III AUA 423/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Sąd Apelacyjny w Szczecinie dotyczyła wysokości emerytury D. T. ZUS odmówił uchylenia decyzji z 17 lipca 2013 r., stwierdzając jej wydanie z naruszeniem prawa i powołując się na upływ 5-letniego terminu od jej doręczenia. Ubezpieczona wniosła odwołanie, a Sąd Okręgowy w Gorzowie Wielkopolskim zmienił zaskarżoną decyzję, uchylając decyzję z 2013 r. w zakresie wysokości emerytury i ustalając ją bez odliczania kwot pobranych emerytur, przyznając prawo do wypłaty podwyższonej emerytury od 1 kwietnia 2019 r. Sąd Okręgowy uznał, że ZUS nie udowodnił daty doręczenia decyzji, co uniemożliwiało zastosowanie 5-letniego terminu z art. 146 § 1 k.p.a. ZUS złożył apelację, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne ustalenie braku doręczenia decyzji i pominięcie domniemania doręczenia wynikającego z przepisów prawa pocztowego. Sąd Apelacyjny oddalił apelację organu rentowego. Sąd odwoławczy podkreślił, że ciężar dowodu skutecznego doręczenia decyzji spoczywa na organie rentowym, a brak zwrotnego potwierdzenia odbioru lub protokołu ogłoszenia decyzji uniemożliwia skuteczne powołanie się na upływ terminu. Sąd Apelacyjny uznał, że ZUS nie wykazał, kiedy i czy w ogóle decyzja została doręczona, co czyniło zarzut przekroczenia terminu bezzasadnym. Sąd odrzucił również zarzut wydania wyroku na posiedzeniu niejawnym, wskazując, że sprawa była rozpoznana na rozprawie jawnej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie zasady, że brak dowodu doręczenia decyzji administracyjnej przez organ uniemożliwia skuteczne powołanie się na upływ terminu do jej uchylenia.
Dotyczy spraw administracyjnych, gdzie kluczowe jest udokumentowanie doręczenia decyzji.
Zagadnienia prawne (2)
Czy brak dowodu doręczenia decyzji administracyjnej przez organ rentowy uniemożliwia skuteczne powołanie się na upływ 5-letniego terminu do jej uchylenia na podstawie art. 146 § 1 k.p.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak dowodu doręczenia decyzji uniemożliwia skuteczne powołanie się na upływ terminu.
Uzasadnienie
Ciężar dowodu skutecznego doręczenia decyzji spoczywa na organie rentowym. Brak zwrotnego potwierdzenia odbioru lub protokołu ogłoszenia decyzji oznacza, że organ nie wykazał daty doręczenia, a tym samym nie wykazał upływu 5-letniego terminu.
Czy można domniemywać doręczenie decyzji administracyjnej na podstawie samego faktu jej wysłania lub niekwestionowania jej przez stronę w dalszym postępowaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, doręczenie decyzji musi być udokumentowane, a jego brak nie może być domniemany.
Uzasadnienie
Przepisy k.p.a. wymagają udokumentowania doręczenia decyzji (zwrotne potwierdzenie odbioru, protokół ogłoszenia). Fakt wysłania decyzji lub brak odwołania od niej nie stanowi dowodu doręczenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. T. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (6)
Główne
k.p.a. art. 145a § § 1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Wniosek o ustalenie ponownie wysokości emerytury złożony w związku z wyrokiem TK z dnia 6.03.2019 r. w terminie miesięcznym.
k.p.a. art. 146 § § 1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a i art. 145b, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. Kluczowe znaczenie ma fakt doręczenia lub ogłoszenia decyzji, który musi być udokumentowany.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 71a § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Umożliwia doręczenie decyzji listem zwykłym, ale nie zwalnia organu z obowiązku dowodzenia skutecznego doręczenia.
Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe art. 47
W związku z § 3 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 29 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków wykonywania usług powszechnych przez operatora wyznaczonego, organ rentowy próbował argumentować, że doręczenie następuje 6 dnia roboczego po nadaniu przesyłki.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy swobodnej oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak dowodu doręczenia decyzji administracyjnej przez organ rentowy. • Ciężar dowodu skutecznego doręczenia spoczywa na organie rentowym. • Domniemanie doręczenia na podstawie samego wysłania lub niekwestionowania decyzji jest niedopuszczalne.
Odrzucone argumenty
Doręczenie decyzji nastąpiło 6 dnia roboczego po nadaniu przesyłki. • Ubezpieczona nie kwestionowała daty doręczenia decyzji. • Sąd I instancji wydał wyrok na posiedzeniu niejawnym.
Godne uwagi sformułowania
Na próżno szukać jakiegokolwiek dowodu doręczenia decyzji. • Faktu doręczenia lub ogłoszenia decyzji nie można domniemywać. • Ciężar dowodu w zakresie wykazania, w jakiej dacie rzeczywiście doręczono, i czy w ogóle doręczono ubezpieczonej decyzję, spoczywał na organie rentowym.
Skład orzekający
Barbara Białecka
przewodniczący-sprawozdawca
Gabriela Horodnicka-Stelmaszczuk
sędzia
Anna Polak
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że brak dowodu doręczenia decyzji administracyjnej przez organ uniemożliwia skuteczne powołanie się na upływ terminu do jej uchylenia."
Ograniczenia: Dotyczy spraw administracyjnych, gdzie kluczowe jest udokumentowanie doręczenia decyzji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest formalne udokumentowanie czynności procesowych przez organy państwowe i jak brak takiego dowodu może prowadzić do korzystnych dla obywatela rozstrzygnięć, nawet po latach.
“ZUS przegrał sprawę o emeryturę, bo nie potrafił udowodnić, kiedy doręczył decyzję!”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.