III AUa 831/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny oddalił apelację wnioskodawcy, uznając, że jego żądanie stwierdzenia naruszenia procedury przez ZUS przy przenoszeniu odpowiedzialności za długi spółki nie ma podstaw prawnych, zwłaszcza wobec prawomocności wcześniejszej decyzji.
Wnioskodawca J. A. domagał się stwierdzenia naruszenia procedury i prawa materialnego przez ZUS przy przenoszeniu na niego odpowiedzialności za długi spółki. Sąd Okręgowy oddalił jego odwołanie, wskazując na brak podstaw prawnych dla takiego żądania i prawomocność decyzji z 2003 r. Sąd Apelacyjny podzielił to stanowisko, podkreślając, że wnioskodawca nie wystąpił z żądaniem opartym na przepisach umożliwiających wzruszenie prawomocnych decyzji i nie przedstawił argumentów podważających prawidłowość rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji.
Sprawa dotyczyła wniosku J. A. o stwierdzenie naruszenia procedury postępowania i rażącego naruszenia prawa materialnego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. przy przenoszeniu na niego odpowiedzialności za nieopłacone zobowiązania osoby prawnej. ZUS odmówił wszczęcia postępowania, a Sąd Okręgowy w Zamościu oddalił odwołanie wnioskodawcy. Sąd Okręgowy uznał, że żądanie wnioskodawcy nie ma podstawy prawnej, ponieważ decyzja z 2003 r. o przeniesieniu odpowiedzialności jest prawomocna, a wnioskodawca nie wystąpił z żądaniem przewidzianym w przepisach k.p.c. lub ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych umożliwiających wzruszenie takiej decyzji. Sąd Okręgowy podkreślił, że organ rentowy i sąd są związane treścią żądania wnioskodawcy. Apelacja wnioskodawcy, w której domagał się uchylenia wyroku lub stwierdzenia naruszenia prawa przez ZUS, została uznana przez Sąd Apelacyjny za niezasadną. Sąd Apelacyjny w pełni podzielił ustalenia i wnioski Sądu Okręgowego, wskazując, że apelacja nie zawierała argumentów przemawiających za jej uwzględnieniem, a przedłożone dokumenty nie potwierdzały zasadności roszczenia. Sąd podkreślił, że prawomocność decyzji z 2003 r. oznacza, iż jej wzruszenie jest możliwe tylko w ściśle określonych trybach prawnych, których wnioskodawca nie zastosował. W związku z tym apelacja została oddalona na podstawie art. 385 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie może wydać takiej decyzji, jeśli wnioskodawca nie wystąpił z żądaniem opartym na przepisach umożliwiających wzruszenie prawomocnego orzeczenia.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji i sąd drugiej instancji uznały, że żądanie wnioskodawcy nie ma podstawy prawnej, ponieważ nie wystąpił on z wnioskiem o wzruszenie prawomocnej decyzji w trybie przewidzianym przepisami k.p.c. lub ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Sąd jest związany treścią żądania i nie może przyjąć, że wnioskodawca domaga się czegoś innego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. A. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do oddalenia apelacji przez sąd drugiej instancji.
Pomocnicze
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy wymogów uzasadnienia orzeczenia sądu pierwszej instancji, które sąd drugiej instancji może przyjąć za własne.
u.s.u.s. art. 83a § ust. 1 - 3
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Określa warunki wzruszenia decyzji organu rentowego.
Ord.pod. art. 116
Ustawa Ordynacja podatkowa
Przepis, na podstawie którego organ rentowy przeniósł odpowiedzialność na wnioskodawcę.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawomocność decyzji z 2003 r. o przeniesieniu odpowiedzialności. Brak podstaw prawnych dla żądania stwierdzenia naruszenia procedury przy prawomocnej decyzji. Wnioskodawca nie skorzystał z właściwych trybów prawnych do wzruszenia prawomocnego orzeczenia. Sąd jest związany treścią żądania wnioskodawcy.
Odrzucone argumenty
Domaganie się stwierdzenia naruszenia procedury i prawa materialnego przez ZUS przy prawomocnej decyzji. Przedłożenie dokumentów mających potwierdzać istnienie majątku spółki jako argument za uchyleniem decyzji o przeniesieniu odpowiedzialności.
Godne uwagi sformułowania
Wzruszenie prawomocnego wyroku jest możliwe w trybie przewidzianym w przepisach k.p.c., a decyzji organu rentowego w warunkach określonych w art. 83a ust. 1 - 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Jednak wnioskodawca w sprawie niniejszej nie wystąpił z żądaniem mającym oparcie w tych przepisach. W ocenie Sądu Okręgowego żądanie wnioskodawcy nie ma podstawy w obowiązującym porządku prawnym i sprowadza się do próby uzyskania orzeczenia kwestionującego prawidłowość postępowania organu rentowego przy wydawaniu prawomocnej decyzji z dnia 29 kwietnia 2003 r., poddanej kontroli sądowej Sądów obu instancji. Sąd Apelacyjny w pełni podziela i przyjmuje za własne ustalenia Sądu I instancji i wyprowadzone na ich podstawie wnioski.
Skład orzekający
Elżbieta Czaja
przewodniczący-sprawozdawca
Barbara Mazurkiewicz-Nowikowska
członek
Małgorzata Rokicka-Radoniewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że prawomocne decyzje administracyjne, które były przedmiotem kontroli sądowej, nie mogą być kwestionowane w nowym postępowaniu o stwierdzenie naruszenia procedury, jeśli nie skorzystano z właściwych trybów prawnych do ich wzruszenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji próby kwestionowania prawomocnej decyzji ZUS o przeniesieniu odpowiedzialności za długi spółki, bez zastosowania właściwych procedur.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego dotyczącego prawomocności decyzji i możliwości ich kwestionowania, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem ubezpieczeń społecznych i administracyjnym. Jednakże, ze względu na brak nietypowych faktów czy zaskakującego rozstrzygnięcia, jej zainteresowanie dla szerszej publiczności jest ograniczone.
“Czy można podważyć decyzję ZUS sprzed lat? Sąd wyjaśnia granice prawomocności.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III AUa 831/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 stycznia 2016 r. Sąd Apelacyjny w Lublinie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący - Sędzia SA Elżbieta Czaja (spr.) Sędziowie: SA Barbara Mazurkiewicz-Nowikowska SA Małgorzata Rokicka-Radoniewicz Protokolant: sekr. sądowy Krzysztof Wiater po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2016 r. w Lublinie sprawy J. A. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w B. o stwierdzenie naruszenia procedury postępowania i rażącego naruszenia prawa materialnego przez ZUS Oddział w B. na skutek apelacji wnioskodawcy J. A. od wyroku Sądu Okręgowego w Zamościu z dnia 10 czerwca 2015 r. sygn. akt IV U 265/15 oddala apelację. Małgorzata Rokicka-Radoniewicz Elżbieta Czaja Barbara Mazurkiewicz-Nowikowska Sygn. akt III AUa 831/15 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 6 lutego 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. odmówił wnioskodawcy J. A. wszczęcia postępowania o wydanie decyzji, stwierdzającej naruszenie procedury postępowania i rażące naruszenie prawa materialnego przez ZUS Oddział w B. , dokonanego w okresie prowadzenia postępowania, przenoszącego odpowiedzialność za nieopłacone zobowiązania osoby prawnej. J. A. w odwołaniu od powyższej decyzji wniósł o rozstrzygnięcie przez Sąd jego wniosku z dnia 7 stycznia 2015 r. Zaznaczył, że organ rentowy w treści zaskarżonej decyzji nie ujawnił powodów, dlaczego odmówił wykonania egzekucji na majątku osoby prawnej, który przez osobę prawną został postawiony do dyspozycji organu, a w zamian wszczął postępowanie przeciwko majątkowi osobistemu wnioskodawcy. Wnioskodawca podniósł, że majątek osoby prawnej jest realny, nadaje się do egzekucji i nawet w dniu dzisiejszym oczekuje na wykonanie na nim egzekucji. Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wnosił o oddalenie odwołania. Wyrokiem z dnia 10 czerwca 2015 r. Sąd Okręgowy w Zamościu oddalił odwołanie. W uzasadnieniu Sąd Okręgowy, odnosząc się do żądania wnioskodawcy „wydania decyzji stwierdzającej naruszenie procedury postępowania i rażące naruszenie prawa materialnego przez ZUS w B. , dokonanego w okresie prowadzenia postępowania, przenoszącego odpowiedzialność za nieopłacone zobowiązania osoby prawnej”, wskazał, że decyzja z dnia 29 kwietnia 2003 r., dotycząca przeniesienia na wnioskodawcę odpowiedzialności za zobowiązania Przedsiębiorstwa Handlowo - Usługowego (...) Sp. z o. o. w S. , jest prawomocna, a to wobec uprawomocnienia się wyroku Sądu Okręgowego w Zamościu, oddalającego odwołanie wnioskodawcy od tej decyzji. Wzruszenie prawomocnego wyroku jest możliwe w trybie przewidzianym w przepisach k.p.c. , a decyzji organu rentowego w warunkach określonych w art. 83a ust. 1 - 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych . Jednak wnioskodawca w sprawie niniejszej nie wystąpił z żądaniem mającym oparcie w tych przepisach. W ocenie Sądu Okręgowego żądanie wnioskodawcy nie ma podstawy w obowiązującym porządku prawnym i sprowadza się do próby uzyskania orzeczenia kwestionującego prawidłowość postępowania organu rentowego przy wydawaniu prawomocnej decyzji z dnia 29 kwietnia 2003 r., poddanej kontroli sądowej Sądów obu instancji. Wnioskodawca w niniejszym stanie faktycznym i prawnym nie może uzyskać orzeczenia stwierdzającego „naruszenie procedury postępowania i rażące naruszenie prawa materialnego przez ZUS Oddział w B. , dokonanego w okresie prowadzenia postępowania, przenoszącego odpowiedzialność za nieopłacone zobowiązania osoby prawnej”. Sąd Okręgowy podkreślił, że organ rentowy, jak i Sąd, związani są sprecyzowanym przez wnioskodawcę żądaniem i w związku z tym, nie mogły przyjąć, że zamiarem wnioskodawcy była realizacja innego roszczenia, tym bardziej, że wnioskodawca podczas rozprawy w dniu 10 czerwca 2015 r., potwierdził aktualność żądania zgłoszonego przed organem rentowym i nie kwestionował faktu, że nie może podważyć prawomocnej decyzji z dnia 29 kwietnia 2003 r. Z tych względów Sąd Okręgowy oddalił odwołanie. Apelację od powyższego wyroku wniósł J. A. wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku i wydanie orzeczenia stwierdzającego naruszenie w 2003 r. prawa przez ZUS w B. lub o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do Sądu Okręgowego w Zamościu celem ponownego rozpatrzenia, z nakazem uwzględnienia w orzeczeniu istnienia majątku osoby prawnej. W uzasadnieniu wskazał, że decyzją z 29 kwietnia 2003 r. organ rentowy przeniósł na skarżącego odpowiedzialność za nieopłacone składki przez osobę prawną, na podstawie art. 116 ustawy Ordynacja podatkowa. Skarżący wskazywał na szereg orzeczeń sądów powszechnych, jakie zapadły w latach późniejszych w przedmiocie istnienia majątku spółki. Zdaniem skarżącego majątek taki istniał, a zatem to z tego majątku organ rentowy winien był się zaspokoić, zamiast wydania decyzji z 29 kwietnia 2003 r. W załączeniu skarżący przedłożył kserokopie: pisma Naczelnika Urzędu skarbowego z 24 lutego 2004 r., odwołania z 2 czerwca 2003 r., apelacji z 20 kwietnia 2004 r. w sprawie o sygn. IV U 1255/03, pisma z 27 listopada 2005 r., postanowienia Sądu Okręgowego z 28 lutego 2005 r., apelacji z 20 listopada 2005 r., postanowienia z 30 września 2014 r., postanowienia Sądu Okręgowego z 17 lipca 20099 r. w sprawie o sygn. akt I Ca 301/03. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: apelacja jest niezasadna i podlega oddaleniu. Ustalenia Sądu I instancji i wyprowadzone na ich podstawie wnioski Sąd Apelacyjny w pełni podziela i przyjmuje za własne. Sprawia to, że nie zachodzi potrzeba powtarzania szczegółowych ustaleń faktycznych oraz dokonanej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku interpretacji przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie niniejszej. Jeżeli więc uzasadnienie orzeczenia sądu pierwszej instancji, sporządzone zgodnie z wymaganiami art. 328 § 2 k.p.c. , spotyka się z pełną akceptacją sądu drugiej instancji, to wystarczy, że da on temu wyraz w treści uzasadnienia swego orzeczenia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 kwietnia 1997 r., II UKN 61/97, publ. OSNAP 1998, nr 3, poz. 104 oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia 1999 r., I PKN 21/98, publ. OSNAP 2000, nr 4, poz. 143). W ocenie Sądu Apelacyjnego apelacja nie zawiera żadnej argumentacji przemawiającej za uwzględnieniem wniesionego środka zaskarżenia. Przedłożone w postępowaniu apelacyjnym dokumenty w żaden sposób nie potwierdzają zasadności zgłoszonego roszczenia. Decyzja z dnia 29 kwietnia 2003 r., dotycząca przeniesienia na wnioskodawcę odpowiedzialności za zobowiązania Przedsiębiorstwa Handlowo - Usługowego (...) Sp. z o. o. w S. , jest prawomocna. Jak słusznie wskazał Sąd Okręgowy, wzruszenie prawomocnego wyroku jest możliwe w trybie przewidzianym w przepisach k.p.c. , a decyzji organu rentowego w warunkach określonych w art. 83a ust. 1 - 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych . Wnioskodawca nie wystąpił jednakże w niniejszej sprawie z żądaniem mającym oparcie w w/w przepisach. Jego żądanie wydania decyzji, stwierdzającej naruszenie procedury postępowania i rażące naruszenie prawa materialnego przez ZUS Oddział w B. w postępowaniu przenoszącym odpowiedzialność za nieopłacone zobowiązania osoby prawnej na skarżącego nie ma podstawy w obowiązującym porządku prawnym. Prawidłowo przy tym zauważył Sąd Okręgowy, że zarówno organ rentowy, jak i sąd orzekający w sprawie, związani są treścią żądania wnioskodawcy, co wyklucza przyjęcie, iż zamiarem J. A. była realizacja innego roszczenia, tym bardziej, że wnioskodawca w toku sprawy potwierdził aktualność żądania zgłoszonego przed organem rentowym. Zaskarżony wyrok odpowiada zatem prawu i musi się ostać. Mając powyższe na względzie Sąd Apelacyjny orzekł na podstawie art. 385 k.p.c. , jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI