III AUa 736/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania K. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w L., która stwierdziła jego zadłużenie z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na łączną kwotę 127 956,94 zł. Ubezpieczony podnosił zarzuty dotyczące m.in. nieprawidłowego naliczenia składek za okres pobierania zasiłku chorobowego, nieuwzględnienia wpłaty z października 2013 r., przedawnienia części należności oraz wadliwego doręczenia decyzji. Sąd Okręgowy w Lublinie oddalił odwołanie, uznając, że ubezpieczony prowadził działalność gospodarczą i podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom, a jego zarzuty są bezzasadne. Sąd Apelacyjny w Lublinie, rozpoznając apelację K. S., podzielił stanowisko Sądu Okręgowego. Stwierdził, że apelacja jest pozbawiona podstaw, a Sąd pierwszej instancji przeprowadził wnikliwe postępowanie dowodowe i szczegółowo odniósł się do wszystkich zarzutów. Sąd Apelacyjny podkreślił, że przepis dotyczący proporcjonalnego zmniejszenia składki za okres niezdolności do pracy nie miał zastosowania, gdyż ubezpieczony nie spełnił warunków do przyznania zasiłku chorobowego. Zarzut przedawnienia został uznany za chybiony, a kwestia doręczenia decyzji nie miała wpływu na rozstrzygnięcie, gdyż odwołanie zostało wniesione w terminie. Sąd Apelacyjny oddalił apelację na podstawie art. 385 KPC.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących przedawnienia składek ZUS, zasad naliczania składek w okresach niezdolności do pracy, skuteczności doręczeń zastępczych oraz ciężaru dowodu w sprawach o zadłużenie składkowe.
Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących przedawnienia składek i zasad naliczania w określonych sytuacjach, a także procedury doręczeń.
Zagadnienia prawne (3)
Czy składki na ubezpieczenia społeczne mogą być naliczane w pełnej wysokości za okres, w którym ubezpieczony przebywał na zwolnieniu lekarskim i nie otrzymał zasiłku chorobowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli ubezpieczony spełnia warunki do przyznania zasiłku chorobowego, składka może być proporcjonalnie zmniejszona. W tym przypadku organ rentowy odmówił wypłaty zasiłku, co uniemożliwiło obniżenie składki.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że zgodnie z art. 18 ust. 10 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, zmniejszenie podstawy wymiaru składek w przypadku niezdolności do pracy trwającej przez część miesiąca stosuje się, gdy ubezpieczony spełnia warunki do przyznania zasiłku. Ponieważ organ rentowy odmówił wypłaty zasiłku chorobowego, nie zaszła okoliczność pozwalająca na obniżenie składki.
Czy zarzut przedawnienia składek na ubezpieczenia społeczne jest zasadny w świetle zmian przepisów wprowadzonych ustawą z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut przedawnienia jest chybiony. Pięcioletni termin przedawnienia, liczony od 1 stycznia 2012 r., nie upłynął przed wydaniem decyzji ZUS.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wyjaśnił, że zgodnie z art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o redukcji, do należności składkowych nieprzedawnionych do 1 stycznia 2012 r. stosuje się 5-letni termin przedawnienia, liczony od 1 stycznia 2012 r. Termin ten nie mógł upłynąć wcześniej niż 1 stycznia 2017 r. Ponieważ decyzja ZUS została wydana przed tą datą, należności nie uległy przedawnieniu.
Czy doręczenie decyzji administracyjnej przez zastępczego adresata (pełnoletniego domownika) jest skuteczne i czy jego odbiór ma taki sam skutek prawny jak doręczenie bezpośrednie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, doręczenie zastępcze jest skuteczne, jeśli osoba odbierająca pismo zobowiązała się do oddania go adresatowi. Stwarza to domniemanie doręczenia, które może być obalone przez adresata.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny powołał się na art. 43 k.p.a. i orzecznictwo NSA, wskazując, że doręczenie zastępcze ma taki sam skutek prawny jak doręczenie bezpośrednie. Osoba odbierająca pismo w tym trybie nie może skutecznie podnieść zarzutu, że nie zna treści pisma. Ciężar obalenia domniemania doręczenia spoczywa na skarżącym, który w tej sprawie nie przedstawił odpowiednich dowodów.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. S. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (21)
Główne
u.s.u.s. art. 18 § ust. 10
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Zmniejszanie najniższej podstawy wymiaru składek stosuje się odpowiednio w przypadku niezdolności do pracy trwającej przez część miesiąca, jeżeli z tego tytułu ubezpieczony spełnia warunki do przyznania zasiłku.
u.r.o.o.o.i.p. art. 11 § pkt 1
Ustawa z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców
Skrócono okres przedawnienia składek na ubezpieczenia społeczne z 10 do 5 lat.
u.r.o.o.o.i.p. art. 27 § ust. 1
Ustawa z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców
Do przedawnienia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 24 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, którego bieg rozpoczął się przed dniem 1 stycznia 2012 roku, stosuje się przepisy w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, z tym że bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia 1 stycznia 2012 roku.
u.r.o.o.o.i.p. art. 27 § ust. 2
Ustawa z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców
Jeżeli przedawnienie rozpoczęte przed dniem 1 stycznia 2012 roku nastąpiłoby zgodnie z przepisami dotychczasowymi wcześniej, przedawnienie następuje z upływem tego wcześniejszego terminu.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.a. art. 43
Kodeks postępowania administracyjnego
W przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Doręczenie zastępcze ma taki sam skutek prawny jak doręczenie bezpośrednie.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 6 § ust. 1 pkt 5
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą podlegają obowiązkowi ubezpieczenia emerytalnego i rentowego.
u.s.u.s. art. 12 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Osoby podlegające ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu.
u.s.u.s. art. 8 § ust. 6 pkt 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Przymus ubezpieczenia dotyczy osób prowadzących działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej.
u.s.u.s. art. 13 § pkt 4
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Obowiązek ubezpieczenia trwa od dnia rozpoczęcia działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności.
u.s.u.s. art. 32
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne stosuje się odpowiednio do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz na ubezpieczenie zdrowotne.
u.s.u.s. art. 68 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Organy rentowe są obowiązane do wymierzania i pobierania składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.
u.s.u.s. art. 17
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 46
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 47
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Płatnik składek przesyła deklarację rozliczeniową, imienne raporty miesięczne oraz opłaca składki za dany miesiąc w określonym terminie.
u.s.u.s. art. 48
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
W przypadku niezłożenia deklaracji rozliczeniowej w terminie, organ rentowy dokonuje wymiaru składek z urzędu.
u.s.u.s. art. 23 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Od nieopłaconych w terminie składek należne są odsetki za zwłokę na zasadach i w wysokości określonych w Ordynacji podatkowej.
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.a. art. 10 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne.
o.p.
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naliczanie składek w pełnej wysokości za okres niezdolności do pracy, gdy nie przyznano zasiłku chorobowego. • Brak przedawnienia należności składkowych z uwagi na zastosowanie 5-letniego terminu przedawnienia liczonego od 1 stycznia 2012 r. • Skuteczność doręczenia zastępczego decyzji administracyjnej pełnoletniemu domownikowi. • Ciężar dowodu nieprawidłowości naliczenia składek spoczywa na ubezpieczonym. • Płatnik składek jest zobowiązany do terminowego obliczania, rozliczania i opłacania składek.
Odrzucone argumenty
Zarzut nieprawidłowego naliczenia składek za okres pobierania zwolnienia lekarskiego. • Zarzut nieuwzględnienia wpłaty z października 2013 r. • Zarzut przedawnienia składek. • Zarzut wadliwego doręczenia decyzji administracyjnej. • Naruszenie art. 328 § 2 kpc poprzez nieprawidłowe sformułowanie uzasadnienia.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Apelacyjny w całej rozciągłości podziela stanowisko Sądu Okręgowego. • Apelacja jest całkowicie pozbawiona podstaw i nie zasługuje na uwzględnienie. • Doręczenie zastępcze stwarza domniemanie prawne doręczenia przesyłki, które może być wprawdzie obalone, ale ciężar obalenia tego domniemania spoczywa na stronie skarżącej.
Skład orzekający
Małgorzata Rokicka-Radoniewicz
przewodniczący-sprawozdawca
Małgorzata Pasek
członek
Elżbieta Wojtczuk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia składek ZUS, zasad naliczania składek w okresach niezdolności do pracy, skuteczności doręczeń zastępczych oraz ciężaru dowodu w sprawach o zadłużenie składkowe."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących przedawnienia składek i zasad naliczania w określonych sytuacjach, a także procedury doręczeń.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z zadłużeniem wobec ZUS, przedawnieniem składek i prawami ubezpieczonych, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i osób prowadzących działalność gospodarczą.
“ZUS naliczył ponad 127 tys. zł długu? Sprawdź, czy składki mogły się przedawnić lub zostać źle naliczone.”
Dane finansowe
WPS: 127 956,94 PLN
składki na ubezpieczenia społeczne: 32 927,47 PLN
odsetki za zwłokę: 7647 PLN
składki na ubezpieczenia zdrowotne: 62 533,83 PLN
odsetki za zwłokę: 21 494 PLN
składki na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych: 2763,64 PLN
odsetki za zwłokę: 591 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.