III AUa 2505/12

Sąd Apelacyjny w KatowicachKatowice2013-10-15
SAOSubezpieczenia społeczneubezpieczenia społeczneŚredniaapelacyjny
ubezpieczenia społecznestosunek pracydata rozpoczęcia pracyKodeks pracyustawa o systemie ubezpieczeń społecznychZUSumowa o pracętermin nawiązania stosunku pracy

Sąd Apelacyjny oddalił apelację spółki, potwierdzając, że pracownik podlega ubezpieczeniom społecznym od daty nawiązania stosunku pracy wskazanej w umowie, nawet jeśli faktyczne wykonywanie pracy rozpoczęło się później z powodu dnia wolnego.

Spółka odwołała się od decyzji ZUS, twierdząc, że pracownik powinien podlegać ubezpieczeniom od 1 kwietnia 2012 r., mimo że umowa o pracę wskazywała 2 kwietnia 2012 r. jako datę rozpoczęcia pracy, ponieważ 1 kwietnia przypadał w niedzielę. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, a Sąd Apelacyjny utrzymał ten wyrok w mocy, podkreślając, że zgodnie z art. 26 k.p. stosunek pracy nawiązuje się w terminie określonym w umowie jako dzień rozpoczęcia pracy.

Sprawa dotyczyła ustalenia daty podlegania pracownika J. M. ubezpieczeniom społecznym. ZUS decyzją z 5 lipca 2012 r. stwierdził, że pracownik podlega ubezpieczeniom od 2 kwietnia 2012 r. Spółka (...) S.A. wniosła odwołanie, domagając się ustalenia tej daty na 1 kwietnia 2012 r., argumentując, że umowa o pracę została zawarta na czas nieokreślony od 1 kwietnia 2012 r., a późniejsza data rozpoczęcia pracy wynikała jedynie z faktu, że 1 kwietnia był niedzielą. Sąd Okręgowy w Bielsku-Białej oddalił odwołanie, uznając, że zgodnie z art. 26 Kodeksu pracy, stosunek pracy nawiązuje się w terminie określonym w umowie jako dzień rozpoczęcia pracy, a jeśli takiego terminu nie określono, to w dniu zawarcia umowy. Sąd Apelacyjny w Katowicach oddalił apelację spółki, podzielając stanowisko Sądu I instancji. Sąd odwoławczy podkreślił, że spór dotyczył ustalenia daty powstania obowiązku ubezpieczeń społecznych, a zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, za pracownika uważa się osobę pozostającą w stosunku pracy, co odsyła do przepisów Kodeksu pracy. Sąd Apelacyjny uznał, że zarzuty apelacji są chybione, a ocena materiału dowodowego przez Sąd I instancji jest prawidłowa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Stosunek pracy nawiązuje się w terminie określonym w umowie jako dzień rozpoczęcia pracy, nawet jeśli ten dzień przypada w dzień wolny od pracy, a faktyczne wykonywanie pracy następuje później.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 26 k.p., który jednoznacznie stanowi, że stosunek pracy nawiązuje się w terminie określonym w umowie jako dzień rozpoczęcia pracy. Podkreślono rozróżnienie między umową o pracę a stosunkiem pracy oraz fakt, że strony same określiły datę rozpoczęcia pracy, co wiąże je w zakresie ubezpieczeń społecznych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółki Akcyjnej Oddział w Polscespółkaodwołujący się
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.instytucjaorgan rentowy
J. M.osoba_fizycznazainteresowany

Przepisy (7)

Główne

k.p. art. 26

Kodeks pracy

Stosunek pracy nawiązuje się w terminie określonym w umowie jako dzień rozpoczęcia pracy, a jeżeli terminu tego nie określono - w dniu zawarcia umowy.

u.s.u.s. art. 8 § 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Za pracownika uważa się osobę pozostającą w stosunku pracy.

Pomocnicze

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia apelacji.

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada swobodnej oceny dowodów, której naruszenia zarzucała apelacja.

k.p. art. 22 § 1

Kodeks pracy

Definicja stosunku pracy.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzekania o kosztach procesu.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 11 § 2

Podstawa ustalenia kosztów zastępstwa procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Stosunek pracy nawiązuje się w terminie określonym w umowie jako dzień rozpoczęcia pracy (art. 26 k.p.). Data rozpoczęcia pracy wskazana w umowie jest wiążąca dla ustalenia podlegania ubezpieczeniom społecznym. Za pracownika uważa się osobę pozostającą w stosunku pracy (art. 8 ust. 1 u.s.u.s.).

Odrzucone argumenty

Data rozpoczęcia pracy wskazana w umowie (1 kwietnia 2012 r.) była dniem wolnym od pracy (niedziela), co uzasadniało ustalenie podlegania ubezpieczeniom od późniejszego dnia (2 kwietnia 2012 r.). Naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez błędną ocenę dowodów i sprzeczność ustaleń z materiałem dowodowym.

Godne uwagi sformułowania

Stosunek pracy nawiązuje się w terminie określonym w umowie jako dzień rozpoczęcia pracy, a jeżeli terminu tego nie określono - w dniu zawarcia umowy. Ustawodawca odróżnia umowę o pracę od stosunku pracy. Bez znaczenia pozostają motywy, dla których strony zawarły tego rodzaju zapis w umowie o pracę.

Skład orzekający

Maria Małek-Bujak

przewodniczący-sprawozdawca

Jolanta Ansion

sędzia

Ewa Piotrowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie momentu nawiązania stosunku pracy i jego wpływu na podleganie ubezpieczeniom społecznym, zwłaszcza w kontekście dni wolnych od pracy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy data rozpoczęcia pracy w umowie przypada na dzień wolny od pracy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia prawnego związanych z początkiem stosunku pracy i ubezpieczeniami, co jest istotne dla pracodawców i pracowników. Interpretacja art. 26 k.p. w kontekście dni wolnych od pracy jest praktyczna.

Kiedy faktycznie zaczyna się praca? Sąd rozstrzyga o dacie podlegania ubezpieczeniom.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III AUa 2505/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 października 2013 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSA Maria Małek - Bujak (spr.) Sędziowie SSA Jolanta Ansion SSA Ewa Piotrowska Protokolant Sebastian Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 15 października 2013 r. w Katowicach sprawy z odwołania (...) Spółki Akcyjnej Oddział w Polsce z siedzibą w B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. przy udziale zainteresowanego J. M. ( J. M. ) o datę podlegania ubezpieczeniom społecznym na skutek apelacji (...) Spółki Akcyjnej Oddział w Polsce z siedzibą w B. od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Bielsku-Białej z dnia 9 października 2012 r. sygn. akt VI U 1050/12 oddala apelację. /-/ SSA J. Ansion /-/ SSA M. Małek-Bujak /-/ SSA E. Piotrowska Sędzia Przewodnicząca Sędzia Sygn. akt III AUa 2505/12 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 5 lipca 2012r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. stwierdził podleganie ubezpieczeniom społecznym J. M. od dnia 2 kwietnia 2012r. u płatnika składek (...) S.A. Oddział w Polsce z tytułu zawartej umowy o pracę, powołując się na treść art. 26 k.p. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła Spółka, wnosząc o jej zmianę, poprzez stwierdzenie, iż J. M. podlega ubezpieczeniom społecznym od dnia 1 kwietnia 2012r. W uzasadnieniu odwołania podniosła, iż jako dzień rozpoczęcia pracy został wskazany 2 kwietnia 2012r. tylko dlatego, że dzień 1 kwietnia przypadał w niedzielę. Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o oddalenie odwołania oraz zasądzenie kosztów procesu na swoją rzecz Wyrokiem z dnia 9 października 2012r. (sygn. akt. VI U 1050/12 ) Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Bielsku-Białej oddalił odwołanie i zasądził od Spółki na rzecz organu rentowego koszty zastępstwa procesowego. Na podstawie akt składkowych Sąd I instancji ustalił, że zainteresowany J. M. zawarł z odwołującą się Spółką umowę o pracę w dniu 30 marca 2012r. na czas nieokreślony od dnia 1 kwietnia 2012r. na stanowisku specjalisty ds. sprzedaży, w pełnym wymiarze czasu pracy, z wynagrodzeniem miesięcznym w wysokości 5.302,84 zł brutto. Jednocześnie w umowie został określony termin rozpoczęcia pracy od dnia 2 kwietnia 2012r. Sąd wywiódł, że zgodnie z treścią przepisu art. 26 k.p. , stosunek pracy nawiązuje się w terminie określonym w umowie jako dzień rozpoczęcia pracy, a jeżeli terminu tego nie określono - w dniu zawarcia umowy. Wskazał, że w przytoczonym przepisie ustawodawca odróżnia umowę o pracę od stosunku pracy. Umowa o pracę została potraktowana jako podstawa nawiązania więzi prawnej - stosunku pracy - regulowanej przepisami Kodeksu pracy . Strony indywidualnego stosunku pracy nie są obowiązane oznaczać w umowie o pracę terminu nawiązania tego stosunku prawnego. Jeżeli jednak to uczynią (jak to ma miejsce w niniejszej sprawie), to z wynikającymi stąd konsekwencjami, również w zakresie przepisów dotyczących ubezpieczeń społecznych. W ocenie Sądu, bez znaczenia pozostają motywy, dla których strony zawarły tego rodzaju zapis w umowie o pracę. Dalej Sąd wywiódł, że z treści art. 13 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych wynika, iż pracownik podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym w okresie od nawiązania stosunku pracy do dnia jego ustania. Mając powyższe na uwadze, Sąd na mocy powołanych przepisów oraz art. 477 A 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie. O kosztach zastępstwa procesowego orzekł zgodnie z treścią art. 98 k.p.c. w związku z § 11 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu . Apelację od wyroku złożył płatnik składek. Zarzucił naruszenie prawa procesowego, a to art. 233 § 1 k.p.c. , polegające na błędnej ocenie dowodu z przedłożonych dokumentów w postaci umowy o pracę na czas nieokreślony z dnia 30 marca 2012r., poprzez przyjęcie, że jako dzień rozpoczęcia pracy ustalono dzień 2 kwietnia 2012r., pomimo tego, że z przedłożonej umowy o pracę wprost wynika kiedy nastąpiło nawiązanie stosunku pracy, a data 2 kwietnia 2012r. została wskazana jedynie jako dzień przystąpienia do „wykonywania” pracy. Wskazany zapis został wprowadzony z uwagi na okoliczność, że dzień 1 kwietnia 2012r. przypadał w niedzielę. Nadto, zarzucił naruszenie prawa materialnego, a to art. 26 k.p. , poprzez błędną jego wykładnię i uznanie, że stosunek pracy pomiędzy ubezpieczonym, a odwołującym się został nawiązany z dniem 2 kwietnia 2012r. Wreszcie zarzucił sprzeczność poczynionych przez Sąd orzekający istotnych ustaleń faktycznych z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, poprzez dyskrecjonalną jednostronną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności pominięcie okoliczności, że umowa o pracę wprost wskazuje, że została zawarta na czas określony, począwszy od dnia 1 kwietnia 2012r. Wskazując na powyższe zarzuty, wniósł o zmianę wyroku i zmianę zaskarżonej decyzji, poprzez stwierdzenie, iż zainteresowany nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym (emerytalnemu, rentowemu, wypadkowemu, chorobowemu) u odwołującego się jako płatnika w okresach wskazanych w zaskarżonej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. z dnia 5 lipca 2012r. (...)- (...) od dnia 1 kwietnia 2012r. Ewentualnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpatrzenia - przy uwzględnieniu kosztów sądowych instancji odwoławczej. Nadto, wniósł o zasądzenie kosztów procesu na rzecz odwołującego się od organu rentowego - w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu apelacji podniósł, że w umowie o pracę dot. zainteresowanego J. M. strony wyraźnie przewidziały, że umowa jest umową na czas nieokreślony od dnia 1 kwietnia 2012r. Oczywiste jest przy tym, że faktyczne przystąpienie do wykonywania powierzonych zadań nie mogło nastąpić dnia 1 kwietnia 2012r. bowiem była to niedziela (dzień ustawowo wolny od pracy). Pkt 4 zawartej umowy stanowi jedynie stwierdzenie faktu, że z uwagi na dzień wolny od pracy, pracownik ma pierwszy raz stawić się w miejscu jej wykonywania dopiero 2 kwietnia 2012r., co nie może w żaden sposób modyfikować zapisu, że stosunek pracy nawiązany został z dniem 1 kwietnia 2012r. W tym stanie rzeczy ubezpieczony podlega obowiązkom ubezpieczeniowym już od dnia 1 kwietnia 2012r. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje. Apelacja płatnika składek nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd I instancji rozpoznał sprawę prawidłowo i starannie, przeprowadzając właściwe postępowanie dowodowe. Nie naruszył zaskarżonym orzeczeniem ani przepisów procesowych, ani prawa materialnego, zaś ocena zebranego materiału dowodowego nie budzi wątpliwości w świetle zasady wynikającej z art. 233 k.p.c. , toteż Sąd Apelacyjny w pełni ją podziela i przyjmuje za swoją. Sąd I instancji wyczerpująco wyjaśnił w swoim uzasadnieniu kwestie sporne dotyczące przedmiotu zaskarżenia i powołał trafnie obowiązujące w tej mierze przepisy. Tytułem przypomnienia Sąd Apelacyjny wskazuje, że spór w niniejszym procesie dotyczył ustalenia daty powstania obowiązku podlegania ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu, ustalonej w zaskarżonej decyzji na podstawie powołanej ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 z późn. zm.), w związku z zawarciem przez płatnika składek i zainteresowanego umowy o pracę . Zgodnie z treścią art. 8 ust. 1 powołanej ustawy, za pracownika uważa się osobę pozostającą w stosunku pracy. Przepis ten odsyła więc do przepisów Kodeksu pracy , a w szczególności do art. 22 § 1 , w myśl którego przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem, a pracodawca do zatrudnienia pracownika za wynagrodzeniem. Natomiast, w myśl art. 26 k.p. , stosunek pracy nawiązuje się w terminie określonym w umowie jako dzień rozpoczęcia pracy, a jeżeli terminu tego nie określono - w dniu zawarcia umowy. Stan faktyczny w sprawie był bezsporny. Istota sporu sprowadzała się do oceny prawnej, czy we wskazanym w decyzji terminie zainteresowany podlegał ubezpieczeniom społecznym jako pracownik. Prawidłowy jest w tym zakresie wywód Sądu I instancji, wynikający zresztą wprost z brzmienia powołanego przepisu, a zatem powtarzanie go uznać należy za zbędne. Zarzuty apelacji uznać należy za chybione. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd Apelacyjny z mocy art. 385 k.p.c. oddalił apelację. /-/ SSA J. Ansion /-/ SSA M. Małek-Bujak /-/ SSA E. Piotrowska Sędzia Przewodnicząca Sędzia JR

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI