III AUa 375/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny oddalił apelację wnioskodawczyni, potwierdzając, że prawo do renty rolniczej z tytułu wypadku przy pracy nie przysługuje, jeśli wypadek nie zaistniał w okresie podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu.
Wnioskodawczyni Z. S. odwołała się od decyzji Prezesa KRUS odmawiającej przyznania renty rolniczej w związku z wypadkiem przy pracy w gospodarstwie rolnym z dnia 11 stycznia 2014 r. Sąd Okręgowy oddalił jej odwołanie, a następnie Sąd Apelacyjny oddalił apelację. Kluczowym argumentem było to, że wypadek nie zaistniał w okresie podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu, co jest warunkiem koniecznym do przyznania renty wypadkowej.
Sprawa dotyczyła prawa Z. S. do renty rolniczej w związku z wypadkiem przy pracy w gospodarstwie rolnym, który miał miejsce 11 stycznia 2014 r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego odmówił przyznania renty, wskazując, że wnioskodawczyni w dacie wypadku nie podlegała ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu, a także że niezdolność do pracy nie pozostaje w związku przyczynowym z wypadkiem. Sąd Okręgowy w Olsztynie oddalił odwołanie wnioskodawczyni. Sąd Apelacyjny w Białymstoku, rozpoznając apelację, również oddalił ją, podzielając stanowisko sądu pierwszej instancji oraz organu rentowego. Sąd Apelacyjny podkreślił, że zgodnie z art. 21 ust. 1 i 4 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, warunkiem przyznania renty rolniczej z tytułu wypadku przy pracy jest, aby wypadek zaistniał w okresie podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu. Wnioskodawczyni, mimo że pobierała rentę rolniczą z tytułu niezdolności do pracy, nie podlegała ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu w dniu wypadku, ani na swój wniosek. W związku z tym, nie spełniła podstawowych przesłanek do przyznania renty wypadkowej, a ocena jej stanu zdrowia w kontekście wypadku stała się bezprzedmiotowa.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, prawo do renty rolniczej z tytułu wypadku przy pracy nie przysługuje, jeśli wypadek nie zaistniał w okresie podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 21 ust. 1 i 4 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, zgodnie z którym warunkiem przyznania renty wypadkowej jest zaistnienie wypadku w okresie podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu. Wnioskodawczyni nie spełniła tego warunku, ponieważ w dniu wypadku nie podlegała wskazanemu ubezpieczeniu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalił apelację
Strona wygrywająca
Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego | organ_państwowy | organ rentowy |
Przepisy (5)
Główne
u.s.r. art. 21 § ust. 1
Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników
Warunkiem przyznania renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy jest podleganie ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez wymagany okres, bycie całkowicie niezdolnym do pracy w gospodarstwie rolnym oraz powstanie niezdolności w okresie ubezpieczenia.
u.s.r. art. 21 § ust. 4
Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników
W przypadku gdy całkowita niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym powstała wskutek wypadku przy pracy rolniczej, warunek podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez wymagany okres uważa się za spełniony, jeżeli ubezpieczony posiada jakikolwiek okres ubezpieczenia emerytalno-rentowego, który obejmuje dzień wypadku.
Pomocnicze
u.s.r. art. 16 § ust. 2 pkt. 3
Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników
Określa sytuacje, w których rolnik nie podlega ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu na wniosek, co miało zastosowanie w przypadku wnioskodawczyni pobierającej rentę.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia odwołania przez sąd pierwszej instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wypadek przy pracy rolniczej nie zaistniał w okresie podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu. Wnioskodawczyni nie podlegała ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu na swój wniosek w dacie wypadku.
Odrzucone argumenty
Stan zdrowia wnioskodawczyni jest następstwem wypadku przy pracy i uzasadnia przyznanie renty wypadkowej.
Godne uwagi sformułowania
warunkiem przyznania renty rolniczej w związku z wypadkiem przy pracy w gospodarstwie rolnym jest aby wypadek zaistniał w okresie podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu.
Skład orzekający
Alicja Sołowińska
przewodniczący-sprawozdawca
Barbara Orechwa-Zawadzka
sędzia
Teresa Suchcicka
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja warunków przyznania renty rolniczej z tytułu wypadku przy pracy, w szczególności wymogu podlegania ubezpieczeniu w dniu zdarzenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rolników i ich ubezpieczenia w KRUS.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje kluczowe znaczenie formalnych wymogów ubezpieczeniowych dla uzyskania świadczeń, nawet w przypadku wypadków przy pracy. Jest to ważna lekcja dla osób pracujących w rolnictwie.
“Czy wypadek przy pracy rolniczej gwarantuje rentę? Niekoniecznie, jeśli zabraknie kluczowego elementu ubezpieczenia.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn.akt III AUa 375/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 listopada 2017 r. Sąd Apelacyjny w Białymstoku, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Alicja Sołowińska (spr.) Sędziowie: SA Barbara Orechwa-Zawadzka SA Teresa Suchcicka Protokolant: Magda Małgorzata Gołaszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2017 r. w B. sprawy z odwołania Z. S. przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o prawo do renty rolniczej w związku z wypadkiem przy pracy w gospodarstwie rolnym na skutek apelacji wnioskodawczyni Z. S. od wyroku Sądu Okręgowego w Olsztynie IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 20 kwietnia 2017 r. sygn. akt IV U 426/17 oddala apelację. SSA Teresa Suchcicka SSA Alicja Sołowińska SSA Barbara Orechwa-Zawadzka Sygn. akt III AUa 375/17 UZASADNIENIE Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego decyzją z dnia 22.02.2017r. wydaną na podstawie ustawy z 20.12.1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 2016r. poz.277 ze zm.) powołując się na przepis art.21 tej ustawy odmówił Z. S. przyznania renty rolniczej w związku z wypadkiem przy pracy rolniczej. Organ renty, na podstawie orzeczenia Komisji Lekarskiej KRUS z 14.02.2017r., ustalił, że wnioskodawczyni nie jest całkowicie niezdolna do pracy w gospodarstwie rolnym w związku z wypadkiem przy pracy w gospodarstwie rolnym, a nadto w dacie wypadku tj. 11.01.2014r. nie podlegała ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu. Po rozpoznaniu odwołania Z. S. od powyższej decyzji, która powoływała się na stan zdrowia będący następstwem wypadku, Sąd Okręgowy w Olsztynie wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2017r. oddalił odwołanie. Sąd I instancji ustalił, że Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego decyzją z dnia 21 stycznia 2013 r., przyznał Z. S. prawo do renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym od dnia 01 lutego 2013 r. do dnia 31 stycznia 2014 r. (k. 55-56 akt rentowych). Z. S. w dniu 11 stycznia 2014 r. doznała urazu twarzoczaszki ze złamaniem prawego łuku jarzmowego. W tym czasie nie była objęta na swój wniosek ubezpieczeniem emerytalno-rentowym i nie opłacała w związku z tym żadnych składek. W dniu 06 grudnia 2016 r. złożyła do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wniosek o rentę rolniczą z tytułu niezdolności do pracy wskutek wypadku przy pracy rolniczej (k. 1-3 akt rentowych). Lekarz Rzeczoznawca Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego orzeczeniem z dnia 24 stycznia 2017r. uznał wnioskodawczynię za osobę okresowo całkowicie niezdolną do pracy w gospodarstwie rolnym, stwierdzając jednocześnie, że niezdolność ta pozostaje w związku przyczynowym z wypadkiem przy pracy w gospodarstwie rolnym zaistniałym w dniu 11 stycznia 2014 r. (k. 14-16 akt rentowych). Powyższe orzeczenie zakwestionował Regionalny Inspektor Orzecznictwa Lekarskiego KRUS. Komisja Lekarska KRUS orzeczeniem z dnia 14 lutego 2017r. stwierdziła u Skarżącej okresową całkowitą niezdolność do pracy z ogólnego stanu zdrowia, która nie pozostaje w związku przyczynowym z wypadkiem przy pracy rolniczej (k. 25-27). W tych okolicznościach faktycznych organ rentowy wydał zaskarżoną w rozpoznanej sprawie decyzję odmawiającą wnioskodawczyni renty w związku z wypadkiem przy pracy w gospodarstwie rolnym. Sąd Okręgowy podkreślił, że warunkiem przyznania renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym w związku z wypadkiem przy pracy rolniczej zgodnie z art. 21 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników jest: -podleganie ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez wymagany okres, - trwała lub okresowa całkowita niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym w związku z wypadkiem przy pracy rolniczej, -całkowita niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym powstała w okresie podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przy czym warunek, o którym mowa w ust. 1 uważa się za spełniony, jeżeli ubezpieczony ma jakikolwiek okres ubezpieczenia emerytalno-rentowego, który obejmuje dzień wypadku. W ocenie Sądu Okręgowego organ rentowy prawidłowo dokonał wszystkich ustaleń faktycznych i na ich podstawie wydał decyzję odmawiającą prawa do renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym wskutek wypadku przy pracy w tym gospodarstwie. Z zebranego w toku postępowania przed organem rentowym materiału oraz z oświadczenia skarżącej złożonego na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2017 r. wynikało, iż odwołująca w chwili wypadku pobierała rentę z tytułu niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym, lecz nie była objęta na swój wniosek ubezpieczeniem emerytalno-rentowym i nie opłacała w związku z tym żadnych składek. Z tych względów na mocy art.477 14 kpc Sąd oddalił odwołanie. Apelację od powyższego wyroku złożyła Z. S. . Skarżąca podnosiła, iż uległa wypadkowi w dniu 11 stycznia 2014r. a urazy jakich doznał czynią ja niezdolna do pracy w gospodarstwie rolnym. Wyrokowi zarzucała błąd w ustaleniach faktycznych co do oceny stanu zdrowia. Z treści apelacji wynika, iż intencją skarżącej była zmiana zaskarżonego wyroku o przyznanie renty w związku z wypadkiem przy pracy w gospodarstwie rolnym. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja nie jest zasadna. Poza sporem w sprawie jest, iż Z. S. jest uprawniona do renty rolniczej od 3.01.2012r. Świadczenie takie zostało jej przyznane decyzją z 9.02.2012r. na okres do 31.01.2013r. Kolejną decyzją z 21.01.2013r. organ rentowy uwzględniając wniosek z 22.11.2012r. przyznał wnioskodawczyni rentę rolniczą na dalszy okres tj. od 01.02.2013r. do 31.01.2014r., a decyzją z 21.01.2014r. renta została wnioskodawczyni przyznana na kolejny okres od 1.02.2014r. do 31.01.2016r. Decyzją z dnia 3.02.2016r. organ rentowy przyznał Z. S. rentę od 1.02.2016r. do 31.01.2017r., a decyzją z 23.02.2017r. przyznano rentę rolniczą od 1.02.2017r. do 28.02.2018r. Z powyższego wynika, że Z. S. nieprzerwanie od 3.01.2012r. do 28.02.2018r. jest uprawniona do renty rolniczej z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym. Przedmiotem sporu w rozpoznanej sprawie jest prawo Z. S. do renty rolniczej w związku z wypadkiem przy pracy w gospodarstwie rolnym jakiemu uległa 11 stycznia 2014r. W świetle art.21 ust.1 ustawy z 20.12.1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników renta rolnicza z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który łącznie spełnia następujące warunki: 1. podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez wymagany okres o którym mowa w ust. 2; 2. jest trwale lub okresowo całkowicie niezdolny do pracy w gospodarstwie rolnym; 3. całkowita niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym powstała w okresie podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu lub w okresach o których mowa w art.20 ust.1 pkt.1 i 2, lub nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów. W przypadku gdy całkowita niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym powstała wskutek wypadku przy pracy rolniczej warunek podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez wymagany okres, uważa się za spełniony, jeżeli ubezpieczony posiada jakikolwiek okres ubezpieczenia emerytalno-rentowego, który obejmuje dzień wypadku (art.21 ust.4). Oznacza to, że warunkiem nabycia prawa do renty rolniczej w związku z wypadkiem przy pracy w gospodarstwie rolnym jest aby wypadek zaistniał w okresie podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu. Tego warunku wnioskodawczyni nie spełniła bowiem od daty wydania decyzji z 9.02.2012r. przyznającej rentę rolniczą od 3.01.2012r. nie podlegała temu ubezpieczeniu z mocy prawa. W okresie pobierania reny rolniczej w tym także w czasie gdy uległa wypadkowi przy pracy w gospodarstwie nie podlegała także ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu na wniosek (art.16 ust.2 pkt. 3 ustawy). W tym stanie faktycznym Z. S. nie spełniła przesłanek do przyznania renty rolniczej wypadkowej bowiem zdarzenie na które się powołuje (11.01.2014r.) nie zaistniało w okresie podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu w związku z tym nie zachodziła potrzeba oceny stanu zdrowia wnioskodawczyni w szczególności w celu ustalenia czy urazy jakich doznała w dniu 11.01.2014r. powodują całkowitą niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym. W tych okolicznościach apelacja jako niezasadna podlegała oddaleniu bowiem zaskarżony wyrok jest zgodny z prawem. Dlatego Sąd Apelacyjny na mocy art.385kpc orzekł jak w sentencji. SSA Teresa Suchcicka SSA Alicja Sołowińska SSA Barbara Orechwa-Zawadzka
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI