III AUa 329/24

Sygn. akt III AUa 329/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 maja 2025 r. Sąd Apelacyjny w Szczecinie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Urszula Iwanowska Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Hajko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2025 r. w S. sprawy R. M. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o prawo do emerytury pomostowej na skutek apelacji ubezpieczonego od wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 13 czerwca 2024 r., sygn. akt VI U 1601/22 oddala apelację. Urszula Iwanowska Sygn. akt III AUa 329/24 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 7 listopada 2022 r., znak: (...) , Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. odmówił R. M. prawa do emerytury pomostowej, ponieważ po dniu 31 grudnia 2008 r. nie wykonywał prac w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 1340 ze zm.; powoływana dalej jako: ustawa pomostowa). Do pracy wykonywanej w warunkach szczególnych organ rentowy zaliczył okres od 12 listopada 1990 r. do 31 grudnia 2008 r. Do pracy wykonywanej w szczególnych warunkach w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy pomostowej ZUS nie zaliczył okresu od 1 stycznia 2009 r. do 31 grudnia 2021 r., ponieważ z dostarczonego zakresu czynności i obowiązków przez pracodawcę wynika, że ubezpieczony obsługiwał suwnice i żurawie na placu węglowym, a zatem nie wykonywał prac bezpośrednio przy sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energię elektryczną lub cieplną. ZUS wyjaśnił, iż blok energetyczny, inaczej turbogenerator (turbozespół), jest to zespół urządzeń współpracujących z kotłem parowym, stanowiący autonomiczny system energetyczny w elektrowni kondensacyjnej lub elektrociepłowni, wraz z indywidualnymi systemami dostarczania do kotła paliwa i powietrza, odprowadzania spalin i popiołu oraz wyprowadzenia energii elektrycznej. ZUS wskazał, iż pod pojęciem „prace bezpośrednio przy sterowaniu blokami energetycznymi” należy rozumieć te prace, które są związane ze szczególną odpowiedzialnością i wymagają szczególnej sprawności psychofizycznej, niezbędnej do zapewnienia pełnej kontroli parametrów pracy tych bloków. Dotyczy to pracowników, których zadaniem jest reagowanie na zauważone odchylenia parametrów pracy bloku energetycznego, jeszcze przed zadziałaniem stosowanej automatyki zabezpieczeniowej, tak aby nie dopuścić do wystąpienia poważnej awarii. Pracami takimi są: ciągły nadzór na parametrami pracy bloku, bezzwłoczne inicjowanie akcji awaryjnej w razie stwierdzenia przekroczenia wartości granicznych jednego z parametrów, poszukiwanie i usuwanie przyczyn nieprawidłowości lub wyłączenie bloku, sprawdzanie poprawności wskazań układów sygnalizacyjnych i pomiarowych. Jak wskazał organ rentowy zakres czynności i obowiązków potwierdza, że do obowiązków ubezpieczonego nie należały żadne z wymienionych zadań. Na podstawie dowodów dołączonych do wniosku - uzyskanych w wyniku przeprowadzonego postępowania ZUS przyjął za udowodnione okresy składkowe i nieskładkowe w łącznym wymiarze 43 lat, 1 miesiąca i 13 dni, w tym staż w szczególnych warunkach/charakterze w wymiarze 17 lat, 5 miesięcy i 15 dni. Odwołanie od powyższej decyzji wywiódł R. M. wskazując, iż zadania przez niego wykonywane na stanowisku operator urządzeń dźwignicowych zostały zakwalifikowane u pracodawcy do prac o szczególnym charakterze (wykaz FEP). Ubezpieczony podkreślił, iż zakwalifikowanie danego stanowiska do wykazu prac odbywało się w oparciu o specjalnie do tego rodzaju powołaną komisję składającą się z pracowników z obszaru technicznego, posiadających wiedzę o procesie technologicznym pracy elektrociepłowni, która działała w oparciu o ustawę o emeryturach pomostowych oraz wydany w tym celu dla pracodawców poradnik do ustawy. Ubezpieczony podkreślił, iż zakres czynności i obowiązków stanowił wyłącznie o czynnościach, które były przez niego wykonawczo realizowane na stanowisku operator urządzeń dźwignicowych, natomiast dokument ten nie stanowił korelacji wykonywanych przez niego czynności mających wpływ na sterowanie blokiem energetycznym w Elektrociepłowni (...) poprzez dostarczanie tj. węgla. Ubezpieczony podkreślił, iż wykonywane przez niego prace, były pracami na urządzeniach (suwnice bramowe i żurawie wypadowe oraz urządzenia przenośnikowe związane z ruchem urządzeń dźwignicowych) będących podstawą systemu dostarczania paliwa do bloku energetycznego. Do jego zadań należało pobieranie czerpakami węgla z wagonów kolejowych oraz zasypywanie węglem zasobników przykotłowych, w celu zapewnienia ciągłości dostarczania węgla do bloków energetycznych, eksploatowanie suwnic bramowych i żurawi wypadowych, urządzeń przenośnikowych zawiązanych z ruchem tych urządzeń dźwignicowych oraz jednoosobowe prowadzenie z kabiny obsługi wyładunku węgla z wagonów kolejowych i barek. Niejednokrotnie utrudniona była widoczność miejsc, w którym pobierany był węgiel czerpakiem. W trakcie rozładunku i załadunku wagonów współpracował z ustawiaczem wagonów i obchodowymi urządzeń nawęglania w zakresie bezpieczeństwa przy czynnościach ładunkowych. Nadto odwołujący podniósł, iż nie realizowanie przez niego zadań związanych z systemem indywidualnym dostarczania do kotła paliwa w konsekwencji oznacza wyłączenie bloku energetycznego. Ubezpieczony zwrócił także uwagę, że z tożsamego stanowiska tj. operatora urządzeń dźwignicowych organ rentowy uznał i przyznał emeryturę pomostową dwóm jego kolegom z wydziału, z którymi od wielu lat pracował w Elektrociepłowni (...) - w (...) S.A. Oddział w S. . Jednocześnie odwołujący podkreślił, iż pracodawca za cały sporny okres odprowadzał składki na fundusz emerytur pomostowych od dnia 1 grudnia 2009 r. do dnia rozwiązania umowy o pracę tj. do dnia 31 lipca 2022 r. Zdaniem ubezpieczonego wykonywana przez niego praca na stanowisku operator urządzeń dźwignicowych powinna być uznana do prac uprawniających do emerytury pomostowej. Według odwołującego spełnił on wszystkie przesłanki warunkujące nabycie prawa do świadczenia: przed dniem 1 stycznia 1999 r. przepracował ponad 17 lat w warunkach szczególnych, pracował w warunkach o szczególnym charakterze ponad 12 lat (wg ustawy z dnia 2008 r.), pracodawca odprowadzał składki na fundusz emerytur pomostowych, udowodnił okresy składkowe i nieskładkowe wynoszące w sumie 43 lata, nadto organ rentowy przyznał prawo do emerytury pomostowej jego współpracownikom zatrudnionym w Elektrociepłowni (...) na tym samym stanowisku co on. W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. wniósł o jego oddalenie w całości podtrzymując argumentację przytoczoną w zaskarżonej decyzji. Wyrokiem z dnia 13 czerwca 2024 r. Sąd Okręgowy w Szczecinie VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił odwołanie. Powyższe orzeczenie Sąd Okręgowy oparł o następujące ustalenia faktyczne i rozważania prawne: R. M. urodził się w dniu (...) W okresie od 12 listopada 1990 r. do 31 lipca 2022 r. R. M. był zatrudniony w (...) S.A. Oddział w S. w pełnym wymiarze czasu pracy: - od 12 listopada 1990 r. do 30 kwietnia 1993r. na stanowisku pomocnik montera remontów armatury i rurociągów, - od 1 maja 1993 r. do 28 lutego 1998 r. na stanowisku spawacz, - od 1 marca 1998 r. do 9 sierpnia 1998 r. na stanowisku spawacz kwalifikacyjny, - od 10 sierpnia 1998 r. do 28 lutego 2006 r. na stanowisku samodzielny monter remontów urządzeń nawęglania i urządzeń pomocniczych kotła, - od 1 marca 2006 r. do 31 marca 2009 r. na stanowisku samodzielny monter urządzeń dźwigowych i nawęglania. Zgodnie z Decyzją nr (...) (Pozwolenia Zintegrowanego) wydaną w dniu 3 lutego 2016 r., przez Marszałka Województwa (...) , na prowadzenie instalacji energetycznego spalania paliw w Elektrowni (...) w S. technologia wytwarzania energii elektrycznej i ciepła, wykorzystywana w instalacji energetycznego spalania paliw w Elektrowni (...) obejmuje następujące procesy: proces spalania paliw, w celu zamiany energii chemicznej zawartej w paliwie na ciepło, proces wytwarzania energii elektrycznej i cieplnej, proces odprowadzania spalin. W skład bloku energetycznego wchodzą: układ nawęglania wewnętrznego, instalacja rozpałkowa przypalnikowa, kocioł, układ dostarczania powietrza do kotła, układ odprowadzania żużla, układ odprowadzania spalin, - turbina, generator z układem wyprowadzania mocy. Układ nawęglania wewnętrznego ma na celu przygotowanie węgla do spalenia w kotle i jest ściśle związany z każdym z kotłów wchodzących w skład instalacji. W skład układu nawęglania wewnętrznego każdego z kotłów wchodzą cztery ciągi nawęglania, składające się z: dwóch zasobników węgla, podajnika węglowego, młyna węglowego, pyłoprzewodów, palników pyłowych. Granice instalacji energetycznego spalania paliw eksploatowanej w Elektrowni (...) wyznaczają: po stronie zasilania w węgiel - zasobniki paliwa wewnętrznego układu nawęglania. Węgiel w zasobniku przykotłowym zsuwa się pod ciężarem własnym do zgrzebłowego lub ślimakowego podajnika węgla. Podajnik podaje węgiel, ze zmienną, zależną od obciążenia bloku, prędkością, dostarczając paliwo do młyna węglowego. Wentylator młynowy wdmuchuje powstałą w młynie mieszankę pyłowo powietrzną poprzez pyłoprzewody i palniki do kotła, gdzie następuje zapłon i spalanie paliwa. Blok energetyczny (zespół urządzeń współpracujący z kotłem parowym, stanowiący autonomiczny system energetyczny w elektrowni kondensacyjnej lub elektrociepłowni, wraz z indywidualnymi systemami dostarczania do kotła paliwa i powietrza, odprowadzenia spalin i popiołu oraz wyprowadzenia energii elektrycznej) zainstalowany w Elektrociepłowni (...) , w lokalizacji w której prace wykonywał R. M. , to instalacja wytwarzająca energię elektryczną i ciepło. Łączna moc zainstalowana: moc elektryczna: 134,2 MW; moc cieplna: 184 MW. Podstawowe urządzenia jednostki wytwórczej stanowią kocioł parowy, turbina, generator. Z dniem 1 kwietnia 2009 r. ubezpieczonemu wykonującemu swoje obowiązki w Elektrowni (...) w S. powierzono stanowisko operatora urządzeń dźwigowych. W ramach badań profilaktycznych R. M. poddawany był badaniom psychologicznym, których celem było potwierdzenie wymaganej sprawności psychoruchowej do wykonywania prac na stanowisku operatora urządzeń dźwignicowych. Do obowiązków ubezpieczonego należały prace związane obsługą urządzeń dźwignicowych: obsługa dźwignic i suwnic przy przeładunku węgla (załadunek i rozładunek wagonów na placu składowym), rozładunek węgla nad zasobnikami węgla przy budynku głównym, rozładunek węgla z barek na plac składowy, prace formowania pryzm węglowych na placu węglowym przy użyciu spychacza, obsługa przenośników taśmowych na placu węglowym, okresowe udrażnianie krat i zsypów nad zasobnikami węgla, pobór próbek węgla z wagonów kolejowych, obsługa młynka elektrycznego do mielenia węgla i przygotowanie próbek węgla do badania laboratoryjnego, obsługa i kontrola stanu technicznego dźwignic, suwnic i spychaczy, udział w „akcji zima”, prace porządkowe - okresowe ręczne czyszczenie krat i sit na kanale dolotowym Elektrociepłowni (...) ; utrzymanie i odśnieżanie ciągów komunikacyjnych, prace porządkowe w punktach rozładowczych paliwa, okresowe wywożenie przy pomocy taczek węgla, trawy i nieczystości itp. (dopuszczalna masa ładunku przemieszczanego na taczce lub na wózku po terenie płaskim o twardej powierzchni, łącznie z masą taczki lub wózka - nie może przekraczać 100 kg na taczce i 350 kg na wózku). Do obowiązków ubezpieczonego należało w szczególności: bezpośrednie prowadzenie obsługi suwnic D-66, D-67, żurawia D-96, D-97 oraz suwnicy bramowej D-214, mostu bramowego D-314, sprawowanie nadzoru nad prawidłowością tych urządzeń, podczas prac przeładunkowych niezagrażanie innym urządzeniom będącym w zbiegu pracy chwytaka dotyczy to dźwignic D-66, D-67, D-96, D-97, D-214, D-314 (suwnice i urządzenia przeznaczone do rozładunku węgla). Prace wykonywane przez R. M. związane z obsługą urządzeń dźwignicowych, w tym: żurawi nabrzeżnych D-96, D-97, mostów przeładunkowych D-314, suwnicy bramowej D-214, suwnic półbramowych D-66 i D-67, przenośników na estakadzie T1 i T2 kończyły się na dostarczeniu paliwa (węgla) do jednego ze wskazanych zasobników kotłowych. Ubezpieczony obsługiwał fragment instalacji zakładu, tj. układ nawęglania zewnętrznego, który kończył się na zasobniku paliwa (zasobniku przykotłowym węgla). Obowiązki ubezpieczonego wykonywane na zajmowanym stanowisku nie obejmowały sterowania urządzeniami (instalacjami) dostarczającymi paliwo (węgiel) na dalszym etapie: z zasobników kotłowych do młynów oraz do kotłów. W dniu 4 lutego 2011 r. pracodawca poinformował R. M. że zajmowane przez niego stanowisko „operator urządzeń dźwignicowych”, zostało wymienione w wykazie stanowisk prac o szczególnym charakterze. Zgodnie z „Opisem stanowiska pracy do wykazu prac w szczególnych warunkach oraz prac o szczególnym charakterze, na których wykonywanie pracy uprawnia do emerytury pomostowej” do podstawowych czynności wykonywanych na zajmowanym przez ubezpieczonego stanowisku operatora urządzeń dźwigowych należało: wykonywanie prac na urządzeniach (suwnice bramowe i żurawie wypadowe oraz urządzenia przenośnikowe związane z ruchem urządzeń dźwignicowych) będących podstawą systemu dostarczania paliwa do bloku energetycznego. Pobieranie czerpakami węgla z wagonów kolejowych oraz zasypywanie węglem zasobników trzykotłowych w celu zapewnienia ciągłości dostarczania węgla do bloków energetycznych. Eksploatowanie suwnic bramowych i żurawi wypadkowych oraz urządzeń przenośnikowych związanych z ruchem tych urządzeń dźwignicowych. Jednoosobowe prowadzenie z kabiny obsługi wyładunku węgla z wagonów kolejowych oraz barek. Utrudniona widoczność miejsca w którym jest pobierany węgiel czerpakiem. W trakcie rozładunku i załadunku wagonów współpracowanie z Ustawiaczem Wagonów i Obchodowymi Urządzeń Nawęglania w zakresie bezpieczeństwa przy czynnościach ładunkowych. W okresie od 1 maja 2016 r. do 31 lipca 2016 r. ubezpieczony został oddelegowany z Wydziału (...) Pomocniczych (...) Elektrowni (...) do wykonywania pracy na stanowisku Monter (...) w Dziale (...) Elektrowni (...) / (...) . Z dniem 3 lipca 2017 r. ubezpieczony zatrudniony został w Wydziale (...) Pomocniczych - (...) . Ubezpieczony pracował na trzy zmiany, pierwszą zmianę rozpoczynał o 6 rano, najpierw po otrzymaniu polecenia od dyspozytora udawał się na miejsce pracy, gdzie sprawdzał wszystko na suwnicy, potem uzupełniał zasobniki węglowe do dwóch lub jednego kotła w zależności od sytuacji, zdarzało się, że trzeba było przesiąść się na inną suwnicę. Trwało to 2 lub 2,5 godziny. Później ubezpieczony ponownie uzupełniał zasobniki, co trwało około 2 lub 2,5 godziny. Ubezpieczony pobierał również próbki z wagonów, mielił węgiel. Ubezpieczony miał uprawnienia na suwnicę 1S i żurawia 1Ż - w przypadku awarii suwnicy obsługiwał żurawie. Wykonywane przez ubezpieczonego prace nie były pracami przy bezpośrednim sterowaniu procesami technologicznymi mogącymi stwarzać zagrożenie wystąpienia poważnej awarii przemysłowej ze skutkami dla bezpieczeństwa publicznego oraz pracami przy bezpośrednim sterowaniu procesami technicznymi mogącymi spowodować awarie techniczna z poważnymi skutkami dla bezpieczeństwa publicznego. W wystawionym ubezpieczonemu świadectwie pracy w szczególnych warunkach pracodawca ubezpieczonego wskazał, iż w okresie od 1 grudnia 2009 r. do 30 kwietnia 2016 r. oraz od 1 sierpnia 2016 r. do 31 lipca 2022 r. R. M. wykonywał prace o szczególnym charakterze na stanowisku operatora urządzeń dźwignicowych (załącznik nr 2: wykaz prac o szczególnym charakterze pozycja 16 - prace przy bezpośrednim sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energie elektryczną lub cieplna). W dniu 11 lipca 2022 r. ubezpieczony wniosek o emeryturę pomostową złożył w organie rentowym. Na ten dzień posiadał ogólny okres składkowy i nieskładkowy w łącznym wymiarze 43 lat, 1 miesiąca i 13 dni. Ustalając prawo ubezpieczonego do wnioskowanego świadczenia do pracy wykonywanej w szczególnych warunkach w łącznym wymiarze 17 lat, 5 miesięcy i 15 dni organ rentowy zaliczył okresy zatrudnienia w (...) S.A. Oddział w S. : - od 12 listopada 1990 r. do 30 kwietnia 1993r. na stanowisku pomocnik montera remontów armatury i rurociągów (prace przy wytwarzaniu, przesyłaniu energii elektrycznej i cieplnej oraz montażu, remoncie i eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych i cieplnych), - od 1 maja 1993 r. do 28 lutego 1998 r. na stanowisku spawacza (prace przy spawaniu i wycinaniu elektrycznym, gazowym, atomowodorowym), - od 1 marca 1998 r. do 9 sierpnia 1998 r. na stanowisku spawacz kwalifikacyjny (prace przy spawaniu i wycinaniu elektrycznym, gazowym, atomowodorowym), - od 10 sierpnia 1998 r. do 28 lutego 2006 r. na stanowisku samodzielny monter remontów urządzeń nawęglania i urządzeń pomocniczych kotła (prace przy wytwarzaniu, przesyłaniu energii elektrycznej i cieplnej oraz montażu, remoncie i eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych i cieplnych), - od 1 marca 2006 r. do 31 grudnia 2008 r. - samodzielny monter urządzeń dźwigowych i nawęglania (prace przy wytwarzaniu, przesyłaniu energii elektrycznej i cieplnej oraz montażu, remoncie i eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych i cieplnych). Po ustaleniu powyższego stanu faktycznego Sąd Okręgowy uznał odwołanie za nieuzasadnione. Najpierw sąd pierwszej instancji wskazał, że ustawa pomostowa (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji) określa m.in. warunki nabywania i utraty prawa do emerytur i rekompensat przez niektórych pracowników wykonujących pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze (art. 1 ust. 1 pkt 1). Zgodnie z art. 4 tej ustawy, prawo do emerytury pomostowej przysługuje pracownikowi, który spełnia łącznie następujące warunki: 1) urodził się po dniu 31 grudnia 1948 r.; 2) ma okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wynoszący co najmniej 15 lat; 3) osiągnął wiek wynoszący co najmniej 55 lat dla kobiet i co najmniej 60 lat dla mężczyzn; 4) ma okres składkowy i nieskładkowy, ustalony na zasadach określonych w art. 5-9 i art. 11 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i co najmniej 25 lat dla mężczyzn; 5) przed dniem 1 stycznia 1999 r. wykonywał prace w szczególnych warunkach lub prace w szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy lub art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z FUS; 6) po dniu 31 grudnia 2008 r. wykonywał pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3. W art. 49 ustawy pomostowej uregulowano z kolei warunki nabycia prawa do emerytury pomostowej dla osób, które nie wykonywały po 31 grudnia 2008 r., tak jak ubezpieczony, pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3. Zgodnie z tym przepisem prawo do emerytury pomostowej przysługuje również osobie, która: 1) po dniu 31 grudnia 2008 r. nie wykonywała pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3; 2) spełnia warunki określone w art. 4 pkt 1-5 i 7 i art. 5-12; 3) w dniu wejścia w życie ustawy miała wymagany w przepisach, o których mowa w pkt 2, okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3. Z kolei, zgodnie z art. 3 ustawy, prace w szczególnych warunkach to prace związane z czynnikami ryzyka, które z wiekiem mogą z dużym prawdopodobieństwem spowodować trwałe uszkodzenie zdrowia, wykonywane w szczególnych warunkach środowiska pracy, determinowanych siłami natury lub procesami technologicznymi, które mimo zastosowania środków profilaktyki technicznej, organizacyjnej i medycznej stawiają przed pracownikami wymagania przekraczające poziom ich możliwości, ograniczony w wyniku procesu starzenia się jeszcze przed osiągnięciem wieku emerytalnego, w stopniu utrudniającym ich pracę na dotychczasowym stanowisku; wykaz prac w szczególnych warunkach określa załącznik nr 1 do ustawy. W art. 3 ust. 2 ustawy określono, w zależności od występujących czynników ryzyka, dwa rodzaje prac w szczególnych warunkach: 1) w szczególnych warunkach determinowanych siłami natury: a) prace pod ziemią, b) prace na wodzie, c) prace pod wodą, d) prace w powietrzu; 2) w szczególnych warunkach determinowanych procesami technologicznymi: a) prace w warunkach gorącego mikroklimatu - prace wykonywane w pomieszczeniach, w których wartość wskaźnika obciążenia termicznego (...) wynosi 28°C i powyżej, przy wartości tempa metabolizmu pracownika powyżej 130 W/m2, b) prace w warunkach zimnego mikroklimatu - prace wykonywane w pomieszczeniach o temperaturze powietrza poniżej 0°C, c) bardzo ciężkie prace fizyczne - prace powodujące w ciągu zmiany roboczej efektywny wydatek energetyczny u mężczyzn - powyżej 8400 kJ, a u kobiet - powyżej 4600 kJ, d) prace w warunkach podwyższonego ciśnienia atmosferycznego, e) ciężkie prace fizyczne związane z bardzo dużym obciążeniem statycznym wynikającym z konieczności pracy w wymuszonej, niezmiennej pozycji ciała; przy czym ciężkie prace fizyczne to prace powodujące w ciągu zmiany roboczej efektywny wydatek energetyczny u mężczyzn - powyżej 6300 kJ, a u kobiet - powyżej 4200 kJ, a prace w wymuszonej pozycji ciała to prace wymagające znacznego pochylenia i (lub) skręcenia pleców przy jednoczesnym wywieraniu siły powyżej 10 kG dla mężczyzn i 5 kG dla kobiet (wg metody (...) pozycja kategorii 4) przez co najmniej 50% zmiany roboczej. Prace o szczególnym charakterze są to natomiast prace wymagające szczególnej odpowiedzialności oraz szczególnej sprawności psychofizycznej, których możliwość należytego wykonywania w sposób niezagrażający bezpieczeństwu publicznemu, w tym zdrowiu lub życiu innych osób, zmniejsza się przed osiągnięciem wieku emerytalnego na skutek pogorszenia sprawności psychofizycznej, związanego z procesem starzenia się; wykaz prac o szczególnym charakterze określa załącznik nr 2 do ustawy (art. 3 ust 3). Przy tym, za pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze uważa się pracowników wykonujących po dniu wejścia w życie ustawy prace, o których mowa w ust. 1 lub 3 w pełnym wymiarze czasu pracy (art. 3 ust. 4 i 5). Za pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach uważa się także ubezpieczonych z tytułu działalności twórczej lub artystycznej tancerzy zawodowych, wykonujących po dniu wejścia w życie ustawy prace związane z bardzo ciężkim wysiłkiem fizyczny (art. 3 ust. 6), a za pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze uważa się również osoby wykonujące przed dniem wejścia w życie ustawy prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy lub art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z FUS (art. 3 ust. 7). Następnie Sąd Okręgowy wskazał, iż przepisy prawa ubezpieczeń społecznych mają charakter norm bezwzględnie obowiązujących. Instytucja wcześniejszej emerytury podlega ścisłej wykładni (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 lipca 2011 r., II UK 2/11). Przesłanki nabycia prawa do emerytury na podstawie przepisów o emeryturach pomostowych muszą być spełnione łącznie, co oznacza, że brak choćby jednego z tych warunków powoduje niemożność nabycia uprawnień emerytalnych. Sąd meriti zwrócił uwagę, że Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 13 marca 2012 r., II UK 164/11 wyraził pogląd, że wykaz prac określonych w art. 3 ust. 1 i 3 ustawy z 2008 r. o emeryturach pomostowych jest zamknięty i nie podlega uzupełnieniu, co oznacza, że cech pracy "o szczególnym charakterze" lub "w szczególnych warunkach" nie mogą posiadać inne prace, choćby sposób ich wykonywania i ich jakość mogła obniżyć się z wiekiem. Nie spełnia przesłanki określonej w art. 49 pkt 3 ustawy z 2008 r. o emeryturach pomostowych ubezpieczony, którego dotychczasowy okres pracy nie jest okresem pracy w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze w rozumieniu ustawy o emeryturach pomostowych . Zatem sąd pierwszej instancji podniósł, że w niniejszej sprawie poza sporem było, iż ubezpieczony posiada co najmniej 25 letni okres ubezpieczenia, że w dniu 9 lipca 2022 r. ukończył 60 lat. Odmawiając ubezpieczonemu prawa do wnioskowanego świadczenia organ rentowy stanął na stanowisku, iż o ile ubezpieczony w myśl art. 4 ustawy o emeryturach pomostowych legitymuje się stażem pracy w warunkach szczególnych w łącznym wymiarze 17 lat, 5 miesięcy i 15 dni, to po dniu 31 grudnia 2008 r. nie wykonywał prac w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych . Sąd Okręgowy wskazał, iż ubezpieczony był zatrudniony w okresie od 12 listopada 1990 r. do 31 lipca 2022 r. w (...) S.A. Oddział w S. w pełnym wymiarze czasu pracy. Poza sporem pozostawało również i to, że wykonywane przez ubezpieczonego prace na stanowiskach: pomocnik montera remontów armatury i rurociągów (od 12 listopada 1990 r. do 30 kwietnia 1993 r.), spawacz (od 1 maja 1993 r. do 28 lutego 1998 r.), spawacz kwalifikacyjny (od 1 marca 1998 r. do 9 sierpnia 1998 r.), samodzielny monter remontów urządzeń nawęglania i urządzeń pomocniczych kotła (od 10 sierpnia 1998 r. do 28 lutego 2006 r.), samodzielny monter urządzeń dźwigowych i nawęglania (od 1 marca 2006 r. do 31 marca 2009 r.) były uznawane za pracę w warunkach szczególnych w rozumieniu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Nie budziło zatem wątpliwości, iż przed dniem 1 stycznia 1999 r. ubezpieczony wykonywał prace w szczególnych warunkach lub prace w szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. W tej sytuacji Sąd Okręgowy rozważył, czy wykonywana przez ubezpieczonego po dniu 31 grudnia 2008 r. praca może być kwalifikowana jako praca w warunkach szczególnych również w rozumieniu dziś obowiązujących przepisów (art. 3 ust. 1 ustawy) lub o szczególnym charakterze (art. 3 ust. 3 ustawy). Kwestionując prawidłowość decyzji ZUS ubezpieczony stał na stanowisku, iż wykonywana przez niego po dniu 31 grudnia 2008 r. praca odpowiada pracy wymienionej w wykazie prac w warunkach szczególnych stanowiącym załącznik nr 2 do ustawy o emeryturach pomostowych tj. pracy przy bezpośrednim sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energię elektryczną lub cieplną (poz. 16). W ocenie sądu pierwszej instancji, wbrew stanowisku ubezpieczonego, praca wykonywana po dniu 31 grudnia 2008 r. nie może być przypisana do powyższej kategorii. Na okoliczność charakteru zatrudnienia ubezpieczonego w (...) S.A. Oddział w S. sąd meriti dopuścił dowód z akt osobowych R. M. , obowiązujących u pracodawcy odwołującego wewnętrznych uregulowań dotyczących zajmowanego przez ubezpieczonego stanowiska oraz dotyczących zaliczenia poszczególnych stanowisk do prac w szczególnym charakterze (przekazanych przez (...) S.A. ), dowód z zeznań świadka L. B. i zeznań ubezpieczonego. Autentyczność dokumentów nie była przez strony kwestionowana i nie wzbudziła wątpliwości tego Sądu. Zostały one sporządzone w sposób zgodny z przepisami prawa, przez uprawnione do tego osoby, w ramach ich kompetencji, stąd też Sąd ocenił je jako wiarygodne. Podobnie sąd meriti ocenił zeznania świadka i ubezpieczonego jako wiarygodne w zakresie w jakim osoby te wskazywały na wykonywane przez skarżącego obowiązki, nie podzielając jednak oceny tej pracy jako wykonywanej w szczególnych warunkach. Sąd wskazać przy tym, iż świadek w spornym okresie był współpracownikiem ubezpieczonego, pracował w Elektrociepłowni (...) początkowo na remontach, następnie jako dyspozytor. Dysponując tak zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu (...) na okoliczność charakteru zatrudnienia ubezpieczonego R. M. w (...) S.A. Oddział w S. (oraz u jej poprzedników) w okresie od 1 stycznia 2009 r., w szczególności czy była to praca wykonywana w warunkach szczególnych lub w szczególnych charakterze wymieniona w załączniku do ustawy o emeryturach pomostowych , jeśli tak - w którym z załączników i pod jakim numerem została wymieniona. Następnie sąd meriti miał na uwadze, że biegła zaznaczyła, iż do obowiązków ubezpieczonego należały prace związane obsługą urządzeń dźwignicowych: obsługa dźwignic i suwnic przy przeładunku węgla (załadunek i rozładunek wagonów na placu składowym), rozładunek węgla nad zasobnikami węgla przy budynku głównym, rozładunek węgla z barek na plac składowy, prace formowania pryzm węglowych na placu węglowym przy użyciu spychacza, obsługa przenośników taśmowych na placu węglowym, okresowe udrażnianie krat i zsypów nad zasobnikami węgla, pobór próbek węgla z wagonów kolejowych, obsługa młynka elektrycznego do mielenia węgla i przygotowanie próbek węgla do badania laboratoryjnego, obsługa i kontrola stanu technicznego dźwignic, suwnic i spychaczy, udział w „akcji zima”, prace porządkowe - okresowe ręczne czyszczenie krat i sit na kanale dolotowym Elektrociepłowni (...) , utrzymanie i odśnieżanie ciągów komunikacyjnych, prace porządkowe w punktach rozładowczych paliwa, okresowe wywożenie przy pomocy taczek węgla, trawy i nieczystości itp. (dopuszczalna masa ładunku przemieszczanego na taczce lub na wózku po terenie płaskim o twardej powierzchni, łącznie z masą taczki lub wózka - nie może przekraczać 100 kg na taczce i 350 kg na wózku). W szczególności zaś do obowiązków ubezpieczonego należało: bezpośrednie prowadzenie obsługi suwnic D-66, D-67, żurawia D-96, D-97 oraz suwnicy bramowej D-214, mostu bramowego D-314, sprawowanie nadzoru nad prawidłowością tych urządzeń, podczas prac przeładunkowych niezagrażanie innym urządzeniom będącym w zbiegu pracy chwytaka dotyczy to dźwignic D-66, D-67, D-96, D-97, D-214, D-314 (suwnice i urządzenia przeznaczone do rozładunku węgla). Wskazując na powyższe biegła podniosła, iż rola obowiązków ubezpieczonego zatrudnionego na stanowisku operatora urządzeń dźwignicowych przy obsłudze bloku energetycznego kończyła się na dostarczeniu paliwa (węgla) do zasobnika kotłowego. Ubezpieczony obsługiwał fragment instalacji zakładu, tj. układ nawęglania zewnętrznego, który kończył się na zasobniku paliwa (zasobniku przykotłowym węgla). Biegła wyjaśniła, iż od zasobnika paliwa (węgla) rozpoczynał się układ nawęglania wewnętrznego, w którym to układzie: węgiel z zasobnika zsuwa się pod ciężarem własnym podajnika węgla, podajnik podaje węgiel, ze zmienną, zależną od obciążenia bloku, prędkością, dostarczając paliwo do młyna węglowego, wentylator młynowy wdmuchuje powstałą w młynie mieszankę pyłowo powietrzną poprzez pyłoprzewody i palniki do kotła, w kotle następuje zapłon i spalanie paliwa. Tymi pracami w żaden sposób nie sterował R. M. wykonujący prace związane z obsługą urządzeń doprowadzających paliwo (węgiel) do zbiornika zasobowego (trzykotłowego). Biegła podkreśliła, iż z żadnego dokumentu dotyczącego zakresu prac i rodzajów czynności wykonywanych przez ubezpieczonego, zatrudnionego na stanowisku operatora urządzeń dźwignicowych, tj.: kart opisu stanowiska pracy, zakresów obowiązków, opisu stanowiska pracy do wykazu prac w szczególnych warunkach oraz prac o szczególnym charakterze, instrukcji stanowiskowych Operatora (...) Dźwignicowych ( (...) z dnia 25 maja 2010 r.; (...) -004 z dnia 17 grudnia 2018 r.; (...) z dnia 17 czerwca 2022 r., instrukcji zarządzania ryzykiem zawodowym - opisu i charakterystyki stanowiska pracy załącznik nr (...) ) oraz skierowań na badania lekarskie, nie wynika aby operator urządzeń dźwignicowych miał jakikolwiek bezpośredni wpływ na pracę urządzeń dostarczających paliwo bezpośrednio do kotła parowego oraz współpracujących z nim zespołu urządzeń tworzących blok energetyczny. Z uwagi na powyższe Sąd Okręgowy podzielił opinię biegłej co do tego, że prace wykonywane przez R. M. w okresie od 1 grudnia 2009 r. do 30 kwietnia 2016 r. oraz od 1 sierpnia 2016 r. do 31 lipca 2022 r. nie były pracami bezpośrednio przy sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energię elektryczną i cieplną, wymienionymi pod poz. 16 załącznika nr 2. Sąd pierwszej instancji zgodził się z biegłą również co do tego, iż praca wykonywana przez ubezpieczonego po dniu 31 grudnia 2008 r. nie może być również przypisana do wymienionej w Załączniku nr 2 - pracy przy bezpośrednim sterowaniu procesami technologicznymi mogącymi stwarzać wystąpienie poważnej awarii przemysłowej ze skutkami bezpieczeństwa publicznego (pkt 13) oraz pracy przy bezpośrednim sterowaniu procesami technicznymi mogącymi spowodować awarię techniczną z poważnymi skutkami dla bezpieczeństwa publicznego (pkt 14). W tym miejscu Sąd Okręgowy wskazał, iż warunkiem niezbędnym i przesądzającym o możliwości zakwalifikowania pracy do "prac przy bezpośrednim sterowaniu procesami technologicznymi mogącymi spowodować zagrożenie wystąpienia poważnej awarii przemysłowej ze skutkami dla bezpieczeństwa publicznego (pkt 13 zał. nr 2) jest zaliczenie danego zakładu (instalacji) do kategorii dużego i/lub zwiększonego ryzyka wystąpienia poważnej awarii przemysłowej, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2013 r., poz. 1232, ze zm.) oraz rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 31 stycznia 2006 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie rodzajów i ilości substancji niebezpiecznych, których znajdowanie się w zakładzie decyduje o zaliczeniu go do zakładu o zwiększonym ryzyku albo do zakładu o dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej (Dz. U. z 2006 r., nr 30, poz. 208); przy czym, warunkiem decydującym jest wykonywanie pracy polegającej na bezpośrednim sterowaniu, to jest pracy wykonywanej przez osoby wyspecjalizowane w obsłudze urządzeń, maszyn i instalacji, niezbędne do zapewnienia pełnej kontroli parametrów sterowanych urządzeń. Dotyczy to pracowników, których zadaniem jest reagowanie na odchylenia (poza dopuszczalne granice) parametrów sterowanego procesu/instalacji, przed zadziałaniem automatyki zabezpieczeniowej lub podejmowanie działań korygujących tak aby nie dopuścić do wystąpienia poważnej awarii. "Bezpieczeństwo publiczne" w aspekcie prac o szczególnym charakterze oznacza brak bezpośredniego zagrożenia środowiska, w tym zdrowia i/lub życia obywateli w zakresie szerszym niż populacja pracowników danego zakładu. W bardziej ogólnym podejściu "bezpieczeństwo publiczne” jest to ogół warunków i instytucji chroniących życie, zdrowie, mienie obywateli oraz majątek ogólnonarodowy, ustrój i suwerenność państwa przed zjawiskami groźnymi dla ładu prawnego. Skutki dla bezpieczeństwa publicznego w tym przypadku zostały określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30 grudnia 2002 r. w sprawie poważnych awarii objętych obowiązkiem zgłoszenia do Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2003 r., nr 5, poz. 58). Nadto sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że w myśl wskazań zamieszczonych w poradniku do ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych zatytułowanym „Zasady kwalifikacji prac w szczególnych warunkach i o szczególnym charakterze” z dnia 10 czerwca 2009 r., opracowanym przez Centralny Instytut Ochrony Pracy, będący państwową jednostką badawczą, na zlecenie Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej, prace przy bezpośrednim sterowaniu procesami technicznymi mogącymi stwarzać awarię techniczną z poważnymi skutkami dla bezpieczeństwa publicznego, to prace wykonywane przez osoby zatrudnione na stanowiskach, na których prace wykonywane są przy instalacjach technologicznych lub obiektach technicznych, na których awaria techniczna, w rozumieniu ustawy z dnia 18 kwietnia 2002 r. o stanie klęski żywiołowej (Dz. U. nr 62, poz. 558 ze zm.) może spowodować poważne skutki, równoważne skutkom poważnych awarii, określonym w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie poważnych awarii objętych obowiązkiem zgłoszenia do Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2003 r., nr 5 poz. 58) i które nie są zaliczone do kategorii dużego lub zwiększonego ryzyka wystąpienia poważnej awarii na podstawie rozporządzenia Ministra Gospodarki w sprawie rodzajów i ilości substancji niebezpiecznych, których znajdowanie się w zakładzie decyduje o zaliczeniu go do zakładu o zwiększonym ryzyku albo zakładu o dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej. Natomiast zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 18 kwietnia 2002 r. o stanie klęski żywiołowej , awarią techniczną jest gwałtowne, nieprzewidziane uszkodzenie lub zniszczenie obiektu budowlanego, urządzenia technicznego lub systemu urządzeń technicznych, powodujące przerwę w ich używaniu lub utratę ich właściwości. Stosownie zaś do treści § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie poważnych awarii objętych obowiązkiem zgłoszenia do głównego inspektora ochrony środowiska, poważne awarie to m.in. awarie, które były następstwem uwolnienia w trakcie magazynowania lub transportu dowolnej substancji, która ze względu na swoje właściwości lub ilość może być niebezpieczna dla życia, zdrowia ludzi lub dla środowiska, prowadząc przynajmniej do jednego ze skutków spośród rodzajów skutków, o których mowa w pkt 2 lit a-d tj. skutki wobec osób, szkody w środowisku, szkody w mieniu oraz negatywne skutki wykraczające poza terytorium RP. Sąd Okręgowy uznał, że z powyższego jednoznacznie wynika, iż prace, które mogą być rozpatrywane jako możliwe do zaliczenia do rodzajów prac ujętych w pkt 14 załącznika nr 2 do ustawy o emeryturach pomostowych (podobnie jak w przypadku prac ujętych w pkt 13 zał. nr 2), muszą spełniać wymogi związane z bezpośrednim sterowaniem, co w rozumieniu przedmiotowej ustawy obejmuje prace wykonywane przez osoby wyspecjalizowane w obsłudze urządzeń, maszyn i instalacji, niezbędne do zapewnienia pełnej kontroli parametrów sterowanych urządzeń. Dotyczy to pracowników, których zadaniem jest reagowanie na odchylenia (poza dopuszczalne granice) parametrów sterowanego procesu/instalacji przed zadziałaniem automatyki zabezpieczeniowej lub podejmowanie działań korygujących, tak aby nie dopuścić do wystąpienia poważnej awarii ze skutkami dla bezpieczeństwa publicznego. Z uwagi na powyższe sąd pierwszej instancji zgodził się z biegłą, iż prace związane z obsługą urządzeń układu nawęglania zewnętrznego, który kończy się na zasobniku przykotłowym węgla, mogą doprowadzić do awarii, jednak jej skutki (o ile mogą być dotkliwe lokalnie), w miejscu prowadzonych prac, to nie zagrażają bezpieczeństwu publicznemu. Nie budzi wątpliwości, iż prace wykonywane przez R. M. w okresie od 1 grudnia 2009 r. do 30 kwietnia 2016 r. oraz od 1 sierpnia 2016 r. do 31 lipca 2022 r. nie były pracami przy bezpośrednim sterowaniu procesami technologicznymi mogącymi stwarzać zagrożenie wystąpienia poważnej awarii przemysłowej ze skutkami dla bezpieczeństwa publicznego oraz pracami przy bezpośrednim sterowaniu procesami technicznymi mogącymi spowodować awarie techniczna z poważnymi skutkami dla bezpieczeństwa publicznego wymienionymi poz. 13 i poz. 14 załącznika nr 2 do ustawy o emeryturach pomostowych . Za istotne Sąd ten przyjął, że w opinii biegłej w okresie od 1 grudnia 2009 r. do 30 kwietnia 2016 r. oraz od 1 sierpnia 2016 r. do 31 lipca 2022 r. R. M. nie wykonywał w (...) S.A. Oddział w S. (oraz u jej poprzedników) prac w szczególnych warunkach środowiska pracy wskazanych w Załączniku nr 1 do ustawy z dnia 19 grudnia 2009 r. o emeryturach pomostowych. Kontynuując Sąd Okręgowy przypomniał, że dowód z opinii biegłego ma charakter szczególny, jego specyfika wyraża się w tym, iż sfera merytoryczna opinii kontrolowana jest przez Sąd w istocie tylko w zakresie zgodności z zasadami logicznego myślenia, doświadczenia życiowego i wiedzy powszechnej. Odwołanie się przez Sąd do tych kryteriów oceny stanowi wystarczające i należyte uzasadnienie przyczyn uznania opinii za rzetelną. Oznacza to również i to, że Sąd nie ma kompetencji do czynienia ustaleń pozostających w sprzeczności ze stanowiskiem biegłych specjalistów, zwłaszcza w sytuacji gdy opinia jest jednoznaczna, przekonująca i odpowiednio umotywowana. Zdyskredytowanie opinii biegłego sporządzonej w sprawie jest możliwe tylko wówczas, gdy ta zawiera istotne luki, nie odpowiada na postawione tezy dowodowe, jest niejasna, nienależycie uzasadnia i nieweryfikowalna, tj. gdy przedstawiona przez eksperta analiza nie pozwala organowi orzekającemu skontrolować jego rozumowania co do trafności jego wniosków końcowych. Kontrola odwoławcza przedłożonej przez biegłego z zakresu BHP opinii nie wykazała, aby była ona dotknięta jakimikolwiek opisanymi wyżej mankamentami. Opinia jest wyczerpująca, została sporządzona po wszechstronnym zapoznaniu się z całą dostępną dokumentacją. Przy czym, Sąd miał na uwadze, że w sprawie opiniowała biegła z zakresu BHP o dużym doświadczeniu zawodowym, przedstawiła ona wyczerpujące uzasadnienie postawionych wniosków, tok jej rozumowania jest przejrzysty i zrozumiały. Za istotne sąd meriti uznał, że pełnomocnik organu rentowego nie wniósł uwag do opinii, zaś sformułowane przez ubezpieczonego zastrzeżenia do opinii w piśmie procesowym z dnia 6 października 2023 r. nie dawały podstaw do zakwestionowania jej prawidłowości. Odnosząc się do zastrzeżeń ubezpieczonego w sporządzonej opinii uzupełniającej biegła nie zgodziła się ze stanowiskiem, że w opinii dokonano zawężenia pojęcia bezpieczeństwa publicznego, wskazując, iż cytowane przez odwołującego inne definicje tego pojęcia, nie odnoszą się w sposób odmienny do bezpieczeństwa publicznego w aspekcie prac wymienionych w poz. 13, poz. 14, czy też poz. 16 załącznika nr 2 ustawy o emeryturach pomostowych . Dalej biegła wskazała, iż ubezpieczony nie przedłożył żadnego dowodu na potwierdzenie stwierdzenia, że świadczona przez niego praca wykraczała poza zakres obowiązków i czynności wyrażonych na piśmie przez pracodawcę. Biegła wyjaśniła, iż prace bezpośrednio przy sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energię elektryczna i cieplną, zostały szczegółowo przedstawione w opinii z dnia 16 sierpnia 2023 r. na str. 7-9; poparte wyjaśnieniami Centralnego Instytutu Ochrony Pracy - Państwowego Instytutu Badawczego, a także Normą Branżową BN-77 0300-03 „Sterowanie i automatyczna regulacja bloku energetycznego. Nazwy i określenia”- wskazaną jako zasada bhp. Odnosząc się do kolejnego zarzutu biegła wyjaśniła, że każda praca operatora urządzeń dźwignicowych wymaga od operatora posiadania szczególnej sprawności psychoruchowej, niezależnie już od tego, jaki ciąg prac z wykorzystaniem urządzeń dźwignicowych wykonuje operator - w tym również prac związanych z przeładunkami pomiędzy środkami transportu - a placem składowym; pomiędzy dwoma środkami transportu; pomiędzy dwoma placami składowymi i inne. Tym samym, jak podkreśliła biegła, nie można utożsamiać szczególnej sprawności psychofizycznej, wymaganej przy obsłudze suwnic sterowanych z kabiny, jako jednego warunków wymaganych i bezpośrednio łączących się z pracami przy bezpośrednim sterowaniu blokami energetycznymi, wytwarzającymi energię elektryczną lub cieplną. W ocenie biegłej prace przy bezpośrednim sterowaniu blokami energetycznymi, wytwarzającymi energię elektryczną lub cieplną (poz. 16 załącznika nr 2 do ustawy wykazu rodzajów prac wymagających szczególnej sprawności psychofizycznej - stanowiącego załącznik do RMPiPS z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie rodzajów prac wymagających szczególnej sprawności psychofizycznej, zdefiniowanych jako poz. 7 - prace operatorów pulpitów sterowniczych urządzeń technologicznych wielofunkcyjnych i wielozadaniowych, a nie jak dla operatorów urządzeń dźwignicowych, dla których obowiązek posiadania szczególnej sprawności psychofizycznej wynika z poz. 1 tego wykazu tj. poz. 1 - prace przy obsłudze suwnic sterowanych z kabiny i zdalnie sterowanych. Tym samym, jak podkreśliła biegła posiadanie przez pracownika R. M. szczególnej sprawności psychoruchowej, nie wynikało z faktu wykonywania prac przy bezpośrednim sterowaniu blokami energetycznymi, wytwarzającymi energię elektryczną lub cieplną. Odnosząc się do kwestii kwalifikacji przez pracodawcę prac wykonywanych przez ubezpieczonego jako prac o szczególnym charakterze, biegła wskazała, iż zakwalifikowanie przez pracodawcę prac jako prace o szczególnym charakterze, w żaden sposób nie było dla biegłego wiążące. Nadto biegła zwróciła uwagę, iż na podstawie akt sprawy ustalono, że pracodawca dokonał oceny ryzyka zawodowego na stanowisku operatora urządzeń dźwignicowych, zajmowanym przez R. M. . Z załączonej do akt sprawy dokumentacji oceny ryzyka zawodowego na przedmiotowym stanowisku pracy (karty 119- 121) nie wynika, aby operator urządzeń dźwignicowych wykonywał prace bezpośrednio przy sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energię elektryczną i cieplną. Ponadto z załączonej do akt sprawy „karty stanowiska pracy pierwszego obchodowego dyspozytora nawęglania” (karty 114-118) wynika, że zgodnie z pkt. 2. 1 zależności służbowych - „Dyspozytorowi nawęglania na zmianie podlegają (...) operatorzy urządzeń dźwignicowych”, zabezpieczenie zasobników przykotłowych w węgiel, to jeden z podstawowych zakresów odpowiedzialności Pierwszego Obchodowego Dyspozytora Nawęglania (pkt. 4 karty stanowiska pracy), Pierwszy Obchodowy Dyspozytora Nawęglania - „Wstrzymuje ruch urządzeń stanowiących zagrożenie obsługi lub otoczenia”, zgodnie z pkt 3.2.2 obowiązków zasadniczych. Tym samym, jak wskazała biegła, za zabezpieczenie zasobników przykotłowych w węgiel odpowiada Pierwszy Obchodowy Dyspozytor Nawęglania, który wstrzymuje ruch urządzeń stanowiących zagrożenie obsługi lub otoczenia. Uwzględniając powyższe, na podstawie ponownej szczegółowej analizy akt sprawy, w tym zastrzeżeń do opinii, biegła ustaliła, iż w okresie od 1 grudnia 2009 r. do 30 kwietnia 2016 r. oraz od 1 sierpnia 2016 r. do 31 lipca 2022 r. R. M. zatrudniony na stanowisku operatora urządzeń dźwignicowych nie wykonywał w (...) S.A. Oddział w S. (oraz u jej poprzedników) prac wymienionych w załączniku nr 2 do ustawy o emeryturach pomostowych . A w szczególności, prace wykonywane przez R. M. nie były to prace: poz. 13 prace przy bezpośrednim sterowaniu procesami technologicznymi mogącymi stwarzać zagrożenie wystąpienia poważnej awarii przemysłowej ze skutkami dla bezpieczeństwa publicznego, poz. 14 prace przy bezpośrednim sterowaniu procesami technicznymi mogącymi spowodować awarię techniczną z poważnymi skutkami dla bezpieczeństwa publicznego oraz poz. 16 prace bezpośrednio przy sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energię elektryczną lub cieplną. W konsekwencji powyższych ustaleń, Sąd Okręgowy uznał, że skoro po 31 grudnia 2008 r. ubezpieczony nie wykonywał pracy w warunkach szczególnych w rozumieniu ustawy o emeryturach pomostowych , tym samym do jego sytuacji nie znajdował zastosowania art. 4 tej ustawy, lecz art. 49 ustawy. Przepis ten stanowi, iż osoba która po dniu 31 grudnia 2008 r. nie wykonywała pracy w warunkach szczególnych wymienionych w nowym wykazie prac (do ustawy o emeryturach pomostowych ) - jak ubezpieczony - mogłaby nabyć prawo do emerytury pomostowej, gdyby na dzień wejścia w życie ustawy o emeryturach pomostowych , tj. 1 stycznia 2009 r. posiadała wymagany okres pracy w warunkach szczególnych w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3, tj. w rozumieniu aktualnie obowiązujących przepisów, a zatem być wymieniona w załączniku nr 1 lub 2 do przedmiotowej ustawy. Jednocześnie sąd pierwszej instancji miał na uwadze, że taka interpretacja omawianego przepisu pozostaje bezsporna w orzecznictwie Sądu Najwyższego, który w wyroku z dnia 4 grudnia 2013 r., II UK 159/13 (LEX nr 1405231) wyraźnie wskazał, iż art. 49 w miejsce warunku z art. 4 pkt 6 wprowadza wymaganie, aby zainteresowany spełniał w dniu wejścia w życie ustawy (1 stycznia 2009 r.) warunek posiadania co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych . Osoba ubiegająca się o emeryturę pomostową, która po dniu 31 grudnia 2008 r. nie kontynuuje pracy w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze i legitymuje się w związku z tym jedynie stażem pracy "szczególnej" według poprzednio obowiązujących przepisów, może nabyć prawo do tej emerytury jedynie wówczas, gdy dotychczasowy staż pracy można kwalifikować, jako pracę w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych . Sąd Najwyższy odniósł się również w tym kontekście do art. 3 ust. 7 ustawy o emeryturach pomostowych wskazując, iż przepis ten zezwala na uwzględnienie okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów rozporządzenia z 1983 r., ale jedynie w przypadku ubezpieczonych spełniających warunek wykonywania po dniu 31 grudnia 2008 r. pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych . Jest on wyłączony w stosunku do osób, które takiej pracy po wskazanej dacie nie wykonywały, a w rezultacie nie spełniają warunku określonego w art. 4 pkt 6 tej ustawy. Na tożsamym stanowisku Sąd Najwyższy stanął w wyroku z dnia 4 września 2012 r., I UK 164/12 (OSNP 2013/15-16/185) przyjmując, iż okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 zawarte w art. 49 pkt. 3 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. nr 237, poz. 1656 ze zm.) oznacza okres pracy wskazany w art. 3 ust. 1 i 3 tej ustawy, bez wliczania do niego okresów pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu art. 32 i 33 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009 r., nr 163, poz. 1227 ze zm.). (por. również wyrok SA w Gdańsku z dnia 25 kwietnia 2013 r., III AUa 1857/12; LEX nr 1322446). Warunkiem skutecznego ubiegania się o emeryturę pomostową w świetle wykładni językowej art. 4 i art. 49 ustawy o emeryturach pomostowych jest zatem legitymowanie się określonym stażem w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze (w rozumieniu ustawy o emeryturach pomostowych lub dotychczasowych przepisów) oraz kontynuowanie pracy w tych warunkach po wejściu w życie ustawy. W przypadku kiedy osoba ubiegająca się o to świadczenie nie kontynuuje pracy w warunkach szczególnych po dniu 31 grudnia 2008 r. i legitymuje się w związku z tym jedynie stażem pracy szczególnej według poprzednio obowiązujących przepisów może nabyć prawo do nowego świadczenia jedynie wówczas, gdy dotychczasowy okres pracy można kwalifikować jako prace w warunkach szczególnych w rozumieniu dziś obowiązujących przepisów (art. 3 ust. 1 ustawy) lub o szczególnym charakterze (art. 3 ust. 3 ustawy). Sąd Okręgowy nie kwestionował, że praca ubezpieczonego wykonywana w spornych okresach była pracą w trudnych i niebezpiecznych warunkach (na co wskazuje również fakt, że w świetle wcześniej obowiązującego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. prace wykonywane przez ubezpieczonego były uznawane za prace w warunkach szczególnych). Niemniej brak jest podstaw by zakwalifikować jako prace w warunkach szczególnych w rozumieniu ustawy o emeryturach pomostowych wykonywanej przez ubezpieczonego pracy operatora urządzeń dźwigowych. Sąd pierwszej instancji podniósł, że jak już wcześniej wspomniano, w przypadku, gdy osoba ubiegająca się o prawo do emerytury pomostowej, nie kontynuowała pracy w warunkach szczególnych lub szczególnym charakterze po dniu po 1 stycznia 2009 r., to wówczas należy stosować wyłącznie przepisy ustawy o emeryturach pomostowych , tj. art. 3 ust. 1 i 3, w których jest odesłanie do załączników nr 1 i 2 tej ustawy. Załączniki te zawierają enumeratywny wykaz prac w warunkach szczególnych i szczególnym charakterze, które uprawniają do emerytury pomostowej, przy czym prac wykonywanych przez wnioskodawcę nie wymieniają. W konsekwencji wskazane okresy nie mogą być zaliczone skarżącemu do okresu pracy w warunkach szczególnych w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach pomostowych . W ocenie tego Sądu w niniejszym sporze bez znaczenia była okoliczność, że w zakładzie pracy ubezpieczonego opracowano wykaz stanowisk prac, na których wykonywane są prace w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze, bowiem należy podkreślić, iż wykazy zakładowe nie stanowią samodzielnej podstawy zaliczenia danego rodzaju zatrudnienia do prac w szczególnych warunkach. Sąd wskazał, iż zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Sądu Najwyższego o uprawnieniu do emerytury na podstawie § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze decyduje łączne spełnienie przez pracownika wszystkich warunków określonych w tym przepisie, a nie jego przekonanie, że charakter lub warunki pracy wystarczają do uznania jej za wykonywaną w szczególnych warunkach (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 listopada 2001 r., II UKN 598/00, OSNP 2003/17/419). Mając na uwadze powyższe, skoro wnioskodawca nie udowodnił, iż przepracował chociażby jeden dzień w warunkach szczególnych po 31 grudnia 2008 r., sąd meriti uznał, że brak jest podstaw do przyznania mu prawa do emerytury na podstawie art. 4 ustawy o emeryturach pomostowych , gdyż nie spełnia przesłanki wskazanej w pkt 6 tego przepisu. Nie można również przyznać mu prawa do świadczenia na podstawie art. 49 tej ustawy, który wymaga, aby dotychczasowy okres pracy był okresem pracy w warunkach szczególnych w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy. Na marginesie Sąd Okręgowy wskazał, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o emeryturach pomostowych , rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, jeżeli ma okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 15 lat. Prawo do rekompensaty przysługuje ubezpieczonemu, który legitymuje się co najmniej 15-letnim okresem pracy w szczególnych warunkach lub pracy w szczególnym charakterze w rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach z FUS z dnia 17 grudnia 1998 r. Chodzi w tym wypadku o pracę, o której mowa w art. 32, 33, 39, 40 i 50c ustawy emerytalnej. Jednocześnie analizowany przepis w ust. 2 wyraźnie zastrzega, że prawo do rekompensaty nie przysługuje osobom, które nabyły prawo do emerytury przyznawanej na zasadach wynikających z ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Powyższe ma dla R. M. takie znaczenie, że o ile nabędzie on prawo do emerytury na zasadach ogólnych, czyli po osiągnięciu tzw. powszechnego wieku emerytalnego oraz wykaże okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 15 lat, będzie mógł ubiegać się o przyznanie rekompensaty z tytułu wykonywania pracy w warunkach szczególnych. Nie jest więc tak, że okres wykonywania pracy w szczególnych warunkach miałby ubezpieczonemu w jakikolwiek sposób przepaść. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie 477 14 § 1 k.p.c. , oddalił odwołanie jako nieuzasadnione. Z powyższym wyrokiem Sądu Okręgowego w Szczecinie w całości nie zgodził się R. M. , który działając przez pełnomocnika, w wywiedzionej apelacji zarzucił mu naruszenie: przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a) art. 233 § 1 k.p.c. przez brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego i dokonanie oceny tego materiału w sposób wybiórczy, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego niezakwalifikowania pracy ubezpieczonego jako pracy wykonywanej w warunkach szczególnych wymienionej w wykazie pracy w warunkach szczególnych stanowiącym załącznik nr 2 do ustawy o emeryturach pomostowych , tj. pracy przy bezpośrednim sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energie elektryczną lub cieplną (poz. 16) oraz uznania, że uznania ubezpieczony po dniu 31 grudnia 2008 r. nie wykonywał pracy wymienionej w wykazie pracy w warunkach szczególnych stanowiącym załącznik nr 2 do ustawy o emeryturach pomostowych , tj. pracy przy bezpośrednim sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energie elektryczną lub cieplną (poz. 16), b) art. 233 § 1 k.p.c. poprzez brak uwzględnienia treści dokumentów będących przedmiotem postępowania oraz zeznań świadków, które to dowody jednoznacznie przemawiają za tym, aby uznać, iż świadczona przez odwołującego praca po 31 grudnia 2008 r. była pracą w szczególnych warunkach w myśl definicji art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych ; c) art. 278 w związku z art. 286 k.p.c. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z uzupełniającej opinii biegłego, w sytuacji gdy biegła w pierwotnej opinii czyniła dowolne założenia, nie uwzględniła całokształtu okoliczności związanych z wykonywaniem pracy przez ubezpieczonego, a co miało wpływ na ustalenie stanu faktycznego sprawy, na którym sąd pierwszej instancji oparł rozstrzygnięcie, w konsekwencji skutkowało wydaniem wadliwego rozstrzygnięcia; d) art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dokonanie wadliwej oceny dowodu z opinii biegłego przez uznanie jej za wyczerpującą w sytuacji, gdy biegła w opinii czyniła dowolne założenia, nie uwzględniła całokształtu okoliczności związanych z wykonywaniem pracy przez R. M. ; e) art. 233 § 1 w zw. z art. 278 § 1 w zw. z art. 286 k.p.c. poprzez oparcie się przez Sąd na lakonicznej i ogólnikowej opinii biegłego sądowego z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy D. S. , w przypadku, gdy: - biegła bazowała jedynie na dokumentacji przedłożonej przez zakład pracy, w którym to pracę świadczył ubezpieczony, jednakże należy mieć na uwadze, że zakres obowiązków i czynności wyrażony na piśmie przez pracodawcę, nie zawsze pokrywa się z rzeczywiście świadczoną pracą bez ubezpieczonego, - biegła w swej opinii zawężała rozumienie i pojęcia pracy bezpośrednio przy sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energię elektryczną i cieplną, a co miało wpływ na ustalenie stanu faktycznego sprawy, na którym sąd pierwszej instancji oparł rozstrzygnięcie, w konsekwencji skutkowało wydaniem wadliwego rozstrzygnięcia. II. przepisów prawa materialnego tj. a) art. 4 ustawy o emeryturach pomostowych w zw. z pkt. 2 załącznika nr 2 (poz. 16) oraz art. 4 pkt 6) oraz art. 3 ust. 1 i 3 poprzez błędną wykładnię przepisów polegającą na uznaniu, że ubezpieczony nie spełnia przesłanek wskazanych w załączniku nr 2 (poz. 16) ustawy, w sytuacji gdy ubezpieczony wykonywał pracę wymienioną w przedmiotowym załączniku w spornym okresie, a w konsekwencji spełnia wszelkie wskazane warunki do przyznania wnioskowanej na podstawie tej ustawy emerytury; b) art. 49 pkt 1, 2, 3 w zw. z art. 4 w zw. z pkt 2 załącznika nr 2 ustawy o emeryturach pomostowych poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że ubezpieczony nie spełnia przesłanek wskazanych w pkt 2 załącznika nr 2 (poz. 16) ustawy, w sytuacji gdy ubezpieczony wykonywał pracę wymienioną w przedmiotowym załączniku, a w konsekwencji spełnia wszelkie wskazane warunki do przyznania wnioskowanej na podstawie tej ustawy emerytury; c) art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych poprzez jego błędną wykładnie polegającą na uznaniu, że ubezpieczony nie spełnia przesłanek wskazanych w pkt 2 załącznika nr 2 ustawy, w sytuacji gdy ubezpieczony wykonywał pracę wymienioną w przedmiotowym załączniku, a w konsekwencji spełnia wszelkie wskazane warunki do przyznania wnioskowanej na podstawie tej ustawy emerytury. Jedocześnie apelujący wniósł o przeprowadzenie dowodu z uzupełniającej opinii biegłego sądowego zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy przy uwzględnieniu treści złożonych zastrzeżeń do przedmiotowej opinii (w szczególności czy praca wykonywana przez ubezpieczonego była pracą w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze wymienioną w załączniku do ustawy o emeryturach pomostowych ), przeprowadzenie tego dowodu jawi się jako istotne i konieczne dla wydania prawidłowego rozstrzygnięcia, zaś wnioskowano o ich przeprowadzenie również przed sądem pierwszej instancji. Mając na uwadze powyższe apelujący wniósł o: - zmianę zaskarżonego wyroku w całości, poprzez uwzględnienie odwołania w zakresie przyznania prawa do emerytury pomostowej, ewentualnie: - uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, - zasądzenie kosztów postępowania sądowego w pierwszej i drugiej instancji według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący omawiając poszczególne postawione zarzuty między innymi podniósł, że jego działanie wpływało bezpośrednio na funkcjonowanie bloku energetycznego, bowiem to od jego decyzji zależało czy blok energetyczny zostanie wprawiony w ruch i będzie funkcjonował prawidłowo. Apelujący podkreślił, że ilość dostarczanego opału wpływa na wygaśnięcie, zakończenia bloku energetycznego, a był on odpowiedzialny był za ruszenie maszyny, która transportowała substancje do danego miejsca, rozpoczynał proces, wpływał na sterowanie bloku energetycznego. Skarżący zarzucił, że sąd pierwszej instancji podczas wyrokowania pominął fakt, iż jeżeli nie dojdzie do załadowania bloku energetycznego przez niego, to blok ten nie będzie funkcjonował, jak również ilość dostarczonej substancji opałowej ma wpływ na zakres, oraz moc uzyskaną z bloku, oraz jego funkcjonowanie. W związku z powyższym, zdaniem ubezpieczonego jego praca była pracą w warunkach szczególnych. Wykonywanie tych obowiązków wymagało koordynacji wzrokowo-ruchowej, spostrzegawczości, koncentracji i podzielności uwagi. Sterowanie blokiem energetycznym w Elektrociepłowni (...) poprzez dostarczanie przez odwołującego się do kotła paliwa tj. węgla, stanowiło początek procesu - gdyby ubezpieczony nie dokonał tego nie byłoby możliwe jakiekolwiek działanie. Ponadto apelujący podkreślił, że sam pracodawca wskazał, iż wykonywał on w jego zakładzie pracy, pracę, która nosi znamiona pracy o szczególnym charakterze, potwierdzając, że w okresie od 1 grudnia 2009 r. do 30 kwietnia 2016 r. oraz od 1 sierpnia 2016 do 31 lipca 2022 r. wykonywał prace o szczególnym charakterze na stanowisku operatora urządzeń dźwignicowych (załącznik nr 2: wykaz prac o szczególnym charakterze pozycja 16 - prace przy bezpośrednim sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energie elektryczną lub cieplna). W odpowiedzi na apelację Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie apelacji jako w całości bezzasadnej podzielając w całości i w pełni argumentację faktyczną i prawną zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. W ocenie organu sąd pierwszej instancji na podstawie zebranego materiału dowodowego dokonał wszechstronnej analizy sprawy, a co za tym idzie prawidłowo ustalił wszystkie okoliczności faktyczne sprawy i wyciągnął na ich podstawie nie budzące zastrzeżeń wnioski. Sąd prawidłowo zastosował zarówno przepisy prawa materialnego, jak i procesowego. Sąd Apelacyjny rozważył, co następuje: Apelacja ubezpieczonego okazała się nieuzasadniona. Analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, przy uwzględnieniu zarzutów podniesionych w apelacji, doprowadziła sąd odwoławczy do wniosku, że sąd pierwszej instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe, w żaden sposób nie uchybiając przepisom prawa procesowego oraz - wbrew zarzutom apelacji - dokonał wszechstronnej oceny całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, w konsekwencji prawidłowo ustalając stan faktyczny sprawy. Sąd Okręgowy w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku wskazał, jaki stan faktyczny stał się jego podstawą oraz podał na jakich dowodach oparł się przy jego ustalaniu. Dlatego Sąd Apelacyjny ustalenia sądu pierwszej instancji uznał w całości i przyjął za własne, rezygnując jednocześnie z ich ponownego szczegółowego przytaczania w tej części uzasadnieniu ( art. 387 § 2 1 pkt. 1 k.p.c. ). Sąd odwoławczy nie dostrzegł przy tym naruszenia przez sąd pierwszej instancji prawa materialnego, w związku z czym podziela także w całości rozważania tego sądu w zakresie przyjętych przez niego podstaw prawnych orzeczenia ( art. 387 § 2 1 pkt. 2 k.p.c. ). W odpowiedzi na zarzutu naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. , przypomnieć należy, że zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie poglądem dla skuteczności zarzutu naruszenia tego przepisu nie wystarcza stwierdzenie o wadliwości dokonanych ustaleń faktycznych, odwołujące się do stanu faktycznego, który w przekonaniu skarżącego odpowiada rzeczywistości. Konieczne jest wskazanie przyczyn dyskwalifikujących postępowanie sądu w tym zakresie. W szczególności skarżący powinien wskazać, jakie kryteria oceny naruszył sąd przy ocenie konkretnych dowodów, uznając brak ich wiarygodności i mocy dowodowej lub niesłusznie im je przyznając (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2001 r., IV CKN 970/00, LEX nr 52753). Powyższe uzupełnia jednocześnie teza kolejnego orzeczenia, zgodnie z którym, jeżeli z określonego materiału dowodowego sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena sądu nie narusza zasady swobodnej oceny dowodów, choćby w równym stopniu, na podstawie tego samego materiału dowodowego, dawały się wysnuć wnioski odmienne (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 września 2002 r., II CKN 817/00, LEX nr 56906). Prawidłowe wywiedzenie zarzutu przekroczenia swobodnej oceny dowodów wymaga wykazania dowolności przeprowadzonej przez sąd oceny, w szczególności nieliczenia się z regułami logicznego myślenia lub życiowego doświadczenia. Do tego niezbędne jest odniesienie się przez stronę skarżącą do konkretnie określonych środków dowodowych poddanych ocenie sądu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 lutego 1998 r., III CKN 380/97, LEX nr 78207, a także wyrok tego Sądu z dnia 6 lipca 2005 r., III CK 3/05, LEX nr 180925). Zdaniem Sądu Apelacyjnego, kwestie podnoszone przez skarżącego jako zarzuty, szczegółowo zostały omówione oraz ocenione w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, zaś apelacja, gdy zanalizować jej rzeczywistą treść, stanowi jedynie wyraz stanowiska ubezpieczonego, podtrzymującego dotychczasowe twierdzenia. Odnosząc się zatem do stanowiska wyrażonego w treści apelacji, sąd odwoławczy wyjaśnia, że R. M. , odwołując się do zatrudnienia w (...) S.A. Oddział w S. , na stanowisku operatora urządzeń dźwignicowych, w sposób błędny wnioskuje, iż fakt zakwalifikowania spornych okresów pracy: od 1 grudnia 2009 r. do 30 kwietnia 2016 r. oraz od 1 sierpnia 2016 r. do 31 lipca 2022 r. przez jego pracodawcę jako pracy w szczególnych warunkach, o której mowa w załączniku nr 2: wykaz prac o szczególnym charakterze poz. 16 - tj., jako pracy przy bezpośrednim sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energię elektryczną lub cieplną, stanowi podstawę do przyznania mu prawa do emerytury pomostowej na podstawie aktualnie obowiązujących przepisów ustawy. Mając na uwadze stanowisko ubezpieczonego, który konsekwentnie forsuje powyższe zapatrywania, Sąd Apelacyjny raz jeszcze pragnie zauważyć, że art. 4 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (powoływana dalej jako: ustawa) wskazuje warunki, które osoba ubiegająca się o przedmiotowe świadczenie musi spełnić łącznie. Wśród tych warunków wymienia się (pkt 6 przywołanego przepisu) konieczność wykonywania po dniu 31 grudnia 2008 r. pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy. W przedmiotowej sprawie bezsporny był fakt wykonywania przez ubezpieczonego przed dniem 1 stycznia 1999 r. prac w szczególnych warunkach lub prac w szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (powoływana dalej jako: ustawa emertylana). W związku z powyższym, jak słusznie spostrzegł sąd pierwszej instancji, w niniejszym postępowaniu rozważenia jedynie wymagało, czy wykonywana przez ubezpieczonego po dniu 31 grudnia 2008 r. praca może być kwalifikowana jako praca w warunkach szczególnych również w rozumieniu dziś obowiązujących przepisów (art. 3 ust. 1 ustawy) lub o szczególnym charakterze (art. 3 ust. 3 ustawy). W pierwszej kolejności należy zatem zauważyć, że stosownie do definicji zawartej w art. 3 ust. 1 ustawy, prace w szczególnych warunkach to prace związane z czynnikami ryzyka, mogące z wiekiem z dużym prawdopodobieństwem spowodować trwałe uszkodzenie zdrowia, wykonywane w szczególnych warunkach środowiska pracy, determinowanych siłami natury lub procesami technologicznymi, stawiające przed pracownikami - mimo zastosowania środków profilaktyki technicznej, organizacyjnej i medycznej - wymagania przekraczające poziom ich możliwości, ograniczony w wyniku procesu starzenia się jeszcze przed osiągnięciem wieku emerytalnego, w stopniu utrudniającym ich pracę na dotychczasowym stanowisku. Wykaz tych prac określa załącznik nr 1 do ustawy, a prac tam wymienionych niewątpliwie R. M. nie wykonywał. Natomiast, pod pojęciem prac o szczególnym charakterze ustawodawca rozumie, zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy, prace wymagające szczególnej odpowiedzialności oraz szczególnej sprawności psychofizycznej, których możliwość należytego wykonywania w sposób niezagrażający bezpieczeństwu publicznemu, w tym zdrowiu lub życiu innych osób, zmniejsza się przed osiągnięciem wieku emerytalnego na skutek pogorszenia sprawności psychofizycznej, związanej z procesem starzenia się organizmu człowieka. Wykaz prac o szczególnym charakterze określa załącznik nr 2 do ustawy. Przy czym podkreślić trzeba, że w orzecznictwie przyjmuje się, iż wykaz prac określonych w art. 3 ust. 1 i 3 jest zamknięty, i nie podlega uzupełnieniu, co oznacza, że cech pracy "o szczególnym charakterze" lub "w szczególnych warunkach" nie mogą posiadać inne prace, choćby sposób ich wykonywania i ich jakość mogła obniżyć się z wiekiem (por. przykładowo postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 sierpnia 2023 r., I USK 242/22, LEX nr 3592427 czy wyrok WSA w Poznaniu z dnia 29 czerwca 2011 r., IV SA/Po 335/11, LEX nr 863891). Zatem, wbrew odmiennym zapatrywaniom apelującego (twierdzącego, że w przedmiotowej sprawie należało mieć na uwadze fakt zakwalifikowania jego stanowiska do wykazu prac, co odbywało się w oparciu o specjalnie do tego rodzaju powołaną komisję składającą się z pracowników z obszaru technicznego, posiadających wiedzę o procesie technologicznym pracy elektrociepłowni, która działała w oparciu o ustawę o emeryturach pomostowych oraz wydany w tym celu dla pracodawców poradnik do ustawy) podkreślić należy, że decydującą rolę przy analizie charakteru jego pracy z punktu widzenia uprawnień do emerytury pomostowej ma możliwość jej zakwalifikowania pod jedną z pozycji załączników 1 i 2 do ustawy pomostowej. Niemożliwe jest bowiem przyznanie emerytury pomostowej osobie ubezpieczonej, wykonującej pracę, której nie można zakwalifikować jako pracę wykonywaną w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze w rozumieniu tej ustawy. Nadto, wykazy zakładowe muszą być dostosowane do treści tych załączników, w których zawarty jest kompletny wykaz stanowisk pracy wykonywanej w szczególnych warunkach w rozumieniu ustawy o emeryturach pomostowych . Fakt zakwalifikowania przez pracodawcę danego stanowiska nie ma dla sądu mocy wiążącej, albowiem dokument w postaci świadectwa pracy, w tym także świadectwa pracy w szczególnych warunkach, nie jest dokumentem abstrakcyjnym, w tym sensie, że treści z niego wynikające choćby były wątpliwe w świetle innych dowodów, należy bezwarunkowo przyjmować za prawdziwe. Świadectwo pracy w szczególnych warunkach, podobnie jak i inne dowody, podlega weryfikacji, co do zgodności z prawdą w kontekście całokształtu materiału dowodowego, gdyż podmiot wydający to świadectwo nie jest organem państwowym ani organem wykonującym zadania z zakresu administracji państwowej (wyroki Sądu Najwyższego z dnia: 21 kwietnia 2004 r., II UK 337/03, OSNP 2004/22/392; 23 listopada 2004 r., I UK 15/04, OSNP 2005/11/161; 22 czerwca 2005 r., I UK 351/04, OSNP 2006/5-6/90; 20 października 2005 r., I UK 41/05, OSNP 2006/19-20/306; 29 stycznia 2008 r., I UK 192/07, LEX nr 447272). Dlatego, na uwadze zastrzeżenia ubezpieczonego - co do błędnego niezakwalifikowania jego pracy jako pracy wykonywanej w warunkach szczególnych, wymienionej w wykazie pracy w warunkach szczególnych stanowiącym załącznik nr 2 do ustawy o emeryturach pomostowych tj. pracy przy bezpośrednim sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energie elektryczną lub cieplną (poz. 16) - należy wskazać, iż decydujące znaczenie przy odmowie uwzględnienia spornego okresu zatrudnienia (po 31 grudnia 2008 r.) ma okoliczność, iż stażu tego nie można zakwalifikować jako pracy w warunkach szczególnych w rozumieniu obowiązujących przepisów (art. 3 ust. 1 ustawy) lub o szczególnym charakterze (art. 3 ust. 3 ustawy). Z dostarczonego przez pracodawcę zakresu czynności i obowiązków wynika, że ubezpieczony obsługiwał suwnice i żurawie na placu węglowym, a zatem nie wykonywał prac bezpośrednio przy sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energię elektryczną lub cieplną. Nadto, z załączonej do akt sprawy dokumentacji oceny ryzyka zawodowego na przedmiotowym stanowisku pracy nie wynika, aby operator urządzeń dźwignicowych wykonywał prace bezpośrednio przy sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energię elektryczną i cieplną. Z kolei, z załączonej do akt sprawy „karty stanowiska pracy pierwszego obchodowego dyspozytora nawęglania” wynika, że to Pierwszy Obchodowy Dyspozytor Nawęglania odpowiadał za zabezpieczenie zasobników przykotłowych w węgiel. Dlatego też prace wykonywane przez ubezpieczonego nie mogły zostać uznane za prace wskazane pod poz. 16 - tj. prace bezpośrednio przy sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energię elektryczną lub cieplną. Nie sposób było ich uznać również za prace wskazane pod poz. 13 - tj. prace przy bezpośrednim sterowaniu procesami technologicznymi mogącymi stwarzać zagrożenie wystąpienia poważnej awarii przemysłowej ze skutkami dla bezpieczeństwa publicznego, jak również pod poz. 14 - tj. prace przy bezpośrednim sterowaniu procesami technicznymi mogącymi spowodować awarię techniczną z poważnymi skutkami dla bezpieczeństwa publicznego. Sąd Apelacyjny miał na uwadze fakt, iż w przedmiotowej sprawie dopuszczono dowód z opinii biegłego z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy. Choć sąd drugiej instancji podziela wnioski w niej zawarte, tak zaznaczenia jednak wymaga, że ustalenia poczynione na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w tym dokumentacji nadesłanej przez pracodawcę ubezpieczonego, jak i zeznań ubezpieczonego oraz świadka, należało uznać za wystarczające do stwierdzenia, że ubezpieczony po 2008 roku nie wykonywał pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, o której mowa w ustawie o emeryturach pomostowych . Powyższe zatem czyni opinię tę zbędną z punktu widzenia przedmiotu sporu. Sąd odwoławczy, rozpoznając przedmiotową sprawę, zwrócił natomiast uwagę na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 lipca 2024 r., I USK 294/23 (LEX nr 3732550), w którym Sąd ten uznał za nadal aktualny pogląd ugruntowany zarówno w orzecznictwie powszechnym, jak również w orzecznictwie Sądu Najwyższego, iż wykaz prac określonych w art. 3 ust. 1 i 3 jest zamknięty i nie podlega uzupełnieniu, co oznacza, że cech pracy "o szczególnym charakterze" lub "w szczególnych warunkach" nie mogą posiadać inne prace, choćby sposób ich wykonywania i ich jakość mogła obniżyć się z wiekiem (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 listopada 2017 r., I UK 472/16, BSN - IPUSiSP 2018/2/17). Jak wskazał bowiem Sąd Najwyższy, umieszczenie danej pracy w załączniku do ustawy o emeryturach pomostowych stwarza domniemanie prawne, że praca ta spełnia ustawowe kryteria kwalifikacyjne pracy w szczególnych warunkach. Co więcej, Sąd Najwyższy w cytowanym postanowieniu zauważył, że ustawa o emeryturach pomostowych nie definiuje pojęć dotyczących określonych rodzajów prac w szczególnym charakterze wymienionych w załączniku nr 2. Dlatego w orzecznictwie wskazuje się (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 maja 2019 r., III UK 115/18, LEX nr 2681237 oraz powołane tam orzecznictwo), że wskazówek co do wykładni tych pojęć można szukać w poradniku do ustawy o emeryturach pomostowych zatytułowanym "Zasady kwalifikacji prac w szczególnych warunkach i o szczególnym charakterze" z dnia 10 czerwca 2009 r. (...). Zaś z poradnika tego wynika, że "Blok energetyczny" inaczej turbogenerator (turbozespół), jest to zespół urządzeń współpracujący z kotłem parowym, stanowiący autonomiczny system energetyczny w elektrowni kondensacyjnej lub elektrociepłowni, wraz z indywidualnymi systemami dostarczania do kotła paliwa i powietrza, odprowadzenia spalin i popiołu oraz wyprowadzenia energii elektrycznej. Natomiast pod pojęciem "prace bezpośrednio przy sterowaniu blokami energetycznymi" należy rozumieć te prace, które są związane ze szczególną odpowiedzialnością i wymagają szczególnej sprawności psychofizycznej, niezbędnej do zapewnienia pełnej kontroli parametrów pracy tych bloków. Dotyczy to pracowników, których zadaniem jest reagowanie na zauważone odchylenia parametrów pracy bloku energetycznego, jeszcze przed zadziałaniem stosowanej automatyki zabezpieczeniowej, tak aby nie dopuścić do wystąpienia poważnej awarii. Pracami takimi są: - ciągły nadzór nad parametrami pracy bloku energetycznego, - bezzwłoczne inicjowanie akcji awaryjnej w razie stwierdzenia przekroczenia wartości granicznych jednego z parametrów, - poszukiwanie i usuwanie przyczyn nieprawidłowości lub wyłączenie bloku, - sprawdzanie poprawności wskazań układów sygnalizacyjnych i pomiarowych. Mając powyższe na uwadze, jak również uwzględniając zakres czynności i obowiązków R. M. oraz pracy rzeczywiście przez niego wykonywanej w spornych okresach, należy stwierdzić, że R. M. z pracami wyżej wymienionymi w ogóle nie miał do czynienia. Ubezpieczony uczestniczył jedynie w odcinku przygotowującym układ nawęglania zewnętrznego. Powyższych ustaleń nie jest w stanie podważyć argumentacja skarżącego, z której wynika, że czynności ubezpieczonego, początkowały proces dostarczania paliwa do bloku energetycznego, a bez nich nie byłoby możliwe jakiekolwiek działanie. Skarżący podkreśla, że bez jego pracy blok ten nie funkcjonowałby, jak również ilość dostarczonej substancji opałowej miała wpływ na zakres, oraz moc uzyskaną z bloku, oraz jego funkcjonowanie. Odnosząc się do powyższych twierdzeń, wyjaśnić należy, że czynności ubezpieczonego ograniczały się wyłącznie do dostarczenia węgla do zasobnika paliwa. Wykonywał on wyłącznie prace związane z obsługą urządzeń doprowadzających paliwo (węgiel) do zbiornika zasobowego (trzykotłowego), natomiast brak jest podstaw - w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego - do stwierdzenia, by R. M. jako operator urządzeń dźwignicowych miał jakikolwiek bezpośredni wpływ na pracę urządzeń dostarczających paliwo bezpośrednio do kotła parowego oraz współpracujących z nim zespołu urządzeń tworzących blok energetyczny. W ocenie sądu odwoławczego ubezpieczony nie wykazał by wykonywane przez niego prace w spornym okresie były pracami bezpośrednio przy sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energię elektryczną i cieplną, wymienionymi pod poz. 16 załącznika nr 2 do ustawy. Dlatego Sądu Apelacyjnego uznał zaskarżone rozstrzygniecie Sądu Okręgowego za prawidłowe. W uzupełnieniu rozważań trzeba wyjaśnić, że nawet jeżeli pracodawca zalicza daną pracę, jako pracę w szczególnych warunkach, to taka kwalifikacja nie jest wiążąca ani dla organu rentowego, ani dla sądu. Zarówno organ rentowy, jak i sąd mają bowiem obowiązek stosowania przepisów ustawy. Ta natomiast określa jakie prace są pracami w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Dlatego warto odnotować, że w okresie obowiązywania rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach i szczególnym charakterze (Dz. U. nr 8, poz. 43), które mówiło o pracy w szczególnych warunkach, które również dawało podstawę do przejścia na emeryturę w wieku obniżonym, na podstawie § 1 ust. 2 tego rozporządzenia właściwi ministrowie, kierownicy urzędów centralnych oraz centralne związki spółdzielcze w porozumieniu z Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych ustalały w podległych i nadzorowanych zakładach pracy stanowiska pracy, na których są wykonywane prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazach A i B, wydając odpowiednie zarządzenia. Już wtedy orzecznictwo sądów powszechnych, jak i Sądu Najwyższego podkreślało, że powyższe zarządzenia nie mogą rozszerzać pojęcia pracy w szczególnych warunkach na inne stanowiska oraz na inne prace, niż te określone w rozporządzeniu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 marca 2012 r., I UK 403/11, LEX nr 1214549 postanowienie tego Sądu z dnia 19 maja 2022 r., I USK 447/21, LEX nr 3439466; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 października 2005 r., I UK 4/05, OSNP 2006/19-20/306 czy wyrok tego Sądu z dnia 14 lutego 2024 r., III USKP 48/22, LEX nr 3688571). Zatem, mając na uwadze odmienne zapatrywania apelującego, raz jeszcze należy zaakcentować, że definicja pracy w szczególnych warunkach jest określona prawem i nie może być interpretowana lub rozszerzana przez wewnętrzne regulaminy lub zarządzenia. Jednocześnie, na nadmienić wypada, że warunkiem uznania danej pracy za pracę uprawniającą do emerytury pomostowej jest konieczność jej wykonywania w pełnym wymiarze czasu pracy. Tymczasem ubezpieczony - jak wynikało chociażby z zeznań świadka L. B. - będąc zatrudnionym jako operator urządzeń dźwignicowych nie zajmował się przez cały czas (całą dniówkę) dostarczaniem paliwa do bloku energetycznego. Świadek wskazał, że ubezpieczony pracował na 3 zmiany, przy czym czynności podczas tych zmian nie były tożsame. Co do zasady dostarczanie paliwa do bloku energetycznego zajmowało około 2-2,5 godziny i przeważnie prace te były wykonywane około godziny 7.30 do 9-9.30. Następnie ubezpieczony schodził z suwnicy i zajmował się załadunkiem. Świadek wyjaśnił, że załadunek należało przyjąć jako regułę, poza niedzielami, kiedy zazwyczaj nie było dostaw (chyba, że dwa załadunki się skumulowały). Po wyładowaniu węgla na plac, około godziny 10.30-11.00 miało miejsce drugie uzupełnienie. Zazwyczaj podczas jednej zmiany dokonywano dwóch uzupełnień. Ubezpieczony w ciągu swojego dnia pracy pobierał również próbki węgla oraz wykonywał czynności porządkowe. Z kolei, odnosząc się do twierdzeń apelującego w zakresie wymaganej sprawności psychoruchowej do wykonywania prac na stanowisku operatora urządzeń dźwignicowych, Sąd Apelacyjny wskazuje, że nie można utożsamiać szczególnej sprawności psychofizycznej, wymaganej przy obsłudze suwnic sterowanych z kabiny, jako jednego z warunków wymaganych i bezpośrednio łączących się z pracami przy bezpośrednim sterowaniu blokami energetycznymi, wytwarzającymi energię elektryczną lub cieplną. Jak wyżej już wyjaśniono za „prace bezpośrednio przy sterowaniu blokami energetycznymi” należy rozumieć te prace, które są związane ze szczególną odpowiedzialnością i wymagają szczególnej sprawności psychofizycznej, niezbędnej do zapewnienia pełnej kontroli parametrów pracy tych bloków. Powyższe dotyczy jednak pracowników, których zadaniem jest reagowanie na zauważone odchylenia parametrów pracy bloku energetycznego, jeszcze przed zadziałaniem stosowanej automatyki zabezpieczeniowej, tak aby nie dopuścić do wystąpienia poważnej awarii. Pracami takimi są: ciągły nadzór na parametrami pracy bloku, bezzwłoczne inicjowanie akcji awaryjnej w razie stwierdzenia przekroczenia wartości granicznych jednego z parametrów, poszukiwanie i usuwanie przyczyn nieprawidłowości lub wyłączenie bloku, sprawdzanie poprawności wskazań układów sygnalizacyjnych i pomiarowych, a ubezpieczonych takich prac nie wykonywał. Zatem posiadanie przez R. M. szczególnej sprawności psychoruchowej, wbrew odmiennym zapatrywaniom skarżącego, nie wiązało się z faktem wykonywania prac przy bezpośrednim sterowaniu blokami energetycznymi, wytwarzającymi energię elektryczną lub cieplną. Nadto, mając na uwadze fakt, iż w wywiedzionej apelacji ubezpieczony po raz kolejny stara się przeforsować stanowisko, że świadczona przez niego praca w rzeczywistości wykraczała poza zakres obowiązków i czynności wyrażonych na piśmie przez pracodawcę, należy zauważyć, że na tę okoliczność również na obecnym etapie postępowania nie zaoferowano żadnego dowodu. Niczym niepoparte twierdzenia skarżącego, który bezpośrednio jest zainteresowany uzyskaniem korzystnego dlań rozstrzygnięcia, nie mogły natomiast żadną miarą wpłynąć na podważenie prawidłowo poczynionych ustaleń w przedmiotowej sprawie w zakresie wykonywanej pracy przez ubezpieczonego, której nie sposób było w ostatecznym rozrachunku zakwalifikować jako pracy uprawniającej go do uzyskania postulowanego świadczenia. Również niczym niepopartą polemikę apelujący zdaje się w dalszym ciągu prowadzić z ustaleniami biegłego przedstawionymi w treści opinii (zasadniczej oraz uzupełniającej). Ubezpieczony po raz kolejny zarzuca biegłej dokonane wybiórczej analizy dokumentacji, jak również zawężenie rozumienia i pojęcia pracy bezpośrednio przy sterowaniu blokami energetycznymi wytwarzającymi energię elektryczną i cieplną. Tymczasem zastrzeżenia te przedstawiał już na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego, a Sąd Okręgowy szczegółowo odniósł się do tych kwestii. Sąd Apelacyjny nie widzi potrzeby ponownego szczegółowego odwoływania się do obecnie podnoszonych zastrzeżeń skarżącego. Jak już bowiem wskazano na wstępie, opinia biegłego z zakresu bhp, w ocenie sądu odwoławczego, była zbędna dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, dla którego w pełni wystarczające były ustalenia poczynione w sposób prawidłowy przez sąd pierwszej instancji w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy (dokumentację pracodawcy oraz zeznania ubezpieczonego oraz świadka L. B. ). Niezależnie od powyższego, zastrzeżenia apelującego należało ocenić jako całkowicie bezzasadne. Zatem przez wzgląd na powyższe, Sąd Apelacyjny nie dopatrzył się podstaw do uwzględnienia wniosku apelującego o przeprowadzenie dowodu z uzupełniającej opinii biegłego sądowego zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy przy uwzględnieniu treści złożonych zastrzeżeń do przedmiotowej opinii. Postępowanie dowodowe sąd drugiej instancji przeprowadza wówczas, gdy jest to celowe w okolicznościach sprawy. Niezgodne z wolą strony opinie biegłych oraz dążenie do uzyskania korzystnego dla siebie orzeczenia nie może stanowić jedynej podstawy do dopuszczenia dowodu z opinii kolejnych biegłych. Tymczasem sporządzona na potrzeby przedmiotowego postępowania opinia (zasadnicza oraz uzupełniająca) choć w pełni udzieliła odpowiedzi na pytanie czy praca ubezpieczonego była wykonywana w warunkach szczególnych lub w szczególnych charakterze wymieniona w załączniku do ustawy o emeryturach pomostowych , to również bez niej możliwym było udzielenie odpowiedzi na pytanie, wokół którego koncentrowała się oś sporu. Podsumowując, skoro ubezpieczony nie wykazał wykonywania pracy w warunkach szczególnych po dniu 31 grudnia 2008 r., to brak jest podstaw do przyznania mu prawa do emerytury na podstawie art. 4 ustawy o emeryturach pomostowych , gdyż nie spełnia on przesłanki wskazanej w pkt 6 tego przepisu. Osoba ubiegająca się o emeryturę pomostową, która po dniu 31 grudnia 2008 r. nie kontynuuje pracy w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze i legitymuje się w związku z tym jedynie stażem pracy "szczególnej" według poprzednio obowiązujących przepisów, może nabyć prawo do tej emerytury jedynie wówczas, gdy dotychczasowy staż pracy można kwalifikować, jako pracę w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 czerwca 2023 r., III USK 267/22, LEX nr 3573241). Uwzględniając powyższe rozważania Sąd Apelacyjny uznał zarzuty naruszenia prawa procesowego i materialnego za nieuzasadnione i to w całości, i podzielając stanowisko sądu pierwszej instancji uznał, że R. M. nie spełnił łącznie warunków do przyznania wnioskowanego świadczenie ani tych określonych w art. 4 ani w art. 49 ustawy. Dlatego na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił apelację ubezpieczonego. sędzia Urszula Iwanowska