III AUa 851/12

Sąd Apelacyjny w KatowicachKatowice2013-01-24
SAOSubezpieczenia społeczneskładki na ubezpieczenie społeczneŚredniaapelacyjny
ZUSskładkiurlop wychowawczyubezpieczenie społecznepłatnik składekumorzeniedecyzja ZUSapelacja

Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Okręgowego, oddalając odwołanie ubezpieczonej od decyzji ZUS odmawiającej umorzenia składek na ubezpieczenie społeczne, uznając, że składki te zostały opłacone i nie podlegały umorzeniu na podstawie ustawy z 2009 roku.

Sąd Okręgowy umorzył składki na ubezpieczenie społeczne R. H. za okres urlopu wychowawczego, uznając, że nie deklarowała ona zgłoszenia do ubezpieczenia społecznego i nie opłacała składek. ZUS odmówił umorzenia, wskazując, że składki zostały opłacone. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok, oddalając odwołanie, ponieważ ustawa z 2009 roku dotyczyła składek nieopłaconych, a w tym przypadku składki zostały uiszczone.

Sprawa dotyczyła odwołania R. H. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy za okresy, gdy przebywała na urlopie wychowawczym. Sąd Okręgowy w Częstochowie zmienił decyzję ZUS i umorzył składki, uznając, że ubezpieczona nie deklarowała zgłoszenia do ubezpieczenia społecznego i nie opłacała składek z tego tytułu w spornych okresach, co kwalifikowało ją do zastosowania art. 4 ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 roku. Sąd Apelacyjny w Katowicach, rozpoznając apelację ZUS, zmienił zaskarżony wyrok i oddalił odwołanie. Sąd Apelacyjny stwierdził, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 roku, umorzeniu podlegały jedynie składki nieopłacone. W niniejszej sprawie rozliczenie konta ubezpieczonej wykazało, że składki za sporne okresy zostały opłacone. Ponadto, ubezpieczona nie dopełniła obowiązku zgłoszenia siebie do ubezpieczeń społecznych za okres przebywania na urlopie wychowawczym przed wejściem w życie ustawy nowelizującej, co było warunkiem skorzystania z umorzenia. W związku z tym, Sąd Apelacyjny uznał, że Sąd pierwszej instancji wydał wyrok z naruszeniem przepisów prawa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, umorzeniu podlegają jedynie składki nieopłacone.

Uzasadnienie

Ustawa z dnia 24 kwietnia 2009 roku o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy - Prawo bankowe, w art. 4 ust. 1, przewiduje możliwość umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne. W analizowanej sprawie rozliczenie konta ubezpieczonej wykazało, że składki za sporne okresy zostały opłacone, co wyklucza możliwość ich umorzenia na podstawie tej ustawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku i oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C.

Strony

NazwaTypRola
R. H.osoba_fizycznaodwołująca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C.instytucjapozwanego

Przepisy (3)

Główne

Dz.U. nr 71, poz.609 art. 4 § ust. 1

Ustawa o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy - Prawo bankowe

Umorzeniu podlegają jedynie składki nieopłacone, a warunkiem skorzystania z umorzenia jest zgłoszenie siebie do ubezpieczeń społecznych za okres przebywania na urlopie wychowawczym przed wejściem w życie ustawy nowelizującej (do 1.09.2009 r.).

Pomocnicze

Dz.U. z 2009 roku Nr 71, poz.609 art. 10

Ustawa o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy - Prawo bankowe

Określa datę wejścia w życie ustawy nowelizującej.

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Składki za sporne okresy zostały opłacone, co wyklucza możliwość ich umorzenia na podstawie ustawy z 2009 roku. Ubezpieczona nie dopełniła obowiązku zgłoszenia siebie do ubezpieczeń społecznych za okres przebywania na urlopie wychowawczym przed wejściem w życie ustawy nowelizującej.

Odrzucone argumenty

Ubezpieczona w spornych okresach nie deklarowała zgłoszenia do ubezpieczenia społecznego i nie opłacała z tego tytułu składek (argument sądu pierwszej instancji).

Godne uwagi sformułowania

mając na uwadze to, że faktycznie ubezpieczona w spornych okresach nie deklarowała zgłoszenia do ubezpieczenia społecznego i nie opłacała z tego tytułu składek, w ocenie Sądu powinna podlegać regulacji art.4 ust.1 powołanej w sprawie ustawy z dnia 24.04.2009 roku rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji zostało wydane z naruszeniem omawianego wyżej przepisu ustawy.

Skład orzekający

Marek Żurecki

przewodniczący-sprawozdawca

Jolanta Pietrzak

sędzia

Irena Goik

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia składek ZUS za okres urlopu wychowawczego, zwłaszcza w kontekście opłaconych składek i obowiązku zgłoszenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji płatnika składek będącego jednocześnie ubezpieczonym, który przebywał na urlopie wychowawczym i miał opłacone składki.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników i przedsiębiorców zajmujących się ubezpieczeniami społecznymi, ponieważ dotyczy ważnej kwestii umorzenia składek ZUS i prawidłowej interpretacji przepisów, które mogą być niejasne dla wielu płatników.

Czy można umorzyć składki ZUS za urlop wychowawczy, jeśli zostały opłacone? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III AUa 851/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 stycznia 2013 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSA Marek Żurecki (spr.) Sędziowie SSA Jolanta Pietrzak SSA Irena Goik Protokolant Beata Przewoźny przy udziale – po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2013r. w Katowicach sprawy z odwołania R. H. ( R. H. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. o umorzenie składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy na skutek apelacji pozwanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Częstochowie z dnia 21 lutego 2012r. sygn. akt IV U 1022/11 zmienia zaskarżony wyrok i oddala odwołanie. /-/SSA J. Pietrzak/-/SSA M. Żurecki/-/SSA I. Goik Sędzia Przewodniczący Sędzia Sygn. akt III AUa 851/12 UZASADNIENIE Sąd Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Częstochowie wyrokiem z dnia 21 lutego 2012 roku zmienił decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w C. z dnia 29 kwietnia 2011 roku odmawiającą R. H. umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w okresie przebywania na urlopie wychowawczym w ten sposób, że umorzył ubezpieczonej składki za okresy wymienione w decyzji, tj. za maj 2006r., kwiecień 2007r., okres od 1.04.2008r. do 10.04.2008r. i za listopad 2008r. Sąd ustalił, że ubezpieczona R. H. od 10.05.1999 roku prowadziła pozarolniczą działalność gospodarczą. W okresie od 18 stycznia 2006 roku do 17 stycznia 2009 roku przebywała na urlopie wychowawczym. W tym okresie ubezpieczona, jako płatnik składek, opłacała składki za zatrudnionych pracowników na deklaracjach zbiorczych. Ubezpieczona w okresie przebywania na urlopie wychowawczym była zgłoszona jedynie do ubezpieczenia zdrowotnego. W dniu 11 sierpnia 2010 roku ubezpieczona wniosła o umorzenie należności z tytułu składek na podstawie przypisów ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 roku o zmianie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy - Prawo bankowe (Dz.U. nr 71, poz.609). Organ rentowy zaskarżoną decyzją odmówił umorzenia składek za okresy: maja 2006r., kwietnia 2007r., części kwietnia 2008r. i listopada 2008r., albowiem po rozliczeniu ponownym konta ubezpieczonej wskutek dokonanego przez ubezpieczoną zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych za okresy przebywania na urlopie wychowawczym okazało się, że składki na ubezpieczenia społeczne za okresy wskazane w decyzji zostały opłacone. Natomiast zgodnie z art.4 powołanej wyżej ustawy zmieniającej z dnia 24.04.2009 roku umorzeniu podlegały nieopłacone składki na ubezpieczenia społeczne należne od ubezpieczonego w związku z prowadzeniem pozarolniczej działalności gospodarczej lub współpracy przy tej działalności za okres w którym ubezpieczony przebywał na urlopie wychowawczym. Sąd uwzględnił odwołanie ubezpieczonej stwierdzając w uzasadnieniu, że „mając na uwadze to, że faktycznie ubezpieczona w spornych okresach nie deklarowała zgłoszenia do ubezpieczenia społecznego i nie opłacała z tego tytułu składek, w ocenie Sądu powinna podlegać regulacji art.4 ust.1 powołanej w sprawie ustawy z dnia 24.04.2009 roku”. W apelacji od wyroku organ rentowy wniósł o zmianę wyroku i oddalenie odwołania zarzucając wyrokowi naruszenie art.4 ustawy z 24.04.2009 roku o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy - Prawo bankowe , wobec braku podstaw dla umorzenia składek prawidłowo opłaconych. Sąd Apelacyjny uwzględnił apelację. Zgodnie z art.4 ust.1 ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 roku o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy - Prawo bankowe (Dz.U. z 2009 roku Nr 71, poz.609) na wniosek płatnika składek, który w okresie od dnia 1stycznia 1999 roku do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy zgłaszał ubezpieczonego podlegającego obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu z tytułu, o którym mowa w art.6 ust.1 pkt 5 ustawy zmieniającej w art.1 i jednocześnie przebywającego na urlopie wychowawczym, Zakład Ubezpieczeń Społecznych umarza w całości lub w części należności z tytułu nieopłaconych składek na te ubezpieczenia należnych za tego ubezpieczonego w związku z prowadzeniem pozarolniczej działalności lub współpracy przy tej działalności za okres, w którym ubezpieczony przebywał na urlopie wychowawczym. Analizując treść powołanego przepisu należy stwierdzić, że z umorzenia składek na ubezpieczenia społeczne może skorzystać płatnik składek (w rozpoznawanej sprawie będący zarazem ubezpieczonym), który z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej dopełnił obowiązku zgłoszenia do ubezpieczeń w okresie do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 24.04.2009 roku, tj. zgodnie z art.10 tej ustawy do dnia 1.09.2009 roku. Ponadto umorzeniem mogą być objęte (co jest oczywiste) jedynie składki należne a nie opłacone za okres przebywania na urlopie wychowawczym. Z okoliczności sprawy wynika natomiast, że ubezpieczona w okresie do 1.09.2009 roku nie dopełniła obowiązku zgłoszenia siebie do ubezpieczeń społecznych za okres przebywania na urlopie wychowawczym, czyniąc to dopiero w dniu 8.10.2010 roku wraz ze złożeniem korekt deklaracji rozliczeniowych. Ponadto rozliczenie konta ubezpieczeniowego wykazało opłacenie składek za okresy objęte decyzją. Zatem rację ma apelujący organ rentowy eksponując drugą ze wskazanych wyżej okoliczności, że rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji zostało wydane z naruszeniem omawianego wyżej przepisu ustawy. Wobec powyższego Sąd Apelacyjny orzekł reformatoryjnie na podstawie art.386 § 1 k.p.c. /-/SSA J. Pietrzak/-/SSA M. Żurecki/-/SSA I. Goik Sędzia Przewodniczący Sędzia JM

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI