III AUa 72/16

Sąd Apelacyjny w KatowicachKatowice2016-10-20
SAOSubezpieczenia społeczneumorzenie składekŚredniaapelacyjny
ZUSskładkiumorzenieustawa abolicyjnazaległościubezpieczenia społeczneubezpieczenie zdrowotneFundusz Pracy

Sąd Apelacyjny oddalił apelację ZUS, potwierdzając prawo ubezpieczonego do umorzenia składek na podstawie ustawy abolicyjnej, mimo bieżących zaległości.

Sąd Okręgowy umorzył należności składkowe K. S. na podstawie ustawy abolicyjnej, uznając, że bieżące zaległości nie stanowiły przeszkody. ZUS w apelacji zarzucił błędną wykładnię przepisów, twierdząc, że wszelkie zaległości składkowe uniemożliwiają umorzenie. Sąd Apelacyjny oddalił apelację, wskazując, że ustawa przewiduje dwuetapowe postępowanie, a zaległości powstałe po wydaniu decyzji o warunkach umorzenia nie powinny wpływać na ocenę spełnienia warunku.

Sprawa dotyczyła odwołania K. S. przeciwko decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy wraz z odsetkami. Sąd Okręgowy, działając na podstawie ustawy abolicyjnej, umorzył te należności, uznając, że ubezpieczony spełnił warunki, a bieżące zaległości składkowe nie stanowiły przeszkody. ZUS złożył apelację, zarzucając błędną wykładnię art. 1 ust. 10 ustawy abolicyjnej i twierdząc, że wszelkie zaległości składkowe istniejące w dacie wydania decyzji uniemożliwiają umorzenie. Sąd Apelacyjny oddalił apelację, nie podzielając stanowiska ZUS. Sąd wskazał, że ustawa abolicyjna przewiduje dwuetapowe postępowanie, w tym decyzję określającą warunki umorzenia i późniejszy termin na spłatę niepodlegających umorzeniu należności. Zaległości powstałe po wydaniu i uprawomocnieniu się decyzji o warunkach umorzenia nie powinny wpływać na ocenę spełnienia warunku umorzenia. W analizowanym przypadku zaległości powstały po uprawomocnieniu się decyzji o warunkach umorzenia, a ubezpieczony wpłacił należną składkę zdrowotną za październik 2000r. przed wydaniem decyzji o warunkach umorzenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, bieżące zaległości składkowe powstałe po wydaniu i uprawomocnieniu się decyzji określającej warunki umorzenia nie powinny mieć wpływu na ocenę spełnienia warunku umorzenia.

Uzasadnienie

Ustawa abolicyjna przewiduje dwuetapowe postępowanie, gdzie kluczowe jest spełnienie warunków w określonym terminie po uprawomocnieniu się decyzji o warunkach umorzenia. Zaległości powstałe po tym terminie nie powinny dyskwalifikować wnioskodawcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

K. S.

Strony

NazwaTypRola
K. S.osoba_fizycznaubezpieczony
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (8)

Główne

ustawa abolicyjna art. 1 § ust. 1

Ustawa o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność

ustawa abolicyjna art. 1 § ust. 6

Ustawa o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność

ustawa abolicyjna art. 1 § ust. 10

Ustawa o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność

Warunkiem umorzenia jest nieposiadanie niepodlegających umorzeniu składek za okres od 1 stycznia 1999r. na dzień wydania decyzji o umorzeniu.

ustawa abolicyjna art. 1 § ust. 11

Ustawa o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność

Spłata niepodlegających umorzeniu należności musi nastąpić najpóźniej w terminie 12 miesięcy od uprawomocnienia się decyzji określającej warunki umorzenia.

ustawa abolicyjna art. 1 § ust. 13 pkt 1

Ustawa o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność

Pomocnicze

ustawa abolicyjna art. 1 § ust. 8

Ustawa o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność

Decyzja określająca warunki umorzenia musi poprzedzać decyzję o umorzeniu.

ustawa abolicyjna art. 1 § ust. 16

Ustawa o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność

Przewiduje możliwość odwołania od decyzji określającej warunki umorzenia.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaległości składkowe powstałe po wydaniu decyzji o warunkach umorzenia nie stanowią przeszkody w umorzeniu należności na podstawie ustawy abolicyjnej. Ustawa abolicyjna przewiduje dwuetapowe postępowanie, a kluczowy jest termin na spłatę niepodlegających umorzeniu należności po uprawomocnieniu się decyzji o warunkach.

Odrzucone argumenty

Bieżące zaległości składkowe istniejące w dacie wydania decyzji o umorzeniu uniemożliwiają skorzystanie z ustawy abolicyjnej. Pojęcie 'niepodlegających umorzeniu składek' obejmuje wszelkie zaległości istniejące w chwili wydania decyzji o umorzeniu.

Godne uwagi sformułowania

ustawa abolicyjna niepodlegające umorzeniu składki decyzja określająca warunki umorzenia zaległości składkowe powstałe po wydaniu i uprawomocnieniu się decyzji o której mowa w art. 1 ust. 8 ustawy nie powinny mieć wpływu na ocenę spełnienia warunku o którym mowa w ust. 10.

Skład orzekający

Marek Żurecki

przewodniczący-sprawozdawca

Antonina Grymel

sędzia

Anna Petri

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy abolicyjnej dotyczących umorzenia składek ZUS, zwłaszcza w kontekście bieżących zaległości."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej ustawy abolicyjnej z 2012 roku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla osób prowadzących działalność gospodarczą – możliwości umorzenia zaległych składek ZUS i interpretacji przepisów ustawy abolicyjnej.

Czy zaległości w ZUS przekreślają szansę na umorzenie starych składek? Wyjaśniamy przepisy ustawy abolicyjnej.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III AUa 72/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 października 2016 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSA Marek Żurecki (spr.) Sędziowie SSA Antonina Grymel SSO del. Anna Petri Protokolant Elżbieta Szewczyk po rozpoznaniu w dniu 20 października 2016r. w Katowicach sprawy z odwołania K. S. ( K. S. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o umorzenie składek na skutek apelacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 6 listopada 2015r. sygn. akt XI U 3016/15 oddala apelację. /-/SSA A. Grymel /-/SSA M. Żurecki /-/SSO del. A. Petri Sędzia Przewodniczący Sędzia Sygn. akt III AUa 72/16 UZASADNIENIE Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach wyrokiem z dnia 6 listopada 2015r. zmienił decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. z dnia 15 lipca 2015r. odmawiającą K. S. umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy wraz z odsetkami wynoszących łącznie 22.410,55 zł za okres od lipca 1999r. do września 2000r. w ten sposób, że umorzył ubezpieczonemu powyższe należności składkowe. Sąd uwzględnił odwołanie ubezpieczonego na podstawie art. 1 ust. 13 pkt 1 ustawy z dnia 9 listopada 2012r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (dalej ustawa abolicyjna) (Dz. U. z 2012r., poz.1551) po stwierdzeniu, że skarżący na dzień wydania decyzji w przedmiocie umorzenia składek nie posiadał niepodlegających umorzeniu składek o których mowa w art. 1 ust. 10 ustawy abolicyjnej. W szczególności Sąd ustalił, że ubezpieczony zapłacił w dniu 22 listopada 2013r. składkę na ubezpieczenie zdrowotne za październik 2000r. w kwocie 84,14 zł co wynikało z treści akt składkowych w których organ rentowy potwierdził powyższą wpłatę. Stwierdzając powyższe Sąd wskazał jednocześnie, że fakt istnienia bieżących zaległości składkowych ubezpieczonego za okres od września 2014r. do maja 2015r. nie stanowi przeszkody w umorzeniu składek na podstawie ustawy abolicyjnej. W apelacji od wyroku organ rentowy wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie odwołania zarzucając wyrokowi naruszenie przepisu art. 1 ust. 10 ustawy abolicyjnej poprzez błędną jego wykładnię i uznanie, że w świetle tego przepisu bieżące zaległości składkowe nie stanowią przeszkody w umorzeniu składek na podstawie ustawy. Apelujący wskazał, że zarówno w dacie upływu 12-miesięcznego terminu (tj. 15 kwiecień 2015r.) o którym mowa w art. 1 ust. 11 ustawy jak i w dacie wydania zaskarżonej decyzji w przedmiocie umorzenia składek ubezpieczony posiadał zaległości z tytułu bieżących składek na własne ubezpieczenie społeczne z tytułu prowadzonej działalności pozarolniczej za okres od września 2014r. do maja 2015r. Organ rentowy podkreślił, że w myśl art. 1 ust. 10 ustawy abolicyjnej warunkiem umorzenia należności objętych ustawą jest nieposiadanie na dzień wydania decyzji o umorzeniu składek niepodlegających umorzeniu składek za okres od 1 stycznia 1999r. do opłacenia których zobowiązana jest osoba prowadząca pozarolniczą działalność. W związku z tym w ocenie apelującego w pojęciu składek niepodlegających umorzeniu użytym w art. 1 ust. 10 ustawy mieszczą się wszelkie zaległości składkowe osoby prowadzącej działalność pozarolniczą istniejące w chwili wydania decyzji w przedmiocie umorzenia składek a więc i te składki, które stały się wymagalne po dacie 28 lutego 2009r. Sąd Apelacyjny oddalił apelację albowiem nie podzielił stanowiska organu rentowego prezentowanego w jej treści. Przedstawiony przez apelującego sposób odczytania pojęcia składek niepodlegających umorzeniu użytego w art. 1 ust. 10 ustawy abolicyjnej, których brak na dzień wydania decyzji o umorzeniu należności objętych ustawą jest warunkiem wydania takiej decyzji nie uwzględnia pozostałych regulacji zawartych w ustawie z dnia 9 listopada 2012r. a w szczególności przepisów art. 1 ust. 8 i ust. 11 ustawy. Przedmiotowa ustawa przewiduje dwuetapowy sposób postępowania w sprawie umorzenia należności o których mowa w art. 1 ust. 1 i 6 ustawy. Zgodnie z art. 1 ust. 8 ustawy decyzje w przedmiocie umorzenia tych należności musi poprzedzać decyzja określająca przede wszystkim warunki umorzenia w której ustala się także kwoty należności podlegających umorzeniu. Zasadniczym warunkiem umorzenia należności jest spłata niepodlegających umorzeniu należności o których mowa w art. 1 ust. 10 ustawy najpóźniej w terminie 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji określającej warunki umorzenia – co wynika jednoznacznie z art. 1 ust. 11 ustawy. Z kolei przepis art. 1 ust. 13 pkt 1 i 2 stanowi, że decyzje w przedmiocie umorzenia należności, o których mowa w ust. 1 i 6 wydaje się po ocenie spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 10 z uwzględnieniem ust. 7, 11, 12 ustawy. Ponadto należy wskazać, że przepis art. 1 ust. 16 ustawy przewiduje możliwości wniesienia odwołania również od decyzji określającej warunki umorzenia o której mowa w art. 1 ust. 8. W związku z powyższym wskazany w ustawie sposób postępowania w sprawie umorzenia należności objętych ustawą powinien prowadzić do wniosku, że w pojęciu „niepodlegających umorzeniu składek na ubezpieczenia i fundusze wskazane w art. 1 ust. 10 ustawy za okres od 1 stycznia 1999r.” powinny mieścić się jedynie te zaległości składkowe które posiadał wnioskodawca w chwili wydania decyzji określającej warunki umorzenia skoro ustawodawca zakreślił wnioskodawcom roczny termin dla spełnienia warunków liczony od daty uprawomocnienia się tego rodzaju decyzji. W konsekwencji zaległości składkowe wnioskodawcy, które powstały po wydaniu i uprawomocnieniu się decyzji o której mowa w art. 1 ust. 8 ustawy nie powinny mieć wpływu na ocenę spełnienia warunku o którym mowa w ust. 10. W przypadku ubezpieczonego eksponowane zaległości składkowe powstały w okresie po uprawomocnieniu się decyzji z dnia 27 lutego 2014r. określającej warunki umorzenia należności. Należy zauważyć, że organ rentowy w decyzji tej nie skonkretyzował kwot zaległości niepodlegających umorzeniu poprzestając na przytoczeniu przepisów art. 1 ust. 10 i ust. 11 ustawy. Z akt rentowych wynika natomiast, że tego rodzaju zaległością w chwili wydania decyzji o warunkach umorzenia była – w ocenie organu rentowego – kwota składki na ubezpieczenie zdrowotne za październik 2000r. w którym to okresie ubezpieczony opłacał składki na ubezpieczenia społeczne. Była to zatem należność niepodlegająca umorzeniu w świetle art. 1 ust. 1 i ust. 6 ustawy. Bezspornym jest, że ubezpieczony już w dniu 22 listopada 2013r. dokonał wpłaty składki za wskazany okres. Wobec powyższego mając na uwadze wskazane rozważania i ustalenia faktyczne należało uznać apelację za bezzasadną i orzec o jej oddaleniu w myśl art. 385 k.p.c. /-/SSA A. Grymel /-/SSA M. Żurecki /-/SSO del. A. Petri Sędzia Przewodniczący Sędzia MP

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI