnioskodawczyni legitymuje się okresem składkowym i nieskładkowym w wymiarze niemalże 21 lat, pracowała nieprzerwanie do czasu zwolnienia z przyczyn leżących po stronie pracodawcy. Nadto WSA zwrócił uwagę na to, że przyczyną utraty przez M. P. zdolności do pracy była choroba nowotworowa, która nie pojawiła się nagle lecz rozwijała stopniowo, a już samo zdiagnozowanie choroby nowotworowej powoduje, że osoba dotknięta taką chorobą nie uzyska orzeczenia lekarza medycyny pracy, stwierdzającego brak przeciwwskazań do wykonywania pracy na niektórych stanowiskach. Sad podkreślił, że analiza przebiegu zatrudnienia wnioskodawczyni wskazuje na jej dużą aktywność zawodową, która nie ustała z woli skarżącej, lecz ze względu na rozwiązanie stosunku pracy przez pracodawcę. W następstwie w/w wyroku wnioskodawczyni została z urzędu skierowana na badania lekarskie, po przeprowadzeniu których wydane zostały orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia 27 lutego 2012 r. i z dnia 26 marca 2012 r. Powyższe orzeczenia dały podstawę do wydania decyzji Prezesa ZUS z dnia 25 maja 2012 r. w przedmiocie renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku, jak również decyzji ZUS Oddziału w R. w przedmiocie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy z dnia 11 maja 2012 r., którą organ rentowy uchylił decyzją z dnia 24 lipca 2012 r. W odwołaniu od powyższej decyzji wnioskodawczyni zakwestionowała wydane rozstrzygnięcie, podnosząc argumenty dotyczące zarówno stanu zdrowia, jak i sytuacji materialnej, zarzucając także przewlekłość postępowania w sprawie jej prawa do renty. Z treści wniesionego środka odwoławczego wynika, że wnioskodawczyni nie zmierza do kwestionowania orzeczeń lekarza orzecznika ZUS, ale domaga się zbadania przez Sąd zasadności odmowy prawa do renty przy uwzględnieniu posiadanego stażu ubezpieczeniowego. Wydanie przez organ rentowy nowej decyzji, uprawnia ubiegającego się o świadczenie do wniesienia odwołania do sądu i odwołanie to, co do zasady, podlega merytorycznemu rozpoznaniu przez sąd. Wyjątek od tej zasady wprowadza art. 477 9 § 3 1 kpc , powołany jako podstawa prawna zaskarżonego obecnie orzeczenia Sądu Okręgowego w Rzeszowie z dnia 10 sierpnia 2012 r., Jego zastosowanie uzależnione jest jednak od kierowania zarzutów wyłącznie w stosunku do orzeczenia lekarza orzecznika ZUS, bez uprzedniego złożenia od niego sprzeciwu do komisji lekarskiej ZUS. Z sytuacją taką nie mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, dlatego nieuprawnione było zastosowanie powołanej regulacji. Zauważyć w tym miejscu należy, że w toku całego postępowania o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, zainicjowanego wnioskiem M. P. z dnia 23 października 2009 r., a toczącego się równolegle z postępowaniem administracyjnym o prawo do świadczenia w drodze wyjątku, wnioskodawczyni podnosiła fakt posiadania dwudziestoletniego stażu ubezpieczeniowego – na który zwrócił również uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 28 września 2011 r. – a także okoliczności osobiste dotyczące jej sytuacji materialno – bytowej i również stanu zdrowia. Dlatego też Sąd winien zbadać, czy przy ustalonym przebiegu ubezpieczenia wnioskodawczyni, zasadnie organ rentowy odmawia przyznania jej dochodzonego świadczenia, mając także na uwadze datę w jakiej wnioskodawczyni wystąpiła o przyznanie spornego świadczenia i oceniając zasadność pierwszorazowej decyzji ZUS, odmawiającej prawa do renty. Z podanych przyczyn Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 386 § 4 kpc w związku z art. 397§ 2 kpc . (...) (...) (...)
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI