III AUa 1006/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny oddalił apelację ubezpieczonej, uznając, że nie było podstaw do wypłaty wyrównania emerytury za okres wcześniejszy niż data złożenia wniosku o przeliczenie świadczenia, gdyż nie stwierdzono błędu organu rentowego przy wcześniejszych decyzjach.
Ubezpieczona T. K. domagała się wyrównania emerytury za okres od marca 2009 r. do lipca 2013 r., twierdząc, że organ rentowy błędnie obniżył wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury. Sąd Okręgowy oddalił jej odwołanie, a Sąd Apelacyjny utrzymał ten wyrok w mocy. Sąd uznał, że wcześniejsze decyzje ZUS były prawidłowe, a przeliczenie emerytury nastąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami, z uwzględnieniem najkorzystniejszego wariantu. Wniosek o wyrównanie został złożony dopiero w sierpniu 2013 r., co uniemożliwiło wypłatę świadczenia za okres wcześniejszy niż miesiąc złożenia wniosku, zgodnie z art. 129 ust. 1 ustawy emerytalnej.
Sprawa dotyczyła odwołania T. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej prawa do wypłaty wyrównania emerytury za okres od 1 marca 2009 r. do 31 lipca 2013 r. Ubezpieczona twierdziła, że pierwotne ustalenie wysokości jej emerytury w 2006 r. przy wskaźniku 231,73% zostało błędnie zmienione w 2009 r. na wskaźnik 224,43%. Sąd Okręgowy w Płocku oddalił odwołanie, uznając, że organ rentowy prawidłowo przeliczył świadczenie, stosując najkorzystniejszy wariant obliczeń zgodny z przepisami, a lata przyjęte do podstawy wymiaru (1997-2006) spełniały wymogi prawne, w przeciwieństwie do lat wskazanych przez ubezpieczoną (1994-2003), które w całości przypadały przed przyznaniem świadczenia. Sąd Apelacyjny w Warszawie w 2010 r. również oddalił apelację ubezpieczonej, podzielając stanowisko Sądu Okręgowego. Po kolejnym przeliczeniu emerytury w 2013 r. na wniosek z sierpnia 2013 r., ubezpieczona ponownie domagała się wyrównania za okres od marca 2009 r. do lipca 2013 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi w niniejszym wyroku oddalił apelację, stwierdzając, że nie było błędu organu rentowego ani odwoławczego przy wydawaniu decyzji z 2009 r. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 133 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej, wypłata wyrównania za okres wsteczny jest możliwa tylko w przypadku błędu organu, a takiego błędu nie stwierdzono. Ponieważ wniosek o przeliczenie świadczenia został złożony dopiero w sierpniu 2013 r., wypłata wyrównania mogła nastąpić najwcześniej od sierpnia 2013 r., zgodnie z art. 129 ust. 1 ustawy emerytalnej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, ubezpieczonej nie przysługuje wyrównanie za wskazany okres, ponieważ nie stwierdzono błędu organu rentowego lub odwoławczego przy wydawaniu decyzji z 12.03.2009 r. Przeliczenie emerytury nastąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami, a wniosek o wyrównanie został złożony zbyt późno.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że decyzja z 12.03.2009 r. była prawidłowa, gdyż przeliczenie emerytury nastąpiło zgodnie z art. 110 ustawy emerytalnej, uwzględniając najkorzystniejszy wariant obliczeń i aktualną kwotę bazową. Nie stwierdzono błędu organu, który uzasadniałby wypłatę wyrównania za okres wcześniejszy niż data złożenia wniosku (sierpień 2013 r.), zgodnie z art. 133 ust. 1 pkt 2 i art. 129 ust. 1 ustawy emerytalnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. K. | osoba_fizyczna | ubezpieczona |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (6)
Główne
u.e.r.f.u.s. art. 129 § ust. 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Świadczenie wypłaca się od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu, z wyjątkiem sytuacji określonych w art. 133.
u.e.r.f.u.s. art. 133 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
W razie ponownego ustalenia prawa do świadczeń lub ich wysokości, przyznane lub podwyższone świadczenia wypłaca się od miesiąca, w którym powstało prawo do nich lub do ich podwyższenia, jednak nie wcześniej niż za okres 3 lat poprzedzających miesiąc złożenia wniosku, jeżeli odmowa lub przyznanie niższych świadczeń były następstwem błędu organu rentowego lub odwoławczego.
Pomocnicze
u.e.r.f.u.s. art. 110 § ust. 1 i 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa zasady ustalania podstawy wymiaru emerytury w przypadku kontynuowania zatrudnienia po przyznaniu świadczenia, wskazując na konieczność przyjęcia okresów przypadających po przyznaniu świadczenia.
u.e.r.f.u.s. art. 111 § ust. 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
W przypadku ponownego obliczenia emerytury na podstawie art. 111, mnoży się ustalony wskaźnik przez kwotę bazową ostatnio przyjętą do obliczenia świadczenia.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 477 14 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak błędu organu rentowego lub odwoławczego przy wydawaniu decyzji z 12.03.2009 r. Wniosek o wyrównanie emerytury złożony w sierpniu 2013 r. uniemożliwia wypłatę za okres wcześniejszy niż sierpień 2013 r. Prawidłowe zastosowanie art. 110 i 133 ustawy emerytalnej. Lata przyjęte do obliczenia podstawy wymiaru (1997-2006) spełniały wymogi prawne.
Odrzucone argumenty
Niższe świadczenie wynikające z decyzji ZUS z 12.03.2009 r. było następstwem błędu organu rentowego. Organ rentowy błędnie obniżył wskaźnik wysokości podstawy wymiaru do 224,43% w decyzji z 12.03.2009 r. Możliwość przyznania wyrównania za okres od 1.08.2010 r. do 31.07.2013 r.
Godne uwagi sformułowania
Spór w sprawie, wyznaczony treścią zaskarżonej decyzji z 31.12.2013r. , sprowadza się do zbadania, czy zachodzą podstawy faktyczne i prawne do wypłaty wyrównania emerytury obliczonej decyzją z 4.09.2013r. od daty wcześniejszej niż data wniosku o przeliczenie , który został złożony 19.08.2013r. Trafne jest stanowisko Sądu Okręgowego i ZUS, że co do zasady zgodnie z art.129 ust.1 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (...) świadczenie wypłaca się, poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu (...). Wyjątkiem od zasady z art.129 ust.1 jest wskazana w art.133 ust.1 pkt 2 u.e.r.f.u.s. możliwość żądania – w razie ponownego ustalenia przez organ rentowy prawa do świadczeń lub ich wysokości – wypłaty przyznanego lub podwyższonego świadczenia, poczynając od miesiąca, w którym powstało prawo do tych świadczeń lub do ich podwyższenia , jednak nie wcześniej niż za okres 3 lat poprzedzających bezpośrednio miesiąc, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu, jeżeli odmowa lub przyznanie niższych świadczeń były następstwem błędu organu rentowego lub odwoławczego. Sąd Okręgowy prawidłowo wywiódł, że w niniejszej sprawie nie ma podstaw do stwierdzenia , że decyzja z 12.03.2009r. jest obarczona błędem organu rentowego lub odwoławczego.
Skład orzekający
Lucyna Guderska
przewodniczący
Janina Kacprzak
sędzia
Beata Michalska
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przeliczenia emerytury, ustalania podstawy wymiaru, okresu wypłaty świadczeń oraz zasad wypłaty wyrównań w przypadku braku błędu organu rentowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów ustawy emerytalnej i konkretnego stanu faktycznego związanego z latami przyjętymi do obliczenia podstawy wymiaru.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych ze względu na szczegółową analizę przepisów dotyczących przeliczenia emerytury i zasad wypłaty wyrównań. Dla szerszej publiczności może być mniej angażująca.
“Kiedy ZUS może odmówić wyrównania emerytury? Analiza orzeczenia w sprawie T. K.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III AUa 1006/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 maja 2015 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Lucyna Guderska Sędziowie: SSA Janina Kacprzak SSA Beata Michalska (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Patrycja Stasiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2015 r. w Ł. sprawy T. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w P. o wysokość emerytury na skutek apelacji T. K. od wyroku Sądu Okręgowego w Płocku z dnia 9 czerwca 2014 r. sygn. akt VI U 369/14 oddala apelację. Sygn. akt III AUa 1006/14 UZASADNIENIE Ubezpieczona T. K. w dniu 10.02.2014r. odwołała się od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. z 31.12.2013r. odmawiającej jej prawa do wypłaty wyrównania emerytury za okres od 1.03.2009r. do 31.07.2013r. na podstawie art.129 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( t.jedn.: Dz.U. z 2013r., poz.1440 ze zm.). Ubezpieczona podniosła, że decyzją z 13.09.2006 r. ustalono wysokość emerytury przy zastosowaniu wskaźnika wysokości podstawy wymiaru ( (...) ) wynoszącego 231,73 %. Decyzją z 26.03.2009r. dokonano ponownego obliczenia emerytury przy zastosowaniu błędnego (...) wynoszącego 224,43 %. Błąd ten został naprawiony decyzją z 4.09. 2013 r., którą przeliczono emeryturę począwszy od 1.08.2013 r. przy zastosowaniu (...) 231,73 %. Dlatego ubezpieczona wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i wypłatę wyrównania za okres od 1.08.2010 r. do 31.07.2013 r. w kwocie 3.263,70 zł. wraz z odsetkami ustawowymi do dnia zapłaty. Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania , wskazując, że odwołująca się dopiero w sierpniu 2013 r. złożyła wniosek o przeliczenie świadczenia, a więc poczynając od tego miesiąca ma prawo do wypłaty świadczenia w wyższej kwocie. Sąd Okręgowy w Płocku wyrokiem z 9.06.2014r. , w sprawie o sygn. akt VI U 369/14, oddalił odwołanie. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło po następujących ustaleniach faktycznych i prawnych: W dniu 28.08.2006r. T. K. , ur. (...) , wniosła o emeryturę. Do wniosku załączyła zaświadczenia o zatrudnieniu i wynagrodzeniu za lata 1979 - 1981 i 1989 - 2003. Organ rentowy decyzją z 13.09.2006 r. przyznał wnioskodawczyni prawo do emerytury od 1.08.2006r. Do ustalenia podstawy wymiaru przyjęto przeciętną podstawę wymiaru składek w okresie kolejnych 10 lat kalendarzowych (1994 - 2003) z ostatnich 20 lat kalendarzowych poprzedzający bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek o emeryturę. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 231,73 %. Emeryturę obliczono przy zastosowaniu obowiązującej kwoty bazowej w wysokości 1.977,20 zł. Podstawa wymiaru wyniosła 4.581,77 zł. Do ustalenia części stażowej emerytury przyjęto okres składkowy w wymiarze 27 lat i 4 miesięcy. Wypłata świadczenia została zawieszona z uwagi na kontynuowanie przez wnioskodawczynię zatrudnienia. Kolejną decyzją z 23.11.2006r. ZUS na wniosek strony przeliczył wysokość emerytury z uwzględnieniem dodatkowych okresów nieskładkowych 5 lat i 7 miesięcy. Kwota świadczenia wyniosła 2.350,29 zł. W dniu 03.03.2009r. ubezpieczona wniosła o ponowne obliczenie emerytury poprzez doliczenie nieuwzględnionych dotychczas w wymiarze świadczenia okresów składkowych oraz ponowne ustalenie podstawy wymiaru. Do wniosku załączyła zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu obejmujące lata 2004 - 2008. Do ustalenia podstawy wymiaru świadczenia wskazała wynagrodzenia w części przypadające po przyznaniu świadczenia, tj. z lat 2006 – 2008. Decyzją z 12.03. 2009r. organ rentowy przeliczył emeryturę. Do ustalenia podstawy wymiaru przyjęto przeciętną podstawę wymiaru składek w okresie kolejnych 10 lat kalendarzowych (1997 - 2006) z ostatnich 20 lat kalendarzowych przypadających przed rokiem zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie emerytury, jako najkorzystniejszą. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 224,43 %. Świadczenie obliczono przy zastosowaniu obowiązującej od dnia 01.03.2009 r. kwoty bazowej 2.578,26 zł, zarówno przy obliczaniu części socjalnej, jak i części stażowej. Podstawa wymiaru wyniosła 5.786,39 zł. Do ustalenia części stażowej emerytury przyjęto okres składkowy w wymiarze 29 lat i 9 miesięcy oraz okres nieskładkowy w wymiarze 5 lat i 8 miesięcy. Kwota emerytury wyniosła 3.086,68 zł i została zwiększona z tytułu opłacania składek na ubezpieczenie rolnicze o 77,64 zł. Łącznie kwota emerytury wyniosła 3.164,32 zł. W dniu 23.03.2009 r. odwołująca złożyła wniosek o podjęcie wypłaty emerytury. Decyzją z dnia 26.03.2009 r. podjęto wypłatę emerytury od dnia 01.03.2009 r. Z kolei decyzją z dnia 08.04.2009r. ponownie ustalono wysokość świadczenia poprzez doliczenie nieuwzględnionych okresów składkowych i nieskładkowych (za okres do rozwiązania umowy o pracę, tj. do 31.03.2009 r.). W wymiarze emerytury uwzględniono okres składkowy 29 lat i 10 miesięcy oraz nieskładkowy 5 lat i 8 miesięcy. Emerytura wyniosła 3.170,10 zł. T. K. wniosła odwołanie od decyzji z 12.03.2009r., domagając się ustalenia podstawy wymiaru emerytury przy zastosowaniu kwoty bazowej obowiązującej od 01.03.2009 r. i wskaźnika wysokości podstawy wymiaru ustalonego w decyzji z dnia 13.09.2006 r. (231,71 %). Odwołanie to zostało oddalone wyrokiem Sądu Okręgowego w Płocku z 03.02.2010 r., sygn. akt VI U 533/09.W pisemnych motywach tego wyroku Sąd wskazał, że przeliczenie emerytury odwołującej się jest możliwe jedynie w sytuacji wskazania podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego przypadającą w całości lub w części po przyznaniu świadczenia, czyli od roku 2006 tj. na podstawie art. 110 ust. 1 ustawy emerytalnej. Inaczej mówiąc, chociaż jeden rok brany za podstawę obliczania (...) musi przypadać po przyznaniu świadczenia. Organ rentowy prawidłowo zatem przyjął do obliczania wysokości podstawy wymiaru lata 1997-2006. Te zasady nawet przy niższym (...) (224,3%) i zastosowaniu aktualnej kwoty bazowej do obu części świadczenia, pozwalały na wyliczenie wysokości emerytury odwołującej się w sposób najkorzystniejszy. W ocenie tego Sądu nie było możliwe przyjęcie lat z decyzji dnia 13.09.2006r. (1994-2003), bowiem żadne z tych lat nie stanowią podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe przypadającą po przyznaniu świadczenia. Odnosząc się do żądania ubezpieczonej przeliczenia jej świadczenia n podstawie art. 111 ustawy emerytalnej Sąd Okręgowy wskazał, że zaskarżona decyzja z dnia 12.03. 2009r. dotyczyła wyliczenia wysokości emerytury w oparciu o dyspozycję art. 110 ustawy. Zakres zaskarżonej decyzji wyklucza zatem rozważanie przez Sąd możliwości przeliczenia emerytury w trybie art. 111 ustawy. Niemniej jednak Sąd ten wskazał, że w przypadku przeliczenia z art. 111 ust. 2 i 3 ustawy bierze się pod uwagę kwotę bazową ostatnio przyjętą do obliczania świadczenia. Zatem bez decyzji o przeliczeniu emerytury z dnia 13.09.2009r. w trybie art. 110 ustawy byłaby to kwota bazowa z 2006 roku. Decyzja z dnia 13.09.2009r. i przeliczenie w trybie art. 110 ustawy musi wyprzedzać potencjalne przeliczenie w trybie art. 111 ust. 2 i 3 ustawy z zastosowaniem aktualnej na marzec 2009r. kwoty bazowej. Apelacja T. K. od powyższego wyroku została wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 30.06.2010 r. sygn. akt III AUa 387/10, oddalona w pełni podzielając stanowisko Sądu Okręgowego. Sąd ten podkreślił, że wariant z wykorzystaniem lat 1997-2006 jest rozwiązaniem optymalnym, bo inny możliwy wariant, lata 1998-2007, daje wskaźnik wysokości podstawy wymiaru 218,77%. Emerytura odwołującej się podlegała waloryzacji i wyniosła od 01.03.2010 r. - 3.316,56 zł., od 01.03.2011 r. -3.419,37 zł, od 01.03.2012 r. - 3.490,37 zł, od 01.03.2013 r. - 3.629,98 zł. W dniu 19.08.2013 r. T. K. zgłosiła wniosek o ponowne obliczenie wysokości emerytury poprzez ustalenie jej od ponownie ustalonej podstawy wymiaru. Decyzją z 4.09.2013r. ZUS przeliczył świadczenie i podjął jego wypłatę od 1.08. 2013 r. Do ustalenia podstawy wymiaru przyjęto wynagrodzenie z okresu kolejnych 10 lat kalendarzowych (1994 - 2003) wybranych z 20 lat kalendarzowych (1993 - 2012), poprzedzających bezpośrednio rok kalendarzowy, w którym zgłoszono wniosek o ponowne ustalenie emerytury (2013). (...) wyniósł 231,73 %. Świadczenie obliczono przy zastosowaniu obowiązującej od dnia 1.03.2009 r. kwoty bazowej 2.578,26 zł, zarówno przy obliczaniu części socjalnej, jak i części stażowej. Podstawa wymiaru wyniosła 5.974,60 zł. Do ustalenia części stażowej emerytury przyjęto okres składkowy w wymiarze 29 lat i 10 miesięcy oraz okres nieskładkowy w wymiarze 5 lat i 8 miesięcy. Kwota emerytury na dzień 28.02.2010 r. wyniosła 3.172,92 zł, a po waloryzacji od dnia 1.08.2013 r. wyniosła 3.633,15 zł. i została zwiększona z tytułu opłacania składek na ubezpieczenie rolnicze o 95,58 zł. Łącznie kwota emerytury wyniosła 3.728,73 zł. W dniu 18.12.2013r. ubezpieczona wniosła o przyznanie i wypłatę wyrównania świadczenia emerytalnego za okres od 01.03.2009 r. do 31.07.2013 r., wskazując, że przez cały czas powinna otrzymywać emeryturę wyliczoną w oparciu o wskaźnik w wysokości 231,73%, a nie - 224,43%. W uzasadnieniu stanu prawnego powołano art. 133 ust. 1 pkt 2 u.e.r.f.u.s. , w myśl którego w razie ponownego ustalenia przez organ rentowy prawa do świadczeń lub ich wysokości, przyznane lub podwyższone świadczenia wypłaca się, poczynając od miesiąca, w którym powstało prawo do tych świadczeń lub do ich podwyższenia, jednak nie wcześniej niż za okres 3 lat poprzedzających bezpośrednio miesiąc, w którym zgłoszono wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy lub wydano decyzję z urzędu, jeżeli odmowa lub przyznanie niższych świadczeń były następstwem błędu organu rentowego lub odwoławczego. W ocenie Sądu Okręgowego, w sprawie nie mamy do czynienia z błędem organu rentowego i organu odwoławczego, gdyż przeliczenie świadczenia wnioskodawczyni nastąpiło wg najkorzystniejszego wariantu, w sytuacji gdy ubezpieczony wskazuje do obliczenia świadczenia podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe przypadającą w całości lub w części po przyznaniu świadczenia. Do wniosku z 3.03. 2009 r. odwołująca się załączyła zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu dokumentujące wysokość wynagrodzenia z lat 2004-2008. Przyznanie wnioskodawczyni emerytury nastąpiło w 2006 r, po czym kontynuowała zatrudnienie do 31.03.2009 r. W decyzji przyznającej emeryturę do ustalenia podstawy wymiaru przyjęto wynagrodzenie z 10 lat kalendarzowych obejmujących okres od 1994 r. do 2003 r. Ten wariant spełniał warunek kolejnych 10 lat kalendarzowych, a także warunek, żeby mieściły się one w ostatnich 20 latach kalendarzowych poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek o świadczenie. Organ rentowy decyzją z 12.03.2009 r. przeliczył świadczenie emerytalne odwołującej się, prawidłowo przyjmując do obliczenia wysokości podstawy jego wymiaru lata 1997-2006. Przy niższym (...) (224,3%) , ale zastosowaniu aktualnej kwoty bazowej do obu części świadczenia, pozwalały na wyliczenie wysokości emerytury odwołującej się w sposób najkorzystniejszy. Organ rentowy nie mógł przyjąć lat 1994 – 2003 z decyzji z 13.09.2006r., gdyż okres ten nie przypada nawet w części po przyznaniu świadczenia. Jednakże po uprawomocnieniu się decyzji z dnia 12.03. 2009 r. odwołująca się mogła wystąpić o ponowne przeliczenie jej świadczenia. Wówczas przeliczenie takie odbywałoby się w trybie art. 111 ustawy emerytalnej, co zresztą nastąpiło w drodze decyzji organu rentowego z 4.09.2013 r. na skutek wniosku odwołującej z sierpnia 2013 r. Wcześniejsze, tj. z pominięciem przeliczenia emerytury w trybie art. 110 u.e.r.f.u.s., ustalenie wysokości świadczenia, w trybie art. 111 , nie doprowadziłoby do podwyższenia emerytury odwołującej się, gdyż w przypadku przeliczenia z art. 111 ustawy bierze się pod uwagę kwotę bazową ostatnio przyjętą do obliczania świadczenia (ust. 2), a zatem – niniejszej sprawie – byłaby to kwota bazowa z 2006 roku. W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy nie dopatrzył się błędu tak organu rentowego, jak i organu odwoławczego. Ponieważ wniosek o ponowne przeliczenie świadczenia ubezpieczona zgłosiła dopiero w sierpniu 2013r., stąd odwołanie od decyzji odmawiającej prawa do wyrównania świadczenia emerytalnego za okres wsteczny od 01.03.2009 r. do 31.07.2013r., jako niezasadne podlegało oddaleniu na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. W apelacji ubezpieczona zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając obrazę prawa materialnego, tj. art. 133 ust.1 w zw. z art.110 u.e.r.f.u.s. przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie poprzez odmowę uznania, że niższe świadczenie wynikające z decyzji ZUS było następstwem błędu organu rentowego i odwoławczego, co spowodowało bezzasadne zmniejszenie świadczenia. Organ rentowy błędnie w decyzji z 12.03.2009r. obniżył (...) do 224,43%. W ocenie apelującej doszło przy tym do naruszenia art.110 ust.3 u.e.r.f.u.s. Dodatkowo w okresie od 1.08.2006r. do 3.03.2009r. apelująca nie pobierała emerytury, ponieważ świadczenie było zawieszone. W konkluzji swojego stanowiska apelująca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku i uwzględnienie odwołania przez przyznanie jej prawa do wypłaty wyrównania emerytury z okres od 1 sierpnia 2010r. do 31 lipca 2013r. wraz z odsetkami . Sąd Apelacyjny zważył, co następuje : Apelacja ubezpieczonej jest bezzasadna, a podniesione zarzuty stanowią jedynie polemikę z prawidłowymi ustaleniami Sądu pierwszej instancji. Sąd pierwszej instancji przeprowadził właściwe postępowanie dowodowe, dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych, które Sąd Apelacyjny podziela i przyjmuje za własne, a to sprawia, że nie zachodzi potrzeba ich szczegółowego ponownego przytaczania. Spór w sprawie, wyznaczony treścią zaskarżonej decyzji z 31.12.2013r. , sprowadza się do zbadania, czy zachodzą podstawy faktyczne i prawne do wypłaty wyrównania emerytury obliczonej decyzją z 4.09.2013r. od daty wcześniejszej niż data wniosku o przeliczenie , który został złożony 19.08.2013r. Trafne jest stanowisko Sądu Okręgowego i ZUS, że co do zasady zgodnie z art.129 ust.1 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( t.jedn.: Dz.U. z 2013r., poz.1440 ze zm.) świadczenie wypłaca się, poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu z uwzględnieniem ust.2 ( nie dotyczy niniejszej sprawy). Wyjątkiem od zasady z art.129 ust.1 jest wskazana w art.133 ust.1 pkt 2 u.e.r.f.u.s. możliwość żądania – w razie ponownego ustalenia przez organ rentowy prawa do świadczeń lub ich wysokości – wypłaty przyznanego lub podwyższonego świadczenia, poczynając od miesiąca, w którym powstało prawo do tych świadczeń lub do ich podwyższenia , jednak nie wcześniej niż za okres 3 lat poprzedzających bezpośrednio miesiąc, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu, jeżeli odmowa lub przyznanie niższych świadczeń były następstwem błędu organu rentowego lub odwoławczego. Sąd Okręgowy prawidłowo wywiódł, że w niniejszej sprawie nie ma podstaw do stwierdzenia , że decyzja z 12.03.2009r. jest obarczona błędem organu rentowego lub odwoławczego. Odnosząc się do zarzutów apelującej, należy zauważyć, że decyzją z 12.03.2009r. przeliczono ubezpieczonej emeryturę zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Ubezpieczona wskazuje w apelacji na naruszenie art.110 ustawy emerytalnej przy wydawaniu decyzji z 12.03.2009r.. Zarzuty te zostały szczegółowo przeanalizowane w uzasadnieniu wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 30.06.2010r. w sprawie III AUa 387/10 ( str.8 uzasadnienia-k.127 akt VI U 533/09 zał. do niniejszej sprawy) i Sąd Apelacyjny w tym składzie w całości je podziela. Warto przypomnieć ,że ubezpieczona nabyła prawo do emerytury decyzją z 13.06.2006r. , a decyzja z 12.03.2009r. została wydana na skutek jej wniosku o ponowne obliczenie wcześniej przyznanego świadczenia. Zgodnie z art.109 ust.1 u.e.r.f.u.s. na wniosek emeryta wysokość emerytury określonej w art.53 ulega ponownemu ustaleniu na zasadach określonych w art.110-113. W ustalonym stanie faktycznym ubezpieczona po nabyciu z dniem 1.08.2006r. prawa do emerytury pozostawała nadal w zatrudnieniu ( ubezpieczeniu) w warunkach umożliwiających jej przeliczenie świadczenia na podstawie art.110 u.e.r.f.u.s. Zgodnie z jej wnioskiem decyzją z 12.03.2009r. organ rentowy dokonał takiego przeliczenia z uwzględnieniem (...) wyliczonego zgodnie z art.110 ust.1 i 2 u.e.r.f.u.s. – do jego obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego przypadającą w całości lub w części po przyznaniu prawa do świadczenia (…) . Aby mógł być spełniony wskazany warunek , nie można było – czego żąda apelująca – zastosować (...) wyliczonego na 231,73% z lat 1994-2003 ( w decyzji z 13.06.2006r.) , ponieważ są to lata w całości przypadające na okres przed datą przyznania prawa do emerytury. Jednocześnie przeliczenie emerytury w oparciu o art.110 u.e.r.f.u.s. umożliwiło zastosowanie do obliczenia świadczenia zarówno do części socjalnej , jak i stażowej, kwoty bazowej z daty wniosku o przeliczenie ( 2578,26 zł.) , a nie z daty przyznania prawa do emerytury ( 1977,20 zł.). Chybiony jest zarzut pominięcia art. 110 ust.3 u.e.r.f.u.s. , ponieważ przepis ten wyjaśnia, jak należy liczyć okres ostatnich 20 lat kalendarzowych, o którym mowa w art.15 ust.1 u.e.r.f.u.s. Nie ustala natomiast odrębnej reguły przeliczenie świadczenia w opozycji do art.110 ust.1. Apelująca nie zauważa ,że na wysokość świadczenia ma wpływ nie tylko (...) , ale też przyjęta do jego obliczenia właściwa kwota bazowa. Apelująca pomija też istotną okoliczność, że mimo obniżenia (...) w związku z koniecznością zastosowania reguł obliczania podstawy wymiaru z art.110 ust.1 i 2, z powodu przyjęcia aktualnej w 2009r. kwoty bazowej emerytura w rezultacie uległa zwiększeniu z kwoty 2821,94 zł. ( wyliczenie hipotetyczna na k.6 akt VIU 533/09) do kwoty 3164,32 zł. Jak słusznie wskazał Sąd pierwszej instancji , w przypadku ponownego obliczenia emerytury na podstawie art.111 u.e.r.f.u.s. ( zgodnie z którym nastąpiło przeliczenie świadczenia w decyzji z 4. 09.2013r.) , (...) obliczony na zasadach określonych w art.15 mnoży się przez kwotę bazową ostatnio przyjętą do obliczenia świadczenia. W przypadku wniosku o przeliczenie podstawy wymiaru emerytury z 3.03.2009r. tą kwotą bazową byłaby kwota 1977,20 zł. W rezultacie świadczenie, mimo wyższego (...) , okazało się niższe z powodu konieczności zastosowania zdecydowanie niższej kwoty bazowej przyjętej do obliczenia świadczenia w 2006r. Inaczej sytuacja przedstawia się po złożeniu przez ubezpieczoną w dniu 19.08.2013r. wniosku o ponowne przeliczenie emerytury , ponieważ wówczas zgodnie z cyt.art.111 ust.2 ustalony wyższy (...) obliczony na zasadach określonych w art.15 pomnożono przez kwotę bazową ostatnio przyjętą do obliczenia świadczenia, tj. wskazaną w decyzji z 12.03.2009r. w kwocie 2578,26 zł. Na marginesie tych ustaleń warto zauważyć, że w piśmie procesowym z 11.12.2009r. ( na k.79 akt VI U 533/09 zał. do niniejszej sprawy), doręczonym ubezpieczonej w dniu 2.01.2010r. ( dowód doręczenia na k.82 akt j.w.), organ rentowy wyjaśnił , że obliczenie na nowo podstawy wymiaru emerytury w myśl art.111 z zastosowaniem kwoty bazowej ostatnio przyjętej do obliczenia świadczenia wynikającej z decyzji z 12.03.2009r. oraz ustalenie podstawy wymiaru z 10 lat kalendarzowych wybranych z 20 lat poprzedzających bezpośrednio rok kalendarzowy, w którym zgłoszono wniosek o ponowne ustalenie świadczenia ( tj. z lat 1989-2008) możliwe jest po uprawomocnieniu się tej decyzji na wniosek zgłoszony przez ubezpieczoną przynajmniej w kwietniu 2009r. W rezultacie ubezpieczona już w styczniu 2010r. została dodatkowo pouczona o możliwości zastosowania w jej przypadku obliczenia emerytury na podstawie art.111 u.e.r.f.u.s. i konieczności złożenia w tym celu stosownego wniosku. Wniosek taki został złożony, co w sprawie nie jest sporne, dopiero w sierpniu 2013r. W rezultacie powyższych ustaleń należy uznać prawidłowość rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji, który nie dopatrzył się błędu organu rentowego i odwoławczego w zakresie decyzji z 12.03.2009r. Chybionym jest w tej sytuacji zarzut apelacji naruszenia art.133 ust.1 u.e.r.f.u.s. Ponieważ bezspornie wniosek o ponowne obliczenie emerytury wpłynął do organu rentowego 19.08.2013r., brak podstaw prawnych – zgodnie z art.129 ust.1 u.e.r.f.u.s. - do wypłaty wyrównania przed 1.08.2013r. W związku z powyższym, Sąd Apelacyjny, działając na podstawie art. 385 k.p.c. , uznając rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego za słuszne i odpowiadające prawu, oddalił apelację ubezpieczonej, jako bezzasadną.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI