III AUa 407/12

Sąd Apelacyjny w PoznaniuPoznań2012-10-01
SAOSubezpieczenia społeczneświadczenia emerytalne i rentoweWysokaapelacyjny
świadczenie przedemerytalneZUSzwolnienie ekonomiczneokres składkowybezrobotnyprace interwencyjneroboty publiczneSąd Najwyższyinterpretacja prawa

Sąd Apelacyjny przyznał prawo do świadczenia przedemerytalnego, uznając, że rozwiązanie poprzedniego stosunku pracy z przyczyn ekonomicznych jest kluczowe, nawet jeśli późniejsze zatrudnienie (np. w ramach robót publicznych) ustało z innych przyczyn.

Wnioskodawca A. J. odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej mu świadczenia przedemerytalnego. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, uznając, że ostatni stosunek pracy nie ustał z przyczyn ekonomicznych. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok, przyznając świadczenie. Kluczowe było ustalenie, że wcześniejsze zatrudnienie w O. Zakładach (...) ustało z przyczyn ekonomicznych, co spełniało wymóg ustawy, nawet jeśli późniejsze zatrudnienie w I.-M. Zakładzie (...) ustało z upływem terminu umowy.

Sprawa dotyczyła wniosku A. J. o przyznanie świadczenia przedemerytalnego, który został odrzucony przez ZUS, a następnie przez Sąd Okręgowy. Sąd pierwszej instancji uznał, że warunek rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy nie został spełniony, ponieważ ostatnie zatrudnienie wnioskodawcy w I.-M. Zakładzie (...) ustało z upływem czasu, na jaki została zawarta umowa. Sąd Apelacyjny uwzględnił apelację wnioskodawcy, zmieniając zaskarżony wyrok. Sąd uznał, że kluczowe jest rozwiązanie stosunku pracy z przyczyn ekonomicznych w poprzednim miejscu zatrudnienia (O. Zakłady (...)), co miało miejsce przed zarejestrowaniem wnioskodawcy jako bezrobotnego. Sąd odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego, wskazując, że zatrudnienie podjęte w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych po rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn leżących po stronie pracodawcy nie powinno pozbawiać prawa do świadczenia przedemerytalnego, a wręcz powinno być traktowane jako uzupełnienie systemu przeciwdziałania bezrobociu. Sąd Apelacyjny przyznał wnioskodawcy prawo do świadczenia przedemerytalnego od 2 kwietnia 2011 r.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje, jeśli stosunek pracy ustał z przyczyn dotyczących zakładu pracy w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, a zatrudnienie podjęte w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych po rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn leżących po stronie pracodawcy nie pozbawia tego prawa.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny, opierając się na orzecznictwie Sądu Najwyższego, uznał, że kluczowe jest rozwiązanie poprzedniego stosunku pracy z przyczyn ekonomicznych. Zatrudnienie w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych nie powinno być traktowane jako przeszkoda w uzyskaniu świadczenia, a systemy przeciwdziałania bezrobociu i świadczenia przedemerytalne powinny się uzupełniać, a nie konkurować.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uwzględnienie apelacji i zmiana wyroku

Strona wygrywająca

A. J.

Strony

NazwaTypRola
A. J.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (10)

Główne

u.ś.p. art. 2 § 1 pkt 5

Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych

Prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 40 lat dla mężczyzn.

u.ś.p. art. 2 § 3

Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych

Świadczenie przedemerytalne przysługuje po upływie co najmniej 6 miesięcy pobierania zasiłku dla bezrobotnych, jeżeli osoba jest zarejestrowana jako bezrobotna, nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji zatrudnienia i złoży wniosek w terminie 30 dni od dnia wydania dokumentu poświadczającego 6-miesięczny okres pobierania zasiłku.

u.ś.p. art. 2 § 5 pkt 2

Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych

Do okresu 6 miesięcy pobierania zasiłku dla bezrobotnych wlicza się okresy zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej podjętego w tym okresie. Jeśli zatrudnienie ustało po upływie 6-miesięcznego okresu, prawo do świadczenia przysługuje, jeżeli wniosek złożono w terminie 14 dni od dnia ustania zatrudnienia.

Pomocnicze

u.ś.p. art. 2 § 2

Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych

Za okres uprawniający do emerytury uważa się okres ustalony zgodnie z przepisami ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

u.p.z. art. 10 § 1

Ustawa o promocji zatrudnienia

k.p. art. 30 § 1 pkt 4

Kodeks pracy

u.p.z. art. 75 § 2

Ustawa o promocji zatrudnienia

k.p.c. art. 477 § 14 par.1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

u.e.r.FUS art. 5-9, 10 ust. 1, 11

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozwiązanie poprzedniego stosunku pracy z przyczyn ekonomicznych jest kluczowe dla przyznania świadczenia przedemerytalnego, nawet jeśli późniejsze zatrudnienie (np. w ramach robót publicznych) ustało z innych przyczyn. Zatrudnienie w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych nie powinno pozbawiać prawa do świadczenia przedemerytalnego, a systemy te powinny się uzupełniać.

Odrzucone argumenty

Ostatni stosunek pracy wnioskodawcy (w I.-M. Zakładzie (...)) nie ustał z przyczyn dotyczących zakładu pracy, lecz z upływem czasu, na jaki została zawarta umowa.

Godne uwagi sformułowania

przesłankę rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, warunkującą prawo do świadczenia przedemerytalnego, należy odnosić do zatrudnienia, które ustało przed zarejestrowaniem bezrobotnego, a nie do pracy zleconej mu w ramach prac interwencyjnych i robót publicznych Środki zapobiegania bezrobociu (prace interwencyjne i roboty publiczne, jak też świadczenie przedemerytalne) nie mogą ze sobą konkurować, gdyż powinny się uzupełniać i wspierać.

Skład orzekający

Maria Michalska-Goźdź

przewodniczący

Marta Sawińska

sędzia sprawozdawca

Marek Borkiewicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących świadczeń przedemerytalnych w kontekście wcześniejszego zwolnienia z przyczyn ekonomicznych i późniejszego zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o świadczeniach przedemerytalnych i ustawą o promocji zatrudnienia. Może wymagać analizy indywidualnych okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak sądy interpretują przepisy dotyczące świadczeń przedemerytalnych, szczególnie w kontekście zwolnień ekonomicznych i późniejszego zatrudnienia w ramach programów aktywizacji zawodowej. Jest to istotne dla osób zbliżających się do wieku emerytalnego.

Zwolniony ekonomicznie, a potem na robotach publicznych? Nadal możesz dostać świadczenie przedemerytalne!

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III AUa 407/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 października 2012 r. Sąd Apelacyjny w Poznaniu, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Maria Michalska-Goźdź Sędziowie: SSA Marta Sawińska (spr.) SSA Marek Borkiewicz Protokolant: st.sekr.sądowy Emilia Wielgus po rozpoznaniu w dniu 20 września 2012 r. w Poznaniu sprawy z wniosku A. J. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. o świadczenie przedemerytalne na skutek apelacji wnioskodawcy A. J. od wyroku Sądu Okręgowego- Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Poznaniu z dnia 24 października 2011 r. sygn. akt VIII U 1828/11 zmienia zaskarżony wyrok oraz poprzedzającą go decyzję i przyznaje wnioskodawcy A. J. prawo do świadczenia przedemerytalnego począwszy od 2 kwietnia 2011r. UZASADNIENIE Decyzją z dnia 6 maja 2011 r. pozwany Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. odmówił A. J. prawa do świadczenia przedemerytalnego. Od decyzji powyższej wnioskodawca odwołał się do Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Poznaniu. Wyrokiem z dnia 24 października 2011 r. odwołanie oddalono. U podstaw powołanego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne i rozważania prawne: Odwołujący A. J. urodził się (...) r. W okresie od 13 lipca 1967 r. do 28 lutego 2009 r. był zatrudniony w O. Zakładach (...) w O. jako ślusarz i mechanik. Stosunek pracy ustał w wyniku wypowiedzenia przez zakład pracy z przyczyn ekonomicznych to jest w celu ograniczenia kosztów działalności przedsiębiorstwa z przyczyn niedotyczących pracownika w trybie indywidualnym na podstawie art.10 ust.1 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. z 2003 r. Nr 90 poz.844). Decyzją z dnia 2 marca 2009 r. starosta powiatu Ś. W. . z tą datą uznał A. J. za osobę bezrobotną i przyznał praw do zasiłku dla bezrobotnych od 10 marca 2009 r. w kwocie 662,20 zł. Wnioskodawca był zarejestrowany jako bezrobotny w okresie od 2-9.03.2009 r. W dniu 9 marca 2009 r. odwołujący został skierowany przez Powiatowy Urząd Pracy w Ś. W. Do pracy w I. - M. Zakładzie (...) w P. . Był tam zatrudniony w charakterze hydraulika od 10 marca 2009 r. do 17 września 2010 r. Stosunek pracy rozwiązano na podstawie art.30 par.1 pkt 4 kodeksu pracy . Po tej dacie odwołujący ponownie od 22 września 2010 r. został zarejestrowany jako osoba bezrobotna , prawo do zasiłku przyznano na okres od 30 września 2010 r. do 29 września 2011 r. (zasiłek 120%). W dniu 1 kwietnia 2011 r. A. J. złożył wniosek o świadczenie przedemerytalne. Do wniosku dołączył świadectwo pracy potwierdzające zatrudnienie w O. Zakładach (...) w O. oraz w I. - M. Zakładzie (...) w P. . Złożył także zaświadczenie PUP w Ś. W. . Z 1kwietnia 2011 r. wskazujące wyczerpanie 6-miesięcznego okresu pobierania zasiłku , brak ofert pracy i odmowy przyjęcia propozycji zatrudnienia .Odwołujący posiada łącznie 42 lata 5 miesięcy 15 dni okresów składkowych i 7 miesięcy 25 dni okresów nieskładkowych, łącznie: 43 lata 1 miesiąc 10 dni. W tak ustalonym – na podstawie uznanych za wiarygodne dokumentów akt ZUS oraz zeznań odwołującego – stanie faktycznym sąd uznał odwołania za bezzasadne. Sąd I instancji przywołał brzmienie art.2 ust.1 pkt 5 ustawy z dnia 28 maja 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz.U. Nr 120 poz. 1252 ze zm.), w myśl którego prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 35 lat dla kobiet i 40 lat dla mężczyzn. Zgodnie z ust.2 cytowanego przepisu za okres uprawniający do emerytury, o którym mowa w ust. 1 , uważa się okres ustalony zgodnie z przepisami art. 5-9, art. 10 ust. 1 oraz art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353, Nr 64, poz. 593 i Nr 99, poz. 1001), zwanej dalej "ustawą o emeryturach i rentach z FUS". W myśl ust.3 świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie określonej w ust. 1 po upływie co najmniej 6 miesięcy pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w ustawie o promocji zatrudnienia, jeżeli osoba ta spełnia łącznie następujące warunki: 1)nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna; 2)w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych; 3)złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 6-miesięczny okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Stosownie do treści art.2 ust.5 powołanej ustawy do okresu 6 miesięcy pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w ust. 3, wlicza się: 1)okresy, za które, zgodnie z art. 75 ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia, prawo do zasiłku dla bezrobotnych nie przysługiwało; 2)okresy zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych podjętego w tym okresie; w przypadku gdy zatrudnienie lub inna praca zarobkowa ustanie po upływie 6-miesięcznego okresu, o którym mowa w ust. 3 pkt 3, prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje, jeżeli wniosek o przyznanie tego świadczenia zostanie złożony w terminie nieprzekraczającym 14 dni od dnia ustania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych. Sąd przywoływał, iż A. J. do dnia rozwiązania umowy o pracę (17 września 2010 r.) udowodnił łącznie 43 lata 1 miesiąc i 10 dni okresów składkowych i nieskładkowych. Wykazane zostało także, że w okresie od 13 lipca 1967 r. do 28 lutego 2009 r. był zatrudniony w O. Zakładach (...) w O. , a stosunek pracy ustał w wyniku wypowiedzenia przez zakład pracy z przyczyn ekonomicznych . Następnie był zarejestrowany jako osoba bezrobotna od 2 do 9 marca 2009 r., a od 10 marca 2009 r. do 17 września 2010 r. zatrudniony był w I. - M. , przy czym ten stosunek pracy ustał z upływem czasu na jaki został zawarty. Zatem – jak akcentował sąd orzekający – stosunek pracy nie został rozwiązany z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Wyjaśniono to także na etapie postępowania przed wydaniem decyzji – pracodawca wyjaśnił, że nie przedłużono umowy a przyczyną była sytuacja ekonomiczna zakładu. Z powyższych wyjaśnień wynika – jak dalej wskazywał sąd – że nie rozwiązano z odwołującym umowy o pracę z przyczyn ekonomicznych, nie została zatem wyczerpana przesłanka przyznania świadczenia przedemerytalnego polegająca na rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn ekonomicznych po stronie pracodawcy. Ponadto – jak przywoływał dalej sąd – z cytowanego art.2 ust.5 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych wynika obowiązek złożenia wniosku w terminie 14 dni od daty ustania zatrudnienia zaoferowanego przez Powiatowy Urząd Pracy, czego niewątpliwie wnioskodawca nie dokonał. Skoro z zaświadczenia PUP z dnia 1 kwietnia 2011 r. wynika, że okres rejestracji odwołującego jako osoby bezrobotnej biegnie od 22 września 2011 r. to podstawą badania przesłanki rozwiązania stosunku pracy jest świadectwo pracy dotyczące zatrudnienia w I. - M. . Mając na uwadze powyższe sąd I instancji oddalił odwołanie w myśl art.477 14 par.1 k.p.c. Apelację od powołanego rozstrzygnięcia wywiódł A. J. , domagając się zmiany wyroku i poprzedzającej go decyzji i przyznaniu prawa do świadczenia przedemerytalnego , ewentualnie- uchylenia orzeczenia i przekazania sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania przy zasądzeniu kosztów postępowania apelacyjnego. Zarzuty apelacji objęły : -naruszenie prawa materialnego to jest art.2 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych polegające na nieprawidłowym uznaniu , że odwołujący nie spełnia kryteriów dla przyznania świadczenia , podczas gdy badaniu winna podlegać umowa o pracę rozwiązana z przyczyn ekonomicznych w dniu 28 lutego 2009 r., -sprzeczność istotnych ustaleń sądu z treścią zebranego sprawie materiału dowodowego przez przyjęcie, ze stosunek pracy z I. - M. ustał z upływem czasu, na jaki opiewała umowa. W uzasadnieniu wniesionego środka zaskarżenia apelujący naprowadzał, że został wprowadzony w błąd przez ostatniego pracodawcę ( I. - M. ), który zapewniał go, że po ustaniu zatrudnienia będzie mógł ubiegać się o świadczenia przedemerytalne, podczas gdy w efekcie pracodawca liczył wyłącznie na pożyczkę z Funduszu Pracy. W tych okolicznościach winien być przywrócony termin 14-dniowy do złożenia w oparciu o umowę o pracę z O. Zakładami (...) w O. . Wnosił o przesłuchanie w charakterze świadków pracodawcy I. - M. oraz pracownika PUP Ś. W. kierującego go do pracy u w/w pracodawcy. Pozwany organ rentowy nie zajął wobec wniesionej apelacji żadnego stanowiska. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja jest zasadna. Na wstępie Sąd Apelacyjny wskazuje, że w pełni akceptuje ustalenia faktyczne poczynione na etapie postępowania pierwszo instancyjnego, co czyni zbędnym ponowne ich w tym miejscu szczegółowe przywoływanie . Prawidłowo także wskazał Sąd I instancji materialno prawne podstawy wniosku emerytalnego A. J. oraz wydanej następnie zaskarżonej decyzji. Zgodnie z brzmieniem art.2 ust.1 pkt 5 ustawy z dnia 28 maja 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz.U. Nr 120 poz. 1252 ze zm.) prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 35 lat dla kobiet i 40 lat dla mężczyzn. Zgodnie z ust.2 cytowanego przepisu za okres uprawniający do emerytury, o którym mowa w ust. 1 , uważa się okres ustalony zgodnie z przepisami art. 5-9, art. 10 ust. 1 oraz art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353, Nr 64, poz. 593 i Nr 99, poz. 1001), zwanej dalej "ustawą o emeryturach i rentach z FUS". W myśl ust.3 świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie określonej w ust. 1 po upływie co najmniej 6 miesięcy pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w ustawie o promocji zatrudnienia, jeżeli osoba ta spełnia łącznie następujące warunki: 1)nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna; 2)w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych; 3)złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 6-miesięczny okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Stosownie do treści art.2 ust.5 powołanej ustawy do okresu 6 miesięcy pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w ust. 3, wlicza się: 1)okresy, za które, zgodnie z art. 75 ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia, prawo do zasiłku dla bezrobotnych nie przysługiwało; 2)okresy zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych podjętego w tym okresie; w przypadku gdy zatrudnienie lub inna praca zarobkowa ustanie po upływie 6-miesięcznego okresu, o którym mowa w ust. 3 pkt 3, prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje, jeżeli wniosek o przyznanie tego świadczenia zostanie złożony w terminie nieprzekraczającym 14 dni od dnia ustania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych. Sąd prawidłowo przywoływał, iż A. J. do dnia rozwiązania umowy o pracę (17 września 2010 r.) udowodnił łącznie 43 lata 1 miesiąc i 10 dni okresów składkowych i nieskładkowych. Wykazane zostało także, że w okresie od 13 lipca 1967 r. do 28 lutego 2009 r. był zatrudniony w O. Zakładach (...) w O. , a stosunek pracy ustał w wyniku wypowiedzenia przez zakład pracy z przyczyn ekonomicznych . Następnie był zarejestrowany jako osoba bezrobotna od 2 do 9 marca 2009 r., a od 10 marca 2009 r. do 17 września 2010 r. zatrudniony był w I. - M. , przy czym ten stosunek pracy ustał z upływem czasu na jaki umowę zawarto. Następnie odwołujący ponownie został zarejestrowany jako osoba bezrobotna i wyczerpał 6-mieisęczny okres zasiłkowy, po czym wystąpił z wnioskiem o świadczenie przedemerytalne. Mając na względzie powołane ustalenia rację ma apelujący, iż okoliczność rozwiązania umowy o pracę z przyczyn ekonomicznych jako przesłanka niezbędna przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia nie powinno być odnoszone do zatrudniania w I. - M. a do stosunku pracy w O. Zakładach (...) w O. . W tym miejscu niezbędne zdaje się przywołanie tezy orzeczenia i uzasadnienia do Wyroku Sądu Najwyższego z dnia z dnia 4 marca 2009 r. II UK 274/08 , gdzie wprost wskazano, że przesłankę rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, warunkującą prawo do świadczenia przedemerytalnego, należy odnosić do zatrudnienia, które ustało przed zarejestrowaniem bezrobotnego, a nie do pracy zleconej mu w ramach prac interwencyjnych i robót publicznych ( art. 2 ust. 1 pkt 2, ust. 3 oraz 5 pkt 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych , Dz.U. Nr 120, poz. 1252 ze zm.). OSNP 2010/19-20/243 Stan faktyczny sprawy był tożsamy z rozpoznawaną sprawą: Sąd I instancji ustalił, że wnioskodawca ma (...) lata, łącznie 39 lat, 6 miesięcy i 15 dni okresów składkowych i nieskładkowych. Jego stosunek pracy w PHU (...) w J. został rozwiązany z przyczyn dotyczących zakładu pracy w dniu 24 września 2004 r., po czym - na podstawie skierowania przez Powiatowy Urząd Pracy w Z. w ramach robót publicznych - pracował on w specjalnym Ośrodku (...) w J. Były to dwie terminowe umowy o pracę, zawarte na czas od dnia 8 listopada 2004 r. do dnia 7 maja 2005 r. i od dnia 10 maja do dnia 9 listopada 2005 r. bez przedłużenia wobec ustania finansowania wynagrodzenia ze środków przekazywanych przez Powiatowy Urząd Pracy w Z. Następnie w okresie od dnia 18 listopada 2005 r. do dnia 19 maja 2006 r. wnioskodawca pobierał zasiłek dla bezrobotnych i w dniu 19 maja 2006 r. złożył wniosek o przyznanie mu prawa do świadczenia przedemerytalnego. Stosując art. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz.U. Nr 10, poz. 1252) i art. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.), Sąd pierwszej instancji odniósł się do ostatniego zatrudnienia wnioskodawcy i stwierdził, że rozwiązanie stosunku pracy w specjalnym Ośrodku (...) w J. nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy . Odrzucił sposób interpretacji przepisów ustawy o świadczeniach przedemerytalnych prowadzącej do stwierdzenia, że podjęcie się przez bezrobotnego pracy w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych powoduje pozbawienie go możliwości ubiegania się o świadczenie przedemerytalne, przy czym zważył, że prace tego rodzaju zawsze wykonywane są w ramach umów terminowych. Sąd Apelacyjny, Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Poznaniu uwzględnił apelację organu rentowego wskazującą, że umowa ta, zgodnie z art. 30 § 1 pkt 4 k.p. ustała z upływem czasu, na który została zawarta, i wyrokiem z dnia 6 maja 2008 r. zmienił zaskarżony wyrok i oddalił odwołanie. Uznał za błędne stanowisko Sądu pierwszej instancji co do tego, że stosunek pracy z J. K. został rozwiązany z przyczyn dotyczących zakładu pracy w znaczeniu przyczyny dotyczącej zakładu pracy ujętej w art. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy . Stwierdził, że wygaśnięcie terminowej umowy o pracę nie może być interpretowane jako rozwiązanie z przyczyn dotyczących zakładu pracy, a w szczególności jako likwidacja stanowiska pracy z przyczyn ekonomicznych. Skarga kasacyjna J. K. została oparta na podstawie naruszenia art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych w związku z art. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy , przez błędną wykładnię, sprowadzającą się do wyinterpretowania normy, zgodnie z którą "ustanie stosunku pracy finansowanego w ramach prac interwencyjnych wyklucza przyznanie świadczenia przedemerytalnego, a osoba podejmująca pracę w ramach prac interwencyjnych po ich zakończeniu traci uprawnienie do świadczenia, które przysługiwałoby jej, gdyby prac tych nie podjęła". Zaskarżając wyrok Sądu drugiej instancji w całości, J. K. wniósł o jego uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy przez zmianę zaskarżonej decyzji i orzeczenie o prawie do świadczenia, ewentualnie uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Poznaniu. W ocenie skarżącego, konieczne jest rozstrzygnięcie kwestii, czy art. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy dotyczy utraty pracy w warunkach "rynkowych", w konsekwencji czego ewentualne podjęcie pracy w ramach robót interwencyjnych nie powinno być brane pod uwagę przy ustalaniu zasadności przyznania świadczenia przedemerytalnego. Wskazał, że przyjęta przez Sąd Apelacyjny wykładnia pogarsza jego sytuację w porównaniu z osobami, które nie podejmowały prac interwencyjnych, a ponadto jest sprzeczna z celem ustawowych instytucji przeciwdziałających bezrobociu. W takim stanie faktycznym Sąd Najwyższy wskazywał , co następuje: Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych , prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje mężczyźnie, z którym rozwiązano stosunek pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy (w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ), który był zatrudniony u tego pracodawcy przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończył 60 lat oraz ma okres ubezpieczenia uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 35 lat. Sąd drugiej instancji, akceptując stanowisko organu ubezpieczeń społecznych, zakwestionował wypełnienie przez skarżącego jednego z wymienionych warunków - rozwiązania stosunku pracy z przyczyny niedotyczącej pracownika, przy czym jego stwierdzenie, że stosunek pracy świadczonej w ramach robót publicznych ustał z innej przyczyny, jest uzasadnione. Trafnie jednak skarżący stwierdził, że Specjalny Ośrodek (...) nie był tym ostatnim miejscem zatrudnienia, o którym mowa w ustawie o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy . Bez pogłębionej analizy przepisów wymienionej ustawy jest oczywiste, że zatrudnienie w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych podjęte w okresie po rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn dotyczących pracodawcy jest tym, które wlicza się do 6-miesięcznego okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych, po którym przysługuje prawo do zasiłku przedemerytalnego, gdyż tak stanowi art. 2 ust. 5 pkt 2 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych . Uzasadnione są więc stwierdzenia skarżącego odwołujące się do intencji ustawodawcy i celu przepisów tej ustawy - pomocy osobom, które utraciły zatrudnienie, a ze względu na staż pracy mogą w niedługim czasie starać się o emeryturę. Nie można bowiem uznać, że racjonalny ustawodawca zamierzał doprowadzić do sytuacji, w której osoba, która utraciła pracę z przyczyn leżących po stronie pracodawcy i podjęła krótkoterminowe zatrudnienie w ramach prac interwencyjnych byłaby traktowana mniej korzystnie, niż inna osoba spełniająca warunki prawa do świadczenia przedemerytalnego, która nie podjęła zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych. Środki zapobiegania bezrobociu (prace interwencyjne i roboty publiczne, jak też świadczenie przedemerytalne) nie mogą ze sobą konkurować, gdyż powinny się uzupełniać i wspierać. Uznanie pracy świadczonej w ramach robót publicznych przez bezrobotnego w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych za zatrudnienie, którego ustanie miałoby nastąpić z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy musiałoby prowadzić w praktyce do unikania podejmowania prac interwencyjnych ze względu na ryzyko utraty prawa do świadczenia przedemerytalnego. Jeżeli warunek rozwiązania stosunku pracy z przyczyny nieleżącej po stronie pracownika odnieść do zatrudnienia, z którego ustaniem powstaje prawo do zasiłku dla bezrobotnych, do czego wystarcza literalna wykładnia wszystkich przepisów art. 2 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych , to bezrobotny spełniający warunki do świadczenia przedemerytalnego nie traci prawa do tego świadczenia z powodu podjęcia zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych w okresie zarejestrowania jako bezrobotny i wyczekiwania na świadczenie. Zgodnie natomiast z art. 2 ust. 3 pkt 2 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych , traci prawo do świadczenia przedemerytalnego, jeżeli nie podejmie prac interwencyjnych bez uzasadnionej przyczyny. Uzupełniająco więc tylko, posługując się wykładnią funkcjonalną i celowościową, należy stwierdzić, że przesłankę rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, warunkującą prawo do świadczenia przedemerytalnego, należy odnosić do zatrudnienia, które ustało przed zarejestrowaniem bezrobotnego, a nie do pracy zleconej mu w ramach prac interwencyjnych i robót publicznych ( art. 2 ust. 1 pkt 2, ust. 3 oraz 5 pkt 2 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych ). Nie do zaakceptowania jest bowiem wniosek, że przepisy tej ustawy nakazują mniej korzystne traktowanie osoby aktywnej, która podjęła pracę w ramach prac interwencyjnych, od tej, która takiej pracy nie podjęła lub w ogóle nie otrzymała propozycji jej podjęcia. Sąd Apelacyjny w całej rozciągłości akceptuje zaprezentowaną wyżej argumentację. Skoro tak – odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy – uznać należy, że wnioskodawca wyczerpuje przesłankę rozwiązania stosunku pracy z przyczyn ekonomicznych albowiem niewątpliwie zatrudnienie podjęte przed pracami zleconymi przez PUP to jest praca w O. Zakładach (...) w O. ustała w takim właśnie trybie. Niewątpliwie – pozostałe warunki dotyczące wieku, okresów składkowych i nieskładkowych oraz terminu złożenia wniosku i przedłożenia wymaganych przy wniosku dokumentów A. J. spełniał. Na marginesie Sąd Apelacyjny wskazuje, że po ponownym rozpoznaniu sprawy przez Sąd Apelacyjny w Poznaniu (po uchyleniu orzeczenia przez Sąd Najwyższy powołanym wyżej orzeczeniem ) oddalono apelację pozwanego od wyroku Sądu I instancji przyznającego prawo do świadczenia przedemerytalnego na rzecz J. K. (III AUa 374/09), a od tego orzeczenia pozwany nie wywiódł ponownej skargi kasacyjnej. Mając na uwadze całość zaprezentowanej argumentacji orzeczono jak w sentencji zgodnie z brzmieniem art.386 par.1 k.p.c. SSA Marta Sawińska SSA Maria Michalska-Goźdź SSA Marek Borkiewicz

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI