III AUA 305/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania ubezpieczonego A. D. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. z dnia 8 lutego 2012 r. o wstrzymaniu wypłaty renty z tytułu niezdolności do pracy. Ubezpieczony, który posiadał rentę z tytułu całkowitej niezdolności do pracy przyznaną na stałe, kwestionował decyzję ZUS, argumentując, że nie został prawidłowo wezwany na badania kontrolne. Sąd Okręgowy w Gorzowie Wlkp. oddalił odwołanie, wskazując, że ubezpieczony nie usprawiedliwił swojego niestawiennictwa na badanie kontrolne w dniu 13 sierpnia 2012 r., mimo odebrania wezwania. Sąd podkreślił, że polskie prawo nie przewiduje instytucji renty dożywotniej, a prawo do świadczenia rentowego jest uzależnione od istnienia niezdolności do pracy, która może ulec zmianie. Zgodnie z przepisami, organ rentowy ma prawo wzywać do badań kontrolnych w celu weryfikacji prawa do świadczenia. Ubezpieczony złożył apelację, zarzucając naruszenie prawa materialnego i konstytucyjnego. Sąd Apelacyjny w Szczecinie oddalił apelację, w pełni podzielając stanowisko sądu pierwszej instancji. Sąd podkreślił, że system świadczeń z ubezpieczenia społecznego nie przewiduje renty dożywotniej, a prawo do renty jest uzależnione od stanu zdrowia, który może być weryfikowany przez organ rentowy. Niestawienie się na badanie kontrolne bez uzasadnionej przyczyny, zgodnie z art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, stanowi podstawę do wstrzymania wypłaty świadczenia. Sąd odrzucił argumenty ubezpieczonego o braku zaufania do lekarzy orzeczników oraz o tym, że jego prawo do renty jest nabyte na stałe.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie prawa organu rentowego do weryfikacji świadczeń rentowych, nawet tych przyznanych na stałe, poprzez badania kontrolne, oraz konsekwencji niestawiennictwa na te badania.
Dotyczy specyficznej sytuacji niestawiennictwa na badania kontrolne przez ubezpieczonego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ rentowy ma prawo wstrzymać wypłatę renty z tytułu niezdolności do pracy, jeśli ubezpieczony, któremu renta została przyznana na stałe, nie stawi się na badanie kontrolne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ rentowy ma prawo wstrzymać wypłatę renty w takiej sytuacji.
Uzasadnienie
Polskie prawo nie przewiduje renty dożywotniej. Prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy jest uzależnione od stanu zdrowia, który może ulec zmianie. Organ rentowy ma ustawowe uprawnienie do wzywania do badań kontrolnych w celu weryfikacji prawa do świadczenia. Niestawienie się na badanie bez uzasadnionej przyczyny stanowi podstawę do wstrzymania wypłaty świadczenia.
Czy pojęcie 'trwała niezdolność do pracy' oznacza, że prawo do renty jest nabyte na zawsze i nie podlega weryfikacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pojęcie 'trwała niezdolność do pracy' ma znaczenie prawne i medyczne, a nie potoczne 'na zawsze'. Prawo do renty może być weryfikowane.
Uzasadnienie
Określenia 'trwała niezdolność do pracy' i 'renta stała' mają treść prawną odpowiadającą raczej 'niezdolności orzekanej na czas określony' i 'niezdolności orzekanej na czas nieokreślony'. Orzeczenie o niezdolności do pracy na okres dłuższy niż 5 lat jest prognozą, a nie stwierdzeniem braku możliwości zmian zdrowotnych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. D. | osoba_fizyczna | ubezpieczony |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. W. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (7)
Główne
u.e.r. FUS art. 126
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Obowiązek poddania się badaniom lekarskim na żądanie organu rentowego w celu ustalenia prawa do świadczeń.
u.e.r. FUS art. 134 § ust. 1 pkt 3
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Podstawa do wstrzymania wypłaty świadczenia w przypadku niezastosowania się do wezwania organu rentowego do poddania się badaniom lekarskim.
Pomocnicze
u.e.r. FUS art. 14 § ust. 5 pkt 3
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Podstawa do przekazania sprawy do rozpatrzenia przez komisję lekarską.
u.e.r. FUS art. 59 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Odwołanie do pojęcia 'renta stała' w kontekście trwałości niezdolności do pracy.
u.e.r. FUS art. 101 § pkt 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Prawo do renty przysługuje do czasu ustania warunków wymaganych do tego prawa.
u.e.r. FUS art. 107
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Uprawnienie organu rentowego do badania, czy nadal zachowane są warunki niezbędne do realizacji prawa do świadczenia.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo organu rentowego do weryfikacji prawa do renty poprzez badania kontrolne. • Brak instytucji renty dożywotniej w polskim prawie. • Niestawienie się na badanie kontrolne bez uzasadnionej przyczyny jest podstawą do wstrzymania wypłaty świadczenia. • Pojęcie 'trwała niezdolność do pracy' nie oznacza prawa nabytego na zawsze.
Odrzucone argumenty
Renta przyznana na stałe nie podlega kontroli. • Niewłaściwe wezwanie na badania. • Brak zaufania do lekarzy orzeczników jako uzasadniona przyczyna niestawiennictwa. • Naruszenie prawa do zabezpieczenia społecznego i zasady równego traktowania.
Godne uwagi sformułowania
Polskiemu prawu nie jest znana instytucja renty dożywotniej. • Określenie 'trwała niezdolność do pracy' i 'renta stała' są pojęciami prawnymi mającymi inną treść niż w języku potocznym. • Renta stała w rozumieniu art. 59 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS odnoszona jest do trwałości niezdolności do pracy, a nie 'trwałości' prawa do renty. • Orzeczenie o niezdolności do pracy na okres dłuższy niż 5 lat nie jest także orzeczeniem stwierdzającym tę niezdolność na zawsze, lecz tylko prognozą. • Organ rentowy nie wyzbył ubezpieczonego z jego praw. Świadczenie rentowe nie zostało bowiem odebrane, ubezpieczony nadal zachowuje to prawo, a jedynie wstrzymano realizację świadczenia, właśnie ze względu na niewypełnienie ustawowego zobowiązania.
Skład orzekający
Urszula Iwanowska
przewodniczący
Anna Polak
sędzia
Jolanta Hawryszko
sędzia sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawa organu rentowego do weryfikacji świadczeń rentowych, nawet tych przyznanych na stałe, poprzez badania kontrolne, oraz konsekwencji niestawiennictwa na te badania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niestawiennictwa na badania kontrolne przez ubezpieczonego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, że nawet renta przyznana 'na stałe' nie jest absolutnym prawem dożywotnim i podlega kontroli ZUS, co może być zaskakujące dla wielu osób.
“Czy Twoja renta 'na stałe' jest naprawdę dożywotnia? ZUS może Cię wezwać na kontrolę!”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.