III AUA 731/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania A.K. od decyzji Zakładu Emerytalno-Rentowego MSW w sprawie ustalenia wysokości emerytury policyjnej. A.K. domagał się zaliczenia okresu służby w Straży Granicznej od czerwca 1997 r. do lipca 2003 r. w wymiarze 1,5 roku wysługi emerytalnej za każdy rok służby, zgodnie z art. 74 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej. Argumentował, że w tym okresie pozostawał w dyspozycji komendanta w związku z postępowaniem karnym, które zakończyło się jego uniewinnieniem, a następnie otrzymał wszelkie należności finansowe. Sąd Okręgowy w Olsztynie uwzględnił odwołanie, uznając, że okres zawieszenia w czynnościach służbowych, połączony z późniejszym uniewinnieniem, powinien być zaliczony do wysługi emerytalnej w preferencyjnym wymiarze, powołując się na art. 16 ust. 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji. Sąd Apelacyjny w Białymstoku zmienił jednak zaskarżony wyrok i oddalił odwołanie. Sąd Apelacyjny uznał, że art. 74 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej, który przewiduje zaliczanie 1,5 roku wysługi za rok służby, ma zastosowanie do funkcjonariuszy faktycznie pełniących służbę w określonych placówkach, a nie do okresu zawieszenia w czynnościach służbowych. Sąd podkreślił, że okres zawieszenia, nawet po uniewinnieniu, nie jest równoznaczny z faktycznym pełnieniem służby i nie podlega preferencyjnemu przeliczeniu, chyba że inne przepisy wprost to stanowią. Sąd Apelacyjny odrzucił argumentację Sądu Okręgowego o potrzebie pełnej kompensaty i rozszerzającej wykładni przepisów, wskazując na ścisłe określenie przesłanek nabycia uprawnień w prawie ubezpieczeń społecznych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących zaliczania okresów zawieszenia w czynnościach służbowych do wysługi emerytalnej funkcjonariuszy służb mundurowych, w szczególności Straży Granicznej, oraz zasady wykładni przepisów prawa ubezpieczeń społecznych.
Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Straży Granicznej i okresu sprzed uchylenia art. 74 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej, choć zasady wykładni mogą mieć szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy okres zawieszenia w czynnościach służbowych funkcjonariusza Straży Granicznej, który został następnie uniewinniony od zarzutów, może być zaliczony do wysługi emerytalnej w wymiarze 1,5 roku za rok służby, zgodnie z art. 74 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, okres zawieszenia w czynnościach służbowych nie może być zaliczony do wysługi emerytalnej w wymiarze 1,5 roku za rok służby, nawet po uniewinnieniu. Przepis ten dotyczy faktycznego pełnienia służby w określonych jednostkach, a nie okresu zawieszenia.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że art. 74 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej ma na celu uhonorowanie funkcjonariuszy faktycznie pełniących służbę w uciążliwych warunkach, a nie tych, którzy byli zawieszeni. Okres zawieszenia nie jest równoznaczny z pełnieniem służby, a przepisy dotyczące zaliczania okresu zawieszenia do wysługi emerytalnej (art. 16 ust. 2 ustawy o z.e.f.) nie przewidują preferencyjnego przelicznika 1,5 roku za rok.
Czy zaświadczenie o przebiegu służby wystawione przez organ Straży Granicznej jest jedynym dowodem w sprawie o ustalenie wysokości emerytury policyjnej?
Odpowiedź sądu
Nie, zaświadczenie takie nie jest jedynym dowodem. Sąd orzeka na podstawie swobodnej oceny dowodów.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny potwierdził stanowisko Sądu Okręgowego, że w postępowaniu cywilnym dotyczącym ubezpieczeń społecznych, zaświadczenia organów nie są wyłącznym dowodem, a sąd ma prawo do swobodnej oceny dowodów.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. K. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Emerytalno - Rentowy Ministerstwa Spraw Wewnętrznych | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (6)
Główne
u.SG art. 74 § ust. 2
Ustawa o Straży Granicznej
Przepis ten stanowi wyjątek od zasady, że jeden rok służby to jeden rok wysługi emerytalnej, i dotyczy funkcjonariuszy faktycznie pełniących służbę w strażnicach, granicznych placówkach kontrolnych oraz w składzie etatowych załóg jednostek pływających Straży Granicznej, zaliczając im do wysługi emerytalnej za 1 rok służby półtora roku służby. Nie ma zastosowania do okresu zawieszenia w czynnościach służbowych.
u.z.e.f. art. 3 § pkt 7
Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin
Definiuje pojęcie 'wysługi emerytalnej' jako okresy służby, z wyjątkiem okresów zawieszenia, a także okresy im równorzędne, łącznie z okresami z art. 14 i 16. Okres zawieszenia po uniewinnieniu traktowany jest jak okres służby, ale niekoniecznie w preferencyjnym wymiarze.
u.z.e.f. art. 16 § ust. 2
Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin
Stanowi, że do wysługi emerytalnej zalicza się również okresy pozbawienia wolności i odbywania kary pozbawienia wolności oraz okresy zawieszenia w czynnościach służbowych, w przypadku gdy funkcjonariusz został uniewinniony lub postępowanie karne zostało umorzone, albo gdy nie został ukarany karą dyscyplinarną wydalenia ze służby. Nie określa jednak preferencyjnego wymiaru zaliczenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 477¹⁴ § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
u.SG art. 128 § ust. 3 pkt 2 i ust. 4
Ustawa o Straży Granicznej
Po uniewinnieniu funkcjonariusza zawieszonego następuje wypłacenie uposażenia wraz z podwyżkami, a okres zawieszenia wlicza się do okresu służby, od którego zależy wysokość lub wymiar należności pieniężnych oraz urlopów lub prawo do nich. Nie oznacza to jednak preferencyjnego przeliczenia wysługi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Okres zawieszenia w czynnościach służbowych, nawet po uniewinnieniu, nie może być zaliczony do wysługi emerytalnej w wymiarze 1,5 roku za rok służby, ponieważ art. 74 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej dotyczy faktycznego pełnienia służby w określonych jednostkach. • Prawo ubezpieczeń społecznych ściśle określa przesłanki nabycia uprawnień i sposób obliczania świadczeń, co wyklucza analogię lub rozszerzającą wykładnię przepisów w celu przyznania preferencyjnego zaliczenia okresu zawieszenia.
Odrzucone argumenty
Okres służby od 14.06.1997 r. do 14.07.2003 r. powinien być zaliczony do wysługi emerytalnej w wymiarze 1,5 roku za rok służby, zgodnie z art. 74 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej, ze względu na późniejsze uniewinnienie w postępowaniu karnym i otrzymanie wyrównania świadczeń. • Art. 16 ust. 2 ustawy o z.e.f. nie ogranicza zaliczenia do wysługi w wymiarze jeden do jednego, a oba przepisy (art. 16 ust. 2 u.z.e.f. i art. 74 ust. 2 u.SG) posługują się tym samym zwrotem 'wysługa emerytalna', co sugeruje możliwość zastosowania preferencyjnego wymiaru.
Godne uwagi sformułowania
Z natury rzeczy wynika bowiem, że jeden rok służby, to jeden rok wysługi emerytalnej. • Istota sporu tkwi w wykładni art. 74 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej. • Wykładnia celowościowa tego przepisu wskazuje, że celem ustawodawcy było szczególne uhonorowanie tych funkcjonariuszy, którzy pełnili służbę w określonych rodzajach placówek granicznych. • Wskazana ekspektatywa nie wynika z art. 74 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej, w brzmieniu sprzed 1.01.2013 r. • W zakresie świadczeń z zabezpieczenia społecznego dopuszczalność analogii jest w zasadzie niedopuszczalna.
Skład orzekający
Bożena Szponar - Jarocka
przewodniczący
Sławomir Bagiński
sprawozdawca
Maria Jolanta Kazberuk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaliczania okresów zawieszenia w czynnościach służbowych do wysługi emerytalnej funkcjonariuszy służb mundurowych, w szczególności Straży Granicznej, oraz zasady wykładni przepisów prawa ubezpieczeń społecznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Straży Granicznej i okresu sprzed uchylenia art. 74 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej, choć zasady wykładni mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego dla funkcjonariuszy służb mundurowych zagadnienia zaliczania okresów zawieszenia do emerytury, co ma praktyczne znaczenie i może budzić zainteresowanie wśród tej grupy zawodowej oraz prawników specjalizujących się w prawie pracy i ubezpieczeń społecznych.
“Okres zawieszenia w służbie a emerytura policyjna: czy uniewinnienie gwarantuje preferencyjne zaliczenie?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.