III AUa 872/12

Sąd Apelacyjny w RzeszowieRzeszów2012-11-28
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaapelacyjny
emeryturaZUSprzeliczeniepodstawa wymiaruubezpieczenia społecznepostępowanie apelacyjneniedopuszczalnośćnowe roszczenie

Sąd Apelacyjny odrzucił apelację wnioskodawcy jako niedopuszczalną z powodu zgłoszenia nowego roszczenia w postępowaniu apelacyjnym, co jest sprzeczne z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego.

Wnioskodawca B.K. domagał się przeliczenia emerytury na podstawie zarobków z lat 1961-1981, które przypadają przed przyznaniem mu prawa do emerytury w 1983 r. Sąd Okręgowy oddalił jego odwołanie. W apelacji wnioskodawca podniósł nowe zarzuty dotyczące sposobu wyliczenia części socjalnej emerytury. Sąd Apelacyjny uznał apelację za niedopuszczalną na podstawie art. 383 kpc, ponieważ wnioskodawca zgłosił nowe roszczenie, które nie było przedmiotem postępowania przed sądem pierwszej instancji.

Sprawa dotyczyła wniosku B.K. o przeliczenie emerytury na podstawie zarobków z lat 1961-1981. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił przeliczenia, wskazując, że zarobki te pochodzą z okresu sprzed przyznania prawa do emerytury. Sąd Okręgowy w Krośnie oddalił odwołanie wnioskodawcy. Wnioskodawca złożył apelację, w której zarzucił sądowi pierwszej instancji błędy w wyliczeniu części socjalnej emerytury i podniósł nowe kwestie dotyczące sposobu wyliczenia wskaźnika oraz przeciętnego wynagrodzenia. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie uznał apelację za niedopuszczalną na podstawie art. 383 Kodeksu postępowania cywilnego. Sąd wskazał, że w postępowaniu apelacyjnym nie można rozszerzać żądania pozwu ani występować z nowymi roszczeniami. Przedmiotem postępowania odwoławczego może być tylko to, co było przedmiotem postępowania przed sądem pierwszej instancji. Ponieważ apelacja wnioskodawcy dotyczyła nowego roszczenia w przedmiocie zasadności wyliczenia części socjalnej emerytury, które nie było przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji, apelacja została odrzucona. Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego potwierdzające, że zgłoszenie nowego roszczenia w postępowaniu apelacyjnym skutkuje odrzuceniem apelacji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zgłoszenie nowego roszczenia w postępowaniu apelacyjnym jest niedopuszczalne i skutkuje odrzuceniem apelacji.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny powołał się na art. 383 kpc, który zakazuje rozszerzania żądania pozwu i występowania z nowymi roszczeniami w postępowaniu apelacyjnym. Przedmiotem postępowania odwoławczego może być tylko to, co było przedmiotem postępowania przed sądem pierwszej instancji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucić apelację

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J.

Strony

NazwaTypRola
B. K.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 383

Kodeks postępowania cywilnego

Zakaz rozszerzania żądania pozwu i występowania z nowymi roszczeniami w postępowaniu apelacyjnym.

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzeczenia o odrzuceniu apelacji.

ustawa emerytalna art. 110 § 1 i 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Warunki przeliczenia emerytury na podstawie zarobków z okresu po przyznaniu prawa do świadczenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 477 § 14 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Apelacja zawiera zgłoszenie nowego roszczenia w przedmiocie zasadności wyliczenia części socjalnej emerytury, co jest niedopuszczalne w postępowaniu apelacyjnym na podstawie art. 383 kpc.

Odrzucone argumenty

Zarzuty apelacji dotyczące błędnego wyliczenia części socjalnej emerytury i nieprawidłowego wskaźnika oraz przeciętnego wynagrodzenia.

Godne uwagi sformułowania

Przedmiotem postępowania przed sądem odwoławczym bowiem może być w całości lub części tylko to, co było przedmiotem procesu przed I instancją. Zgłoszenie nowego roszczenia oznacza zakaz badania go pod kątem podstaw merytorycznych, czyni apelację niedopuszczalną i skutkować musi jej odrzucenie.

Skład orzekający

Bogumiła Burda

przewodniczący

Janina Czyż

sprawozdawca

Alicja Podczaska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność zgłaszania nowych roszczeń w postępowaniu apelacyjnym i konieczność przestrzegania granic zaskarżenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania apelacyjnego w sprawach cywilnych i ubezpieczeń społecznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa jest istotna dla prawników procesowych ze względu na jasne wskazanie na niedopuszczalność wprowadzania nowych roszczeń w apelacji, ale może być mniej interesująca dla szerszej publiczności ze względu na proceduralny charakter rozstrzygnięcia.

Nowe roszczenie w apelacji? Sąd Apelacyjny stawia sprawę jasno: to droga donikąd!

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III AUa 872/12 POSTANOWIENIE Dnia 28 listopada 2012 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym: Przewodniczący: SSA Bogumiła Burda Sędziowie: SSA Janina Czyż (spr.) SSA Alicja Podczaska Protokolant st.sekr.sądowy Elżbieta Stachowicz po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2012r. na rozprawie sprawy z wniosku B. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w J. o przeliczenie świadczenia na skutek apelacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 25 czerwca 2012 r. sygn. akt IV U 577/12 p o s t a n a w i a: odrzucić apelację. Sygn. akt III AUa 872/12 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych w J. decyzją z dnia 16.3.2012 r. odmówił wnioskodawcy B. K. prawa do przeliczenia emerytury wskutek zmiany podstawy wymiaru, gdyż ustalił, że przesłanki określone art .110 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS nie zostały spełnione. W szczególności ustalił, że wskazane przez wnioskodawcę zarobki pochodzą z okresu od 1961 do 1981 r. zostały osiągnięte przed nabyciem prawa do emerytury co uniemożliwia przeliczenie na podstawie wymienionego przepisu. W odwołaniu od powyższej decyzji, wnioskodawca zarzucił, że po przyznaniu emerytury od 1.4.1983 r. do 31.12.1989 r. był zatrudniony w niepełnym wymiarze godzin w Urzędzie Miasta i Gminy B. , co uzasadnia wniosek o ponowne przeliczenie świadczenia na podstawie art. 108 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Wnioskodawca wnosił w odwołaniu o dokonanie przeliczenia w oparciu o wynagrodzenie osiągnięte w okresie od 1962 r. do 1981 r. Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie i podniósł, że przeliczenie podstawy wymiaru w oparciu o zarobki z okresu od 1962 r. do 1981 r. nie jest możliwe, gdyż okres ten przypada przed przyznaniem wnioskodawcy prawa do emerytury, które nastąpiło w 1981 r. Sąd Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krośnie wyrokiem z dnia 25 marca 2012 r. oddalił odwołanie. Rozpoznając odwołanie Sąd ustalił, że decyzją z dnia 17.12.1981 r. przyznano wnioskodawcy prawo do emerytury. Decyzją z dnia 27.1.1991 r. ustalono wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wynoszący 195,47 %, a po ubruttowieniu 201,83 %. W dniu 16.3.2007 r. wnioskodawca złożył wniosek o przyznanie prawa do emerytury w związku z osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego. Na wniosek z dnia 25.1.2008 r. zakład ubezpieczeń społecznych decyzją z dnia 31.1.2008 r. odmówił wnioskodawcy przeliczenia świadczenia na podstawie art. 111 ustawy emerytalno-rentowej, gdyz wskaźniki wysokości podstawy wymiaru ustalone na podstawie przedłożonych dokumentów okazały się niższe od dotychczasowego wynoszącego 201,82 %. Wnioskodawca w kolejnym wniosku z dnia 29.3.2010 r. wniósł o przeliczenie świadczenia na podstawie art. 110 ustawy emerytalno-rentowej. Decyzją z dnia 28.4. 2010 r. organ rentowy odmówił wnioskodawcy przeliczenia świadczenia, a odwołanie wnioskodawcy od tej decyzji zostało oddalone wyrokiem Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 7.7.2010 r. W dniu 5.3.2012 r. wnioskodawca ponownie złożył w organie rentowym wniosek o ustalenie nowej podstawy emerytury z okresu od 1961 r. do 1981 r. na podstawie art. 110 ust. 2 ustawy emerytalnej. W ocenie Sądu wnioskodawca nie spełnia warunków do przeliczenia emerytury na podstawie art. 110 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, gdyż do przeliczenia świadczenia wskazał okres od 1962 r. do 1981 r. przypadający przed przyznaniem prawa do emerytury. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia wskazał na art. 477 14 § 1 kpc . Wyrok Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krośnie wnioskodawca zaskarżył apelacją do Sądu II instancji. We wniesionej apelacji wnioskodawca zarzucił, że Sąd I instancji nie ustalił, czy emerytura przyznana mu na dzień 30 marca 2007 r. została prawidłowo wyliczona i zarzucił, że organ rentowy błędnie wyliczył część socjalną emerytury. Według apelującego, ZUS do wyliczenia części socjalnej emerytury nie przyjął wskaźnika 201,82%, jak również błędne przeciętne wynagrodzenie w kwocie 2.059,92 zł, zamiast kwoty 2.691,03 zł. Według wyliczenia wnioskodawcy część socjalna jego emerytury winna wynosić 1303,44 zł. Wnioskodawca wniósł o przeliczenie emerytury zgodnie z prawem. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja wnioskodawcy jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 383 kpc w postępowaniu apelacyjnym nie można rozszerzyć żądania pozwu ani występować z nowymi roszczeniami. Przedmiotem postępowania przed sądem odwoławczym bowiem może być w całości lub części tylko to, co było przedmiotem procesu przed I instancją. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy apelacja jest niedopuszczalna, gdyż nie dotyczy rozstrzygnięcia Sądu I instancji, którego zakres został wyznaczony treścią zaskarżonej decyzji. Rozstrzygnięcie Sądu I instancji dotyczy oddalenia odwołania od decyzji odmawiającej przeliczenia świadczenia wnioskodawcy na podstawie art. 110 ust. 1 i 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS (Dz.U. z 2009 r. nr 153 poz. 1227). Tymczasem apelacja wnioskodawcy zawiera zgłoszenie nowego roszczenia w przedmiocie zasadności wyliczenia części socjalnej emerytury przyznanej decyzją ZUS Oddział w J. z dnia 30.3.2007 r. Zgłoszenie nowego roszczenia oznacza zakaz badania go pod kątem podstaw merytorycznych, czyni apelację niedopuszczalną i skutkować musi jej odrzucenie. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w postanowieniach Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 1999 r. I PZ 24/99 i 30 sierpnia 2000 r. V CKN 1046/00, w których Sąd Najwyższy przyjął, że zgłoszenie nowego roszczenia w postępowaniu apelacyjnym powinno w świetle art. 383 kpc skutkować odrzuceniem apelacji. Z wyżej przytoczonych względów Sąd Apelacyjny na zasadzie art. 373 kpc orzekł jak w sentencji postanowienia. (...) (...)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI