III AUA 47/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Poznaniu rozpoznał sprawę dotyczącą wysokości emerytury górniczej G. K. (1) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. Spór dotyczył zastosowania przelicznika 1,8 zamiast 1,2 do okresu pracy górniczej na odkrywce od 1 maja 2003 r. do 29 października 2019 r. Sąd Okręgowy w Koninie wyrokiem z dnia 8 grudnia 2022 r. zmienił decyzję ZUS, przyznając prawo do przeliczenia emerytury z zastosowaniem przelicznika 1,8, jednakże począwszy od dnia 19 października 2022 r. Sąd Apelacyjny, po rozpoznaniu apelacji obu stron, zmienił zaskarżony wyrok w punkcie dotyczącym daty przyznania świadczenia. Uznano, że prawo do obliczenia wysokości emerytury górniczej z zastosowaniem przelicznika 1,8 przysługuje G. K. (1) od 8 października 2019 r., czyli od daty przyznania emerytury górniczej. Sąd Apelacyjny oddalił apelację organu rentowego, uznając, że praca wykonywana przez ubezpieczonego na koparkach i zwałowarkach na odkrywce bezpośrednio w przodku spełniała przesłanki do zastosowania wyższego przelicznika, zgodnie z przepisami ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz rozporządzenia wykonawczego. Zasądzono również od ZUS na rzecz G. K. (1) zwrot kosztów zastępstwa procesowego w instancji odwoławczej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Zagadnienia prawne (2)
Czy praca wykonywana na stanowisku rzemieślnika zatrudnionego na odkrywce bezpośrednio w przodku stale i w pełnym wymiarze czasu pracy na koparkach i zwałowarkach, wykonującego prace mechaniczne, elektryczne i hydrauliczne przy obsłudze, konserwacji, montażu i demontażu tych maszyn i urządzeń, kwalifikuje się do zastosowania przelicznika 1,8 przy ustalaniu wysokości emerytury górniczej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, praca ta kwalifikuje się do zastosowania przelicznika 1,8, ponieważ spełnia przesłanki określone w art. 50d ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz definicji przodka zawartej w art. 50d ust. 1a ustawy.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że praca wykonywana przez ubezpieczonego na koparkach i zwałowarkach na odkrywce, polegająca na bieżącym usuwaniu awarii i zapewnieniu ciągłości ruchu maszyn, stanowi pracę w przodku kwalifikowaną do zastosowania przelicznika 1,8. Podkreślono, że definicja przodka została poszerzona o obszary związane ze zwałowaniem, a praca na zwałowarkach również mieści się w tej definicji. Sąd oparł się na zeznaniach świadków i dokumentacji potwierdzającej charakter wykonywanej pracy.
Od kiedy należy przyznać prawo do obliczenia wysokości emerytury górniczej z zastosowaniem przelicznika 1,8, jeśli nowelizacja przepisów wprowadzająca poszerzoną definicję przodka weszła w życie po dacie przyznania emerytury?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Prawo do obliczenia wysokości emerytury górniczej z zastosowaniem przelicznika 1,8 przysługuje od daty przyznania emerytury, a nie od daty wejścia w życie nowelizacji przepisów, zgodnie z art. 9 ustawy nowelizującej.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że zgodnie z art. 9 ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy – Prawo geologiczne i górnicze oraz niektórych innych ustaw, do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy stosuje się przepisy w nowym brzmieniu. Nowelizacja ta doprecyzowała pojęcie przodka, a nie stworzyła nowy stan prawny, dlatego też prawo do przeliczenia emerytury powinno być przyznane od daty pierwotnego przyznania świadczenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. K. (1) | osoba_fizyczna | ubezpieczony/odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. | instytucja | organ rentowy/pozwany |
Przepisy (8)
Główne
u.e.r.FUS art. 51 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa przeliczniki stosowane przy ustalaniu wysokości emerytury górniczej (1.5, 1.8, 1.4, 1.2).
u.e.r.FUS art. 50d § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa rodzaje prac zaliczanych w wymiarze półtorakrotnym (praca w przodkach bezpośrednio przy urabianiu, ładowaniu, zwałowaniu urobku, itp.).
u.e.r.FUS art. 50d § 1a
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Definiuje pojęcie 'przodka' w kopalniach odkrywkowych, włączając obszar związany ze zwałowaniem.
Dz.U. 2022 poz. 1504 art. 9
Ustawa z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy - Prawo geologiczne i górnicze oraz niektórych innych ustaw
Stanowi, że do postępowań w zakresie ustalania prawa do górniczej emerytury i jej wysokości wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 2 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
Pomocnicze
rozp. MPiPS z 23.12.1994 r.
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 23 grudnia 1994 r. w sprawie określenia niektórych stanowisk pracy górniczej oraz stanowisk pracy zaliczanej w wymiarze półtorakrotnym przy ustalaniu prawa do górniczej emerytury lub renty
Załącznik nr 3/III pkt 7 wymienia stanowisko rzemieślników zatrudnionych na odkrywce bezpośrednio w przodku stale i w pełnym wymiarze czasu pracy na koparkach i zwałowarkach, wykonujących prace mechaniczne, elektryczne i hydrauliczne przy obsłudze, konserwacji, montażu i demontażu tych maszyn i urządzeń jako kwalifikowane do wymiaru półtorakrotnego.
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy przez sąd pierwszej instancji.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasady swobodnej oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasądzenia kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Praca wykonywana na odkrywce na koparkach i zwałowarkach, polegająca na bieżącym usuwaniu awarii i zapewnieniu ciągłości ruchu maszyn, jest pracą w przodku kwalifikowaną do zastosowania przelicznika 1,8. • Prawo do przeliczenia emerytury z zastosowaniem wyższego przelicznika przysługuje od daty przyznania świadczenia, a nie od daty wejścia w życie nowelizacji przepisów.
Odrzucone argumenty
Praca wykonywana przez ubezpieczonego nie spełnia kryteriów pracy w przodku kwalifikowanej do zastosowania przelicznika 1,8. • Praca na zwałowarkach nie jest pracą przodkową. • Prawo do przeliczenia emerytury przysługuje dopiero od daty wejścia w życie nowelizacji przepisów.
Godne uwagi sformułowania
praca na koparkach i zwałowarkach na odkrywce bezpośrednio w przodku stale i w pełnym wymiarze czasu pracy • prace mechaniczne, elektryczne i hydrauliczne przy obsłudze, konserwacji, montażu i demontażu tych maszyn i urządzeń • pojęcie przodka zostało poszerzone również o m.in. obszar związany bezpośrednio z urabianiem kopaliny, nadkładu lub skał otaczających oraz ze zwałowaniem • do postępowań w zakresie ustalania prawa do górniczej emerytury i jej wysokości wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 2 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą
Skład orzekający
Marta Sawińska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego dla wielu osób prawa do emerytury górniczej i interpretacji przepisów dotyczących pracy w kopalniach odkrywkowych, co jest tematem o dużym znaczeniu praktycznym dla prawników i ubezpieczonych.
“Emerytura górnicza: Kluczowe orzeczenie w sprawie pracy na odkrywce i przelicznika 1,8!”
Sektor
górnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.