saos:29172

Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział V Pracy i Ubezpieczeń SpołecznychPiotrków Trybunalski
SAOSPracyubezpieczenia społeczneŚredniaokręgowy
emeryturawarunki szczególnestaż pracyZUSodwołanie od decyzjipraca za granicąwulkanizatorrozporządzeniedowody

Sąd Okręgowy przyznał prawo do emerytury Z. K., uznając, że przepracował on wymagane 15 lat w szczególnych warunkach, mimo braku formalnego świadectwa z zagranicznego zakładu pracy.

Z. K. odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej mu prawa do emerytury z powodu niespełnienia wymogu 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Sąd Okręgowy ustalił, że wnioskodawca pracował jako wulkanizator w NRD w latach 1982-1985, co stanowiło pracę w szczególnych warunkach. Pomimo braku formalnego świadectwa z zagranicznego zakładu, sąd uznał ten okres na podstawie zeznań świadków i wnioskodawcy, przyznając prawo do emerytury.

Wnioskodawca Z. K. odwołał się od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która odmówiła mu prawa do emerytury, argumentując niespełnienie wymogu 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Z. K. twierdził, że przepracował wymagany okres, w tym od 1 sierpnia 1982 roku do 31 grudnia 1985 roku jako wulkanizator taśm w kopalni w NRD. Sąd Okręgowy, analizując sprawę, ustalił, że Z. K. posiadał ponad 25 lat stażu pracy ogółem, a niekwestionowany przez ZUS okres pracy w szczególnych warunkach wynosił 12 lat, 2 miesiące i 13 dni. Kluczowym elementem sporu był okres pracy w NRD. Sąd, opierając się na zeznaniach świadków oraz samego wnioskodawcy, uznał, że praca wulkanizatora taśm w NRD była pracą stale i w pełnym wymiarze czasu, polegającą na przetwórstwie wyrobów gumowych, co kwalifikuje ją jako pracę w szczególnych warunkach. Mimo że zagraniczny zakład pracy nie wystawił formalnego świadectwa pracy w warunkach szczególnych, sąd dopuścił inne środki dowodowe, zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą Sądu Najwyższego. Po doliczeniu tego okresu, łączny staż pracy w szczególnych warunkach przekroczył wymagane 15 lat. Sąd uznał również, że wnioskodawca spełnia pozostałe warunki do przyznania emerytury (wiek, ogólny staż pracy, nieprzystąpienie do OFE). W konsekwencji, sąd zmienił zaskarżoną decyzję ZUS i przyznał Z. K. prawo do emerytury od 28 stycznia 2013 roku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, okres pracy za granicą może zostać zaliczony do stażu pracy w szczególnych warunkach, nawet jeśli zagraniczny pracodawca nie wystawił formalnego świadectwa pracy w warunkach szczególnych. Okoliczności te mogą być udowadniane innymi środkami dowodowymi dopuszczalnymi w postępowaniu sądowym, takimi jak zeznania świadków czy samego wnioskodawcy.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na utrwalonej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego, zgodnie z którą w postępowaniu sądowym dopuszczalne jest udowadnianie okoliczności mających wpływ na prawo do świadczeń innymi środkami dowodowymi niż formalne świadectwa, jeśli te ostatnie nie są dostępne lub nie zostały wystawione. W analizowanym przypadku zeznania świadków i wnioskodawcy pozwoliły na ustalenie charakteru pracy jako wykonywanej stale i w pełnym wymiarze w warunkach szczególnych (przetwórstwo wyrobów gumowych), co zostało potwierdzone przepisami rozporządzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana zaskarżonej decyzji

Strona wygrywająca

Z. K.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uznawanie pracy w szczególnych warunkach na podstawie innych dowodów niż formalne świadectwo pracy, zwłaszcza w przypadku pracy za granicą; kwalifikowanie pracy wulkanizatora jako pracy w szczególnych warunkach."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w danym okresie. Siła dowodowa zeznań świadków może być różna w zależności od ich wiarygodności i spójności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VU 374/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 listopada 2013 roku Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Beata Łapińska Protokolant stażysta Bożena Sobczyk po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2013 roku w Piotrkowie Trybunalskim sprawy z wniosku Z. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. M. . o prawo do emerytury na skutek odwołania Z. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. M. . z dnia 21 lutego 2013 r. sygn. (...) zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje Z. K. prawo do emerytury poczynając od dnia 28 stycznia 2013 roku. Sygn. akt VU 374/13 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 21 lutego 2013 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. M. . odmówił wnioskodawcy Z. K. prawa do emerytury. W uzasadnieniu wskazał, że wnioskodawca nie udowodnił wymaganych 15 lat pracy w warunkach szczególnych. Od decyzji powyższej Z. K. odwołał się w dniu 13 marca 2013 roku. Wniósł o przyznanie żądanego prawa z uwagi na to, iż przepracował wymagane 15 lat w warunkach szczególnych. Wskazał, że pracował w takich warunkach w okresie od 1 sierpnia 1982 roku do 31 grudnia 1985 roku w (...) W. w NRD na stanowisku wulkanizatora taśm. ZUS wnosił o oddalenie odwołania. Sąd Okręgowy ustalił co następuje: Z. K. , urodzony w dniu (...) , złożył w dniu 28 stycznia 2013 roku wniosek o przyznanie emerytury. (dowód: wniosek o emeryturę k. 1-3 w aktach ZUS) Na dzień 1 stycznia 1999 roku skarżący udowodnił staż pracy wynoszący ponad 25 lat. Niekwestionowany przez ZUS okres zatrudnienia wnioskodawcy w warunkach szczególnych wynosi 12 lat, 2 miesiące i 13 dni. Jest to okres zatrudnienia od 21 stycznia 1986 roku do 15 kwietnia 1998 roku w Zakładach (...) S.A. w T. M. . na stanowiskach aparatowego produkcji doświadczalnej i maszynisty turbozespołu (z wyłączeniem okresów zasiłków chorobowych). Wnioskodawca nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego. (okoliczności niesporne) W okresie od 10 stycznia 1980 roku do 15 stycznia 1986 roku wnioskodawca był zatrudniony w (...) N. w U. . W ww. zakładzie wnioskodawca w okresie od 11 lipca 1982 roku do 15 stycznia 1986 roku przebywał na urlopie bezpłatnym w związku z pracą eksportową w kopalni węgla brunatnego w NRD. (dowód: świadectwo pracy k. 15 w aktach ZUS) W okresie od 1 sierpnia 1982 roku do 31 grudnia 1985 roku wnioskodawca był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w kopalni (...) w NRD na stanowisku wulkanizatora. (dowód: zaświadczenie Wojewódzkiego Urzędu Pracy w P. (...) . k. 13, zaświadczenie pracy k. 15 w aktach ZUS) W (...) W. wnioskodawca pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy jako wulkanizator taśm i wykonywał prace polegające na przetwórstwie wyrobów gumowych. Wnioskodawca naprawiał taśmy gumowe i gumy na zwałowarkach i koparkach. Naprawa polegała na wycięciu uszkodzonego kawałka taśmy, a następnie zgrzaniu i zwulkanizowaniu nowego fragmentu. Wnioskodawca otrzymywał dodatek za pracę w warunkach szkodliwych. Pracownicy, którzy pracowali w tożsamej co (...) W. Kopalni (...) w B. na stanowiskach wulkanizatorów mieli wydawane świadectwa pracy w warunkach szczególnych. (dowód: pasek wynagrodzeń k. 21, zeznania świadków W. M. i S. M. k. 23, zeznania wnioskodawcy k. 23 w zw. z k. 14 w aktach sprawy) Okres pracy od 1 sierpnia 1982 roku do 31 grudnia 1985 roku w (...) W. w NRD został zaliczony przez ZUS do stażu pracy wnioskodawcy. (dowód: karta przebiegu zatrudnienia k. 25 w aktach ZUS) (...) W. nie wystawiła wnioskodawcy świadectwa pracy w warunkach szczególnych. (okoliczność niesporna) Przy zaliczeniu do pracy w warunkach szczególnych okresu zatrudnienia od 1 sierpnia 1982 roku do 31 grudnia 1985 roku, łącznie z okresami niekwestionowanym przez organ rentowy, staż pracy wnioskodawcy w takich warunkach wynosi łącznie więcej niż 15 lat. (okoliczność niesporna) Sąd Okręgowy zważył i ocenił co następuje: Odwołanie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2009r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.) ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 roku, będącym pracownikami, o których mowa w ust. 2-3, zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony w art. 27 pkt 1 (tj. poniżej 65 lat dla mężczyzn). Ustęp 4 art. 32 stanowi zaś, że wiek emerytalny, o którym mowa w ust. 1 , rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym w ust. 2 i 3 przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych. Stosownie do art. 184 ust. 1 wskazanej wyżej ustawy (w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2012 roku) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 roku przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (tj. w dniu 1 stycznia 1999 roku) osiągnęli: 1)okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat – dla kobiet i 65 lat – dla mężczyzn oraz 2)okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27. Emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. W świetle powyższych regulacji żądanie wnioskodawcy należało zatem rozpoznać w aspekcie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8 poz. 43 z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem. Z treści § 4 tego rozporządzenia wynika, iż pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w Wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: 1) osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn, 2) ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Ten „wymagany okres zatrudnienia” to okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczalnymi do okresów zatrudnienia (§ 3 rozporządzenia), natomiast pracą w warunkach szczególnych jest praca świadczona stale i w pełnym wymiarze na stanowiskach wskazanych w załączniku do tegoż aktu (§ 1 i § 2 rozporządzenia). Okresy pracy w warunkach szczególnych, stosownie do § 2 ust. 2 rozporządzenia, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie pracy. Brak takiego świadectwa nie wyklucza jednak dokonania ustalenia zatrudnienia w warunkach szczególnych innymi środkami dowodowymi w toku postępowania sądowego. Stanowisko takie wielokrotnie zajmował również Sąd Najwyższy, który między innymi w wyroku z dnia 2 lutego 1996 roku, II URN 3/95, OSNAP 1996/16/239 stwierdził, że w postępowaniu przed sądami pracy i ubezpieczeń społecznych okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokości mogą być udowadniane wszelkimi środkami dowodowymi, przewidzianymi w kodeksie postępowania cywilnego . Ograniczenia dowodowe zawarte w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń (Dz. U. Nr 10, poz. 49 ze zm.), obecnie rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 roku w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz. U. Nr 237, poz. 1412), dotyczą wyłącznie postępowania przed tymi organami. Spór pomiędzy stronami, w związku z zarzutami podniesionymi przez wnioskodawcę w odwołaniu, ograniczał się do faktu, czy ma on wymagany 15-letni okres zatrudnienia w szczególnych warunkach. Spełnienie pozostałych przesłanek nie było przedmiotem sporu, a jednocześnie nie budzi żadnych wątpliwości – wnioskodawca ma wymagany okres zatrudnienia, to jest 25 lat, w dniu (...) ukończył 60 lat i nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego. Dokonując ustaleń w zakresie rodzaju prac wykonywanych przez wnioskodawcę w okresie od 1 sierpnia 1982 roku do 31 grudnia 1985 roku w (...) W. w NRD Sąd oparł się na zeznaniach świadków W. M. i S. M. oraz na zeznaniach samego wnioskodawcy. Z zeznań powyższych wynika, jakie konkretnie prace wnioskodawca wykonywał w spornym okresie i w jakim wymiarze czasu pracy pracował. Będąc zatrudnionym we wskazanym zakładzie pracy wnioskodawca pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy jako wulkanizator taśm i wykonywał prace związane z przetwórstwem wyrobów gumowych. Wnioskodawca naprawiał taśmy i gumy na zwałowarkach i koparkach. Naprawa polegała na wycięciu uszkodzonego kawałka taśmy, a następnie zgrzaniu i zwulkanizowaniu nowego fragmentu. Wnioskodawca otrzymywał dodatek za pracę w warunkach szkodliwych. W zeznaniach tych nie ma sprzeczności, są one logiczne i spójne. Organ rentowy nie przedstawił w toku postępowania żadnych dowodów, które pozwoliłyby na podważenie wiarygodności złożonych zeznań. Dodać należy, że pracownicy, którzy pracowali w tożsamej co (...) W. Kopalni (...) w B. na stanowiskach wulkanizatorów mieli wydawane świadectwa pracy w warunkach szczególnych. W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie budzi zatem żadnych wątpliwości, że wnioskodawca wykonywał w spornym okresie zatrudnienia stale i w pełnym wymiarze czasu pracy prace wymienione w Wykazie A Dziale IV, poz. 21 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze, tj. prace polegające przetwórstwie wyrobów gumowych. Okres tej pracy wynosi, łącznie z okresem pracy w warunkach szczególnych niekwestionowanym przez organ rentowy, ponad 15 lat. Ponadto wskazać należy, że stanowisko wulkanizatora wymienione jest wprost w Wykazie A Dziale IV, poz. 21 pkt 18 stanowiącym załącznik zarządzenia Nr 17 Ministra Górnictwa i Energetyki z dnia 12 sierpnia 1983 roku w sprawie określenia stanowisk pracy w resorcie górnictwa i energetyki, na których są wykonywane prace w szczególnych warunkach (Dz.Urz.WUG.1983.8.12). W związku z tym, że wykazany przez wnioskodawcę okres pracy w warunkach szczególnych wynosi więcej niż 15 lat, stwierdzić należało, iż spełnia on wszystkie wymagane prawem warunki do uzyskania prawa do emerytury zgodnie z art. 32 ust. 1 w zw. z art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych . Z tych też względów, Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI