III AUa 613/14

Sąd Apelacyjny w RzeszowieRzeszów2015-01-29
SAOSubezpieczenia społeczneubezpieczenie rolnikówŚredniaapelacyjny
ubezpieczenie społecznerolnictworenta socjalnaKRUSskładkiprawo ubezpieczeń społecznych

Sąd Apelacyjny oddalił apelację Prezesa KRUS, potwierdzając, że osoba pobierająca stałą rentę socjalną nie podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu rolników.

Sprawa dotyczyła podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników przez K. K., żonę rolnika, która pobierała stałą rentę socjalną. Prezes KRUS uznał, że K. K. podlega ubezpieczeniu rolniczemu od 2000 roku i nakazał zapłatę składek. Sąd Okręgowy zmienił decyzję, stwierdzając brak obowiązku ubezpieczenia. Sąd Apelacyjny oddalił apelację Prezesa KRUS, podzielając stanowisko sądu pierwszej instancji, że posiadanie ustalonego prawa do stałej renty socjalnej wyłącza podleganie ubezpieczeniu społecznemu rolników.

Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego decyzją z dnia 20.01.2014 r. stwierdził, że K. K., małżonka rolnika S. K., od 1.01.2000 r. podlega ubezpieczeniom społecznym rolników i nakazał zapłatę zaległych składek wraz z odsetkami. Organ rentowy argumentował, że K. K. pobierała stałą rentę socjalną, co zgodnie z jego interpretacją, powoduje obowiązek podlegania ubezpieczeniu rolniczemu. S. K. wniósł odwołanie, zarzucając, że jego żona jest niezdolna do pracy, nigdy nie pracowała w gospodarstwie i pobiera rentę socjalną na stałe. Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu wyrokiem z dnia 12.05.2014 r. zmienił zaskarżoną decyzję, uznając, że K. K. nie podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników i nie ma obowiązku opłacania składek. Sąd I instancji oparł się na ustaleniu, że K. K. pobiera stałą rentę socjalną i nie pracuje w gospodarstwie męża, a jedynie pomaga w czynnościach domowych. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie oddalił apelację Prezesa KRUS, w pełni podzielając stanowisko sądu pierwszej instancji. Sąd II instancji podkreślił, że zgodnie z przepisami ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, osoby te nie podlegają ubezpieczeniu, jeśli mają ustalone prawo do emerytury lub renty. Sąd uznał, że renta socjalna jest rodzajem renty, a jej posiadanie wyłącza obowiązek ubezpieczenia rolniczego, co potwierdza również orzecznictwo Sądu Najwyższego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, osoba pobierająca stałą rentę socjalną nie podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu rolników.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ustalone prawo do renty socjalnej, przyznanej na stałe, wyłącza podleganie ubezpieczeniu społecznemu rolników na podstawie przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, zgodnie z definicją "ustalonego prawa do renty" zawartą w art. 6 pkt 10c tej ustawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

S. K. i K. K.

Strony

NazwaTypRola
S. K.osoba_fizycznawnioskodawca
K. K.osoba_fizycznazainteresowana
Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznegoorgan_państwowystrona pozwana

Przepisy (7)

Główne

u.s.r. art. 7 § ust. 1

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Określa krąg osób podlegających ubezpieczeniu społecznemu rolników, wyłączając m.in. osoby mające ustalone prawo do emerytury lub renty.

u.s.r. art. 16 § ust. 3

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Podobnie jak art. 7 ust. 1, zawęża krąg osób podlegających ubezpieczeniu.

u.s.r. art. 6 § pkt 10c

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Definiuje "ustalone prawo do emerytury lub renty" jako prawo do świadczenia z ubezpieczenia lub na podstawie przepisów emerytalnych lub innych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym, w tym ustawy o rencie socjalnej.

Pomocnicze

Ustawa o rencie socjalnej

Przepisy tej ustawy są podstawą przyznania renty socjalnej, która została uznana za rodzaj renty wyłączającej podleganie ubezpieczeniu rolniczemu.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 477 § 14 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych art. 3

Argumenty

Skuteczne argumenty

Posiadanie ustalonego prawa do stałej renty socjalnej wyłącza podleganie ubezpieczeniu społecznemu rolników.

Odrzucone argumenty

Renta socjalna nie mieści się w katalogu świadczeń wyłączających podleganie ubezpieczeniu rolniczemu. Ustawodawca w art. 6 pkt 10c ustawy o u.s.r. precyzyjnie określił świadczenia, a renta socjalna nie jest wśród nich wymieniona.

Godne uwagi sformułowania

cel i istotą wszelkiego rodzaju ubezpieczeń społecznych jest zagwarantowanie źródła utrzymania w razie starości lub utraty zdolności do pracy związanej z pogorszeniem stanu zdrowia. renta socjalna jest niewątpliwie rodzajem renty.

Skład orzekający

Mirosław Szwagierczak

przewodniczący

Barbara Gonera

sędzia sprawozdawca

Roman Skrzypek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników przez osoby pobierające rentę socjalną."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pobierania renty socjalnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia z zakresu ubezpieczeń społecznych rolników, które może mieć praktyczne znaczenie dla wielu osób.

Czy renta socjalna zwalnia z ubezpieczenia rolniczego? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III AUa 613/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 stycznia 2015 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Mirosław Szwagierczak Sędziowie: SSA Barbara Gonera (spr.) SSA Roman Skrzypek Protokolant St. sekr. sądowy Anna Kuźniar po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2015 r. na rozprawie sprawy z wniosku S. K. z udziałem zainteresowanej K. K. przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o podleganie ubezpieczeniu społecznemu rolników i składki na skutek apelacji wniesionej przez stronę pozwaną od wyroku Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu z dnia 12 maja 2014 r. sygn. akt III U 337/14 oddala apelację Sygn. akt III AUa 613/14 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 20.01.2014 r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego powołując art. 36 ust 1 oraz art. 7 i 16 ustawy z dnia 20.12.1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników – stwierdził, że K. K. od 1.01.2000 r. podlega ubezpieczeniom społecznym i S. K. mieli obowiązek uiścić z odsetkami, naliczone w decyzji należności z tytułu składek na te ubezpieczenia. Zdaniem organu rentowego K. K. będąc małżonką rolnika i pobierając rentę socjalną na stałe na podstawie przepisów ustawy z dnia 27.06.2003r. o rencie socjalnej – spełnia warunki do podlegania ubezpieczeniu rolniczemu z mocy ustawy . W odwołaniu od decyzji S. K. wniósł o jej zmianę przez anulowanie obowiązku ubezpieczenia rolniczego żony oraz zapłaty składek na to ubezpieczenie. Zarzucił, że żona jest niezdolna do pracy , nigdy nie pracowała w gospodarstwie rolnym , pobierając początkowo rentę uczniowską a następnie socjalną, któro to świadczenie ma obecnie przyznane na stale. Sąd Okręgowy po rozpoznaniu sprawy wyrokiem z dnia 12.05.2014r. zmienił zaskarżoną decyzję stwierdzając, że K. K. nie podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników i nie ma obowiązku opłacania składek od 1.01.2000r. Jak ustalił Sąd I instancji S. K. jest właścicielem gospodarstwa rolnego o pow. 17,65 na fiz. ( 7,16 ha przelicz ) położonego w W. i D. . W prowadzeniu gospodarstwa pomaga mu ojciec . Od 11.09.1999 r. wnioskodawca pozostaje w związku małżeńskim z K. K. . Żona od 1.11.1997 r. do 31.12.1999r. pobierała rentę uczniowską, a od 1.03.2000r. ma przyznaną rentę socjalną na stałe, o czym organ rolniczy był informowany przez S. K. przy składaniu wniosku o zasiłek macierzyński, w związku z narodzinami dzieci. Sąd ustalił również, że K. K. nie pracuje w gospodarstwie rolnym męża , ale wykonuje czynności we wspólnym gospodarstwie domowym w tym zajmuje się wychowywaniem dzieci . Dokonując oceny prawnej Sąd powołał art. 7 ust 1 pkt 1 i 2 , art. 5 ; art. 16 ustawy z dnia 20.12.1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników i przyjął iż posiadając ustalone prawo do stałej renty socjalnej, K. K. nie podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników . Zdaniem Sądu ustawodawca pod pojęciem „ustalone prawo do renty” nie określił , iż chodzi wyłącznie o rentę z tytułu niezdolności do pracy, lecz generalnie prawo do renty, oraz że renta socjalna jest niewątpliwie rodzajem renty . W podstawie rozstrzygnięcia Sąd Okręgowy powołał art. 477 14 § 2 kpc . Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w apelacji od wyroku domagała się jego zmiany przez oddalenie odwołania względnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania . Zarzuciła: - naruszenie prawa materialnego, tj. przepisu art. 6 pkt 10 c ustawy z dnia 20.12.1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników , przez jego niezastosowanie, - naruszenie prawa materialnego tj. przepisu art. 7 ust.1 oraz art. 16 ust. 3 oraz art. 18 ustawy z 20.12.1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników , przez ich błędna interpretację i niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że renta socjalna mieści się w katalogu świadczeń z ubezpieczenia społecznego rolników enumeratywnie wymienionych w tym przepisie, - naruszenie prawa materialnego tj. przepisu art. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w zw. z art. 6 pkt 10 c ustawy o u.s.r. przez ich błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, „ że ustawodawca pod pojęciem ustalone prawo do renty nie określił, że ma to być prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy , tylko generalnie prawo do renty…” podczas gdy ustawodawca w art. 6 pkt 10 c ustawy o u.s.r. właśnie dokładnie określił jakie świadczenia kryją się pod tym pojęciem i są to też m.in. świadczenia określone w art. 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, gdzie również nie ma wskazanej tam renty socjalnej jako świadczenia określonego w tejże ustawie. W odpowiedzi na apelację S. K. wniósł i jej oddalenie podkreślając trafność orzeczenia Sądu I instancji. Sąd Apelacyjny zważył co następuje: Apelacja jest nieuzasadniona. Zaskarżony wyrok jest, w ocenie Sądu II instancji, orzeczeniem trafnym i zgodnym z powołanymi przepisami prawa. W sprawie nie zachodzą zarzuty naruszenia prawa materialnego podnoszone w apelacji, ani inne, które z uwagi na treść art. 378 kpc Sąd Apelacyjny ma na uwadze z urzędu. Okoliczności faktycznie w sprawie są bezsporne, a spór powstał na tle oceny prawnej sprawy, a w szczególności interpretacji art. 7 ust.1 i art. 16 ust.3 w nawiązaniu do art. 6 pkt 10 c ustawy z 20 .12.1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Sąd Apelacyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, w całości podziela ocenę prawną dokonaną przez Sąd I instancji. Przypomnieć należy, iż w okresie, którego dotyczy zaskarżona decyzja K. K. miała ustalone prawo do renty socjalnej. Świadczenie przyznane jest na stałe. Uzupełniając argumentację Sądu I instancji, należy podkreślić, że art. 7 ust. 1 oraz art. 16 ust. 3 ustawy o u.s.r. zakreślają podmiotowo krąg osób, które spełniają przesłanki do podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników – z mocy ustawy. Jednocześnie zawężają ten krąg do osób, które m. inn. nie mają ustalonego prawa do emerytury lub renty. Zgodnie z art. 6 pkt 10c - przez ustalone prawo do emerytury lub renty rozumie się ustalone prawo do tego świadczenia z ubezpieczenia albo ustalone prawo do emerytury lub renty na podstawie przepisów emerytalnych lub innych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym. Takimi innymi przepisami są, w ocenie Sądu Apelacyjnego w składzie orzekającym, przepisy ustawy z 27.06.2003r. o rencie socjalnej . Podobne stanowisko zawarł Sąd Najwyższy w wyroku z 23 kwietnia 2008r. sygn. akt III UK 128/07, które Sąd Apelacyjny orzekający w tej sprawie w całości podziela. Dodatkowo podnieść należy, że przy ocenie prawnej sprawy nie można również pominąć wykładni celowościowej art. 7 ust.1 oraz art. 16 ust. 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników , która sprowadza się do stwierdzenia, iż celem i istotą wszelkiego rodzaju ubezpieczeń społecznych jest zagwarantowanie źródła utrzymania w razie starości lub utraty zdolności do pracy związanej z pogorszeniem stanu zdrowia. W przypadku K. K. mającej ustalone prawo do stałej renty socjalnej - cel ten niewątpliwie został spełniony. Z tych przyczyn Sąd Apelacyjny po myśli art. 385 kpc orzekł o oddaleniu apelacji jako pozbawionej, podstaw faktycznych i prawnych do jej uwzględnienia. ZARZĄDZENIE 1. (...) (...) - (...) (...)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI