III AUz 90/12

Sąd Apelacyjny w RzeszowieRzeszów2012-10-16
SAOSubezpieczenia społecznepodleganie ubezpieczeniuNiskaapelacyjny
ubezpieczenia społecznekoszty sądowezwolnienieapelacjazażaleniezdolność płatniczadochody

Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie wnioskodawczyni na odmowę zwolnienia od opłaty sądowej od apelacji, uznając, że kwota 30 zł nie stanowi nadmiernego obciążenia dla osoby prowadzącej działalność gospodarczą.

Wnioskodawczyni M. S. zaskarżyła postanowienie Sądu Okręgowego odmawiające jej zwolnienia od opłaty sądowej od apelacji w sprawie dotyczącej podlegania ubezpieczeniu społecznemu. Twierdziła, że skoro sprawę zainicjował ZUS, nie powinna ponosić kosztów. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że zwolnienie od kosztów sądowych jest wyjątkiem, a wnioskodawczyni, posiadając stałe dochody z działalności gospodarczej, jest w stanie uiścić niewielką opłatę w wysokości 30 zł bez uszczerbku dla swojego utrzymania.

Sąd Apelacyjny w Rzeszowie rozpoznał zażalenie wnioskodawczyni M. S. na postanowienie Sądu Okręgowego w Rzeszowie, które odmówiło jej zwolnienia od opłaty sądowej od apelacji. Wnioskodawczyni argumentowała, że skoro postępowanie zostało zainicjowane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, nie powinna ponosić kosztów sądowych. Sąd Apelacyjny uznał jednak zażalenie za bezzasadne. Podkreślono, że zasada w postępowaniu cywilnym nakazuje uiszczanie opłat, a instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i służy zapewnieniu dostępu do sądu osobom w trudnej sytuacji materialnej. Sąd Okręgowy prawidłowo ocenił, że opłata w wysokości 30 zł nie stanowi nadmiernego obciążenia dla wnioskodawczyni, która prowadzi działalność gospodarczą i osiąga miesięczne dochody w wysokości około 3.127 zł. Sąd Apelacyjny podzielił to stanowisko, stwierdzając, że środki finansowe wnioskodawczyni pozwalają na pokrycie tej kwoty bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W konsekwencji, na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, zażalenie zostało oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wnioskodawczyni nie powinna zostać zwolniona od opłaty sądowej.

Uzasadnienie

Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i służy osobom, dla których poniesienie opłaty stanowiłoby znaczący uszczerbek w utrzymaniu. Wnioskodawczyni posiada stałe dochody z działalności gospodarczej, które pozwalają na uiszczenie niewielkiej opłaty w wysokości 30 zł bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R.

Strony

NazwaTypRola
M. S.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R.instytucjastrona przeciwna

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 126 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

u.k.s.c. art. 94

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

u.k.s.c. art. 96 § ust. 1 pkt. 4

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

u.k.s.c. art. 36

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zasada, że sąd nie podejmuje czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona opłata. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy. Wnioskodawczyni posiada stałe źródło dochodu z działalności gospodarczej. Opłata od apelacji w wysokości 30 zł nie stanowi nadmiernego obciążenia dla wnioskodawczyni.

Odrzucone argumenty

ZUS zainicjował postępowanie, wobec czego wnioskodawczyni nie mogła liczyć się z koniecznością ponoszenia wydatków.

Godne uwagi sformułowania

Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy zapewnienie dostępu do sądu osobom, dla których wniesienie opłaty sądowej pozostaje poza zakresem możliwości majątkowych albo wiązałoby się z naruszeniem środków na zabezpieczenie podstawowych potrzeb życiowych zachowuje równowagę (rozsądny związek proporcjonalności) między interesem państwa w pobieraniu opłat sądowych a interesem strony w dochodzeniu roszczeń w postępowaniu sądowym

Skład orzekający

Janina Czyż

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Zasady przyznawania zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, zwłaszcza w kontekście dochodów z działalności gospodarczej."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej kwoty opłaty (30 zł) i sytuacji materialnej wnioskodawczyni; nie stanowi przełomowej interpretacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z opłatami sądowymi, bez nietypowych faktów czy zaskakującego rozstrzygnięcia.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III AUz 90/12 POSTANOWIENIE Dnia 16 października 2012 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym: Przewodniczący: SSA Janina Czyż po rozpoznaniu w dniu 16 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o podleganie ubezpieczeniu społecznemu na skutek zażalenia wnioskodawczyni na postanowienia Sądu Okręgowego w R. z dnia 20 września 2012 r. sygn. akt IV U 931/12 p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w Rzeszowie odmówił wnioskodawczyni M. S. zwolnienia od opłaty sądowej od apelacji, złożonej przez wnioskodawczynię od wyroku tego Sądu z dnia 31 lipca 2012 r. W ocenie Sądu z oświadczenia wnioskodawczyni nie wynika, aby była osobą ubogą i by poniesienie opłaty sądowej od apelacji w wysokości 30 zł skutkowało uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu. W zażaleniu na powyższe postanowienie wnioskodawczyni domagała się jego uchylenia i zwolnienia od opłaty, podnosząc że to ZUS zainicjował postępowanie, wydając zakwestionowaną przez nią decyzję, wobec czego nie mogła liczyć się z koniecznością ponoszenia jakichkolwiek wydatków. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne i nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego w Rzeszowie jest trafne i odpowiada prawu. W pierwszej kolejności podkreślić należy, że zasadą w postępowaniu cywilnym jest nie podejmowanie przez sąd żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona opłata ( art. 126 2 §1 kpc ). Zgodnie bowiem z art. 94 ustawy z dnia 28.07.2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t. jedn. Dz. U. 2010, nr 90 poz. 594) Skarb Państwa nie ma obowiązku uiszczania opłat za strony. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy, co słusznie podkreślił Sąd Okręgowy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, ma na celu zapewnienie dostępu do sądu osobom, dla których wniesienie opłaty sądowej pozostaje poza zakresem możliwości majątkowych albo wiązałoby się z naruszeniem środków na zabezpieczenie podstawowych potrzeb życiowych. Dlatego też rzeczą Sądu jest ocena, czy ustanowiona w konkretnej sprawie bariera finansowa zachowuje równowagę (rozsądny związek proporcjonalności) między interesem państwa w pobieraniu opłat sądowych a interesem strony w dochodzeniu roszczeń w postępowaniu sądowym. Podkreślić dalej należy, że w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych ubezpieczonemu zapewniona jest w pewnym zakresie pomoc państwa, gdyż strona wnosząca odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych z mocy art. 96 ust. 1 pkt. 4 w/w ustawy korzysta z częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, które nie obejmuje tylko pism wymienionych w art. 36 ustawy, m.in. apelacji. W świetle przytoczonych przepisów należy podzielić w całości stanowisko Sądu I instancji, który dokonał prawidłowej oceny możliwości finansowych wnioskodawczyni i słusznie przyjął, że poniesienie opłaty w wysokości 30 zł nie będzie skutkowało uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu. Sytuacja materialna M. S. nie uzasadnia żądania zawartego we wniosku o zwolnienie od opłaty od apelacji. Jak słusznie zaznaczył Sąd I instancji skarżąca posiada stałe źródło dochodu z działalności gospodarczej w wysokości około 3.127 zł miesięcznie, zaś opłata od zażalenia jest niewielka, bo wynosi 30 zł. Środki finansowe, jakimi dysponuje wnioskodawczyni, także w ocenie Sądu Apelacyjnego, pozwalają na zaoszczędzenie z budżetu domowego takiej kwoty na pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Z tych względów Sąd uznał, że uiszczenie kwoty 30 zł tytułem opłaty podstawowej pozostaje w granicach możliwości finansowych wnioskodawczyni. Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 397 § 2 kpc w związku z art. 385 kpc . Zarządzenie: 1. (...) , 2. (...)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI