III AUz 144/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny odrzucił zażalenie na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia apelacji i oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu apelacji, uznając, że ubezpieczony nie wykazał braku winy w uchybieniu terminu.
Sąd Okręgowy oddalił wniosek o przywrócenie terminu do złożenia apelacji i odrzucił apelację ubezpieczonego, uznając, że wysłanie jej pod niewłaściwy adres było wynikiem jego winy. Ubezpieczony złożył zażalenie, argumentując, że było to jedynie omyłkowe działanie, a on sam nie posiada wykształcenia prawniczego. Sąd Apelacyjny odrzucił zażalenie na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu jako niedopuszczalne, a zażalenie na odrzucenie apelacji uznał za niezasadne, podzielając stanowisko sądu niższej instancji co do braku winy ubezpieczonego.
Sprawa dotyczyła zażalenia ubezpieczonego R. K. na postanowienie Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp., które oddaliło jego wniosek o przywrócenie terminu do złożenia apelacji oraz odrzuciło samą apelację. Sąd Okręgowy uznał, że ubezpieczony uchybił dwutygodniowemu terminowi do wniesienia apelacji, a przyczyną tego było wysłanie jej pod niewłaściwy adres, co stanowiło okoliczność zależną od jego winy. Sąd podkreślił, że przywrócenie terminu jest możliwe tylko w przypadku braku winy strony, a obiektywny miernik staranności nie został przez ubezpieczonego zachowany. Ubezpieczony w zażaleniu argumentował, że skierowanie apelacji do Sądu Rejonowego było jedynie omyłką pisarską, a nie celowym działaniem, podkreślając brak profesjonalnej pomocy prawnej i wpływ emocji. Sąd Apelacyjny w Szczecinie uznał zażalenie w części dotyczącej postanowienia o odmowie przywrócenia terminu za niedopuszczalne, powołując się na wpadkowy charakter postępowania o przywrócenie terminu. Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu apelacji zostało oddalone jako niezasadne. Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu Okręgowego, że ubezpieczony nie wykazał nawet minimum staranności wymaganej od strony dbającej o swoje interesy, a zatem uchybienie terminowi nastąpiło z jego wyłącznej winy, co uniemożliwiło przywrócenie terminu i skutkowało słusznym odrzuceniem apelacji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, omyłkowe skierowanie apelacji do niewłaściwego sądu, nawet przez osobę nieposiadającą wykształcenia prawniczego, nie jest uznawane za brak winy, jeśli nie wykazano obiektywnego miernika staranności wymaganej od strony dbającej o swoje interesy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przywrócenie terminu wymaga wykazania braku winy, ocenianego według obiektywnego miernika staranności. Omyłkowe zaadresowanie apelacji, nawet przez osobę bez wykształcenia prawniczego, nie zwalnia z obowiązku zachowania należytej staranności, zwłaszcza gdy sąd niższej instancji i pouczenie do wyroku jasno wskazywały właściwy tryb postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucenie i oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. K. | osoba_fizyczna | ubezpieczony |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. W. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 168 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przywrócenie terminu następuje tylko wtedy, gdy strona nie dokonała czynności procesowej bez swojej winy. Brak winy ocenia się według obiektywnego miernika staranności.
k.p.c. art. 369 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Apelację wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok, w terminie dwutygodniowym od doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem.
Pomocnicze
k.p.c. art. 373
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy odrzucenia zażalenia.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy postępowania zażaleniowego.
k.p.c. art. 380
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oddalenia zażalenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Omyłkowe skierowanie apelacji do niewłaściwego sądu nie stanowi braku winy, gdy nie wykazano należytej staranności. Postępowanie o przywrócenie terminu ma charakter wpadkowy, a zażalenie na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu jest niedopuszczalne.
Odrzucone argumenty
Omyłkowe zaadresowanie apelacji do Sądu Rejonowego było wynikiem braku wykształcenia prawniczego i emocji, a nie celowego działania. Brak profesjonalnej pomocy prawnej powinien być uwzględniony przy ocenie staranności.
Godne uwagi sformułowania
przywrócić termin można tylko wówczas, gdy uchybienie terminowi nastąpiło bez winy osoby wnoszącej o przywrócenie terminu brak winy w uchybieniu terminowi winien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzgledniający obiektywny miernik staranności nie jest dopuszczalne zażalenie na postanowienie w przedmiocie oddalenia wniosku o przywrócenie terminu w orzecznictwie brak winy określa się według kryterium obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy, biorąc pod uwagę także lekkie niedbalstwo
Skład orzekający
Barbara Białecka
przewodniczący
Urszula Iwanowska
sędzia
Zofia Rybicka - Szkibiel
sędzia (spr.)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia apelacji w sprawach ubezpieczeniowych, gdy uchybienie nastąpiło z winy strony, a także kwestia dopuszczalności zażalenia na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku winy w kontekście błędnego zaadresowania pisma procesowego przez osobę nieprofesjonalną.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie ilustruje ważne zasady proceduralne dotyczące przywracania terminów i oceny winy strony, co jest kluczowe dla praktyków prawa ubezpieczeniowego i cywilnego.
“Omyłka w adresie apelacji: kiedy sąd nie przywróci terminu?”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III AUz 144/12 POSTANOWIENIE Dnia 29 stycznia 2013 r. Sąd Apelacyjny w Szczecinie - Wydział III Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Barbara Białecka Sędziowie: SSA Urszula Iwanowska SSA Zofia Rybicka - Szkibiel (spr.) po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy R. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. W. . o przywrócenie renty na skutek zażalenia ubezpieczonego na postanowienie Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp. VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 25 października 2012 r. sygn. akt VI U 812/09 p o s t a n a w i a : 1. odrzucić zażalenie na punkt I zaskarżonego postanowienia; 2. oddalić zażalenie na punkt II zaskarżonego postanowienia. Sygn. akt III AUz 144/12 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 25 października 2012 roku Sąd Okręgowy w Gorzowie Wlkp. oddalił wniosek R. K. o przywrócenie terminu do złożenia apelacji (pkt I ) oraz odrzucił apelacje ubezpieczonego (pkt II). W uzasadnieniu Sąd Okręgowy podniósł, że po przeprowadzeniu postępowania dowodowego w sprawie o prawo do renty, na rozprawie w dniu 5 czerwca 2012 r., po przesłuchaniu R. K. w charakterze strony, ogłosił wyrok oddalający odwołanie. Ubezpieczony został pouczony o sposobie i terminie zaskarżenia wyroku. W dniu 11 czerwca 2012r. ubezpieczony złożył wniosek o nadesłanie odpisu wyroku z uzasadnieniem, które otrzymał w dniu 4 lipca 2012r. Ubezpieczony w dniu 18 lipca 2012 r. nadał w Urzędzie Pocztowym w S. apelację na adres Sądu Rejonowego w Gorzowie Wlkp. W dniu 19 lipca 2012 r. Sąd Rejonowy w Gorzowie Wlkp. przesłał apelację do Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp. jako mylnie przesłaną. Apelacja ta wpłynęła do Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp. w dniu 20 lipca 2012 r. Sąd Okręgowy w Gorzowie Wlkp. postanowieniem z 26 lipca 2012r. odrzucił apelację ubezpieczonego jako wniesioną po terminie. Ubezpieczony w dniu 7 sierpnia 2012 r. złożył w Sądzie Okręgowym w Gorzowie Wlkp. zażalenie na postanowienie z 26 lipca 2012 r. składając jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do złożenia apelacji. Sąd Apelacyjny w Szczecinie postanowieniem z 5 września 2012 r. oddalił zażalenie. Sąd Okręgowy wskazał, że zgodnie z treścią art. 369 § 1 k.p.c. apelację wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok, w terminie dwutygodniowym od doręczenia stronie skarżącej wyroku z uzasadnieniem. Ubezpieczony uchybił powyższemu terminowi i wnosił o jego przywrócenie. Natomiast art. 168 § 1 k.p.c. stanowi, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności procesowej bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Sąd podkreślił, że przywrócić termin można tylko wówczas, gdy uchybienie terminowi nastąpiło bez winy osoby wnoszącej o przywrócenie terminu. Jednocześnie powołał postanowienie Sądu Najwyższego z 9 stycznia 2012 r. II UZ 46/11 wskazujące, że przepis art. 168 § 1 k.p.c. nie może być interpretowany w sposób rozszerzający, gdyż zasadą jest, że czynności procesowe powinny być dokonywane w terminie. O braku winy strony można mówić tylko wtedy, gdy istniała jakaś przyczyna, która spowodowała uchybienia terminowi. Przyczyna taka zachodzi wówczas, gdy dokonanie czynności w ogóle (w sensie obiektywnym było wykluczone), jak również w w takich przypadkach, w których w danych okolicznościach nie można było oczekiwać od strony, by zachowała dany termin procesowy. Sąd Okręgowy uznał, że przyczyną niedotrzymania terminu do złożenia apelacji było wysłanie jej pod nieprawidłowy adres, zatem nie była to przyczyna niezależna od ubezpieczonego. Co więcej, zarówno po ogłoszeniu wyroku, jak i w pouczeniu dołączonym do wysłanego ubezpieczonemu odpisu wyroku z uzasadnieniem ponowiono informację, że apelacja winna być skierowana do Sądu Apelacyjnego w Szczecinie za pośrednictwem Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp. Sąd Okręgowy zaznaczył, że brak winy w uchybieniu terminowi winien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzgledniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 11.04.2012 r., III AUa 1133/11). W ocenie Sądu Okręgowego ubezpieczony nie wykazał nawet minimum tej staranności i wobec czego orzeczono jak w sentencji. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł ubezpieczony podnosząc, że apelacja niestety omyłkowo została zaadresowana do Sądu Rejonowego i skierowanie jej do Sądu Rejonowego było wyłącznie omyłką pisarską, a nie wynikiem celowego działania. Skarżący zauważył, że w literaturze omyłkowe wniesienie pisma do niewłaściwego Sądu uważane jest jako usprawiedliwione i zasługujące na uwzględnienie. Ubezpieczony podkreślił, że wszystkie pisma pisze sam, bez profesjonalnej pomocy, nie ma wykształcenia prawniczego, zaś emocje towarzyszące sporządzeniu apelacji spowodowały, że omyłkowo zaadresował pismo do Sądu Rejonowego. Wskazując na powyższe ubezpieczony uznał zarzut braku staranności za wysoce krzywdzący, zaś omyłkowe zaadresowanie apelacji za błahą rzecz w kontekście całości sprawy. Sąd Apelacyjny zważył co następuje: Zażalenie w części dotyczącej postanowienia o odmowie przywrócenia terminu jest niedopuszczalne, zaś w pozostałym zakresie okazało się niezasadne. Sąd Apelacyjny akcentuje, iż nie jest dopuszczalne zażalenie na postanowienie w przedmiocie oddalenia wniosku o przywrócenie terminu (por. uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31 maja 2000 r., III ZP 1/00, OSNC 2001 nr 1, OSNAPiUS 2000 nr 24, poz. 887, w której wyrażony został pogląd potwierdzający wpadkowy charakter postępowania o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej, której celem jest jedynie ocena zasadności wniosku o przywrócenie terminu, w tym zbadanie, czy zaniechanie dokonania czynności było spowodowane okolicznościami niezawinionymi przez stronę). W tym zatem zakresie zażalenie podlega odrzuceniu na podstawie art. 373 k.p.c w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. Odnośnie zaś zażalenia na postanowienie w przedmiocie odrzucenia apelacji stwierdzić należy, iż jest ono nieuzasadnione. Analizując uzasadnienie zażalenia Sąd Apelacyjny doszedł do przekonania, iż skarżący kwestionuje będące podstawą odrzucenia apelacji postanowienie oddalające wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Zdaniem Sądu Apelacyjnego, choć ubezpieczony nie reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, nie sformułował jednoznacznie wniosku o rozpoznanie postanowienia w przedmiocie oddalenia wniosku o przywrócenie terminu ( art. 380 k.p.c ) to wolę taką należy wyinterpretować z całego wywodu zażalenia, które poświęcone jest kwestionowaniu oddalenia wniosku o przywrócenie terminu (por. uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 14 kwietnia 2008 r. sygn.. akt II UZ 28/07, LEX nr 470970). Jak stanowi art. 168 k.p.c. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności procesowej bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W orzecznictwie brak winy określa się według kryterium obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy, biorąc pod uwagę także lekkie niedbalstwo. Ocena braku winy podlega uznaniu sądu. Jak wynika z bogatego orzecznictwa Sądu Najwyższego, przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonania tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 4 kwietnia 2012 r., II UZ 6/12; z 16.02.2012 r, IV CZ 122/11; z 09.01.2012 r. II UZ 46/11; z 09.01.2012 r., III UZ 29/11; z 09.01.2012 r., III UZ 30/11, z 14.04.2010 r., III SZ 1/10; z 26.04.2007 r., III CZ 22/07; z 23.11.2005 r. II CZ 103/05; z 12.01.1999 r., II UKN 667/98 ). W realiach niniejszej sprawy, Sąd Apelacyjny podziela w całości prawidłowe ustalenia faktyczne oraz rozważania prawne Sądu Okręgowego i przyjmuje je za własne, nie widząc potrzeby ich przytaczania. Wbrew argumentom zawartym w zażaleniu, że wszystkie pisma ubezpieczony pisze sam i nie ma wykształcenia prawniczego, zaś omyłkowe zaadresowanie apelacji to rzecz błaha – nie zmienia to prawidłowej oceny Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp., że skarżący nie wykazał nawet minimum staranności i stąd uchybienie terminowi do złożenia apelacji nastąpiło z wyłącznej winy ubezpieczonego. Biorąc pod uwagę powyższe stwierdzić należy, iż nie było podstaw do przywrócenia terminu, w związku z czym Sąd I instancji słusznie odrzucił apelację ubezpieczonego jako spóźnioną. Wniesione zażalenie należało zatem oddalić na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI